ANALIZA/ Kriza koreane nga ana tjetër e medaljes

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedInShare on Whatsapp

Nga Carol Ciacomo

Pyongyang, Koreja e Veriut – Kryeqyteti i Koresë së Veriut është i zhytur në propagandë. Postera me vizatime raketash, disa që godasin Kryeqytetin e Shteteve të Bashkuara, varen përgjatë rrugëve kryesore.

Në ditët e fundit, një milion civilë, duke përfshirë studentët e shkollave të mesme, punëtorët e fabrikave dhe pleqtë që shumë kohë më parë kishin përfunduar shërbimin e tyre ushtarak, kanë nënshkruar me kërkesën e qeverisë për të luftuar Shtetet e Bashkuara, nëse është e nevojshme.

“Situata në gadishullin Korean është në prag të fillimit të luftës bërthamore”, tha Choe Kang-il, një zyrtar i lartë i ministrisë së jashtme, dhe kolegët e tij tre herë gjatë një vizite javën e kaluar. A do të thotë kjo se lufta është e pashmangshme? “Unë mendoj se kjo varet nga qëndrimi i Shteteve të Bashkuara,” u përgjigj ai.

Nuk ka asnjë shenjë të ndonjë mobilizimi të pazakontë ushtarak në Phenian apo përgjatë kufirit të tensionuar vazhdimisht me Korenë e Jugut për të sugjeruar konflikt të afërt. Ushtarët amerikanë, koreanë nga Veriu dhe Jugu, qëndrojnë si zakonisht në zonën e çmilitarizuar që ndan palët që nga Lufta e 1950-53 e Koresë, dhe turistët, si dhe gazetarët si ne, ende vizitojnë atje.

Megjithatë, ndërsa Uashingtoni dhe Pheniani u përballën me njëri-tjetrin për aftësitë e armëve bërthamore të Veriut, retorika e luftës po përshkallëzohet dhe, me të, rreziku i konfliktit. Pas katër ditëve në Korenë e Veriut, unë nuk jam aspak i sigurt se kjo krizë do të përfundojë mirë.

Ishte shqetësuese të dëgjosh koreanët e zakonshëm të Koresë së Veriut të flasin për luftë duke e pranuar atë qetësisht dhe të binden nga fjalimet e lumtura të propagandës së qeverisë së tyre për fitoren e sigurt mbi Shtetet e Bashkuara.

Ne gjithashtu dëgjuam disa njerëz që thonë se, ndërsa e urrenin qeverinë amerikane, nuk kanë asnjë vullnet të keq ndaj amerikanëve dhe do të preferonin të jetonin në paqe. Një grua ishte pothuajse në lot duke e përshkruar ndjenjat e saj të përziera rreth Shteteve të Bashkuara.

Unë kam shkruar për Korenë e Veriut që nga 1992, kur administrata e presidentit Xhorxh H. U. Bush mbajti takimin e parë të Shteteve të Bashkuara me Phenianin që nga Lufta e Koresë, për të diskutuar atë që atëherë ishte një program bërthamor.

Unë kisha kohë që kërkoja të vizitoja vendin. Ajo që e bëri të mundur kësaj radhe është se Koreja e Veriut, vendi më pak transparent në botë, ka vendosur të nisë një ofensivë të butë, duke ftuar organizata të mëdha amerikane të lajmeve për vizita të veçanta këtë vit për të mësuar më shumë për qëllimet e saj ekonomike dhe politike.

Udhëtimi ynë nuk ka qenë pa ndonjë rrezik, duke pasur parasysh mënyrën se si studenti amerikan Otto Warmbier, i cili u arrestua në Phenian pas dyshimit se po përpiqej të vjedhë një poster, ra në koma nën rrethana që mbeten misterioze dhe vdiq disa ditë pasi u kthye në Shtetet e Bashkuara.

Ndërsa unë dhe gazetarët e tjerë të Times-it u ftuan nga Ministria e Jashtme (Times pagoi të gjitha shpenzimet), diplomatët nuk kontrollojnë shërbimet e sigurisë dhe përpjekjet tona për të raportuar kanë qenë një ekuilibër mes përpjekjeve për të marrë informacionin më autentik që mundemi (një luftë) dhe jo duke u përballur me sigurinë. Dy shoqërues të qeverisë na shoqëronin, përveç se kur ishim në dhomat tona.

Ne u lejuam të vizitonim një fabrikë mëndafshi, kompleksin e shkencës dhe teknologjisë (kompjuterët janë të lidhur me një intranet të brendshëm, jo ​​me internet), një shkollë të lartë elite dhe një muze lufte antiamerikane, si dhe një park zbavitës, restorante dhe dolphinarium – dëshmi e përpjekjeve të Kim Jong-un për të lejuar qytetarët e Phenianit, ku jeton elita, mundësi për argëtim.

Kërkesat tona për të parë tre të burgosurit amerikanë të mbetur u refuzuan. Përkundër kontrolleve të tilla, ka pasur disa momente të njerëzimit spontan. Pas darkës një natë, një zyrtar i lartë më udhëhoqi shkurtimisht në një vallëzim sallë në trotuarin jashtë një restoranti.

Më së shumti dëshiroja të mësoja nëse koreano-veriorët ishin të hapur ndaj bisedimeve bërthamore me Shtetet e Bashkuara dhe çfarë mund të nevojitej për të arritur një marrëveshje. Në vitet 1990, të dy palët arritën një marrëveshje që ngriu programin e Plutoniumit të Veriut për tetë vjet dhe bëri përparim në kufijtë e raketave.

Por këto iniciativa u ndërprenë në administratën e Xhorxh W. Bush, dhe sot Koreja e Veriut ka së paku 20 armë bërthamore dhe raketa që së shpejti do të mund të arrijnë Shtetet e Bashkuara kontinentale, një nivel teknologjik që zoti Trump ka thënë se ai nuk do të toleroi.

Sipas zotit Choe, Koreja e Veriut u detyrua të bëhej një fuqi bërthamore në vetëmbrojtje kundër “shantazhit bërthamor” të Amerikës, sanksioneve, historisë së konfrontimit dhe fyerjes ndaj sovranitetit dhe dinjitetit të shtetit. Veriu duhet të krijojë “një ekuilibër të pushtetit” për të mbajtur Uashingtonin përtej kufirit,dhe më në fund të zëvendësojë armëpushimin e Luftës së Koresë me një traktat të përhershëm të paqes dhe të përqendrojë vëmendjen në zhvillimin ekonomik, tha ai.

Kjo duket të ishte përgjigja në pyetjen time nëse dhe në cilat rrethana Veriu do të ishte i hapur për bisedime. Vetëm kur Uashingtoni të marrë një “vendim të guximshëm” për t’i dhënë fund ushtrimeve të saj ushtarake me Korenë e Jugut, të ndalojë sanksionet dhe të ndërpresë masat që izolojnë diplomatikisht Korenë e Veriut, mund të sjellë një dialog mes dy vendeve, shtoi ai.

Intervistat tona më kanë bindur se është gjithashtu e domosdoshme që Uashingtoni të lehtësojë retorikën. Fjalimi i z. Trump në Asamblenë e Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara muajin e kaluar kaloi një vijë për shumë koreanë të veriut, sepse e bëri luftën thellësisht personale, duke e denigruar Kim si “rocket man” dhe duke kërcënuar “shkatërrimin total të Koresë së Veriut”, një vend prej 26 milionë njerëz.

Administrata e Trump këmbëngul se nuk mund të ketë bisedime derisa Veriu të ndaloj testet raketore dhe bërthamore për një periudhë të paspecifikuar. Prandaj, kjo krizë, është vërtet e rrezikshme. Lejimi i garës së zhurmave dhe reklamimit të muskujve të krahut nga të dy anët për të fituar terren mund të mos përfundoj për mirë./The New York Times – Lexo.al/

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedInShare on Whatsapp
REMOTE_ADDR:[]
        
        Loading...
        

Lini një Përgjigje

Adresa juaj email nuk do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme shënohen *