EDITORIAL

Ēelo Hoxha

Rreziku qė vjen nga injoranca

Armiku i vėrtetė i shqiptarėve ėshtė injoranca, ajo ka qenė armiku i Shqipėrisė gjatė gjithė historisė, gjithēka tjetėr, edhe betejat e humbura me armiqtė fizikė, janė rrjedhoja tė saj. Ėshtė e dhimbshme qė ne ende nuk i kemi hapur asaj luftė frontale.

Kjo ėshtė e vėrteta, gėnjeshtrėn unė nuk e pėlqej as si qytetar, as si gazetar. Gėnjeshtra ėshtė informacion i dėmshėm dhe dėmi nuk mbaron me konsumimin e saj. Mbi kėtė informacion tė gabuar ngrihen arsyetime, arrihen konkluzione dhe merren vendime. E pikėrisht kėtu, e keqja merr pėrmasa tė frikshme: sepse informacioni i gabuar devijon vendimmarrjen.

Ja njė shembull i vendimmarrjes sė devijuar: Artur Roshi dhe unė ndodhemi nė burg politik prej njė jave.

Akuzuesit tanė, pa qenė fare pjesė e partisė sonė, madje ata janė pjesė e njė institucioni qė nė letra rezulton tė jetė i depolitizuar, e quajtėn jonormale qė kryetari i PBKD-sė nuk kishte patur asnjė takim me njė kandidat pėr kryetar bashkie. “Ju duhet tė ishit mbledhur, - thanė, - me tė gjithė kandidatėt”. Domethėnė, ata na tregojnė sesi do organizojmė ne partinė tonė. Ata nuk pranojnė dot qė nuk kanė kontroll mbi ne. Kjo ėshtė e gjitha.

Qytetarėt e dėgjuan nė televizione, e dalė nga goja e pėrfaqėsuesit tė akuzės, se ne tentuam tė pengonim - duke kandiduar njė qytetar pėr Bashkinė e Tiranės – procesin e integrimit dhe marrėveshjen e Asocim- Stabilizimit. Kjo ėshtė logjikė e kulluar, antidemokratike. Nė njė shoqėri tė lirė, edhe nėse ajo aspiron tė integrohet nė BE, mund tė ketė parti, tė cilat mund tė jenė kundėr integrimit. Qėndrimi politik ndryshe ėshtė pasuri pėr shoqėrinė.

PBKD-ja nuk ėshtė kundėr integrimit, por dua tė them qė futja e koncepteve politike nė njė ēėshtje ligjore, siē ishte gjyqi ynė pėr masėn e arrestit, e politizon ēėshtjen. Dhe, nėn njė akuzė tė politizuar tė burgosurit janė tė pafajshėm.

* Autori vazhdon tė mbahet nė burg.

POLITIKA

Ēėshtja “Albatros”, gjykata vendos tė marrė si provė tė ndėrmjetme kasetėn e transmetuar nė “Fiks Fare”

Gazmend Dibra:

Procesi u fut nė

udhė tė paligjshme

“Gjykata bazohet nė shkresė legale me emėr dhe jo nė anonimat”, - tha avokati i Dibrės, i cili ka kundėrshtuar vendimin e djeshėm tė gjykatėsit Tonaj pėr marrjen, qoftė edhe si provė tė ndėrmjetme, tė kasetės sė transmetuar

Gjykata vendosi tė marrė si provė tė ndėrmjetme kasetėn me pėrgjimet ndaj ish-kreut tė Drejtorisė sė Pėrgjithshme tė Aviacionit Civil, Gazmend Dibra, edhe pse ende pėr kasetėn nuk ka asnjė autorėsi. Kreu i trupit gjykues, Sokol Tonaj, ka pranuar dje, si provė pėr t’u shqyrtuar gjatė seancave gjyqėsore njė kasetė tė transmetuar nė emisionin “Fiks Fare” mė 12 dhe 18 shtator 2006-tė, lidhur me njė bisedė mes Dibrės dhe drejtuesve tė kompanisė “Albatros”, pronė e nipave tė presidentit Moisiu.

Procesi

Gjatė seancės sė djeshme janė lexuar akuzat “Pėr shpėrdorim detyre” dhe “Korrupsion pasiv”, ndėrkohė qė janė marrė pėr shqyrtim edhe deklaratat e dy nipave tė presidentit, Aleksandėr dhe Valer Hoxha, si dhe tė Albens Vokopolės, Ernest Vrionit, Luan Jaupajt, Rudina Fortuzit, si dhe njė numėr dokumentesh dhe korrespondencash mes Drejtorisė sė Pėrgjithshme tė Aviacionit Civil dhe kompanisė “Albatros”. Ndėrkohė, pritet qė tė merren nė shqyrtim edhe tė gjitha deklaratat mes palėve, ndėrkohė qė janė duke u shqyrtuar edhe tabulatet e telefonatave tė Dibrės. 

Reagimi

“Jam i befasuar nga kjo shkelje e ligjit nė mėnyrė flagrante nga gjykata”, - tha menjėherė pas procesit tė djeshėm Gazmend Dibra. Sipas tij, ėshtė absurde tė konsiderohet si provė njė kasetė anonime, e cila edhe pas mbi gjashtė muajsh hetimesh nuk ka autor. “Gjykata bazohet nė shkresė legale me emėr dhe jo nė anonimat”, - tha avokati i Dibrės, i cili ka kundėrshtuar vendimin e djeshėm tė gjykatėsit Tonaj pėr marrjen, qoftė edhe si provė tė ndėrmjetme, tė kasetės sė transmetuar nė mes tė shtatorit nė “Fiks Fare”. Ndėrkaq, vetė Dibra e ka konsideruar vendimin e djeshėm tė gjykatės si “nisje tė njė procesi tė paligjshėm qė mund tė nxjerrė pėrfundime vetėm tė paligjshme”.

Pse nisėn hetimet

Hetimet pėr ēėshtjen “Albatros” nisėn pas publikimit nė emisionin “Fiks Fare” tė njė bisede tė pėrgjuar, nė tė cilėn Dibra, drejtor pranė kėsaj kompanie, dėgjohej teksa iu kėrkonte disa aksionerėve tė tjerė tė kompanisė, tė afėrm tė presidentit Moisiu, qė tė ndėrhynin te kreu i shtetit pėr tė shkarkuar Prokurorin e Pėrgjithshėm, Theodhori Sollaku. Aktorė tė kėsaj bisede tė bėrė publike, nė bazė tė sė cilės nisen edhe hetimet nga organi i akuzės, ishin dy nipat e kreut tė shtetit, Aleksandėr dhe Valter Hoxha. Sipas interpretimit tė bisedės sė pėrgjuar, nga ana nipave tė presidentit u tha se kėrkesa e kreut tė Aviacionit Civil erdhi nė kėmbim tė rinisjes sė aktivitetit normal tė shoqėrisė sė tyre, fluturuese. Nga deklarata publike tė tė dy palėve, para se tė dėshmonin pėr prokurorinė, u mėsua se shoqėria e “Albatros” kishte njė borxh tė madh pėr tė shlyer te drejtoria, tė cilėn drejtonte Dibra. Madje, sipas kėtij tė fundit, ky ka qenė motivi i bisedės, po ashtu siē ishte edhe motivi i nxjerrjes sė tyre nga aktiviteti. Faktet u mohuan nga pronarėt e agjencisė sė fluturimeve, pėr tė bėrė qė ēėshtja e njė bisede tė pėrgjuar tė merrte trajtat dhe pėrmasat e njė skandali. Ndėrkaq, pas mė shumė se pesė muajsh hetime, prokuroria dorėzoi dosjen nė gjykatė, ndėrkohė qė dje, u mor edhe vendimi pėr pranimin e kasetės, njė provė kjo e kundėrshtuar nga mbrojtja e Dibrės.

Dibra: Me pėrfaqėsuesit e “Albatros”-it fola vetėm pėr borxhet

 “Kam biseduar vetėm pėr borxhet e “Albatros”-it dhe mundėsinė e shlyerjes sė tyre”. Kjo ka qenė deklarata e ripėrsėritur e kreut tė Aviacionit Civil dhėnė nė prokurorinė e rrethit menjėherė pas marrjes nė pyetje. Gazmend Dibra, nė cilėsinė e drejtorit tė Drejtorisė sė Pėrgjithshme tė Aviacionit Civil, iu ėshtė pėrgjigjur pyetjeve tė prokurorėve nė lidhje me bisedėn e zhvilluar mes tij dhe nipit tė Presidentit tė Republikės, Aleksandėr Hoxhės. Ndėrsa ka sqaruar pozicionin e tij nė bisedėn e publikuar si skandal, Dibra ka ritheksuar sėrish motivin e saktė tė takimit mes tij dhe Hoxhės. Burimet zyrtare nga Prokuroria e Tiranės kanė bėrė tė ditur se shefi i Aviacionit Civil, ka mohuar tė ketė bėrė ndonjė bisedė e aq mė tepėr presion mbi nipin e presidentit pėr shkarkimin e kryeprokurorit tė vendit. Zyrtarisht bėhet me dije se Dibra ka saktėsuar pėrpikmėrisht dialogun e kryer me tė dėrguarin e “Albatros-it, duke vėnė theksin mbi borxhet qė kompania e fluturimeve i detyrohet drejtorisė, tė cilėn ai drejton. I akuzuari pėr ushtrim presioni nė emėr tė kryeministrit pėr shkarkimin e Sollakut, presion qė sipas pretenduesve do tė konvertohej me borxhin qė “Albatros” i detyrohej dhe qė do tė mundėsonte delegimin e kėrkesės tek Alfred Moisiu. Pėrgėnjeshtrimin e kėtij fakti Dibra e ka bėrė publik edhe nė pėrballje televizive, pavarėsisht se, si nė kėto pėrballje, si nė prokurori, bashkėbiseduesi ka dėshmuar tė kundėrtėn. Prokuroria nga ana e saj nisi mbledhjen e fakteve, tė cilat vetėm disa javė mė parė u dorėzuan nė gjykatė. Pėr njė kohė tė gjatė procesi u vu nė dyshim pėr shkak tė anonimatit tė kasetės sė incizuar. Pėr njė kohė u mbajt sekret edhe transkriptimi i bisedės qė prokuroria kishte siguruar nga kaseta qė e incizoi. 

Gazmend Dibra flet pas seancės sė djeshme

Si e konsideroni vendimin e sotėm tė gjyqtarit Tonaj pėr tė marrė si provė kasetėn e transmetuar nė TV?

Deri nė momentin qė ky proces vijon nė prokurori, i cili ėshtė njė organ i centralizuar, mund tė konsiderohet e pranueshme qė tė vijojė dyshimi, aq mė shumė kur dihet se nė kėtė rast bėhet fjalė pėr pėrfshirjen e emrit tė kreut tė prokurorisė nė kėtė histori. Ndėrkohė, gjykata si njė organ i pavarur duhet medoemos qė tė ndėrmarrė vendime vetėm duke zbatuar ligjin, e jo nė hamendje. Por, vendimi i djeshėm, qoftė edhe i ndėrmjetėm, pėr tė marrė si bazė njė provė tė jashtėligjshme, e fut kėtė proces qė nė fillim nė njė rrugė tė jashtėligjshme. Ky vendim na bėn tė mendojmė se, duke qenė se nė kėtė proces janė palė edhe Presidenti, dhe Kryeprokurori, atėherė edhe vendimi i sotėm ka qenė i kondicionuar nga kėto palė. Unė dhe mbrojtėsi im, ligjor jemi tė bindur se, pavarėsisht se gjyqtari u shpreh pėr njė vendim tė ndėrmjetėm, ky proces ka nisur pėrmes njė vule tė paligjshme dhe si i tillė, do tė pjellė vetėm paligjshmėri.  

Komisioni Qendror i Zgjedhjeve vendosi ditėn e djeshme tė administrojė dokumentacionin zgjedhor tė Bashkisė sė Durrėsit

KQZ shtyn vendimin pėr Durrėsin

Kandidati i PD-sė, Armand Teliti, kėrkon rinumėrimin e 3200 votave, tė cilat, sipas tij, janė shpallur tė pavlefshme pa tė drejtė nga grupet e numėrimit, duke mos u konsultuar sipas ligjit me KZQV-nė

Komisioni Qendror i Zgjedhjeve vendosi ditėn e djeshme tė administrojė dokumentacionin zgjedhor tė Bashkisė sė Durrėsit dhe tė thėrrasė pėr njė seancė debati KZQV-nė e kėsaj njėsie. Ky vendim u mor nga KQZ-ja, pasi u shqyrtuan ankesat e dy subjekteve politike pėr kėtė bashki, ajo e Partisė Socialiste dhe e Partisė Demokratike. Pėrfaqėsuesi ligjor i kandidatit tė PS-sė pėr Durrėsin, Vangjush Dako, kėrkonte qė KZQV-ja e Bashkisė sė Durrėsit tė bėnte shpalljen e rezultateve pėrfundimtarė dhe tė shpallte fitues Dakon, duke qenė se ishte me njė diferencė prej 350 votash nga kandidati i mazhorancės. Nga ana tjetėr, kandidati i Partisė Demokratike, Armand Teliti, kėrkon rinumėrin e 3200 votave, tė cilat, sipas tij, janė shpallur tė pavlefshme pa tė drejtė nga grupet e numėrimit. Avokati i Telitit, Enkelejd Alibeaj, theksoi se grupet e numėrimit pa tė drejtė kanė shpallur tė pavlefshme 3200 vota, 1311 vota pėrsa i pėrket Kėshillit Bashkiak dhe 1889 vota pėr kandidatėt, vota kėto tė hedhura nė kutitė jo tė duhura. Sipas Alibejat, grupet e numėrimit nė kundėrshtim me ligjin nuk kanė raportuar nė KZQV pėr vendimet qė kanė marrė dhe pėr shpalljen e votave tė pavlefshme, duke marrė nė kėtė mėnyrė edhe atributet e KZQV-sė. Pėrfaqėsuesi i PD-sė nė KQZ theksoi se nė bazė tė Kodit Zgjedhor, grupet e numėrimit duhet tė konsultoheshin mė parė me KZQV-nė pėr tė marrė vendimin e shpalljes si sė pavlefshme tė kėtyre fletėve votimi, tė cilat janė shumė tė mėdha nė numėr po tė krahasohen me diferencėn prej 350 votash qė gjendet mes kandidatėve. Komisioni Qendror i Zgjedhjeve mori vendimin qė nė datė 7 tė rishqyrtojė ankesat e PD-sė dhe PS-sė pėr Bashkinė e Durrėsit.

Fatjona Mejdini

Ende nė KQZ nuk kanė mbėrritur rezultatet e 22 njėsive vendore

9 njėsi vendore do zhvillojnė zgjedhjet nė prill

Partitė Politike duhet tė pėrgatiten pėr njė tjetėr proces zgjedhor nė mesin e muajit prill, duke qenė se nė 9 njėsi vendore nuk janė zhvilluar zgjedhjet lokale mė 18 shkurt. Kėshtu, nė Bashkinė e Milotit dhe nė 8 komuna nė vend nuk janė zhvilluar zgjedhjet lokale, tė cilat priten tė mbahen pėrsėri. Mbajtja e kėtyre zgjedhjeve do tė zhvillohet, pasi Komisioni Qendror i Zgjedhjeve tė ketė mbaruar procesin e plotė tė ankimimeve pėr njėsitė vendore, tė cilat i kanė zhvilluar zgjedhjet normalisht. Nga ana tjetėr, KQZ-ja ka shpallur deri dje, rezultatet pėr 353 komuna dhe bashki nė vend. Duke llogaritur njėsitė, tė cilat nuk kanė zhvilluar zgjedhje, ende 22 Komisione Zonale tė Qeverisjes Vendore nuk kanė paraqitur nė KQZ rezultatet e votimit pėr zgjedhjet lokale tė 18 shkurtit. Sipas rezultateve tė shpallura nga Komisioni Qendror i Zgjedhjeve, mazhoranca ka pėrqindjen mė tė madhe tė votave pėr kandidatė dhe kėshilla komunash dhe bashkish, nga 353 KZQV-tė, tė cilat kanė depozituar rezultatet e tyre nė KQZ.

F. Mejdini

Njėsitė ku nuk janė zhvilluar zgjedhje:

1.     Shosh

2.     Shalė

3.     Pult

4.     Lurė

5.     Iballė

6.     Arren

7.     Milot (vetėm nė 3 qėndra u zhvilluar votimi)

8.     Libofshė

9.     Gjerbės ( vetėm nė 3 qėndra u zhvillua votimi)

Ministri i Jashtėm, Besnik Mustafaj, zhvillon njė vizitė nė Hungari

Hungaria: Mbėshtetje pėr reformat drejt BE-sė dhe NATO-s

Ministri i Punėve tė Jashtme, Besnik Mustafaj, gjatė njė vizite zyrtare nė Hungari, zhvilloi takime me Presidentin e Republikės, Laszlo Solyom, kryeministrin, Ferenc Gyurcsany dhe zv/kryetarin e parė tė parlamentit hungarez, Laszlo Mandur. Zyra e shtypit pranė Ministrisė sė Punėve tė Jashtme, bėri tė ditur se nė datat 28 shkurt deri mė 1 Mars, ministri Mustafaj zhvilloi njė vizitė nė Hungari me ftesė sė homologes sė tij, Kinga Goncz.

Gjatė takimeve zyrtare bashkėbiseduesit vlerėsuan marrėdhėniet politike shumė tė mira qė ekzistojnė midis dy vendeve dhe shprehėn besimin pėr thellimin e tyre nė tė ardhmen.

Pėrsa i pėrket bashkėpunimit ekonomik, bashkėbiseduesit vlerėsuan tendencėn pozitive nė kėtė drejtim, por nė tė njėjtėn kohė vėrejtėn se ekzistojnė ende hapėsira tė pashfrytėzuara pėr thellimin e kėtij bashkėpunimi.

Nė kėtė drejtim, presidenti dhe kryeministri hungarez theksuan interesin e kompanive hungareze pėr tė marrė pjesė nė procesin e privatizimit dhe pėr tė investuar nė Shqipėri nė fusha tė tilla si industria e naftės, agro-industria, turizmi, etj.

Duke vlerėsuar kėtė angazhim, ministri Mustafaj garantoi pėr seriozitetin e reformave tė ndėrmarra nga qeveria pėr tė siguruar njė proces privatizimi sa mė transparent qė tė jetė e mundur. Nė takimet e zhvilluara, presidenti dhe kryeministri hungarez garantuan pėr mbėshtetjen e Hungarisė, si vend anėtar i BE-sė dhe NATO-s, pėr pėrpjekjet e Shqipėrisė nė rrugėn e integrimit evropian e euro-atlantik dhe ofruan gatishmėrinė pėr tė pėrcjellė eksperiencėn e tyre nė kėtė proces.

Kuvendi, asnjė diskutim jashtė rendit tė ditės

Kuvendi miratoi nė parim dje, gjatė seancės plenare, disa projektligje tė parashikuara nė rendin e ditės, ndėrsa vendosi qė votimi nė tėrėsi i tyre tė zhvillohet tė hėnėn e ardhshme, datė 5 mars. Gjatė seancės qė zgjati rreth 30 minuta nuk u zhvilluan diskutime pėr ēėshtje jashtė rendit tė ditės, ndėrsa deputetėt miratuan parimisht projektligjin “Pėr ratifikimin e marrėveshjes sė bashkėpunimit teknik, ndėrmjet qeverisė sė Republikės sė Shqipėrisė dhe qeverisė sė Japonisė”, p/ligjin “Pėr aderimin e Republikės sė Shqipėrisė nė marrėveshjen evropiane pėr linjat hekurudhore, ndėrkombėtare, kryesore", si dhe njė ndryshim nė ligjin "Pėr parandalimin e konfliktit tė interesave nė ushtrimin e funksioneve publike, tė ndryshuar”.

Vetėm njė ditė pas intervistės, shefi organizativ i PBKD-sė shoqėrohet nė gjykatė pėr t’iu komunikuar masa “arrest nė shtėpi”

Sollaku i bėn presion Gostivarit qė tė mos flasė nė media

As mė pak e as mė shumė, kjo ėshtė njė tjetėr tentativė e organeve tė drejtėsisė, e dirigjuar nga organi i akuzės, pėr tė bėrė tė heshtė personin, i cili ėshtė dėshmitari kyē nė kėtė ngjarje tė paprecedent. Ndėrkohė qė, masa e arrestit, sipas organeve tė drejtėsisė, ėshtė dhėnė prej shumė ditėsh, gjykata kujtohet vetėm njė ditė pas dėshmisė sė Gostivarit nė media, pėr t’i kujtuar kėtij tė fundit se duhet tė heshtė

Tomor Gostivari, Sekretar Organizativ i PBKD-sė, vetėm njė ditė pas intervistės tė dhėnė nė media, ku rrėzonte pretendimet e prokurorisė pėr arrestimet e kryera nė radhėt e kėsaj partie, thėrritet nga gjykata dhe i komunikohet masa e arrestit. Burime pranė  gjykatės u shprehėn dje se, Tomor Gostivari ėshtė paraqitur pranė kėsaj gjykate, ku i ėshtė komunikuar masa e arrestit nė shtėpi. As mė pak e as mė shumė, kjo ėshtė njė tjetėr tentativė e organeve tė drejtėsisė, e dirigjuar nga organi i akuzės, pėr tė bėrė tė heshtė personin, i cili ėshtė dėshmitari kyē nė kėtė ngjarje tė paprecedent  Ndėrkohė qė, masa e arrestit, sipas organeve tė drejtėsisė, ėshtė dhėnė prej shumė ditėsh, gjykata kujtohet vetėm njė ditė pas dėshmisė sė Gostivarit nė media, pėr t’i kujtuar kėtij tė fundit se duhet tė heshtė, duke i kujtuar masėn e arrestit “burg nė shtėpi”.

Arrestimet

Ndėrkohė qė, nga dita e arrestimit tė gazetarit Ēelo Hoxha, sot mbushen 7 ditė dhe pritet qė ēėshtja t’i kalojė Gjykatės sė Apelit. Nė mungesėn totale tė provave dhe nėn presionin e prokurorisė, qė prej ditės sė martė, gjykata e Tiranės ka dhėnė njė vendim absurd, i cili mund tė merret vetėm nė sistemet ku gjykatat dhe organi i akuzės janė nė dorė tė shteteve diktatoriale. Gazetari Ēelo Hoxha mbahet nė burg pėr shkak tė bindjeve tė tij kundėr njė opozite, e cila deri dje ishte nė pushtet dhe kontrollon sistemin e drejtėsisė nė vend me anė tė veglave tė saj, siē ėshtė Prokurori i Pėrgjithshėm, ndėrsa kryetari i PBKD-sė, Artur Roshi, mbahet nė burg me fajin e vetėm se kėrkonte tė konkurronte nė tregun politik shqiptar,  ndėrkohė qė asnjė ligj nuk e ndalon njė forcė politike tė nxjerrė kandidatin qė dėshiron. Nga ana e saj, opozita duket sikur ka marrė njė revansh pas zgjedhjeve tė 18 shkurtit dhe megjithėse me vota rezulton se nuk ėshtė votuar nga shqiptarėt, kėrkon t’iu tregojė dhėmbėt qytetarėve shqiptarė, me arrestime dhe burgosje tė njerėzve, tė cilėt nuk mendojnė dhe pse jo, nuk kanė tė njėjtat aspirata me Edi Ramėn. Nga ana e tij, Prokurori i Pėrgjithshėm ėshtė i bindur se, tashmė ka mbėshtetjen e gjerė tė opozitės shqiptare, tė cilėn nė kohėn kur ishte nė mazhorancė ia ka dalė ta mbulojė dhe ta mbrojė pėr bukuri nga aferat korruptive, tė cilat pėr tetė vjet i kanė sjellė dėme thuajse tė pariparueshme ekonomisė sė vendit. Ėshtė Dhori Sollaku, i cili nė zyrėn e tij ka dosjet pėr dhjetėra kompani shtetėrore, tek tė cilat vjedhja ka qenė e dukshme, por qė s’ka reaguar. Ėshtė Sollaku, ai i cili ka me dhjetėra dosje korrupsioni pėr Edi Ramėn, por qė ka preferuar t’i lerė tė pluhurosen, pasi kėshtu siguronte mbrojtje dhe mund tė punonte i qetė, sė bashku me bashkėshorten e tij, pėr ta kthyer Prokurorinė e Pėrgjithshme nė njė ēiflig qė i sjell pėrfitime, pa i rėnė ndėrmend pėr qindra qytetarė, tė cilėt presin nga ky njeri apatik, tė reagojė kundėr fenomeneve qė sjell krimi i organizuar dhe korrupsioni nė vend.

Kryesia e Partisė sė Ballit Kombėtar Demokrat ka kėrkuar dje ndėrhyrjen e Presidentit tė Republikės, pėr lirimin e Hoxhės dhe Roshit

PBKD: Masa e marrė ndaj krerėve tė Ballit, papėrgjegjshmėri

Kryesia e Partisė sė Ballit Kombėtar Demokrat ka reaguar nė lidhje me masėn qė ka ndėrmarrė Gjykata e Faktit ndaj liderėve tė kėsaj partie, qė akuzohen se kanė falsifikuar firmėn e Akile Ramės. Sipas zėdhėnėsit tė kėsaj partie, Erald Kaprit, masa pėr ‘burg pa afat’ ėshtė njė vendim i nxituar dhe i papėrgjegjshėm nga ana e drejtėsisė, e cila ka bėrė njė arrestim politik. Sipas Kaprit, liderėt e kėsaj si kryetari Artur Roshi, ashtu edhe Sekretari i Pėrgjithshėm, Ēelo Hoxha, nuk kanė pasur asnjė precedent tė mėparshėm penal dhe pretendimi i prokurorisė se ata janė cėnues tė demokracisė apo shoqėrisė ėshtė t pabazė. Nisur nga ky fakt, PBKD-ja i bėri thirrje Presidentit tė Republikės, Alfred Moisiut, qė tė ndėrhyjė nė ēėshtjen nė fjalė. Njėkohėsisht, kjo parti ka reaguar mbi masėn e arrestit shtėpiak tė dhėnė ndaj Sekretarit Organizativ Tomorr Gostivarit. “Vendimi ėshtė i papėrgjegjshėm dhe i nxituar nga ana e gjykatės, pasi liderėt politikė tė PBKD-sė nuk kanė pasur, qoftė edhe njė problem  tė vogėl tė mėparshėm me ligjin”, - tha zėdhėnėsi Kapri. Reagimi i kėsaj partie ka ardhur nga vendimi i para tre ditėve tė Gjykatės sė Faktit nė Tiranė, pėr lėnien nė burg pa afat tė krerėve tė kėsaj partie, tė cilėt akuzohen se kanė falsifikuar firmėn e kandidatit Akile Rama. PBKD-ja ka falenderuar pėr mbėshtetjen qė gazetarė tė pavarur i kanė dhėnė kolegut tė tyre Ēelo Hoxha, i cili ėshtė redaktor nė gazetėn e pėrditshme “TemA”.

Shkelja prej 75 milionė dollarėsh u zvarrit qė nga viti 1999

Sollaku nisi dhe mbylli hetimet pėr makinat

Pas ardhjes nė detyrė, prokurori i Pėrgjithshėm, Sollaku, urdhėroi nisjen e hetimeve, por me urdhėr tė tij, ēėshtjet u pezulluan ose u mbyllėn

Prokurori i Pėrgjithshėm, Theodhori Sollaku, edhe pse ka qenė i bindur qė shtetit i ėshtė shkaktuar njė dėm kolosal pėr moszhdoganimin e 30 mijė automjeteve, sėrish ka urdhėruar pezullimin e hetimeve dhe mbylljen e tyre. Raporti pėr kėto shkelje ėshtė bėrė qė nė vitin 1999 nga ana e kontrollit tė Lartė tė Shtetit. Sipas kontrollit, rezulton se i janė shmangur detyrimit doganor, rreth 30 mijė automjete duke i shkaktuar buxhetit tė shtetit njė dėm prej 75 milionė USD. Po ashtu, nė periudhėn 1998-1999 janė konstatuar mijėra raste kur taksat e regjistrimit nuk janė arkėtuar brenda afatit ligjor dhe janė bėrė tė paarkėtueshme si pasojė e vonesave, duke i shkaktuar njė dėm ekonomik tė konsiderueshem  buxhetit tė shtetit.

KLSH-ja ka dorėzuar kallėzimin penal  mė datė 14.9.1999, dhe nė muajin tetor tė kėtij viti Prokuroria e Tiranės ka shpėrndarė aktet pėr targimet e mjeteve nė ato prokurori, nė tė cilat figurojnė tė targuara kėto automjete, si nė Durrės, Kavajė, Fier, Elbasan, Librazhd etj. Megjithatė, pėr pothuajse tre vjet e gjyėmė nuk ėshtė kryer asnjė hetim pėr kėtė shkelje, duke shkelur tė gjitha afatet.

Pas ardhjes nė detyrė, Sollaku ka caktuar prokuroritė kompetente pėr hetimin e kėtyre ēėshtjeve sipas targimit tė mjeteve nė rrethe, duke konstatuar nė kėtė mėnyrė dhe elementė tė veprės penale nė kėtė drejtim. Pra, duket se Sollaku ka qenė fillimisht i ndėrgjegjėsuar ligjėrisht si pėr dėmin qė i ėshtė shkaktuar shtetit, ashtu edhe pėr ndėshkimin penal sipas ligjit qė duhet tė aplikohet ndaj nėpunėsave publikė apo personave tė tjerė, pėr vepra penale tė shpėrdorimit tė detyrės, si per persona nė qendėr ashtu edhe ato tė rretheve. Por, megjithatė, edhe pse ka nisur hetimi, tė gjitha kėto ēėshtje kanė pėrfunduar me vendim pushimi apo pezullimi pa u dėrguar nė gjykim.

--Pėr Prokurorinė e Rrethit Gjyqėsor, Tiranė.

Sipas verifikimeve tė bėra nga ana e Inspektoriatit tė Min. Drejtėsisė nė lidhje me automjetet e pa zhdoganuara, ėshtė konstatuar se pėr vitin 1998-1999, e cila ėshtė periudha e investigimit nga K.L.SH. nė kėtė rreth bėhet fjalė se jane pajisur me targa 7 mijė automjete pa u bėrė mė parė zhdoganimi i tyre, duke i shkaktuar shtetit njė dėm ekonomik prej 1.75 miliardė lekė

--Pėr Prokurorinė e Rrethit Gjyqėsor, Durrės.

Nė bazė tė akteve tė K.L.SH. dhe tė vendimit Nr. 109 datė 05.6.2002, tė Prokurorisė sė Pėrgjithshme, qė bėn fjalė pėr caktimin e Prokurorisė Durrės, pėr hetimin e ēėshtjes se automjeteve tė pa zhdoganuara, rezulton qė nė kėtė rreth tė kenė mbetur pa zhdoganuar e janė pajisur me targa rreth 3100 automjete, me njė dėm ekonomik tė shkaktuar  buxhetit tė shtetit prej 600 milionė lekėsh.

- Pėr Prokurorinė e Rrethit Gjyqėsor, Elbasan

Kallėzimi i dėrguar pranė kėsaj prokurorie bėn fjalė se nė vitin 1998-1999 dhe se nga numri total i automjeteve tė importuara, kanė mbetur pa u zhdoganuar dhe  pajisur me targa 1900 automjete, me njė dėm ekonomik prej 475 milionė lekėsh.

- Pėr Prokurorinė e Rrethit Gjyqėsor, Kavajė.

Me shkresėn datė 05.6.2002, prokuroria  Kavajė ka marrė pėr veprim dosjen e automjeteve tė pa zhdoganuara, ku bėhet fjalė se nė kėtė rreth janė futur pa u zhdoganuar dhe pajisur me targa rreth 880 automjete, me njė vlerė prej 220 milionė lekėsh, tė shkaktuara dėm buxhetit tė shtetit pėr vitin 1998-1999.

Oficeri gjyqėsor: “Sollaku pushoi ēėshtjen pėr vjedhje pronash”

Edhe pse oficeri dhe prokurori i ēėshtjes kishin urdhėruar hetim pėr vjedhjen e pronės sė familjes Shijaku, Prokuroria e Pėrgjithshme mbylli hetimet

Oficeri i Policisė Gjyqėsore tė rrethit tė Durrėsit, Thoma Morina, deklaroi ditėn e djeshme nė komisionin hetimor “ Sollaku” se ishte Prokurori i Pėrgjithshėm ai qė kishte urdhėruar pushimin e hetimit pėr rrėmbimin e pronės nga persona tė tjerė. Kėshtu, dje nė komisionin hetimor, Morina theksoi se ai dhe prokurori i ēėshtjes, Arjan Ndoja, kishin sugjeruar qė ndaj shtetasve Gėzim Cara, Hasan Muka, Vasil Lice dhe Vasil Hila, tė cilėt me anė tė dokumentave tė falsifikuara kishin marrė pronėn e familjes “Shijaku”, tė ndiqeshin penalisht. Oficeri i Policisė Gjyqėsore, Thoma Morina, deklaroi se pas sugjerimit tė tyre, Prokuroria e Pėrgjithshme kishte vendosur ta pushonte ēėshtjen, kjo pasi, sipas organit mė tė lartė tė akuzės, ēėshtja nuk pėrbėnte njė vepėr penale, sepse mungonin pasojat kriminale. Familja  “Shijaku” si trashėgimtare ligjore e njė prone nė rrethin e Durrėsit nuk ka arritur ta ketė atė nėn zotėrimin e vet. Ndonėse familjes “Shijaku” i ėshtė njohur dhe kthyer fabrika e miellit, pronė e ish-trashėgimlėnėsve tė tyre, nė bazė tė vendimeve tė Komisionit tė Kthimit dhe Kompensimit tė Pronave, Durrės, nė truallin e tyre ėshtė ndėrtuar nga ana e shtetasit Kujtim Kėrtusha, i cili ėshtė vėllai i ish-nėnkryetarit tė Bashkisė, Durrės, njė ndėrtesė dykatėshe. Kjo i ka detyruar pronarėt legjitimė tė  truallit tė bėjnė njė kallėzim penal se nga personi qė ka bėrė ndėrtimin janė falsifikuar dokumentat. Kallėzimi penal ėshtė ngritur ndaj personave qė kanė lėshuar dokumenta falso, personat qė kanė paraqitur kėto dokumenta pranė KRT-sė sė Bashkisė, Durrės dhe pėr personat qė kanė marrė vendime mbi dokumentat e falsifikuara. Por, kjo ēėshtje nuk mundi tė gjejė drejtėsinė, sepse vendimi pėr pushimin e saj erdhi nga Prokuroria e Pėrgjithshme.

Prokurori i Pėrgjithshėm nuk ka deklaruar dy apartamente dhe njė zyrė nė Durrės

Sollaku fshehu pasurinė prej 200 milionė lekėsh

Theodhori Sollaku ka fshehur nga kontrolli ligjor i pasurisė 20 milionė lekė tė reja, duke mos deklaruar tre objekte nė pronėsinė e tij, nė Durrės. Fakti ka dalė nė dritė nga komisionit hetimor,  pėr kėtė ccėshtje  dhe sipas legjislacionit ėshtė nja akt i  dėnueshėm  kėtė me gjobė deri nė 2 vjet heqje lirie. Pasuria e fshehur nga Sollaku  nė bazė tė dokumentacionit ėshtė njė apartament banimi 1+1 nė zonėn e Golemit, njė tjetėr apartament 3+1 nė Durrės, si dhe njė sipėrfaqe e destinuar pėr ambiente zyrash, po nė qytetin e Durrėsit. Mazhoranca nė komision paraqiti dje njė kopje tė kontratės qė Theodhori Sollaku kishte lidhur me administratorin e firmės sė ndėrtimit “Gora”, Rrapush Hoxhollin. Sipas kontratės sė lidhur me firmėn “Gora”, Kryeprokurori si bashkėpronar nė ndėrtmin e njė objekti me 5 kate, pėrfiton 267/m2 nga kjo kompani ndėrtimore. “Theodhori Sollaku pėrfiton 36,4% tė sipėrfaqes takuese nga 25% e llogaritur kjo nė sipėrfaqe ndėrtimi 267/m2” theksohet nė kontratė. Deputetėt e mazhorancės e konsideruan shkelje tė rėndė faktin qė Kryeprokurori i fsheh shtetit pasurinė e tij, duke e qujatur kėtė njė fakt tronditės, i cili cėnon nė mėnyrė tė drejtpėrdrejtė Theodhori Sollakun” thuhet nė raportin e komisionit hetimor pėr kėtė ccėshtje.

Njė apartament banimi njė plus njė, me njė sipėrfaqe gjashtėdhjetė metra katrorė, tek objekti numėr 1, te fshati turistik “ Xixa”, Golem Kavajė, tė cilat janė shitur me ēmim 600 Euro/metri katror, e shoqėruar me skicėn pėrkatėse.

Njė apartament tre plus njė, me sipėrfaqe 160 metra katrorė te pallati qė shoqėria “Gora” ndėrton nė Lagjen 11, Rruga “Aleksandėr Goga” Durrės, e shoqėruar me skicėn pėrkatėse, tė cilat shiten me ēmim prej 550 Euro/metri katror.

Ambiente pėr zyra me sipėraqe 25 metra katrorė, nė katin e dytė, po nė godinėn qė shoqėria “Gora” po ndėrton nė lagjen numėr 11, Rruga “Aleksandėr Goga” nė Durrės, e shoqėruar kjo me skicėn pėrkatėse.

Diferenca prej 22 metrash katrorė, konverton ēmimin e sipėrfaqeve ndėrtimore tė objektit ku Theodhori Sollaku ėshtė bashkėpronar, tė cilat shiten me njė ēmim prej 400 Euro/m2, me sipėrfaqet qė shoqėria “Gora” u ofron.

Publikohet raporti i katėrt i vėzhguesve tė OSBE/ODIHR-it, i fokusuar te numėrimit dhe rezultatet

OSBE/ODIHR: Nxjerrja e rezultateve, me probleme

“Edhe pse shumica e grupeve tė numėrimit u pėrpoqėn qė tė kryejnė detyrėn e tyre nė mėnyrė profesionale, raportet e vėzhguesve theksuan nė mbrėmjen e 19 shkurtit se nė 23 pėr qind tė rasteve tė vėzhgura, numėrimi ishte i keq, ose shumė i keq”

Misioni vėzhgues i OSBE/ODIHR-it ka publikuar raportin e tij tė katėrt pėr kėtė proces zgjedhor, duke u pėrqendruar kryesisht te procesi i numėrimit tė votave dhe nxjerrjes sė rezultateve. Sipas vėzhguesve tė ODIHR-it, ky proces ėshtė tejzgjatur dhe ėshtė shoqėruar me probleme. “Edhe pse shumica e grupeve tė numėrimit u pėrpoqėn qė tė kryejnė detyrėn e tyre nė mėnyrė profesionale, raportet e vėzhguesve theksuan nė mbrėmjėn e 19 shkurtit se nė 23 pėr qind tė rasteve tė vėzhgura, numėrimi ishte i keq, ose shumė i keq. Vetėm pak KZQV ishin nė gjendje qė tė plotėsonin procesin e numėrimit, tė nxirrnin rezultatin dhe ta dėrgonin atė nė KQZ brenda afatit tė pėrcaktuar, orės 17.00, tė datės 19 shkurt”, - thuhet nė raportin e ODIHR. “Nė shumė qendra tė numėrimit tė votave, vėzhguesit vunė re njė numėr mė tė madh tė vėzhguesve tė partive, sesa ai i parashikuar nė Kodin Zgjedhor. Pėrveē kėsaj, prania e deputetėve nga tė dy krahėt politikė nė qendrat e numėrimit tė votave, kontribuoi nė rritjen e tensionit. Pėrplasjet mes grupeve tė numėrimit dhe anėtarėve tė KZQV-ve ēuan nė probleme dhe ndalim tė procesit tė numėrimit. Nė disa qendra numėrimi, numėrimi u bllokua nga komisionerė, tė cilėt pėr interesa tė ndryshme, politike, e braktisėn procesin. Nė 38 pėr qind tė rasteve tė vėzhguara, u vu re prezenca e personave tė paautorizuar dhe nė njė tė tretėn e kėtyre rasteve, ata interferuan nė proces. Vėzhguesit vunė re se nė 19 pėr qind tė rasteve tė vėzhguara, persona tė paautorizuar ose vėzhgues partiakė tentonin tė influenconin grupet e numėrimit ose KZQV-tė”, - vijon mė tej raporti. Nė konkluzione theksohet se shpallja e rezultateve nga KQZ-ja nė faqen zyrtare ishte njė problem. “Shpallja e rezultateve nė faqen zyrtare tė Komisionit Qendror tė Zgjedhjeve u shty pėr njė kohė tė madhe. Kjo iu atribua disa problemeve me software-in, megjithatė nuk ishte kontribuese nė rritjen e transparencės”, - thekson raporti. Ndėrkohė qė vlerėsohet roli i policisė. “Policia luajti njė rol pozitiv gjatė procesit tė votimit dhe tė numėrimit tė votave dhe zbatuan detyrat nė mėnyrė profesionale dhe nė zbatim me ligjin”, - thuhet nė raport. Nė raport theksohet se puna do tė vijojė mė tej me ankimimet dhe mėnyrėn sesi do tė shqyrtohen aty. “Deri mė 25 shkurt, 144 ankesa ndaj rezultateve zgjedhore dhe pėr pavlefshmėri ishin depozituar nė KQZ. Kjo e fundit mori nė konsideratė shumicėn e kėtyre rasteve. Nga ana tjetėr, zyra e Prokurorit tė Pėrgjithshėm ka raportuar 36 padi nė lidhje me problemet qė janė shfaqur gjatė zgjedhjeve mes periudhės 18 - 25 shkurt”, - thekson raporti.

Zonat ku janė shfaqur probleme

Himara

Nė Himarė, mosmarrėveshjet mes kandidatit tė Partisė Demokratike dhe atij tė PBDNJ-sė, nė lidhje me parregullsitė nė procesin e votimit, dėmtuan procesin e numėrimit qė nga fillimi.

Numėrimi u zhvillua nė kėtė atmosferė tė tensionuar dhe shpeshherė u ndėrpre. Mė 20 shkurt, KQZ-ja urdhėroi KZQV-nė tė mbaronte procesin e numėrimit dhe tė dėrgonte inspektorė pėr tė ndihmuar nė zgjidhjen e problemeve.

Pėrfaqėsues nga zyra e prokurorit nė Vlorė u dėrguan gjithashtu nė Himarė. Mė 21 shkurt, numėrimi nė Himarė pėrfundoi.

Bushati

Nė komunėn e Bushatit, nė Shkodėr, u numėruan vetėm pesė kuti votimi nga 25 qendra votimi gjithsej.

KZQV-ja num arriti tė mbarojė procesin e numėrimit pėr shkak tė presionit nga turmat e mbėshtetėsve tė rivaleve qė ishin mbledhur jashtė qendrės sė numėrimit.

Njė pėrplasje mes tyre u shndėrrua nė konfrontim fizik dhe policia u desh tė ndėrhyjė pėr tė vendosur rendin. Sė fundi, KQZ-ja ka vendosur qė tė gjitha materialet zgjedhore duhet tė dėrgohen nė Tiranė dhe tė numėrohen aty nga KZQV-ja e Bushatit nė praninė e inspektorėve tė KQZ-sė.

Gjirokastra

Nė Gjirokastėr, problemet u shfaqėn qė nė fillim tė numėrimit tė votave, kur anėtarėt e KZQV-sė tė shumicės nuk u shfaqėn pėr numėrimin e votave.

Numėrimi filloi, pasi pėrfaqėsuesi i KQZ-sė zhvilloi njė takim veēmas me tė dy kandidatėt kryesorė.

Edhe mė pas, numėrimi u zhvillua nė njė atmosferė tė tensionuar dhe u ndėrpre disa herė.

Kishte dhe pėrplasje fizike mes anėtarėve tė grupeve tė numėrimit. Pasi rezultatet pėr bashkinė dolėn mė 21 shkurt, tensionet ranė.

Paskuqani

Nė komunėn e Paskuqanit, KZQV-ja dėshtoi nė zbatimin e njė urdhri tė KQZ-sė pėr tė proceduar me numėrimin e votave. KQZ-ja vendosi tė shkarkojė kryetarin e KQZ-sė dhe ngriti njė padi penale kundėr dhjetė anėtarėve tė KZQV-sė. Gjithashtu, anėtarėt e KZQV-sė dhe sekretari u gjobitėn me nga 30 mijė lekė.

Durrėsi

Nė Bashkinė e Durrėsit, KZQV-ja dėshtoi nė marrjen e njė vendimi pėr rezultatin pėr kryetar bashkie; anėtarėt e KZQV-sė, tė emėruar nga mazhoranca votuan kundėr rezultatit, duke kundėrshtuar shpalljen si tė pavlefshme tė 1.189 votave gjatė numėrimit. Mė 23 shkurt, tabelat e rezultateve u firmosėn, por vetėm gjashtė anėtarė tė KZQV-sė, tė mazhorancės votuan nė favor. Numėrimi pėr kėshillin pėrfundoi mė 25 shkurt.

Elbasani

Nė Bashkinė e Elbasanit, nxjerrja e rezultateve dhe transmetimi i tyre u pengua nga pėrplasjet nė lidhje me numėrimin e njė kutie votimi, pėr shkak se numri serial mbi vulė nuk ishte i njėjtė me atė zyrtar.

Pėr shkak se KZQV-ja nuk arriti tė merrte njė vendim pėr kėtė kuti votimi, mė 23 shkurt, KQZ-ja urdhėroi KZQV-nė tė transportonte tė gjitha materialet zgjedhore dhe dokumentacionin nė Tiranė.

Konkluzionet e raportit tė katėrt tė Misionit Vėzhgues tė OSBE/ODIHR

- Ndėrkohė qė numėrimi i votave nė shumicėn e njėsive vendore tė vėzhguara vazhdoi pa probleme, nė disa tė tjera ai u zgjat shumė dhe ishte problematik. Nė disa Komisione tė Numėrimit tė Votave, numėrimi u bllokua dhe kishte raste, kur nuk u numėruan tė gjitha kutitė e votimit pėr shkak tė mosmarrėveshjeve mes komisionerėve.

- Pėrgjatė numėrimit, zyrtarėt shpeshherė vinin interesat e tyre, partiake pėrpara integritetit tė procesit, duke dėshtuar nė kėtė mėnyrė nė zbatimin e ligjit si administratorė tė procesit. Kjo solli dhe pėrplasje politike dhe dėmtin tė procesit tė numėrimit dhe u vunė re shtyrje tė gjata tė nxjerrjes sė rezultateve.

- Nė njė numėr tė limituar tė Komisioneve tė votimit tė votave, procesi i numėrimit u shoqėrua me dhunė mes mbėshtetėsve tė kandidatėve tė ndryshėm dhe partive tė ndryshme, si dhe mes vetė anėtarėve tė grupeve tė numėrimit. Tė paktėn njė person u plagos rėndė dhe tė tjerė u arrestuan

- Shpallja e rezultateve nė faqen zyrtare tė Komisionit Qendror tė Zgjedhjeve u shty pėr njė kohė tė madhe. Kjo iu atribua disa problemeve me software-in, megjithatė nuk ishte kontribuese nė rritjen e transparencės.

- Policia luajti njė rol pozitiv gjatė procesit tė votimit dhe tė numėrimit tė votave dhe zbatuan detyrat nė mėnyrė profesionale dhe nė zbatim me ligjin.

- Deri mė 25 shkurt, 144 ankesa ndaj rezultateve zgjedhore dhe pėr pavlefshmėri ishin depozituar nė KQZ. Kjo e fundit mori nė konsideratė shumicėn e kėtyre rasteve. Nga ana tjetėr, zyra e Prokurorit tė Pėrgjithshėm ka raportuar 36 padi nė lidhje me problemet qė janė shfaqur gjatė zgjedhjeve mes periudhės 18 - 25 shkurt.

- Njė skuadėr e vogėl me ekspertė tė Misionit Vėzhgues tė OSBE/ODIHR do tė vazhdojė qė tė ndjekė fazat e mbetura, duke u pėrqendruar kryesisht te trajtimi i ankimimeve dhe apelimeve.

Sė shpejti pritet tė bėhet publike skema e plotė e kabinetit “Berisha”

Berisha: PDK merr Ministrinė e Shėndetėsisė

Partia Demokristiane nga ana e saj ka preferuar tė heqė dorė nga kėrkesa pėr dy poste ministrore dhe ka pranuar ofertėn e kryeministrit Berisha pėr postin e Ministrisė sė Shėndetėsisė

Kryeministri Berisha konfirmoi dje, zyrtarisht, nė lidhje me ndryshimet nė qeveri se Partisė Demokristiane i ėshtė propozuar marrja e drejtimit tė Ministrisė sė Shėndetėsisė, ndėrkohė qė sė shpejti pritet tė bėhet publike edhe skema e plotė e kabinetit “Berisha”.

Kryeministri Berisha dhe kreu aktual i Partisė Demokristiane arritėn nė kėtė marrėveshje nė bazė tė negociatave tė vazhdueshme midis tė dyja palėve. Partia Demokristiane nga ana e saj ka preferuar tė heqė dorė nga kėrkesa pėr dy poste ministrore dhe ka pranuar ofertėn e kryeministrit Berisha pėr postin e Ministrisė sė Shėndetėsisė. Prej kohėsh pėrflitej largimi i ministrit tė Shėndetėsisė, Maksim Cikuli, dhe kjo jo pėr shkak tė mangėsive nė detyrėn e tij, por pėr shkak tė pėrmbushjes sė kėrkesave tė aleatėve tė koalicionit mazhoritar. Para zhvillimit tė zgjedhjeve tė 18 shkurtit, kryeministri Berisha firmosi me kreun e kėsaj partie njė marrėveshje pėrpara zhvillimit tė zgjedhjeve lokale, sipas sė cilės shprehej qartė pėrfshirja nė qeveri edhe e kėsaj partie nė bazė edhe tė kėrkesave tė saj.

Kėshtu do tė pasqyrohej mė mirė dhe njė tjetėr realitet parlamentar, pas konfigurimit tė Partisė Demokristiane si njė grup parlamentar me 8 deputetė. PDK-ja nga ana e saj sė bashku me 8 deputetėt e saj ėshtė shprehur e kėnaqur me Ministrinė e Shėndetėsisė dhe ka pranuar qė si ministėr tė jetė kreu i Partisė Demokristiane, Nard Ndoka. Ndėrkohė, kryeministri Berisha ėshtė shprehur pas mbledhjes sė KRRTRSH-sė se PDK-ja do tė jetė pjesė e kabinetit qė ai drejton. Kryeministri Berisha bėri tė ditur nė interes tė mediave se formati i ri i qeverisė do tė bėhet shumė shpejt i ditur, duke lėnė tė kuptohet se do tė ketė edhe ndryshime tė tjera nė qeveri.

A. Alia

Grupi parlamentar i kėsaj partie propozon emrin e kryetarit pėr ministėr Shėndetėsie

PDK: Ndoka do marrė postin e ministrit

Partia Demokristiane deklaroi dje, se pas negociatave me kryeministrin Berisha ka rėnė dakord tė pranojė Ministrinė e Shėndetėsisė. Nė njė deklaratė pėr mediat, deputeti i Partisė Demokristiane, Nikollė Lesi, ėshtė shprehur se, “gjatė njė mbledhjeje tė grupit parlamentar, demokristian u shqyrtua propozimi i kryeministrit, Sali Berisha, qė i ofron PDK-sė postin e ministrit tė Shėndetėsisė”.

Lesi ka deklaruar se pas mbledhjes sė kėtij grupi ėshtė vendosur qė tė miratohet emri i kryetarit tė Partisė, Nard Ndokės, nė krye tė kėsaj ministrie. "Ne e pranojmė ofertėn e kryeministrit pėr kėtė ministri dhe grupi parlamentar i PDK-sė, i pėrbėrė nga tetė deputetėt e tij, vendosi nė mėnyrė unanime t'i propozojė kreut tė qeverisė pėr kėtė post ministror, Nard Ndokėn, aktualisht kryetar i kėsaj partie”, - tha Lesi. PDK-ja ka pranuar pėrfundimisht vetėm njė ministri, duke hequr dorė nga kėrkesa pėr tė drejtuar edhe ministri tė tjera.

Ish-ministri i Shėndetėsisė komenton vendimin e Berishės dhe PDK-sė

Solis: Ndoka, jo zgjedhja e duhur pėr shėndetėsinė

Sekretari i pėrgjithshėm i PBDNJ-sė, Leonard Solis, gjatė njė prononcimi pėr mediat ditėn e djeshme ka theksuar se, kandidatura e zgjedhur nga ana e Partisė Demokristiane pėr postin e ministrit tė Shėndetėsisė nuk ėshtė njė zgjedhje plotėsisht e drejtė. Sipas tij, nė krye tė kėsaj ministrie kėrkohen persona tė aftė, qė tė mund tė vazhdojnė reformat e nisura nė kėtė institucion.

Ish-ministri i Shėndetėsisė dhe njėkohėsisht deputeti i PBDNJ-sė, pak ditė mė parė kishtė pohuar se, nėse propozohej pėr kėtė post, nuk do ta pranonte, duke dhėnė edhe argumentet e tij. Ish-ministri i Shėndetėsisė nė kabinetin “Nano”, Leonard Solis, ndėr tė tjera ka shtuar se, “dikasteri i shėndetėsisė kėrkon shumė reforma dhe specialistė tė mirė. Kryeministri duhet tė mendohet mirė e tė gjejė njė person tė aftė nė kėtė post. Nė qoftė se do mė pyesnin mua, njė person i spikatur pėr ministrinė e Shėndetėsisė dhe specifikat e saj, do tė ishte Genc Ruli”.

PDR do tė mbajė postin e Ministrisė sė Arsimit

Partia Demokrate e Re do tė vazhdojė tė mbajė postin e Ministrisė sė Arsimit edhe gjatė rikompozimit tė ri tė qeverisė. Kjo u bė e ditur gjatė njė prononcimi pėr mediat nga nėnkryetari i PDR-sė, Tritan Shehu, i cili theksoi se, PDR-ja ka njė marrėveshje 4- vjeēare me Partinė Demokratike pas zgjedhjeve tė 3 korrikut dhe se e respektojnė kėtė marrėveshje. Nė kėtė kontekst, Shehu bėri tė ditur dhe preferencat e partisė sė tij pėr Ministrinė e Arsimit qė aktualisht drejtohet prej kryetarit tė kėsaj partie, Genc Pollo. "Ne preferojmė tė mbajmė pozicionet tona nė shtyrjen e reformave dhe mendoj se zoti Pollo ka qenė njė ministėr qė ka treguar realisht se di tė organizojė, tė bėjė reforma tė thella nė sektorė delikatė pėr Shqipėrinė, duke dhėnė njė kontribut tė rėndėsishėm nė zhvillimin e kėtij sektori dhe nė tėrėsi nė punėn e qeverisė", - ėshtė shprehur nėnkryetari i kėsaj partie, Tritan Shehu. Ndėrkohė, nuk ka preferuar tė japė ndonjė koment sesi duhet tė rikompozohet qeveria e re, duke shtuar se kjo ėshtė njė kompetencė e kryeministrit Berisha..

A. Alia

Mediu: Nuk kemi pretendime pėr poste tė tjera

Kreu i Partisė Republikane, Fatmir Mediu, ka deklaruar se nuk ka asnjė pretendim pėr poste tė tjera nė lidhje me ndryshimet qė po bėhen nė qeveri. “Unė besoj se gjėrat duhet tė sheshohen, tė kemi njė koshiencė tė formatizimit dhe tė ecjes sė pėrbashkėt, me pėrgjegjėsi, tė qeverisjes me tė mirė dhe jo tė pacivilizimit”, - u shpreh z.Mediu. Duke deklaruar se, “po ta marrim nė standardin elektoral, kėrkesa ndaj PD-sė pėr pėrfaqėsim duhet tė ketė PR-ja dhe jo parti tė tjera”.

Kreu i PR-sė dhe njėkohėsisht ministėr i Mbrojtjes ėshtė shprehur se, “shtimi i numrit tė ministrive duhet tė bėhet nė funksion tė idesė pėr tė pasur njė qeverisje mė tė mirė dhe jo pėr tė kėnaqur interesa tė individėve tė caktuar.

Xhuveli: Jemi tė kėnaqur me Ministrinė e Mjedisit

Kreu i PAA-sė, Xhuveli, deklaroi nė njė prononcim pėr mediat se, sėrish do tė ishte i kėnaqur me Ministrinė e Mjedisit, duke shtuar se ai i ka pėrmbushur tė gjitha detyrimet e tij. Sipas kreut tė Partisė Agrare Ambientaliste, ai ka njė marrėveshje me Partinė Demokratike, e cila duhet tė zbatohet, por i takon kryeministrit Berisha tė vendosė pėr ndryshimet e mundshme nė qeveri. Ministri aktual i Mjedisit, Lufter Xhuveli, theksoi se, partia e tij i ka realizuar tė gjitha detyrimet e tij dhe se nė zgjedhjet e 18 shkurtit ai ka arritur tė sigurojė 5 mijė vota dhe sipas tij, 2 mijė vota mė shumė se nė zgjedhjet e 2005-sės.

Topalli: Berisha vendos pėr masėn e ndryshimeve

Kryetarja e Kuvendit, njėkohėsisht nėnkryetare e PD-sė, Jozefina Topalli, tha dje, se i takon kryeministrit qė tė vendosė sė nė ē’masė do tė jenė ndryshimet nė qeveri. “Nuk jam unė personi qė duhet tė pyesni nė ē’masė. Unė besoj qė themelore ishte marrėveshja e nėnshkruar pėrpara, pėr pjesėn tjetėr do jetė kryeministri, i cili ėshtė drejtuesi, lideri dhe njeriu qė ka marrė mbėshtetjen mė tė madhe gjatė kėtyre zgjedhjeve dhe do vendosė, nėse ka njė dy apo tre ndėrrime”, - tha Jozefina. Ajo tha se nuk ka ndėrmend tė ndryshojė detyrė, e pyetur, nėse mund tė pranonte ndonjė post tjetėr. “Unė kam njė detyrė qė e konsideroj njė pėrgjegjėsi shumė tė rėndėsishme pėr ta ushtruar me korrektėsi dhe nė funksion tė shtyrjes pėrpara tė reformave”, - tha Topalli.

RRETHE

 Ligji i ri pėr arsimin e lartė mban peng zgjedhjet

Drejtuesit e universitetit, pa mandat ligjor

VLORĖ-Ligji i ri pėr arsimin e lartė mban peng zhvillimin e zgjedhjeve tė reja nė Universitetin Teknologjik “Ismail Qemali” tė Vlorės. Mandati i drejtuesve tė kėtij univeriteti ka pėrfunduar nė muajin shkurt tė vitit 2006, por mosmiratimi ende i ligjit tė ri nuk lejon ndyshimin e ekipeve drejtuese. Nė tė tilla kushte, kur miratimi i njė ligji tė tillė ka gjasa tė vonohet edhe pėr disa muaj tė tjerė, ngaqė duhet tė kalojė tė gjitha hallkat e ligjvėnėsit, drejtuesit e kėtij universiteti do tė vazhdojnė tė qėndrojnė nė postet drejtuese tė kėtij viti tė dytė, pa njė mandat ligjor. Moszhvillimi i zgjedhjeve nė Universitetin “Ismail Qemali”, ka krijuar probleme tė shumta nė mbarėvajtjen e procesit tė mėsimdhėnies, por edhe tė drejtimit tė universitetit, tė cilat parashikohet tė hyjnė nė zhvillime normale vetėm pas zgjedhjes sė strukturave tė reja drejtuese. Por ndėrsa pritet miratimi i ligjit tė ri, nėpėr fakultetet e kėtij universiteti, pedagogė tė veēantė kanė nisur nė heshtje fushatėn pėr tė kandiduar pėr poste dekanėsh, shefa departamentesh apo edhe rektorė. Vota e studentėve nė ligjin e ri, qė pritet tė miratohet do tė pėrbėjė 35% tė votės totale, nėpėrmjet tė cilės do tė zgjidhen drejtuesit e universitetit, ndaj dhe nė tė tilla kushte, fushata nė heshtje e pedagogėve ka nisur pikėrisht me studentėt, tė cilėt, aktualisht, janė edhe nė fazė provimesh. Nė fushatėn universitare pritet tė pėrfshihen edhe faktorė jashtė universitetit, ku padyshim politika do tė ketė gjithashtu ndikimin e saj

ERGYS ALUSHI

(FOTO gjej nga arkiva njė me emigrantė)

Punojnė nė Perėndim, sigurohen nė vendlindje 

Emigrantėt mbushin arkėn e pensioneve

Stefa: “Mund t’iu deklaroj se na kanė ardhur emigrantė edhe nga SHBA-tė, pėr tė derdhur kontributetet, me synim sigurimin e pensioneve tė pleqėrisė…”

KORĒĖ- Gjatė muajit janar tė kėtij viti, pagesa e kontributit pėr sigurimet shoqėrore u realizua nė masėn 159 %, ndėrsa pritet qė edhe pėr muajin shkurt tė ketė tė njėjtėn arritje. Mėsohet se kanė qenė tė shumtė emigrantėt qė i janė drejtaur kėtij institucioni pėr tė derdhur kontributet e tyre. Emigrantėt e ardhur nuk kanė qenė vetėm nga vendet fqinje, por edhe nga shtete tė tjera mė tė largėta, siē ėshtė Amerika. Ka ndodhur kėshtu, sepse, pėr emigrantėt qė kanė emigruar nė vende tė ndyshme tė botės, por edhe pėr gjithė qytetarėt nė pėrgjithėsi, veēanėrisht pėr banorėt e zonave rurale, invalidėt dhe biznesmenėt, pagesa pėr njė sigurim vullnetar, vazhdon tė jetė e ulėt, ndėrsa pėrfitimi ėshtė i konsiderueshėm. Kėshtu ka bėrė tė ditur pėr gazetėn “TemA”, inspektori i sigurimit vullnetar pranė Drejtorisė Rajonale pėr Sigurimet Shoqėrore Korēė, Gjergji Stefa.

“Pėr herė tė parė ėshtė ndierė rritje e numrit tė kontribuesve vullnetarė nga emigrantėt qė janė sistemuar nė vende tė ndryshme tė botės perėndimore. Mesa duket po rritet besimi ndaj shtetit, por nė tė njėjtėn kohė po rritet edhe mundėsia e kthimit tė emigrantėve nė atdhe. Mund t’iu deklaroj se na kanė ardhur emigrantė edhe nga SHBA-tė, pėr tė derdhur kontributetet e tyre, me synim sigurimin e pensioneve tė pleqėrisė. E njėjta gjė ka ndodhur edhe me emigrantėt e shteteve tė tjera. Aktualisht, janė siguruar 781 emigrantė, ndėrsa konstatojmė me kėnaqėsi se numri i tyre po vjen nė rritje”, - ka shpjegur Stefa, duke shtuar se numri i tė interesuarve pėr pagesėn e kontributit, nuk ėshtė vėrejtur vetėm tek emigrantėt, por edhe tek shtresat e tjera tė shoqėrisė. Bile, jo vetėm tek banorėt e fshatit, por edhe tek ata tė qytetit.

Stefa sqaron se, nėse me ligjin e mėparshėm, sigurimi vullnetar kėrkonte njė pagesė prej 3.929 lekėsh nė muaj, aktualisht dhe nė vijim, gjithkujt i duhet tė kontribuojė pėr pensionin e vet tė pleqėrisė me 3.140 lekė nė muaj, duke kursyer kėshtu ēdo vit 9.468 lekė. Dhe nėse pagesa gjithėsej pėr njė vit shkon nė 37.680 lekė, atėherė ēdo qytetar, nga pagesa e pensionit tė pleqėrisė do tė marrė 100.000 lekė ose disa herė mė shumė nga ajo ēfarė ka paguar pėr interesin e vet.  Krahasimi ėshtė bėrė me pensionet minimale. Por jo vetėm kaq, nėse qytetari kryen njė parapagesė pėr vitin nė vijim, atėherė shumės qė duhet tė paguaj i zbritet 6% dhe nėse parapaguan pėr 6 muaj, zbritja ėshtė 3%, ndėrsa pėr njė parapagim tremujor, i zbritet 1.5%. Nga ky favor nuk pėrfitojnė vetėm kontribuesit vullnetarė tė vitit 2007, sepse efektet e saj shtrihen qė nga viti 1993 dhe nė vazhdim. Me 35 vjet sigurime, pėrfitohet pensioni i plotė i pleqėrisė, ndėrsa 15 vjet sigurime tė japin mundėsinė e njė pensioni tė pjesshėm. Pėr ata qė kanė disa vjet vjetėrsie nė punė, nuk do tė ishte e leverdisshme tė mos plotėsonin vitet e munguara, sepse tashmė kanė njė shans mjaft tė favorshėm, nėse marrin parasysh edhe zbritjet nė parapagesa, ndėrsa pėr mė tė rinjtė ėshtė njė mundėsi qė nuk duhet humbur.

Fshatarėt, tė favorizuar

Banorėt e zonave rurale mbeten mjaft tė favorizuar nė kėtė proces. Veēanėrisht, ata tė zonave malore. “Banorėve tė fshatrave iu duhet tė paguajnė 9.455 lekė nė vit, ēka do tė thotė se pagesa mujore e tyre ėshtė mė pak se 790 lekė, ndėrsa pėr zonat malore kontributi vullnetar pėr njė vit ėshtė vetėm 6.223 lekė, ose rreth 519 lekė nė muaj. Pra, mundėsia pėr tė kontribuar pėr pensionin e pleqėrisė ėshtė mjaft e favorshme”. Duke dashur ta shpjerė deri nė fund idenė e tij Stefa, thotė se, kėtė mundėsi nuk e kanė vetėm banorėt qė aktualisht jetojnė nė fshat, nė zonat malore apo fushore, por edhe gjithė emigrantėt, qė kanė vendbanimin e tyre nė fshat, pavarėsisht nga shteti ku janė sistemuar. Nėse do tė paguanin edhe sigurimet shėndetėsore, atėherė do tė kishin njė sėrė pėrfitimesh tė tjera. Gratė do tė pėrfitonin lejen e lindjes pėr njė vit dhe shpėrblim lindjeje, ndėrkohė kjo periudhė kohore do t’i llogaritej si vit sigurimi; do tė pėrfitonin vizitėn mjekėsore falas dhe kompensimin e ēmimit tė barnave mjekėsore nė raste sėmundjesh etj.

SELDI HASANASI

Objekti “Monument kulture” i nėnshtrohet restaurimit 

Musai: 300 mijė lekė pėr minaren e xhamisė

ELBASAN- Specialistėt e Drejtorisė rajonale tė Monumenteve tė Kulturės Tiranė kanė nisur restaurimin e minares sė xhamisė sė Nazareshės, qė ndodhet nė qytetin e Elbasanit, e cila rrezikonte shembjen. Investimi pėr restaurimin e minares sė kėsaj xhamie, tė shpallur “Monument kulture”, kapin shifrėn e 300 mijė lekėve. Sipas drejtorit tė Drejtorisė rajonale tė Monumenteve tė Kulturės nė Tiranė, Nexhmedin Musai, restaurimi po kryhet, duke pasur nė qendėr tė vėmendjes vendosjen e unazave metalike nė minaren e objektit, si dhe nė pjesė tė tjera tė dėmtuara. Musai tha se, ky objekt, “Monument kulture”, i ndėrtuar nė vitin 1480, pėrfshihet nė projektet e Institutit tė Monumenteve tė Kulturės, Drejtorisė Rajonale tė Monumenteve nė Tiranė, si dhe Drejtorisė sė Trashėgimisė Kulturore nė MTKRS. Po sipas Musait, ndėr projektet e parashikuara, fillimisht nė Xhaminė e Nazareshės po ndėrhyhet nė minaren e objektit, e cila rrezikonte shembjen, si pasojė e spostimit. 

S.AZEMI

Virozat, 542 pacientė kėrkojnė ndihmė mjekėsore

TROPOJĖ- Drejtoria e Shėndetit Publik tė rrethit iu ka kėrkuar punonjėsve tė shėndetėsisė tė rrisin shkallėn e gatishmėrisė, pėr shkak tė shtimit tė rasteve tė sėmundshmėrisė, kryesisht nė moshėn pediatrike. “Mjekėve iu ėshtė kėrkuar tė rrisin shkallėn e gadishmėrisė, pasi edhe pėr shkak tė motit tė paqėndrueshėm, kėrkesa pėr ndihmėn e mjekut ėshtė shtuar ndjeshėm nė kėtė periudhė", tha drejtori i Shėndetit Publik tė rrethit, Ramiz Kėrnaja. Sipas tij, gjatė dy javėve tė fundit, kanė kėrkuar ndihmėn mjekėsore 542 persona, kryesisht tė moshės pediatrike, ndėrsa ky numėr ka tendencė tė rritet. "Janė raste me komplikacione tė rrugėve respiratore nė moshėn pediatrike, ndėrsa nė moshėn e tretė, kryesisht me probleme kardiovaskulare", sqaron Kėrnaja. Pėr mbajtjen nėn kontroll tė situatės ėshtė vendosur qė mjekė specialiste tė ushtrojnė gjatė kėtyre ditėve kontroll edhe nė zonat rurale, ku shėrbimi mjekėsor ėshtė i mangėt. Nė qytetin e Bajram Currit shėrbejnė 226 punonjės nė sektorin e shėndetėsisė, ndėrsa nė zonat rurale 119 punonjės, 90 pėrqind e tė cilėve janė mami e infermiere, qė mundėsojnė vetėm dhėnien e ndihmės sė parė ndaj tė sėmureve. 

Mendohet se shkak mund tė ketė qenė ndonjė shkėndijė elektrike

Zjarr nė banesė, digjet vajza 2-vjeēare

Olsa Fejzollari ka qenė e vetme nė banesėn e saj, nė ēastet kur flakėt e zjarrit kanė pėrfshirė gjithė godinėn. Ndonėse prindėrit dhe tė afėrmit kanė mbėrritur me shpėjtėsi, ata nuk kanė mundur ta shpėtojnė vogėlushen…

KORĒĖ- Njė vajzė dyvjeēare, bijė e dy bashkėshortėve, me banim nė fshatin Pendavinj, tė rrethit tė Korēės ka mbėrritur dje nė spitalin rajonal nė njė gjendje mjaft tė rėndė shėndetėsore, por nuk ka mundur tė mbijetojė. Pacientja e vogėl ėshtė paraqitur rreth orės 14.30 minuta tė ditės sė enjte, por ēdo gjė ka qenė e kotė, pasi ajo ishte ndarė pėrfundimisht nga jeta gjatė rrugės. Shkak pėr vdekjen e vajzės janė bėrė plagėt e marra kur ajo ndodhej brenda shtėpisė sė saj, gjatė kohės kur njė zjarr i papritur kishte kishte pėrfshirė tė gjitha ambientet e saj. Viktima dyvjeēare quhet Olsa Fejzollari. Ngjarjen e kanė konfirmuar edhe burimet zyrtare pranė drejtorisė sė Policisė nė Qarkun, tė cilat pohuan se, aktualisht, po punohet pėr zbardhjen e plotė tė ngjarjes dhe shkaqet e shpėrthimit tė zjarrit.

Ngjarja, sipas babait

Sipas babait tė dyvjeēares, Eduart Fejzollari, Olsa  kishte qenė e vetme nė banesė kur zjarri kishte pėrfshirė tė gjitha ambientet. Mėsohet se nga ana e prindėrve dhe tė afėrmve tė Fejzollarit ishin bėrė tė gjitha pėrpjekjet pėr ta shpėtuar vajzėn e tyre, por ata nuk kishin mundur t’ia arrinin qėllimit. Kur mė nė fund, flakėt ishin ulur disi dhe ata e kishin nxjerrė nga banesa, dyvjeēarja kishte marrė plagė djegieje tė shkallės sė lartė nė tė gjithė trupin. Ndėrkohė, mėsohet se prindėrit e vajzės e kanė ēuar me urgjencė bijėn e tyre nė spitalin e Korēės, por mjekėt e kėtij spitali nuk kanė mundur t’ia japin ndihmėn e parė mjekėsore, pasi vajza kishte mbėrritur nė gjendje tė vdekur.

Hetimet

Sipas burimeve pranė Drejtorisė sė Policisė nė Qarkun e Korēės, shpėrthimi i zjarrit nė banesėn e Eduart Fejzollarit ka ndodhur rreth orės 13.00 tė ditės sė enjte. Tė njėjtat burime pohuan gjithashtu se, familja e cituar mė sipėr jetonte nė fshatin Pendavinj tė rrethit Korēė, nė njė shtėpi dykatėshe, por njerėzit e familjes jetonin nė katin e dytė. Edhe shpėrthimi i zjarrit ka ndodhur pikėrisht nė kėtė kat, ku atė ēast vajza kishte qenė e vetme nė dhomė. Gjithsesi, edhe pse rėnia e zjarrit ėshtė pikasur mjaft shpejt, nuk ėshtė bėrė e mundur qė vajza tė nxirrej nga dhoma, pa marrė plagėt e djegies, tė cilat sollėn vdekjen e saj. Tashmė, bėjnė tė ditur burimet e policisė, po punohet pėr zbardhjen e plotė tė ngjarjes dhe shkaqet qė sollėn djegien e banesės. Pėr momentin, mendohet se shkaku mund tė ketė qenė ndonjė shkėndijė elektrike, pa pėrjashtur edhe mundėsi tė tjera pėr shkaqe tė pakujdesisė nga familjarėt e Fejzollarit.

SELDI HASANASI

Gjykata e Apelit rrėzon vendimin e Faktit

Pesė vjet burg pėr romin e drogės

BERAT-Pas pushimit tė ēėshtjes nga Gjykata e Faktit Berat, ka menduar se e ka kaluar lumin, por ka ngecur nė “detin” e Gjykatės sė Apelit nė Vlorė. Shtetasi Emiljano Zerellari, vjeē 23, lindur dhe banues nė lagjen “Kushtrim”, tė qytetit tė Beratit, pas dy vjet tė pushimit tė ēėshtjes ka menduar se gjithēka qė kishte tė bėnte me akuzėn ndaj tij ishte harruar. Ndaj, kur rreth orės 12:40, tė ditės sė djeshme ėshtė prangosur nga uniformat blu, menjėherė i ka shkuar mendja se mos nė xhep kishte ndonjė dozė tjetėr heroinė, vepėr pėr tė cilėn ėshtė akuzuar dy vjet mė parė, por qė pas paraqitjes nė Gjykatėn e Faktit ėshtė lėnė i lirė, pasi kjo gjykatė e ka pushuar ēėshtjen. Riarrestimi i djeshėm i romit 23-vjeēar, zė fill me njė vepėr penale tė konsumuar prej tij nė datėn 22.09.2005, kur Zerellarit, pas njė kontrolli personal tė ushtruar nga agjentė tė Seksionit tė Luftės Kundėr Drogės i kanė gjetur atij nė xhep, njė sasi prej 2.1 gr heroine. Po nė kėtė ditė, Zerellari ėshtė shoqėruar pėr nė dhomat e paraburgimit tė Drejtorisė sė Policisė Berat, pėr t’u pėrballur mė 28.09.2006 nė seancėn gjyqėsore tė zhvilluar nė Gjykatėn e Faktit Berat. Organi i Prokurorisė e akuzonte atė pėr konsumim tė veprės penale “prodhim dhe shitje e narkotikėve”. Pas seancės gjyqėsore nė ngarkim tė shtetasit Zerellari, tė zhvilluar njė vit pas konsumit tė veprės penale prej tij, trupi gjykues ka nxjerrė vendimin nr.125 dt.28.09.’06, me anė tė tė cilit ka vendosur pushimin e ēėshtjes. Ky veprim i gjykatės nuk e ka kėnaqur organin e akuzės, i cili mė pas ka apeluar nė Gjykatėn e Apelit Vlorė. Pas shqyrtimit tė ēėshtjes, kjo gjykatė ka vendosur deklarimin fajtor tė tė pandehurit E. Zerellari dhe me vendimin nr.517, datė 26.12.’06, ka vendosur ndryshimin e vendimit nr.125,dt 28.09.’06, tė gjykatės sė rrethit Berat, duke kėrkuar 5 vjet burgė pėr tė. Siē thuhet nė vendimin e Gjykatės sė Apelit Vlorė, Zerellari ka konsumuar veprėn penale “prodhim dhe shitje e narkotikve”, vepėr penale kjo e parashikuar nga neni 283 i K. Penal. Pas vendimit tė Apelit, Prokuroria e Rrethit Gjyqėsor Berat ka nxjerrė urdhrin e ekzekutimit tė vendimit penal nė ngarkim tė tė pandehurit Emiljano Zerellari, nė bazė tė tė cilit ėshtė bėrė edhe ndalimi i tij, me qėllim vuajtjen e dėnimit prej pesė vjetėsh burg pėr mbajtjen nė xhep tė 2.1 gr heroine.

ABEDIN KAJA

Policia vulos magazinėn e pijeve kontrabandė

VLORĖ-Paraditen e ditės sė djeshme, efektivat e sektorit tė luftės kundėr krimit ekonomik, nė bashkpunim me policinė tatimore kanė sekuestruar nė fshatin Fushė Dukat, njė sasi prej 8200 litrash verė tė kuqe dhe tė bardhė. Sipas policisė, vera ishte nė pronėsi tė 47-vjecarit A. K, i cili do tė ndiqet nė gjendje tė lirė. Sasia e pijes alkoolike ėshtė gjetur nė njė magazinė tė kėtij fshati, e amballazuar nė bidona  plastikė dhe ėshtė sekuestruar, pasi dyshohet se ėshtė prodhim dhe shitje e kundraligjshme e artikujve ushqimorė dhe industrialė. Vera do tė qėndrojė e bllokuar deri nė pėrfundim tė hetimeve. Agjentėt e policisė sė antikrimit kanė vulosur magazinėn ku ėshtė gjetur sasia e pijeve alkoolike. Kjo ėshtė sasia mė e madhe e pijeve alkoolike e kapur kohėt e fundit nga policia, ndėrkohė qė ėshtė fakt i njohur nė qytet, por edhe nė fshatrat e Vlorės, se njė numėr i madh individėsh prodhojnė dhe tregtojnė nė mėnyrė tė paligjshme qindra litra pije alkoolike, si verė, raki etj. Pjesa mė e madhe e lokaleve dhe njėsive tregtare nė qytet furnizohen me kėto lloj pijesh alkoolike, tė prodhuara pikėrisht nga individė dhe kantina ilegale, qė ndodhen kryesisht nė fshatra tė njohura pėr pėrpunimin e rrushit.

ERGYS ALUSHI

Tentoi tė vrasė, arrestohet

FUSHĖ-KRUJĖ-Policia ka mundur tė arrestojė 30-vjeēarin P. Kalameti, banor i fshatit Arameresa tė rrethit Krujė, pėr akuzėn e vrasjes sė mbetur nė tetativė. Kjo ka ndodhur vetėm pak orė pas ngjarjes. Burime tė policisė sė rrethit tė Krujės bėjnė tė ditur se P. Kalameti, pak orė pas mesit tė ditės sė djeshme, ka shtėnė me armė zjarri mbi shtetasin M. N, nė tentativė pėr ta vrarė atė. Menjėherė, nė vendngjarje ka mbėrritur policia e kėtij rrethi, e cila ka bėrė tė mundur arrestimin e Kalametit. Sipas policisė, P. Kalameti ėshtė arrestuar nė banesėn e tij, pak orė pas mesit tė natės, duke mos bėrė asnjė lloj rezistence. Motivi, sepse rreth orės 23:00 tė ditės sė djeshme, nė lagjen "Kastriot" tė qytetit tė Fushė-Krujės ka qėlluar mbi banesėn e M. N, banor i kėsaj lagjeje. Lidhur me motivet, policia tha se ka qenė njė konflikt midis tij dhe 39-vjeēarit M. M. Nė momentin qė Kalameti ka qėlluar mbi banesėn e fqinjit tė tij, nė tė kanė qenė tė gjithė pjesėtarėt e familjes, tė cilėt tė lemerisur kanė lajmėruar policinė qė ėshtė vėnė menjėherė nė lėvizje, duke arritur tė shmangin viktimat e kėsaj pėrplasjeje. Pas arrestimit, Kalameti ndodhet i izoluar nė dhomat e paraburgimit tė policisė.

GJ. MARKU

KOMENTE

Biznesi me Kinėn, njė nga shtyllat e rėndėsishme

Karl Zawadzky

Biznesi nė lulėzim nė industrinė kimike dhe investimet e mėdha nė Azi, si dhe blerjet nė Amerikė dhe Evropė janė arsyet kryesore tė suksesit tė koncernit mė tė madh tė kimisė nė botė

BASF”. Vitin e kaluar xhiroja e tij u rrit me 23 pėr qind pėr tė arritur nivelin rekord prej 53 miliardė eurosh. Fitimi pas tatimit ishte 3,2 miliardė euro. Nė sfondin e njė ekonomie botėrore, e cila vazhon tė jetė pozitive, kryetari i bordit drejtues tė “BASF”-it Jürgen Hambrecht, pret edhe nė tė ardhmen rritje tė fuqishme. Nė kėtė kuadėr Azia e veēanėrisht Kina do tė jenė gjithnjė e mė tė rėndėsishme pėr firmėn me qendėr nė Ludwigshafen.

Gati 100 vjet mė parė “BASF” filloi me shitjen e lėndėve ngjyrosėse nė hapėsirėn aziatike dhe tė Paqėsorit. Sot, koncerni i kimisė lider nė botė prodhon atje nė fabrika moderne me rreth 13.000 punonjės nė 15 vende. Kryetari i bordit, Jürgen Hambrecht, nė konferencėn vjetore pėr shtyp nė Ludwigshafen deklaroi se objektivi ėshtė qė deri nė vitin 2010-tė, 20 pėr qind e xhiros dhe fitimit tė pėrgjithshėm tė realizohen nė hapėsirėn Azi-Paqėsor. Nga kėto 70 pėr qind nga prodhimi atje dhe 30 pėr qind nga eksporte prej fabrikave tė “BASF”-it nė Evropė dhe Amerikė. Vitin e kaluar “BASF” realizoi nė rajonin Azi-Paqėsor njė xhiro prej 7,5 miliardė eurosh ose rreth 24 pėr qind mė shumė se njė vit mė parė. “Veēanėrisht nė Azi biznesi nė industrinė kimike gėzon njė rritje tė fuqishme”, - ka deklaruar Hambrecht. Rol tė rėndėsishėm kanė luajtur kėtu investimet kapitale nė Kinė. Nė qendrėn e re tė “BASF”-it, Nanjing, tė gjitha uzinat punojnė mė kapacitet tė plotė. Jürgen Hambrecht thotė:

"Biznesi ecėn shkėlqyeshėm. Pėr kėtė arsye kemi rėnė dakord me partnerėt tanė tė zgjerojmė qendrėn nė Nanjing. Kėtu flasim pėr investime prejt tė paktėn 500 milionė dollarėsh”. Ndėrkohė qė xhiro e “BASF”-it nė Kinė ka patur njė rritje tė fortė falė investimeve kapitale, fitimi nė rajonin Azi-Paqėsor ka mbetur nė vend. Shkaku kryesor ėshtė mbyllja e uzinave tė vjetra nė rajon nė kuadėr tė programit tė koncernit pėr rritje eficience nė tė gjitha degėt e tij nė botė. Pėrfitimet e tij priten vitet e ardhshme.

Biznesi i “BASF”-it nė hapėsirėn e Azisė dhe Paqėsorit drejtohet nga dy qendra rajonale nė Hongkong dhe Singapor nga anėtari i bordit Martin Brüdermüller. Gjithsej 5500 punonjės janė tė punėsuar nė firmat e “BASF”-it nė Kinė, Hongkong dhe Tajvan.

Qendra mė e madhe, e integruar e petrokimisė ndodhet nė Nanjing. Fjala ėshtė pėr njė sipėrmarrje tė pėrbashkėt mes “BASF”-it dhe firmės kineze “SINOPEC” (China Petroleum&Chemical Company). Gati tre miliardė dollarė janė investuar nga “BASF” dhe partneri i tij, kinez nė uzinėn, e cila filloi nga puna nė mes tė vitit 2005-sė. Vitin e kaluar nė tė u prodhuan 1,7 milionė tonė lėndė kimike dhe plastike pėr tregun kinez.

Kryetari i bordit drejtues tė “BASF”-it ankohet pėr problemet me mbrojtjen e pasurisė intelektuale nė Kinė, por deklaron: "Nė Kinė situata po pėrmirėsohet. Kėtė duhet ta them, pasi gjithnjė e mė shumė firma kineze janė inovatore dhe duan edhe vetė tė mbrohen nga imitimet. Nė vend janė hapur 50 agjenci, nė tė cilan mund tė ankohen ata qė konstatojnė vjedhje tė teknologjisė. Rastet ndiqen nė mėnyrė intensive. Por, a mund tė shprehemi tė kėnaqur? Jo! Pėr kėtė arsye jemi konseguentė nė kėrkesat tona".

Sipas Hambrecht, mbrojtja mė e mirė nė kėtė rast ėshtė tė investohet nė kėrkimin dhe zhvillimin e produkteve tė reja dhe proceseve inovative tė prodhimit, pėr tė qenė kėshtu gjithnjė njė hap pėrpara imituesve.

Baraspeshė mes pėrdorimit tė forcės dhe diplomacisė

Ish-sekretari amerikan i shtetit, Xhejms Bejker, thotė se politika e jashtme e Shteteve tė Bashkuara duhet tė pėrpiqet pėr njė baraspeshė midis pėrdorimit tė forcės ushtarake dhe diplomacisė. Zoti Bejker foli pėr njė politikė tė jashtme qė ai e quan “idealizėm pragmatik” dhe tha se Shtetet e Bashkuara duhet tė shfrytėzojnė tė gjitha rrugėt diplomatike para se tė ndėrmarrin njė veprim ushtarak. Xhejms Bejker, Sekretari i 61-tė i Shtetit nė administratėn e presidentit Xhorxh Herbert Uoker Bush, thotė se sfidat globale qė kanė vėnė nė provė politikėn e jashtme amerikane mund tė pėrballohen mė mirė me njė kombinim tė forcės dhe diplomacisė. Nė njė fjalim qė mbajti tė hėnėn nė Bibliotekėn e Kongresit nė Uashington, zoti Bejker foli pėr njė politikė tė jashtme qė ai e quan “idealizėm pragmatik”. Ai tha se Shtetet e Bashkuara nuk duhet tė druhen nė pėrdorimin e forcės, kur rrezikohen interesat e tyre, jetike: "Ne nuk kemi alternativė tjetėr. Nėse Shtetet e Bashkuara nuk e pėrdorin forcėn, kėtė do ta bėjnė tė tjerėt". Zoti Bejker ishte sekretar Shteti gjatė Luftės sė Gjirit nė vitin 1991, kur njė koalicion i pėrbėrė nga Shtetet e Bashkuara dhe vende evropiane e arabe ēliruan Kuvajtin pas pushtimit nga Iraku i Saddam Husseinit. "Ėshtė thuajse gjithmonė e preferueshme tė veprohet nė bashkėpunim me vende tė tjera. Por, kur rrezikohen interesat tona, ne duhet tė jemi tė pėrgatitur qė ta bėjmė vetė, nėse ėshtė e nevojshme". Megjithatė, - tha zoti Bejker, - Shtetet e Bashkuara duhet tė shfrytėzojnė tė gjitha rrugėt diplomatike para se tė ndėrmarrin njė veprim ushtarak. “Diplomacia, - tha ai, - pėrfshin edhe pėrpjekjet pėr tė biseduar me regjimet jomike. Arsyeja themelore qė ne duhet tė jemi tė gatshėm tė bisedojmė me armiqtė ėshtė se kjo pėrputhet me interesat tona. Pikėrisht pėr kėtė arsye ne kishim ambasadė nė Moskė gjatė gjithė Luftės sė Ftohtė".  “Njė politikė e jashtme efikase, - tha zoti Bejker, - ėshtė njė kombinim i realizmit dhe idealizmit. Shteteve tė Bashkuara, -  theksoi ai, - do t’iu duhet qė ndonjėherė tė punojnė me regjime autoritare. Nė njė “botė tė pėrsosur” ndoshta ne do tė punonim vetėm me demokracitė. Pėr fat tė keq, bota ku jetojmė, nuk ėshtė e pėrsosur. Dhe nuk ka ndonjė shenjė qė kjo mund tė ndodhė shpejt. Le ta themi hapur: ndonjėherė nuk kemi alternativė, por tė punojmė me qeveri, tė cilat nuk i plotėsojnė standardet e praktikave demokratike dhe tė mbojrtjes sė tė drejtave tė njeriut”. Nė fjalimin e tij, zoti Bejker paralajmėroi qė forca ushtarake, amerikane tė mos pėrdoret pėrtej mundėsive tė saj. “Shtetet e Bashkuara, - tha ai, - nuk mund tė jenė “polici i botės”. 

Ish-sekretari amerikan i Shtetit, Henri Kisinxher, e quajti fjalimin e zotit Bejker “njė deklaratė tė rėndėsishme, e cila parashtron aksiomat e politikės sė jashtme amerikane”. Zoti Kisinxher theksoi rėndėsinė e idealeve nė politikėn e jashtme, por tha se njė strategji e suksesshme pėrfshin njohjen e asaj qė ėshtė e mundur. “Arti i drejtimit tė shtetit ėshtė tė veprosh brenda njė kufiri qė mund tė mbahet pėr njė periudhė tė gjatė kohe, sepse historia ėshtė mė e gjatė se ēdo administratė”, - tha Kisinxher. Pėr tė dėgjuar fjalimin e ish-sekretarit tė Shtetit, Bejker, kishin ardhur njė numėr anėtarėsh tė Kongresit dhe zyrtarėsh tė administratės.

 Problem ndoshta, por jo arsye pėr panik 

 Astrid Freyeisen

Ekonomia kineze rekuperon me hapa gjigantė. Vitin e ardhshėm ajo ndoshta do t’i zėrė vendin Gjermanisė si kampione nė eksporte. Ky ėshtė pėrfundimi, nė tė cilin ka arritur Agjencia Federale pėr Tregtinė me Jashtė. Sipėrmarrėsit nė Shangai presin probleme, por nuk shohin arsye pėr panik. Nėse Kina zė vitin e ardhshėm vendin e Gjermanisė si kampione eksportesh nė botė, Eva Schwinghammer, kryetare e Dhomės gjermane tė Tregtisė nė Shangai, nuk do tė habitej. “Nuk ėshtė ēudi, nėse sheh si rritet ēdo vit suficiti i bilancit tregtar pėr Kinėn. Kėtu qėndron pėr mua dhe problemi i mirėfilltė. Nuk ėshtė e vėrtetė qė Kina eksporton shumė, duke u ngjitur kėshtu nė krye tė listės sė eksportuesve tė mėdhenj. Nė tė vėrtetė, ekziston njė disbalancė shumė e madhe, gjė qė mund tė trondisė tregjet botėrore”. Bilanci tregtar favorizon kinezėt: eksportet e tyre nė Gjermani tejkaluan vitin e kaluar importet nga Gjermania me 19 miliardė euro. Elektronikė, video-regjistrues, kompjutera dhe pajisje elektroshtėpiake: kėta ishin sipas Agjencisė Federale pėr Tregtinė me Jashtė pėrgjegjėsit kryesorė pėr suksesin e madh tė kinezėve. Njė tjetėr faktor ėshtė sigurisht edhe fakti qė konvertimi i Jenit nuk ėshtė i lirė. Por eksportet nga Kina nuk duhen barazuar me fitimin e kinezėve, nė 60% tė eksporteve marrin pjesė tė huajt.

 “Pėrsa kohė e gjithė bota prodhon kėtu, vėshtirė se mund tė qahet qė Kina po bėhet njė vend eksportues. Unė mendoj se problemi ėshtė qė shumė firma erdhėn fillimisht nė Kinė pėr shkak tė tregut tė saj, tė madh. Por atyre iu desh tė konstatonin se produktet e tyre, edhe pse prodhoheshin nė Kinė, vazhdonin tė ishin mė tė shtrenjta se prodhimet lokale. Kėshtu, nė njė hap tė dytė, ato iu drejtuan eksporteve nga Kina nė vende tė tjera, nė radhė tė parė, investime tė huaja dhe kjo kontribuon tani nė kėtė suficit”, - thotė Schwinghammer. Prodhuesit e makinerive janė ata qė pėrfitojnė nė radhė tė parė. Kėshtu p.sh., kinezėt kanė paguar mbi 900 milionė dollarė pėr makineri nė industrinė tekstile nė ekspansion. Nė periudhė afatgjatė Eva Schwinghammer sheh njė zgjidhje nė rregullimin e raporteve tė shtrembėruara nė bilancin tregtar: “Mjafton tė shohim rritjen e pagave qė ėshtė shumė e shpejtė nė Kinė. Kėtu ėshtė shpejt e mundur qė pėr njė punonjės tė paguash dyfishin. Rritjet e pagave prej 25% apo 30% nė vit janė nė Shangai normale. Mendoj se kėtu rripi do tė shtrėngohet. Dhe, nėse pikėrisht nė sektorin e prodhimit tė makinerive kėrkohen produkte tė cilėsisė sė lartė, nuk do tė thotė se Kina ėshtė pėr ne njė vend me kosto tė ulėt tė faktorit punė”. Vėrtet, shumė firma kryejnė gjueti pėr fuqinė mė tė lirė tė punės, por pėr pak parį nė Kinė merr pak kontribut. Ende 800 milionė njerėz jetojnė nė fshat dhe shumė prej tyre duhet tė jetojnė me njė dollar nė ditė. Ende vėllimi i investimeve kineze jashtė vendit ėshtė relativisht i vogėl. Por gjėrat mund tė ndryshojnė.

Nė Bad Kissingen tė Bavarisė, pak kohė mė parė, njė hotel tradicional kurash u ble nga grupi kinez “Huaxia Liangzi”, qė ka njė zinxhir prej 300 sallonesh, ku ofrohet masazh kinez. Shi Lei do tė hapė tani filialin e parė gjerman nė Bad Kissingen. “Fillimisht do tė dėrgojmė atje masazhatorė kinezė. Nė njė hap tė dytė do tė pėrgatisim masazhatorė gjermanė. Mendoj se ne nuk krijojmė vetėm vende pune pėr njerėzit nė Bad Kissingen, por edhe nė qytete tė tjera. Nė filialet e ardhshme do tė punėsojmė edhe mė shumė gjermanė”, - thotė Shi Lei.

E tepėrt dhe e shtrenjtė 

“Deutsche Welle”

 Agjencia e BE-sė pėr tė drejtat themelore nuk mund tė bėjė atė qė s“mund ta bėjnė institucionet ekzistuese tė BE-sė.  Deri mė sot, ka ekzistuar njė institucion pėr vėzhgimin e racizmit dhe ksenofobisė nė vendet e BE-sė. Kėtej e tutje kjo do tė zėvendėsohet prej Agjencisė pėr mbrojtjen e tė drejtave themelore. Tė martėn, (01.03), ky institucion i ri nisi punėn nė Vjenė. “Por ceremonia festive e hapjes sė agjencisė mbulon faktin qė pėr njė kohė tė gjatė krijimi i njė seksioni tė tillė ishte i diskutueshėm”, - komenton Bernd Riegert pėr “Deutsche Welle”.

Mbi karakterin e njė zyre tė re tė BE-sė pėr tė drejtat themelore mund tė debatosh gjatė. Ėshtė kjo agjenci njė qen i mprehtė zbulimi, apo mė shumė njė tigėr prej letre? Pėr kėtė ēėshtje debatojnė ekspertėt qysh nga viti 1998-tė, teksa u ndėrmrr inciativa pėr hapjen e kėsaj agjencie. Por, njė gjė ėshtė e sigurt: agjencia e re ėshtė e tepėrt dhe e shtrenjtė. Detyrat qė i janė ngarkuar asaj, ndėrkohė pėrmbushen prej institucioneve tė tjera tė BE-sė. Njė ndėr to ėshtė Kėshilli i Evropės nė Strazburg, qėllimi i tė cilit ėshtė respektimi i tė drejtave tė njeriut jo vetėm nė BE, por nė tė gjithė Evropėn. Konventa Evropiane e tė drejtave tė njeriut, sė cilės mund t“i referohet ēdo qytetar, prej dekadash mbėshtetet nė mėnyrė efikase prej Gjykatės Evropiane pėr tė Drejtat e Njeriut. Jo pa arsye Kėshilli i Evropės prej kohėsh ka insistuar kundėr krijimit tė agjencisė pėr tė drejtat themelore. Pėr kėtė ekziston Gjykata Evropiane, pra gjykata mė e lartė e BE-sė me seli nė Luksemburg. Edhe kjo gjykatė pėr dhjetėvjeēarė tė tėrė ėshtė karakterizuar pėr drejtėsinė dhe mbrojtjen efektive tė tė drejtave themelore. Tė gjitha vendet e BE-sė garantojnė nė kushtetutat e tyre pėrkatėse tė drejtat themelore tė individit. Zbatimi i tyre mbikėqyret prej gjykatave kombėtare. E gjitha qė mund t“i vėrė kapakun tani agjencisė e re nė Vjenė ėshtė raporti vjetor mbi shkeljet e tė drejtave themelore nė BE. Por qytetarėt as mund t“i drejtohen direkt kėsaj agjencie dhe as vetė agjencia nuk lejohet tė raportojė mbi drejtėsinė dhe policinė nė vendet anėtare. Kjo pasi nėpunėsit e saj vetėm do tė pėrpilojnė statistika dhe do tė pėrmbledhin tė dhėnat ekzistuese. Me kėrkesė tė Parlamentit Evropian ky institucion mund tė japė ekspertizė mbi atė, se ē“efekt mund tė kenė ligjet e reja ndaj tė drejtave themelore. Nė thelb, agjencia e sajuar do tė bėjė atė qė e ka bėrė deri mė sot zyra e mbikėqyrjes nė Vjenė, e cila ekziston qysh nga viti 1998-tė, konkretisht ajo raporton mbi ksenofobinė, racizmin dhe antisemitizmin nė BE. Kjo ėshtė njė detyrė kuptimplotė. Por ėshtė e dyshimtė, qė kjo detyrė duhet tė pėrmbushet larg Brukselit, nė Vjenė, me 100 nėpunės me njė kosto prej 24 milionė eurosh nė vit. Do tė kish mjaftuar sikur njė institucion i tillė t“i atashohej komisionerit pėrgjegjės pėr Drejtėsinė dhe Punėt e Brendshme tė BE-sė nė Bruksel. Kėsisoj, e gjitha do tė kishte mė pak pompozitet, por do sillte tė njėjtin rendiment. E re ėshtė nė fakt, qė nėpunėsit e tė drejtave themelore nė Vjenė tani do tė kujdesen pėr kandidatėt e Ballkanit pėr anėtarėsim nė BE. Ndėrkohė qė tė gjitha kėto vende janė aktualisht anėtare tė Kėshillit tė Evropės dhe janė tė detyruara tė pėrmbushin njė sėrė kushtesh. Pa respektimin e tė drejtave themelore nuk ka antarėsim nė BE. Kjo verifikohet ēdo vit prej Komisionit tė BE-sė nė raportet mbi arritjet e kėtyre vendeve. Agjencia e tė drejtave themelore, qė jo mė kot ishte e diskutueshme pėr vite me radhė midis vendeve anėtare, ndoshta do tė ndjekė qėllime mė sublime, por, megjithatė, ajo ėshtė e tepėrt.

SOCIALE

KRRTRSH miraton vendosjen e terminaleve tė gazit natyror nė bregdetin e Fierit

Nė gusht fillojnė punimet pėr terminalin e gazit tė lėngshėm

Projekti parashikon ndėrtimin e terminalit tė gazit tė lėngshėm, ndėrtimin e gazsjellėsit qė do tė lidhin Shqipėrinė me Italinė si dhe kabllin nėnujor tė linjės sė tensionit tė lartė me Italinė

Rildo Ngjela

Kėshilli i Rregullimit tė Territorit tė Republikė sė Shqipėrisė vendosi tė miratojė ditėn e djeshme studimin pėr vendosjen e terminaleve tė gazit natyror tė lėngėshėm dhe infrastrukturės pėrkatėse nė bregdetin e Fierit. Studimi, i projektuar nga njė grup ekspertėsh tė fushave tė ndryshme, pėrcakton tre zona pėr ndėrtimin e terminaleve, zonėn nė veri tė grykėderdhjes sė lumit Vjosė, me sipėrfaqe 60 hektarė dhe zonėn nė jug e veri tė kanalit tė Hoxharės, me sipėrfaqe pėrkatėsisht 120 dhe 30 hektarė. Pėrfituesit mė tė mėdhenj nga ndėrtimi i kėtij parku energjetik parashikohet tė jenė TEC-et pėr prodhimin e energjisė, industria dhe konsumatorėt familjarė. Pranė Ministrisė sė Ekonomisė, kanė paraqitur kėrkesėn dhe kanė marrė autorizimin pėr realizimin e projekteve tė tyre nė kėtė zonė tre kompani “EGL”, “ASG Power” dhe “Trans European Energji”. Zbatimi i kėtyre projekteve tė rėndėsishme do t’i japė njė shtysė tė madhe zhvillimit ekonomik nė Shqipėri, por edhe mė gjerė.

Projekti

Perveē Vlorės, qyteti mė i afėrt me kėtė pozicion ėshtė Fieri, i cili ndodhet rreth 18 km nė lindje, duke u bėrė kėshtu i pėrshtatshėm pėr ndėrtimin e kėtij parku. Terminalet parashikohet tė vendosen nė zonėn me sipėrfaqe 60 ha qė ndodhet nė veri tė grykėderdhjes sė lumit Vjosė (nė plazhin e fshatit Bishan) dhe nė zonėn me sipėrfaqe 150 ha tė ndarė nė dy territore, qė ndodhen nė veri dhe nė jug tė Kanalit tė Hoxhallares (Vija e Ngjalės), me sipėrfaqe pėrkatėsisht 120 ha dhe 30 ha. Kompania “ASG Power” ka avancuar nė projektin e saj dhe pritet tė fillojė punimet nė muajin gusht tė kėtij viti dhe t’i pėrfundojė ato nė vitin 2009. Projekti parashikon ndėrtimin e terminalit tė gazit tė lėngshėm, ndėrtimin e gazsjellėsit qė do tė lidhin Shqipėrinė me Italinė si dhe kabllin nėnujor tė linjės sė tensionit tė lartė me Italinė. Nga zbatimi i kėtij projekti, me vlerė tė pėrgjithshme 2.3 miliardė dollarė, parashikohet realizimi i 250 milionė dollarėve kontrata pėr punime civile dhe punėsimi i 3 500 punonjėsve gjatė periudhės sė ndėrtimit dhe 350 punonjėsve tė pėrhershėm pėr vėnien nė shfrytėzim tė tij. Sipas kryeministrit Berisha, ky projekt i hap rrugė realizimit tė investimeve madhore nė sektorin energjitik dhe zhvillimin ekonomik tė vendit.

Studimi

Studimi pėr ndėrtimin e kėtij terminali ėshtė njė studim i ekspertėve tė disa ministrive qė kanė pėrzgjedhur kėto zona, pėr tė cilat kanė gjetur njė konsultim tė gjerė, nė njė kohė qė sipas parashikimeve, deri nė vitin 2020, Shqipėria mund tė konsumojė rreth 2 miliardė m3 gaz, ku mbi 50 pėr qind e saj parashikohet tė konsumohet nga TEC-et. Qeveria i ka prirė kėrkesave me njė studim paraprak si dhe merr pėrsipėr lehtėsimin e procedurave dhe lejet e nevojshme, ndėrkohė qė investimet do tė pėrballohen nga vetė shoqėritė. Duke qenė se nė mbi 95 pėr qind tė rateve pėr vendosjen e terminaleve tė GNL-sė shfrytėzohen hapėsirat bregdetare, tė cilat kanė mbrojtje natyrale mjaft tė sigurt, rajoni mė i pėrshtatshėm pėr vendosjen e terminaleve tė GNL ndodhet nė pjesėn perėndimore tė Shqipėrisė, nė bregdetin Adriatik dhe gjendet midis grykėderdhjeve tė lumit Seman dhe Vjosė, nė njė gjatėsi tė vijės bregdetare rreth 25 km.

BOX

Berisha: Investimi, i rėndėsishėm edhe pėr rajonin

Sot (dje) vendosim miratimin e shesheve tė parkut energjetik tė Fierit, i cili pėrfshin investime ndėr mė madhoret, jo vetėm pėr Shqipėrinė, por edhe nė rajonin tonė. Dua tė falenderoj kompanitė pėr besimin qė shprehin ndaj Shqipėrisė, duke projektuar e vendosur rrjete kaq tė mėdha nė Shqipėri. Gjithashtu, dua t’i falėnderoj pėr mirėkuptimin qė kanė treguar, sepse ėshtė e vėrtetė qė fillimisht, pėr arsye tė caktuara kishin projektuar Vlorėn si vendvendosjen mė tė mirė tė investimeve tė tyre, por me njė dialog tė hapur e tė sinqertė me qeverinė, arritėn tė pėrcaktojnė njė vendvendosje tjetėr, po kaq tė pėrshtatshme pėr ta dhe pėr vendin. Kompania “ASG Power” ka bėrė njė punė tė madhe dhe realisht ėshtė nė prag tė fillimit tė kėtij projekti gjigant pėr vendin. Qeveria ka pėrzgjedhur si mėnyrė partneriteti, pėrpjekjen pėr tė lehtėsuar maksimalisht veprimtarinė e saj, ndėrkohė qė format e tjera tė partneritetit komplikojnė procedurat. Mendoj se qeveria ka pėrzgjedhur si interesin mė tė mirė atė tė investitorėve privatė. Pavarėsisht se jemi nė kuadrin e njė investimi tėrėsisht privat, Shqipėria nuk do tė ngurojė tė nėnshkruajė tė gjitha marrėveshjet, pėr tė cilat ajo ka interes, si pėr furnizimin e TEC-it tė Vlorės me gaz, furnizimin e TEC-ve, e tė tjera, pasi njė seri TEC-esh do tė ndėrtohen nė Shqipėri pėr tė dalė pėrfundimisht nga varėsia e prodhimit tė energjisė nga burimet ujore. Sikundėr qeveria do tė konsiderojė shumė seriozisht edhe ofrimin e depozitave natyrore tė gazit, nė rast se ėshtė e nevojshme pėr tė lehtėsuar veprimtarinė, lejen koncesionare pėr kabllin nėnujor tė transmetimit. Siē kemi vendosur, nė mirėkuptim tė plotė, qė nė takimet e para, kompania qė ka avancuar mė shumė nė projektin e saj, natyrisht do tė ketė nga qeveria ofertat mė tė mira tė mundshme qė qeveria mund tė bėjė. Sheshet do tė jenė tė ndara e tė veēanta pėr tė tre projektet, tė cilat janė projekte shumė tė mėdha. Edhe dy kompanitė e tjera janė kompani shumė serioze. Ėshtė i rėndėsishėm fakti qė “EGL”-ja zgjidhi nė Shqipėri tėrėsisht problemin e gjurmės sė gazsjellėsit. Natyrisht i mbetet ta zgjidhė edhe nė vende tė tjera. Ne jemi tė gatshėm para tė tjerėve qė edhe ky gazsjellės i madh, qė synon tė lidhė burimet e Kaspikut me Italinė dhe Europėn Perėndimore tė ketė lehtėsirat e nevojshme nė Shqipėri. Nė kėtė mėnyrė, Fieri do tė ketė njė nga parqet mė tė fuqishme energjitikem jo vetėm nė Shqipėrim por edhe nė rajon. Nė kėtė mbledhje u miratua edhe detyra e projektimit pėr Planin e Pėrgjithshėm Rregullues tė fshatit Voskopojė si dhe sheshi dhe leja e ndėrtimit pėr depozitat e naftės dhe nėnprodukteve tė saj nė Porto Romano, pėr shoqėrinė “Europetrol”.

KRRTRSH miraton planin rregullues pėr Voskopojėn

Kėshilli i Rregullimit tė Territorit tė Republikė sė Shqipėrisė vendosi tė miratojė ditėn e djeshme Planin e Pėrgjithshėm Rregullues tė fshatit tė Voskopojės, qė do tė nisė pas miratimit nga Kėshilli i Ministrave tė Rregullores pėr Administrimin e Qendrės Historike tė Voskopojės nė pėrputhje me kėtė rregullore. KRRTRSH-ja ka vendosur edhe se respektimi i statusit tė fshatit si zonė me pėrparėsi nė zhvillimin e truizmit dhe si qendėr historike do tė jetė njė nga elementet prioritarė qė do tė mbahet parasysh gjatė hartimit tė Planit tė Pėrgjithshėm Rregullues. Ndėrkohė qė, nė projektimin dhe zhvillimin prespektiv tė fshatit Voskopojė, sipas udhėzimeve tė Planit tė Pėrgjithshėm Rregullues, do tė pėrcaktohen vija kufizuese e ndėrtimeve pėr njė afat kohor prej 10 vjetėsh dhe kufijtė e shtrirjes gjeografike prespektive tė fshatit, hartimi i projektit tė rrjetit rrugor kryesor nė territorin e shtrirjes prespektive tė fshatit, zgjidhja e zonimit funksional dhe pėrparėsitė e zhvillimit tė zonave dhe hartimi i projektit pėr furnizim me energji elektrike.

KRRTRSH jep lejen e ndėrtimit pėr depozitat e naftės nė Porto Romano

Kėshilli i Rregullimit tė Territorit tė Republikė sė Shqipėrisė vendosi tė miratojė ditėn e djeshme sheshin dhe lejen e ndėrtimit, pėr vendosjen e depozitave tė naftės dhe nėnprodukteve tė saj nė Porto Romano nė Durrės, pėr shoqėrinė “Europetro”, qė kap njė sipėrfaqe prej 15 mijė m2. Leja e ndėrtimit do tė jepet pėr njė periudhė 2-vjeēare, duke nisur nga data e kėtij vendimi, pra dje. Studimi ka marrė parasysh pėrdorimin optimal tė tė gjithė sipėrfaqes nė dispozicion, duke patur parasysh respektimin rigoroz tė distancave tė linjės teknologjike dhe vendosjen e duhur tė pajisjeve. Nė planin e pėrgjithshėm do tė merren gjithashtu nė konsideratė edhe kėrkesat pėr mbrojtjen kundėr zjarrit, sigurinė nė punė dhe mbrojtjen e shėndetit. I gjithė objekti do tė rrethohet me njė mur me lartėsi 2,5 metra, i qėndrueshėm dhe i pakalueshėm nga njerėzit. Ministria e Mjedisit ka miratuar lejen mjedisore pėr zhvillimin e aktivitetit tė objektit tė mėsipėrm, duke pėrcaktuar qė tė plotėsohen kushtet pėrkatėse pėr ndėrtimin dhe funksionimin e tij.

EKONOMIA

Administrata e tatimeve i ka denoncuar ato pėr shmangie nga pagimi i taksave

Tatimet, 600 biznese nė ndjekje penale

Administrata e tatimeve ka nisur me kėtė rast edhe verifikimin e tė gjitha bizneseve qė nuk kanė paguar kontributet e sigurimeve shoqėrore tė punonjėsve tė tyre. Po ashtu, njė pjesė e biznesve janė denoncuar nė prokurori pėr mosregjistrim tė punonjėsve dhe pėr mospagim dhe si rrjedhojė, tė kontributeve tė sigurimeve shoqėrore

Administrata e tatimeve ka dėrguar pėr ndjekje penale gjashtėqind biznese nė rrethin e Durrėsit. Tė dhėna nga Drejtoria e Tatimeve bėjnė tė ditur se, arsyeja e dėrgimit pėr ndjekje penale tė njė numri kaq tė madh biznesesh ėshtė shmangia nga pagimi i taksave. Kryesisht, ato i janė shmanguar pagimit tė tatimit tė fitimit dhe taksave lokale, thonė tė dhėna tė administratės sė tatimeve. Administrata e tatimeve bėn tė ditur se, pėr mbi njėqind e pesėdhjetė biznese ėshtė kėrkuar mbyllja e aktiviteteit. Adiministrata e tatimeve, nė pėrgjithėsi, nė tė gjithė vendin ka nisur njė fushatė tė gjerė verifikimesh tė tė gjitha bizneseve si edhe nė fillim tė vitit tė shkuar, kur njė fushatė e administratės sė tatimeve pėr tė verifikuar xhirot reale tė bizneseve zbuloi se, mbi njė mijė e pesėqind biznese nė tė gjithė vendin nuk kishin paguar tatimin mbi vlerėn e shtuar, duke u strehuar tek biznesi i vogėl, i cili, siē dihet nuk paguan tatim mbi vlerėn e shtuar. Administrata e tatimeve ka nisur me kėtė rast edhe verifikimin e tė gjitha bizneseve qė nuk kanė paguar kontributet e sigurimeve shoqėrore tė punonjėsve tė tyre. Po ashtu, njė pjesė e bizneseve janė denoncuar nė prokurori edhe pėr kėtė shkelje, pra pėr mosregjistrim tė punonjėsve dhe pėr mospagim tė kontributeve tė sigurimeve shoqėrore. Siē dihet, e tėrė ekonomia e vendit ėshtė varur nga reforma pėr shndėrrimin e njė pjese tė mirė tė saj nga informale nė formale. Kjo ėshtė njė nga fushat ku rezultatet kanė mjaft tė mira, por nė kėtė drejtim, ende ka shumė spekulime. Tė ardhurat e grumbullura vitin e shkuar nė vlerėn e pesėqind milionė dollarėve mė shumė sesa nė vitin 2005 janė njė shifėr qė flet pėr ecurinė e kėsaj beteje, por gjithashtu, kjo ėshtė njė shifėr qė flet edhe pėr faktin se ende mbetet pėr t’u bėrė. Ekonomia jonė ka njė vlerė tė prodhimit tė brendshėm bruto, qė pritet qė kėtė vit tė shkojė nė rreth dhjetė miliardė dollarė dhe vendi mbledh afėrsisht njėzet e pesė pėr qind tė prodhimit kombėtar, nė njė kohė qė vende tė zhvilluara mbledhin deri nė tridhjetė pėr qind tė prodhimnit kombėtar (GDP). Megjithatė, vlera e tė ardhurave tė mbledhura vjet ėshtė premtuese dhe gjasat janė qė  nė pėrqindje ndaj prodhimit tė brendshėm ato tė vijojnė tė rriten.

Tropojė, 2 firma ushtrojnė aktivitet nė miniera

Nėntoka e rrethit tė Tropojės, e pasur me minerale, sidomos me krom, zbulimi i tė cilave kėrkon investime, vazhdon tė tėrheqė interesin e firmave private, tė cilat e shohin shfrytėzimin e kėsaj pasurie si njė biznes fitimprurės. Specialistėt e minierave vlerėsojnė se nėntoka e kėtij rrethi ka ende rezerva jo tė vogla tė mineralit tė kromit, por firmat private qė janė angazhuar gjatė viteve tė fundit nė kėtė drejtim kanė shfrytėzuar kryesisht minierat e vjetra si ato tė Kam Tropojės, tė Stroberdės, Rragamit etj. "Pothuajse, asnjė prej firmave private qė kanė punuar nė kėtė sektor nuk kanė kryer investime pėr hapje frontesh tė reja", - pranojnė specialistėt. Nė vitet '90, njė numėr i konsiderueshėm formash private, tė interesuara pėr kėtė sektor, shfrytėzuan kryesisht mineralin e mbetur stok nė minierat ekzistuese, tė braktisura nga shteti, gjė qė bėri qė mė pak shpenzime ato tė nxirrnin fitime jo tė vogla. Tashmė, minerali stok ėshtė "tretur" dhe numri i tyre ka rėnė. Aktiviteti privat ka shėnuar rėnie nė drejtim tė shfrytėzimit tė mineralit tė kromit, por gjithsesi duhet thėnė se interesi ekziston. Aktualisht, 2 firma private ushtrojnė aktivitet nė shfrytėzimin e mineralit tė kromit, nė kėtė rreth, pėr tė cilat duhet thėnė se kanė reduktuar prodhimin, ndėrkohė qė disa vite mė parė numėroheshin 17 tė tilla. "Njė luhatje e tillė, e ndjeshme, ėshtė kryesisht rrjedhojė e luhatjes sė ēmimit tė mineralit tė kromit nė tregun ndėrkombėtar, gjė qė i detyron biznesmenėt qė tė ulin ose shtojnė prodhimin", - pohojnė specialistėt. Ata pranojnė se biznesi privat nė kėtė sektor ka vėshtirėsi jo tė pakta, ndėrsa kėrkohen investime paraprake qė nuk japin efektivitet tė menjėhershėm.

KESH, 450 MW/h import pėr marsin

KESH ka siguruar pėr muajin mars nga importi sasinė prej 450 MW energji elektrike, nga 17 kompani tė huaja dhe shqiptare, bėjnė tė ditur burime zyrtare tė kompanisė. Sipas kėtyre burimeve, ēmimi i blerjes pėr kėtė muaj ėshtė mė i ulėt mesatarisht me 20 euro pėr MW, krahasuar me periudhėn e mėparshme. Kėshtu, KESH-i ka kontraktuar sasinė prej 450 MW, me ēmim, qė varion nga 59.90 euro/MW, deri nė 81.50 Euro/MW.

Kryesisht, sasia e importuar me ēmimin mė tė ulėt ėshtė siguruar nga kompania ēeke CEZ, me 59.90 euro/MW. Nga 61.90 - 69.25 euro/MW, energjia ėshtė siguruar nga kompanitė "EGL", "W.P", "HSE", "PCC", "Espada".

Nga kompania "EFT", sipas kontratės sė siguruar nga tenderi i zhvilluar nė fund tė vitit qė kaloi ėshtė blerė energji me ēmimin 72 euro/MW dhe nga "Atel" me 73 euro/MW. Ndėrsa, nga kompani tė tjera si "Istranbez", "EFT", "Rudnap", "GSA", dhe "Atel", ėshtė siguruar energji me ēmimin nga 73-78.98 euro/MW. Nga kompania "Verbund" ėshtė blerė energji me ēmimin 81.50 euro/MW

BSH, analizė pėr inflacion gjatė janarit

Kėshilli Mbikėqyrės i Bankės sė Shqipėrisė filloi dje shqyrtimin e informacioneve, "Mbi ecurinė e inflacionit dhe tė tregjeve monetare nė muajin janar 2007", "Mbi rezultatet e vrojtimit tė aktiviteteve tė bizneseve nė rrethe" dhe "Pėr tendencėn e ēmimeve nė Shqipėri nė krahasim me vendet fqinje (Greqinė dhe Italinė)." 

Nė kėtė mbledhje do tė analizohen edhe projektdeklarata e Bankės sė Shqipėrisė "Mbi stabilitetin e sistemit financiar nė Shqipėri pėr gjashtėmujorin e dytė tė vitit 2006" si dhe projekti "Pėr miratimin e bilancit dhe shpėrndarjen e fitimit tė Bankės sė Shqipėrisė pėr vitin 2006". Nė fokus tė kėsaj mbledhjeje ishin edhe diskutimet mbi informacionet, "Mbi realizimin e buxhetit dhe tė investimeve tė Bankės sė Shqipėrisė nė vitin 2006", "Mbi rezultatet e inventarizimit tė vlerave materiale dhe monetare nė Bankėn e Shqipėrisė nė vitin 2006" si dhe "Mbi ecurinė e rezerves valutore dhe tė portofoleve tė investimeve gjatė muajit janar 2007."

RAJONI

Vazhdojnė bisedimet nė Vjenė ndėrmjet delegacioneve tė Prishtinės dhe Beogradit

Kosova, e gatshme pėr forca tė armatosura, Beogradi kundėr 

Delegacioneve nga Kosova dhe Serbia iu janė dashur vetėm tri orė qe t’i paraqesin vėrejtjet e tyre, lidhur me propozimin e Marti Ahtisarit pėr sektorin e sigurisė dhe prezencės sė ardhshme ndėrkombėtare nė Kosovė, asaj civile dhe ndėrkombėtare. Pėrderisa kosovarėt janė pajtuar me pėrmbajtjen e kėtyre ankeseve, ku, ndėr tjera, pėrfshihet edhe krijimi i Forcės sė Sigurisė sė Kosovės, delegacioni serb ka kundėrshtuar pothuaj gjithēka. 

Sllobodan Samarxhiē, anėtar i delegacionit serb, tha se nuk jami pajtuar pėr asgjė nė anekset tė cilat u diskutuan. Shqetėsim kryesor i serbėve ishte propozimi i Ahtisarit pėr krijimin e forcės 3000-anėtarėshe tė sigurisė sė Kosovės, e cila paraqet themelet e ushtrisė sė ardhshme kosovare. Pos kėsaj, serbėt kanė paraqitur disa amendamente qė pėr synim kanė ruajtjen e sovranitetit serb mbi Kosovėn. Ndėr to edhe qė prania e ardhshme ndėrkombėtare tė miratohet pėrmes njė marreveshjeje Serbi-OKB.

Leon Kojen, koordinator i ekipit serb, tha se, ajo nė ēka ka insistuar pala serbe ėshtė qė veprimi i forcės civile dhe ushtarake ndėrkombėtare nė Kosovė tė behet pėrmes njė marrėveshjeje ndėrmjet Serbisė dhe OKB-sė. “Ne, po ashtu kemi thėnė se jemi pėr demilitarizimin e Kosovės. Por, nga pala kosovare ėshtė njė dėshirė e madhe qė tė krijohet forca e sigurisė, e cila me vonė do tė jetė ushtri e Kosovės. Realizimi i kėsaj do tė destabilizonte njė pjesė tė Maqedonisė, tė Malit tė Zi, por edhe Luginėn e Preshevės”, - tha Koen.

Prishtina pajtohet me prezencėn ndėrkombėtare

Delegacioni i Kosovės ka pranuar edhe pėrmbajtjen e aneksit pėr prezencėn e ardhshme ndėrkombėtre nė Kosovė, me gjithė kompetencat e gjera qė janė pėrcaktuar pėr kėtė mision. Udhėheqesi i delegacionit, Ardian Gjini, vlerėsoi se nė situatėn qė ėshtė Kosova, kjo prezencė ėshtė e nevojshme pėr tė mbėshtetur rrugėtimin e Kosovės drejt integrimit euro-atlantik. Nė planin e tij pėr Kosovėn, krynegociatori ndėrkombėtar, Marti Ahtisari, ka propozuar qė Kosova, pos Forcės sė Sigurisė, tė ketė edhe Kėshillin e Sigurisė, Shėrbimin e Inteligjencės dhe SHPK-nė. Kurse, sa i pėrket pranisė ndėrkombėtare, Ahtisari ka propozuar qė misioni ushtarak tė trajnojė forcėn e sigurisė, ndėrsa misioni civil tė mbikėqyrė pėrmbushjen e marrėveshjes. Shefi i kėtij misioni do tė ketė kompetenca qė tė shkarkojė zyrtarėt kosovarė nėse ata veprojnė nė kundėrshtim me marrėveshjen pėr statusin.

----------

Intervistė e shefes sė Qendrės Bashkėrenduese Serbe pėr Kosovėn, Sanda Rashkoviē-Iviē dhėnė pėr “BBC”-nė

Iviē: Negociatat do tė vazhdojnė edhe pas 10 marsit

Shefja e Qendrės Bashkėrenduese Serbe pėr Kosovėn, Sanda Rashkoviē-Iviē ka thėnė se Prishtina dhe Beogradi nuk duhet tė shikohen si palė armiqėsore, por si kundėrshtare tė ideve tė caktuara. Nė njė intervistė pėr “BBC”-nė, ajo ka thėnė se, bisedimet e nivelit tė lartė mė 10 mars nuk do tė jenė tė fundit dhe se negociatat do tė vazhdojnė edhe pėr njė kohė tė caktuar

Cili ėshtė vlerėsimi juaj pėr bisedimet e Vjenės pėr propozimin e zotit Ahtisari?

Rashkoviē-Iviē: Unė mund t'iu flas nga dora e parė, nga pėrvoja ime e ditės sė sotme dhe nuk mund t'iu flas pėr ato qė kanė ndodhur njė ditė mė parė ose nė ditėt e kaluara, sepse nuk kam qenė kėtu. Por dita e sotme ishte e mirė, megjithėse delegacionet e Prishtinės dhe tė Beogradit duket se kanė dallime. Si gjithnjė, ne kemi njė komunikim mė tė mirė dhe mund tė arrijmė deri tek marrėveshje dhe kompromise tė caktuara, kur flasim jashtė sallės zyrtare dhe jo publikisht. Ėshtė me rėndėsi tė kuptohet se, ne nuk duhet tė shikohemi si palė kundėrshtuese nė aspektin e armiqve, por si palė kundėrshtuese nė aspektin e kundėrshtimit tė ideve tė caktuara, tė cilat ne duam t'i sjellim deri nė njė nivel tė kompromisit.

Po atėherė, pse ėshtė e vėshtirė tė arrihet kompromisi dhe ku qėndron pengesa pėr tė arritur kompromisin pėr ēėshtjet e caktuara?

Rashkoviē-Iviē: Ėshtė shumė e vėshtirė qė tė gjendet njė kompromis i vėrtetė, sepse, fillimisht duhet tė pėrcaktohet se cili ėshtė definicioni i kompromisit. Ajo qė nėnkupton kompromis pėr serbėt nuk ėshtė kompromis pėr shqiptarėt dhe anasjelltas. Por bisedimet, pra negociatat dhe shkėmbimi i ideve janė mėnyra e vetme pėr tė shkėmbyer argumentet dhe pėr tė shterruar modalitet dhe mjetet, mendoj kėtu pėr mjetet demokratike, pra mjetet pėr tė arritur deri tek njė marrėveshje e negociuar.

Ju po thoni tė arrihet njė marrėveshje e negociuar, megjithėse nga ajo qė po shihet kėtu, vėshtirė se mund tė arrihet njė gjė e tillė. A besoni ju se do tė arrini njė marrėveshje dhe se zgjidhja nuk do tė imponohet nga bashkėsia ndėrkombėtare?

Rashkoviē-Iviē: Mendoj se 10 marsi nuk do tė jetė fundi i ēdo gjėje. Unė shpresoj se, pas 10 marsit, ne do tė kemi vazhdim tė bisedimeve rreth disa ēėshtjeve pėr tė cilat nuk kemi arritur marrėveshje. Unė besoj fuqishėm se kur bėhet fjalė pėr trashėgiminė kulturore, ne mund tė pėrafrojmė qėndrimet.

Por pala shqiptare ka thėnė se ju keni ardhur nė Vjenė me njė plan krejtėsisht tė ri. Cili ėshtė qėndrimi i Beogradit pėr zgjidhjen e statusit tė Kosovės?

Rashkoviē-Iviē: Pėr sa i pėrket ēėshtjes sė trashėgimisė kulturore dhe fetare mund t'iu them se kjo nuk ėshtė e saktė. Ne i jemi pėrmbajtur propozimit tė zotit Ahtisari, por kemi paraqitur amandamente nė kėtė propozim. Por ne nuk kemi ardhur nė tavolinėn e bisedimeve me njė plan tė ri. Ne sollėm disa ide tė reja, megjithėse mund tė them se ne kemi paraqitur amendamente tė reja dhe i kemi paraqitur ato nė disa pėrshkrime tė dokumentit, por gjithnjė sipas kėtij dokumenti.

E pranoni ju dokumentin e zotit Ahtisari?

Rashkoviē-Iviē: Natyrisht qė po. Ky ėshtė njė propozim legjitim. Megjithėse, ne nuk pajtohemi rreth shumė ēėshtjeve, ne e pranojmė atė, sepse ai ėshtė ndėrmjetės ndėrkombėtar dhe duhet ta respektojmė pėr kėtė fakt.

Por pala serbe ka thėnė se dokumenti jep njė shkallė pavarėsisė pėr Kosovėn?

Rashkoviē-Iviē: Sipas mendimit tonė, shumė ēėshtje qė janė prekur nė planin e zotit Ahtisari, pėrmbajnė njė klimė dhe porosi tė pavarėsisė. Kjo ėshtė ajo qė ne nuk e duam nė kėtė letėr dhe kjo ėshtė ajo qė ne provuam qė me amandamentet tona ta tejkalojmė ose ta pėrmirėsojmė.

Pra, ju besoni se do ta tejkaloni kėtė ēėshtje dhe se nuk do tė ketė zgjidhje tė imponuar pėr Kosovėn?

Rashkoviē-Iviē: Nuk jam aq optimistė se do tė tejkalojmė ēdo gjė. Por bisedimet dhe vazhdimi i tyre janė njė rast i dytė dhe shpresoj tė ndryshojė diēka.

Por, bisedimet nuk do tė zgjasin shumė?

Rashkoviē-Iviē: Jo, nuk dihet se sa do tė zgjasin, por mendoj se ka nevojė pėr vazhdim tė bisedimeve intensive pėr njė periudhė tė caktuar.

Por ēdo tė ndodhė nėse KS i OKB-sė vendos qė Kosova tė jetė e pavarur. A do tė jetojė Serbia pėrkrah njė Kosove tė pavarur?

Rashkoviē-Iviē: Dyshoj shumė qė KS i OKB-sė do tė deklarojė pavarėsinė e Kosovės.

----------

Misioni i BE-sė do t'i pėrshtatet ecurisė sė zhvillimeve nė Kosovė

Ministrat e Mbrojtjes sė Bashkimit Europian diskutuan sot planet pėr tėrheqjen graduale tė misionit paqeruajtės nė Bosnjė dhe rritjen e angazhimit tė BE-sė nė Kosovė. Nė kėtė takim dyditor, qė po mbahet Wiesbaden tė Gjermanisė, siē bėn tė ditur “Europa e Lirė”, Kosova ėshtė ndėr temat kyēe, pasi pritet qė Bashkimi Europian tė marrė njė rol tė rėndėsishėm pas pėrcaktimit tė statusit. Bashkėpunimi BE-NATO nė Kosovėn e pas statusit, gjithashtu ėshtė pjesė e axhendės. “Po shohim nga afėr zhvillimin e ngjarjeve dhe misioni ynė do t’i pėrshtatet ecurisė sė zhvillimeve nė Kosovė”, - tha zyrtari i NATO-s, gjenerali francez Jean Paul Perruche.

Haradinaj nė Hagė deklarohet i pafajshėm 

Nė konferencėn e djeshme paragjyqėsore, nė Tribunalin e Hagės, Ramush Haradinaj, Idriz Balaj dhe Lahi Brahimaj u deklaruan tė pafajshėm. “E nderuara gjykatė, deklaroj se nuk jam fajtor dhe jam shumė i fyer me kėto akuza”, -tha Haradinaj

Tė hėnėn, mė datėn 5 mars, fillon gjykimi ndaj Ramush Haradinajt, Idriz Balajt dhe Lahi Brahimajt, thuhet nė njė njoftim tė Tribunalit tė Hagės. Aktakuza kundėr Ramush Haradinajt, Idriz Balajt dhe Lahi Brahimajt pohon se qė tė tre morėn pjesė nė njė ndėrmarrje tė pėrbashkėt kriminale, qėllimi i sė cilės ishte konsolidimi i kontrollit tė plotė tė Ushtrisė Ēlirimtare tė Kosovės (UĒK) mbi Zonėn Operative tė Dukagjinit tė UĒK-sė, pėrmes largimit tė paligjshėm dhe keqtrajtimit tė civilėve serbė dhe pėrmes keqtrajtimit tė shqiptarėve, romėve she civilėve tė tjerė nga Kosova, tė cilėt bashkėpunonin ose pėrceptoheshin nė dukje si bashkėpunėtorė tė forcave serbe ose nuk pėrkrahnin UĒK-nė. Aktakuza pohon se, pas 24 marsit 1998, forcat e UĒK-sė, nėn komandėn dhe kontrollin e Ramush Haradinajt nisėn njė fushatė ushtarake pėr marrjen nėn kontroll tė rajonit ndėrmjet fshatrave tė Gllogjanit dhe Deēanit dhe nė veēanti fshatrat Dubravė, Irzniē, Ratishė dhe Dashinoc dhe pėr largimin e serbėve etnikė nga fshatrat ku jetonin. Aktakuza, gjithashtu deklaron se forcat e UĒK-sė, nėn komandėn dhe kontrollin e Ramush Haradinajt, pėrfshirė "Shqiponjat e Zeza", nėn komandėn e drejtpėrdrejtė tė Idriz Balajt, u ranė nė qafė, rrahėn ose ndryshe larguan nga kėto fshatra civilėt serbė, romė dhe civilė tė tjerė joshqiptarė dhe vranė civilėt qė mbetėn pas ose refuzuan tė linin shtėpitė e tyre. Sipas aktakuzės, nė mes tė majit 1998 u ngrit njė objekt i improvizuar burgimi nė shtabin e UĒK-sė nė Jabllanicė. Gjatė burgimit, tė burgosurve u jepej shumė pak ushqim dhe ujė, rriheshin rregullisht dhe iu nėnshtruan formave tė tjera tė keqtrajtimit fizik dhe iu mohua trajtimi mjekėsor pėr lėndimet e tyre. Njė numėr tė burgosurish nė objektin e burgimit tė Jabllanicės vdiqėn, si pasojė e lėndimeve tė tyre ose u ekzekutuan me urdhėr tė tė akuzuarve.

Britania tėrheq forcat nga Bosnja

Rreth 600 trupa britanike janė aktualisht nė mision paqeruajtės nė Bosnjė, si pjesė e njė force tė BE-sė, qė njihet si EUFOR

Qeveria britanike ka konfirmuar se do tė tėrheqė pjesėn mė tė madhe tė trupave qė ka nė Bosnjė-Hercegovinė, duke i dhėnė fund mė shumė se 15 vjet pėrfshirjeje tė britanikėve atje. Rreth 600 trupa britanike janė aktualisht nė mision paqeruajtės nė Bosnjė si pjesė e njė force tė BE-sė qė njihet si EUFOR. Ata pritet tė largohen nga fundi i muajit tjetėr. Rreth 11 vjet pas pėrfundimit tė luftės nė Bosnje-Hercegovinė, Bashkimi Europian ka njoftuar zvogėlime tė konsiderueshme tė forcės paqeruajtėse atje. Forca shumėkombėshe, e quajtur EUFOR do tė zvogėlohet me dy tė tretat nė muajt e ardhshėm nga 6500 nė 2500 ushtarė.

Bashkėsia ndėrkombėtare ka pasur njė prani tė fortė ushtarake nė Bosnjė qė nga pėrfundimi i luftės sė pėrgjakshme nė kėtė vend, nė vitin 1995.

Kjo prani ėshtė e dukshme nė tė gjithė vendin, nga baza nė qytetet kryesore, fluturimet e helikopterėve dhe lėvizjet e autokolonave tė trupave shumėkombėshe nėpėr rrugė. Plani lejon qė numrat tė kthehen pėrsėri siē ishin nėse e kėrkon gjendja e sigurisė.

Kryetari i tanishėm i presidencės boshnjake, Nebojsa Radmanovic, e mirėpriti kėtė vendim. Ai tha se tani Bosnja ka arritur nė njė pikė, kur ėshtė e aftė tė garantojė sigurinė dhe vetė procesin e reformės. Por, megjithėse po bėhet mė e sigurt, Bosnja mezi po bėn pėrparim nė fusha tė tjera. Ky vendim vjen dy ditė pasi bashkėsia ndėrkombėtare vendosi tė zgjasė veprimin e zyrės sė saj sė fuqishme politike nė Bosnjė deri nė vitin 2008, pėr shkak tė mungesės sė reformave politike. Ulja e numrit tė trupave vjen nė njė kohė kur forcat e armatosura tė shumė vendeve janė tė pėrhapura tej mase me detyra paqeruajtėse nė Afganistan, Irak, Liban, Kosovė e gjetkė.

Kėshilltarja e Solanės vėren kufizime tek sanksionet e BE-sė ndaj Iranit

Njė kėshilltare e Kreut tė Politikės sė Jashtme tė Bashkimit Europian, Havier Solana, deklaroi dje se ekzistojnė disa kufizime nė masėn e sanksioneve tė vendeve tė BE-sė ndaj Iranit lidhur me programin e tij bėrthamor. Pėrfaqėsuesja personale e Solanės pėr mospėrhapjen e armėve tė shkatėrrimit nė masė, Annalisa Giannella, u shpreh para njė komiteti tė Parlamentit Europian se, sanksionet e BE-sė ishin tashmė mė tė ashpra se ato tė miratuara nga Kėshilli i Sigurimit tė Kombeve tė Bashkuara. "Por, ju nuk mund tė prisni qė vendet anėtare tė anulojnė kontratat qė zbatohen nė zona qė nuk kanė tė bėjnė me pėrhapjen e armėve bėrthamore ose balistike", - u shpreh ajo.

Franca pėrforcon sigurinė e shtetasve tė saj jashtė vendit

Autoritetet franceze njoftuan dje se kanė pėrforcuar sigurinė e shtetasve tė saj jashtė vendit, disa ditė pas vdekjes sė katėr francezėve nė njė atentat nė Arabinė Saudite.

Kryeministri francez, Dominique de Villepin, njoftoi se ka dhėnė udhėzime pėr pėrforcimin e sigurisė sė kėtyre shtetasve dhe pėr pėrmirėsimin e efikasitetit tė sistemit tonė tė alarmit lidhur me lėvizjet e tyre.

"Sulmi qė i mori jetėn katėr bashkėqytetarėve tanė nė Arabinė Saudite e konfirmon njė gjė tė tillė, dhuna dhe tensionet janė sot mė tė ashpra se kurrė nė disa rajone tė botės", - deklaroi kreu i qeverisė gjatė njė konference shtypi.

"Duke qenė se bėhet fjalė pėr kėrcėnime terroriste, marrim tė gjitha masat e nevojshme pėr tė garantuar sigurinė e francezėve, jashtė vendit si dhe nė tė gjithė territorin kombėtar", - pohoi ai.

Numri i francezėve jashtė vendit vlerėsohet nga Ministria e Jashtme nė mbi dy milionė.

Ditėn e hėnė, katėr francezė rezidentė nė Arabinė Saudite, gjetėn vdekjen nė njė atentat nė veriperėndim tė Arabisė Saudite, ku po zhvillonin njė vizitė turistike. Arabia Saudite, e pėrballur me njė ofensivė tė njė dege lokale tė ''Al-Kaidas" e kritikoi sulmin si akt terrorist. Tre francezė tė tjerė u vranė tė martėn nė selinė e njė OJQ-je, nė Rio de Zhaneiro. Ata ishin viktima tė njė larjeje hesapesh tė brendshme nė organizatė.

KRONIKA

Bashkė me tė edhe bashkėpunėtori shqiptar dhe e fejuara, Eleni Gjino

“Greku i drogės”, prokuroria

i lexon akuzat nė gjykatė

Stavros Papamihali dhe Genci Marku, sipas prokurorisė, kanė lidhje me rrjetin e trafikut tė armėve, tė kapur nga policia greke dhe shqiptare

Nis zbardhja e provave nė gjykatė ndaj “grekut tė armėve dhe drogės”, si dhe njė shqiptari qė akuzohet pėr bashkėpunim. Nė Gjykatėn e Krimeve tė Rėnda ka filluar gjyqi pėr dy prej personave tė akuzuar si trafikantė armėsh dhe droge, Stavros Papamihali dhe Genci Marku, qė sipas prokurorisė kanė lidhje me rrjetin e trafikut tė armėve, tė kapur nga policia greke dhe shqiptare. Tė dy tė pandehurit akuzohen pėr “Trafikimin e narkotikėve nė tentativė dhe trafikimin e armėve dhe municioneve nė tentativė. Sipas kėrkesės pėr gjykim, shtetasja shqiptare, e fejuara e Papamihalit, Eleni Gjino, ėshtė liruar, pasi nuk u vėrtetua bashkėpunimi pėr trafikun e drogės. Sipas ligjeve, shtetasi grek rrezikon njė dėnim mbi 10 vjet heqje lirie. Dyshohet se 28-vjeēari e kishte kryer edhe herė tė tjera kėtė trafik. Ky ėshtė rasti i dytė qė njė shtetas grek do tė gjykohet nė Shqipėri, pasi, rreth dy javė mė parė, prokuroria dėrgoi pėr gjykim Jorgos Kosmidhis. Duket se aktiviteti kriminal i shtetasve grekė ėshtė shtrirė nė Shqipėri. Sipas tė dhėnave, tendenca ėshtė pėr trafiqet ilegale, ku nė tė shumtėn e rasteve pėrdoren kufijtė tokėsorė. Prokuroria thotė se sasia prej 16 kg heroinė, nė “pronėsi” tė 28-vjeēarit Papamihali, ėshtė zbuluar nė njė makinė “Renault”, me targa greke INM 61 78, e cila udhėtonte nga Delvina nė drejtim tė Athinės. Gjatė kontrollit, policia konstatoi se heroina ishte e fshehur nė pjesėt e brendshme tė mjetit. Madje, janė gjetur dhe sekuestruar dhe dy pistoleta, njėra prej tė cilave e pajisur me silenciator.

Kontrolli

Policia kufitare, pas konstatimit tė kėtij fakti, ka ndaluar drejtuesin e mjetit, Stavro Papamihali, shtetas grek, lindur nė Athinė dhe banues nė Artė. Me tė udhėtonte dhe shtetasja shqiptare, Eleni Gjino, e cila ėshtė liruar pas hetimeve nga prokuroria. Papamihali dhe Gjino, pasi kishin hyrė nė orėt e para tė mėngjesit nė territorin shqiptar, po largoheshin sėrish drejt tokės greke, por kėtė herė nė mjetin e tyre me njė sasi tė madhe droge. Ata kishin udhėtuar drejt qytetit tė Delvinės nė orėt e paradites. Hyrja dhe largimi i tyre brenda ditės bashkė me sinjalizimet e ardhura pėr transport tė lėndėve narkotike, kanė hedhur dyshime. Papamihali ka thėnė se nuk ka gisht nė transportin dhe fshehjen e drogės, gjithashtu edhe tė armėve nė makinėn e tij. Ai tha se kishte ardhur nė Shqipėri pėr tė takuar njerėzit e Gjinos, mė tė cilėn kishte disa vite qė bashkėjetonte. Ndėrsa bashkėpunėtori i tij, Genci Marku, ėshtė kapur nga policia pas disa ditėsh hetim dha nga pėrgjimet qė i janė bėrė shtetasit grek.

Tė pandehur

Stavros Papamihali

Genc Marku

Tė implikuar

Eleni Gjino, bashkėshortja e shtetasit grek

Policia ka sekuestruar

15 kilogramė heroinė

Njė makinė “Renault”, me targa greke

Dy pistoleta

Njė silenciator

Telefona celularė

“Truck Servis”, akuzat pėr trafik droge pėrfundojnė nė sallėn e gjyqit

Tė akuzuarit pėr trafik droge, Fatjon Skėnderaj dhe bashkėpunėtori i tij, Gjergji Dervishi, kanė patur dje, ditėn e tyre tė parė nė Gjykatėn e Krimeve tė Rėnda, pasi dosja e tyre ka mbėrritur pėr gjykim. Ndėrkaq, gjykimi i tyre duket i destinuar tė pėrfundojė nė disa shtyrje,pasi edhe dje, nuk ėshtė bėrė i mundur leximi i kėrkesės pėr gjykim pėr mungesė tė avokatit mbrojtės.

Njė vit mė parė, policia e kryeqytetit vuri nė pranga Gjergji Dervishin dhe Fatjon Skėnderajn, tė akuzuar nga Prokuroria pėr Krime tė Rėnda, si organizatorė tė njė grupi tė trafikut ndėrkombėtar tė heroinės. Organizata shqiptare e trafikut ndėrkombėtar dhe tregtimit tė heroinės ka pasur lidhje tė ndėrsjellta me njė grup tė strukturuar, kriminal, turk. Banda turke siguronte lėndėn narkotike, ndėrsa shqiptarja e trafikonte nga Bullgaria nė Maqedoni, Shqipėri e mė pas nė Itali. Aty ajo trafikohej nė vende tė tjera tė Evropės, si Spanjė dhe Gjermani. Nė qytetet e kėtyre shteteve, ngarkesat e drogės i prisnin shtetas shqiptarė dhe turq, tė cilėt zotėronin tregun e shpėrndarjes. Dy grupet kriminale dispononin njė koordinim dhe ndarje perfekte tė punės. Sipas kėrkesės pėr gjykim, dy tė arrestuarit, Dervishi dhe Skėnderi, organizonin trafikun e heroinės, duke pėrdorur korrierė qė drejtonin kamionė-frigoriferė, me anė tė tė cilėve transportohej droga. Nga hetimet ka rezultuar se ngarkesat kryesisht ishin 50 kilogramėshe. Ndėrsa pak kohė mė parė janė kapur nė Bullgari dy ngarkesa, pėrkatėsisht 33 dhe 28 kilogramė. Kamionėve qė transportonin heroinėn iu sajoheshin ndarje tė fshehta, tė cilat dyshohet se kryheshin nė “Truck Servis”. Ky servis tashmė ėshtė sekuestruar nga prokuroria paraprakisht, pasi dyshohet se ai ėshtė ndėrtuar me paratė qė Skėnderaj fitonte nga trafiku i narkotikėve. Pasi mbėrrinin nė Tiranė, kaminonėt shkarkoheshin dhe droga futej nė tė tjera automjete, duke u trafikuar drejt Italisė. Sipas prokurorisė, organizatorėt e bandės ndėrronin shpesh mėnyrat e transportimit, me qėllim qė tė humbisnin gjurmėt.

Historia e ēuditshme nė Verona: Shqiptari dėnohet pėr drogė, e dashura e tij drejton njė qeli nė Luksemburg

Nė gjykatėn e Veronės dy ditė mė parė ėshtė bėrė publike njė histori jo e zakontė e njė ēifti. Ai njė shtetas shqiptar, i arrestuar pėr shpėrndarje tė lėndėve narkotike, ndėrsa ajo njė shtetase nga Luksemburgu, e cila drejton njė burg nė atė vend. Bėhet fjalė pėr Dritan Kullallin, 34 vjeē, i arrestuar tetorin e njė viti mė parė, ndėrkohė qė kėmbente plot 3.6 kilogramė heroinė me njė tjetėr shqiptar, Spartak Katia, 35 vjeē. Ekzistenca e kėtij ēifti ėshtė zbuluar, pasi Kullalli ėshtė marrė nė pyetje nga prokurori i kėsaj ēėshtjeje. Pas mbylljes sė hetimeve pėr kėtė ēėshtje tė trafikut tė lėndėve narkotike, shqiptari kishte kėrkuar qė tė pyetej nga prokurori me anė tė avokatit tė tij, mbrojtės, Maurizio Milan. Gjatė marrjes nė pyetje, Kullalli ka insistuar nė pafajėsinė e tij dhe ka dhėnė pėr disa orė mė radhė deklarimet e tij para prokurorit. I pandehuri ka kėrkuar lirinė pėt t’u kthyer nė shtėpinė e tij nė Luksemburg. Por, edhe nėse atij do t’i jepej liria, nuk do tė mund tė mbetej jashtė nga qelitė, hekurat, prangat apo edhe nga policia e burgjeve. Kjo pėr tė vetmin fakt se bashkėshortja e tij ėshtė drejtuesja e njė burgu nė Luksemburg. Shqiptari ka deklaruar se ka qenė njė lojtar futbolli gjysmė profesionist. Sipas tij, ai ka luajtur nė Shqipėri me njė skuadėr dhe e ka vazhduar futbollin edhe me njė skuadėr tė Luksemburgut. Kjo veprimtari ka deklaruar Kullalli i ka shėrbyer pėr ta mbajtur larg veprimtarive tė paligjshme. Por prokurori i ēėshtjes nuk ka bėrė asnjė koment nė lidhje me vendimin pėr ta liruar ose jo shqiptarin. Por me sa duket, liria pėr Kullollin dhe mikun e tij janė ende larg, pasi akuzat qė rėndojnė mbi tė dy janė tė rėnda dhe provat janė mė se tė mjaftueshme pėr tė provuar se tė dy shqiptarėt janė fajtorė.

SPORTI

SUPERLIGA/ Skuadrat nė konturimin e fundit tė formacioneve pėr ndeshjet e sė shtunės

Vllaznia-Teuta, dueli i nxehtė pėr vendin e dytė

Tė shtunėn do tė rivijė sėrish Superliga dhe Shkodra do tė ketė ndeshjen e vendit tė dytė. Do ta lėrė Teuta vendin e dytė apo do tė vazhdojė ta mbajė kėtė pozicion nė renditje. Kjo ėshtė dilema. Portieri Grima ėshtė i skualifikuar dhe tashmė ėshtė e konfirmuar qė ai nuk do tė jetė kundėr Teutės, tė shtunėn. Megjithatė, trajneri Josa, pėr kėtė takim citon: “Problemi nuk ėshtė se kemi luajtur jo mirė nė ndeshjet brenda. Ka pasur takime ku nuk jemi ngjitur aty ku duhej, por me kalimin e javėve dhe marrjen e rezultateve pozitive, skuadra ka krijuar njė stereotip tė lojės sė saj, prandaj e rėndėsishme ėshtė qė ajo tė vazhdojė tė luajė nė mėnyrėn e saj. Nėse e bėn kėtė gjė, jam i bindur se do ta mundim Teutėn kėtė javė. Tė gjithė ne e kemi tė qartė rėndėsinė e kėtij takimi. Objektivi i Vllaznisė kuptohet qė ėshtė fitorja e tij dhe ngjitja nė vendin e dytė dhe pėr kėtė jemi duke u pėrgatitur. Prej kohėsh kemi punuar pėr t'u ngjitur nė renditje.” Kėshtu thotė trajneri qė kėrkon shumė shumė kujdes nga skuadra e tij pėr kėtė 90 minutėsh. Nė lidhje me rreshtimin, formacioni antiTeuta nuk bėhet i ditur. Dilemat ekzistojnė, sepse janė 2-3 pozicione nė fushė te tė cilėt aktivizohen sa njėri lojtar, aq edhe tjetri. Kėshtu ndodh me dy krahėt e mesfushės, por edhe me qendrėn, pa harruar qė ndryshime ka pasur edhe nė mbrojtje nė disa ndeshje. Kėtė herė ndryshime do tė ketė edhe nė portė, ngaqė Grima ėshtė i skualifikuar. Nga sulmi shkodran, Skerdi Bejzade vazhdon tė mbetet njė lojtar i rėndėsishėm pėr kėtė skuadėr. Ai ka vuajtur prej njė dėmtimi muskulor nė pjesėn e prapme tė kofshės sė djathtė dhe si rrjedhojė, pėr disa ditė ka zhvilluar stėrvitje tė diferencuar. Sakaq, njė gjė tė tillė ai e ka bėrė edhe pardje, ndėrkohė qė dje Bejzade ėshtė stėrvitur me grupin. Mjeku i ekipit Vllaznia, Zyhdi Ēoba, thotė se lojtari ende nuk ėshtė rikuperuar plotėsisht, por ai edhe mund tė luajė nėse Josa vendos ta hedhė nė fushė ndaj Teutės. Ndėrsa, nė kampin durrsak, ai qė paralajmėron shkodranėt ėshtė golshėnuesi Xhafaj, qė thotė: “Vllaznia ėshtė njė nga ekipet mė nė formė aktualisht dhe duhet thėnė se qė me ardhjen e Josės, ky ekip ka treguar se nuk tė fal, veēanėrisht nė fushėn e tij. Duke u nisur nga kjo, mendoj se na pret njė ndeshje tepėr e vėshtirė, ku duhet tė jemi nė maksimumin tonė pėr tė marrė tripikėshin. Barazimi nuk na shėrben as ne, as Vllaznisė. Mendoj se do tė jetė njė ndeshje ku do tė luhet pėr tri pikė dhe pėr vendin e dytė”. Ndėrkaq, ka shqetėsime edhe pėr trajnerin Starova, sepse Bledar Devolli dhe Edlir Tetova do tė jenė mungesat e Teutės nė pėrballjen me Vllazninė nė kampionat. Tė dy futbollistėt do tė vuajnė peshėn e tre kartonėve tė verdhė, qė s'u lejon qė tė aktivizohen nė pėrballjen me Vllazninė.

Elbasani-Besa, ndeshja pėr gjashtėshen e parė

Elbasani, sot pasdite do zhvillojė dhe stėrvitjen e fundit antiBesė. Trajneri elbasanas pėr ndeshjen e sė shtunės ka ndryshuar taktikė. Pritet qė kampionėt ta luajnė kėtė ndeshje me rreshtimin 3-5-1-1. Nė sulm do jetė i vetėm Merkoēi e pas tij kroati Periē. Lėvizjet e shpeshta nė formacion dhe taktikat e ndryshme tregojnė se Gėzdari, akoma nuk ėshtė i qartė pėr ekipin qė drejton. Ndeshja e sė shtunės do jetė shumė e vėshtirė, pasi kavajasit vijnė pas njė sėrė rezultatesh pozitive. Kampionėt janė tė favorizuar nė kėtė takim, pasi ndeshja luhet nė fushėn e tyre dhe Besa ka zhvilluar njė ndeshje mjaft tė lodhshme ditėn e mėrkurė kundėr Dinamos. Tifozėt elbasanas 20-minutat e para tė ndeshjes kundėr Kavajės, s’do tė jenė tė pranishėm nė pjesėn ballore tė stadiumit “Ruzhdi Bizhuta”, kjo nė shenjė proteste kundėr lojėrave tė dobėta qė ka zhvilluar ekipi i tyre i zemrės. Megjithatė, nė skuadėr ka njė klimė ndryshe. Lojtarėt kuptojnė rėndėsinė e ndeshjes, teksa Nallbani, njė ndėr lojtarėt mė tė mirė nė Elbasan kėtė sezon thotė: “Besa ėshtė njė nga ekipet mė nė formė nė kampionat dhe kjo gjė nuk ka nevojė pėr shumė komente. Megjithatė, kjo sfidė pėr ne vlen sa njė kampionat i tėrė, prandaj ėshtė e nevojshme tė kemi njė mbėshtetja maksimale edhe nga tifozėt, tė cilėt i pėrshėndes jo pak”. Ekipi i Elbasanit e ka zhvilluar seancėn e radhės stėrvitore nė kompleksin sportiv "Shefqet Lamēe". Si rrallėherė, ndeshja e kontrollit e programuar pėr kėtė ditė ėshtė zhvilluar nė kėtė kompleks, pėr mė tepėr qė ka nisur nė orėn 9:30 tė paradites. Nė kėtė seancė kanė qenė tė pranishėm tė gjithė futbollistėt verdheblu, me pėrjashtim tė Tefik Osmanit, i cili gjatė gjithė kohės ka kryer vrapime rreth fushės. Ai ėshtė akoma nė dyshim pėr ndeshjen e sė shtunės.

Ke foto

Trajneri i kavajasve eliminon Dinamon, por bėn apel pėr tė qėndruar me kėmbė nė tokė

Vasil Bici: “Besa nė finale? Nuk duhet tė nxitojmė”

Trajneri i Besės, Vasil Bici, duket se i ka kthyer buzėqeshjen e munguar presidentit Xhat Bizhdili. Katėr fitore resht nė kampionat dhe pėr mė tepėr, kualifikimi pėr nė gjysmėfinalet e Kupės sė Shqipėrisė, e 10-ta herė pėr kavajasit nė 49 edicione, e kanė shėndrruar Besėn nė skuadrėn mė nė formė tė Shqipėrisė. Trajneri lezhian, nė njė prononcim ekskluziv para ndeshjes, pėr Albania-sport.com, pohoi se kishte shumė pak shpresa pėr njė kualifikim: “Dinamo na mundi nė Kavajė 2-1. Autogoli i Grizhės na e vėshtirėson shumė takimin dhe ndikon nė gjendjen psikokogjike tė skuadrės. Edhe nė dhomat e zhveshjes, mė shumė kam bėrė moral se sa kam folur pėr taktikė”. Por, pas pėrfundimit tė 90 minutave emocionuese nė njė stadium qė ka patur disa herė mė shumė tifozė nga Kavaja se dinamovitė, Bici ka dalė triumfuesi. Trajneri i Besės dha kėtė deklarim pėr median.

Bici, njė kualifikim i merituar ky me Dinamon nė Kupėn e Shqipėrisė?

Kishim gabuar nė takimin e parė dhe na u desh tė sakrifikonim shumė, qoftė nė vendosje dhe nė rreshtimin taktik tė ekipit gjatė lojės. Megjithatė, nė fund tė fundit, ne nuk kishim se ēfarė tė humbisnim mė. Kaluam ndoshta dhe nė aventurė. Kaluam nė avantazh pėrmes Belishės, i cili hapi kualifikimin dhe nga minuta nė minutė, na rėndonte edhe paniku i mosshėnimit tė golit tė dytė. Goli erdhi nė minutat e fundit tė takimit, atėherė kur Dinamo nuk kishte kohė tė rikuperonte. Ishte nė vazhdėn e takimeve tė mira tė skuadrės sonė. E konsideroj njė kualifkim tė bukur ndaj njė ekipi me traditė siē ėshtė Dinamo. Mund ta quaj njė finale tė parakohshme tė bukur.

Loja ndryshoi shumė me hyrjen e Shpėtim Babajt nė fushė?

Babaj vjen pas njė prove nė Ukrainė dhe ishte i shkėputur me grupin. Nuk i besuam qė nė fillim, por ėshtė njė lojtar qė merr pėrsipėr shumė. Rregulloi shumė repartin e mesfushės, duke shtyrė dhe Belishėn mė afėr zonės sė sulmit nė krahun e majtė.

Pėrse Elokan si opsion i dytė?

Elokan dhe Binogol nuk kanė kryer tė plotė fazėn pėrgatitore, pasi pėr rreth njė muaj e gjysmė nuk ishin me grupin. Nuk gėzojnė njė gjendje tė mirė fizike dhe ne i pėrdorim nė ato momente kur mund tė japin mė tė mirėn e tyre.

Njė Besė tashmė nė finalen e kupės?

Gjithēka ėshtė e hapur, nuk mund tė ngutemi, pasi kemi edhe njė skuadėr tjetėr pėrpara se tė arrijmė aty.

Ke foto

AEK-u ngul kėmbė pėr Enzo Malindin

Skuadra e kryeqytetit grek te Athines dhe nje nga skuadrat me te forta ne kampionatin grek dhe ne historine e futbollit grek eshte AEK-u. Kjo skuader, sikurse dihet eshte interesuar dhe zyrtarisht per sulmuesin e ri te Partizanit, Enzo Malindin. Malindi kishte kaluar nje prove tek kjo skuader, duke lene pershtypje te mira. Kohet e fundit ne Greqi, qarkullonin zerat se Olimpiakosi, kampionia e Greqise interesohet per t’i "vjedhur" Malindin AEK-ut. Keshtu qe AEK-u, mesa duket ka filluar te nxitohet per sigurimin e talentit shqiptar. Sipas faqes sportive greke, sport24.gr, Enzo Malindi eshte thirrur javen tjeter ne Athine. Kete ftese e ka derguar vete trajneri spanjoll Sera Ferrer, i cili do te kaloje 19-vjeēarin e Partizanit ne "shoshe" dhe nese bindet do te kerkoje nga presidenti i klubit firmosjen e menjehershme te tij me skuadren e AEK-ut. Dje eshte kryer nje bisede ndermjet Albert Xhanit dhe Demis Nikolaidhis (presidenti i AEK-ut), por pa rene dakort per detajet financiare dhe AEK-u ka filluar procedurat per te nxjerre vizen e Malindit. Trajneri spanjoll, Sera Ferrer, kerkoi te shikonte dhe nje here tjeter sulmuesin e ri te Partizanit, qe te mund te marre vendimin e tij perfundimtar nese shikonte Malindin e rosterin e skuadre se tij per sezonin tjeter. Asgje nuk ka perfunduar persa i perket kontrates dhe nese ajo do firmoset, por ne Greqi qarkullojne shume zera se kjo "martese" midis Malindit dhe AEK-ut eshte vetem ēėshtje kohe.

INTERVISTA

Qato: Njė eveniment qė do ta kishte zili edhe Don Kingu

Cilat janė pėrshtypjet e tua nė kėtė rikthim nė Shqipėri, veēanėrisht para njė evenimenti tė kėtyre pėrmasave?

Tė them tė drejtėn, mė ka bėrė shumė pėrshtypje njė pritje e kėtij lloji dhe e kėtyre pėrmasave. Me njė makinė policie pėrpara, 3 makina tė tjera shoqėruese tė blinduara, njė autobus me foton time dhe tė kundėrshtarit tim, padyshim qė janė pėrtej asaj qė unė mund tė kisha imagjinuar. Sinqerisht, kam mbetur pa fjalė, madje mund t’iu them edhe njė batutė tė bukur tė trajnerit tim, i cili, duke parė kėtė pritje, m’u kthye dhe mė pyeti: “Mos na ka rastisur gjė mbėrritja nė Tiranė me atė tė ndonjė delegacioni tė lartė europian?!” (Qesh). Pėrveē pritjes, mė bėri pėrshtypje edhe prania e posterave tė ndeshjes sime gjatė gjithė autostradės. Mund tė them se ishin po aq tė shumta nė numėr me ato tė protagonistėve tė zgjedhjeve tė fundit lokale (tė 18 shkurtit). Gjithsesi, pėrtej shakave, mund tė them se ėshtė njė pritje dhe njė organizim qė do ta kishte zili edhe promotori mė i famshėm i boksit nė botė, Don Kingu, i cili ka manxhuar duelet mė tė mėdha tė ringut ndėrkombėtar. Dhe nuk kam as dyshimin mė tė vogėl, se i gjithė ky eveniment, i organizuar nga z. Ylli Ndroqi dhe stafi i tij te “Yldon” Sh.p.k, do tė jetė njė sukses i padiskutueshėm dhe qė duhet t’i bėjė shqiptarėt tė ndihen krenarė.

Keni theksuar se jeni i informuar pėr kundėrshtarin, por nuk keni pranuar t’i shikoni kasetat e ndeshjeve tė tij… i trembeni Zajcevit?

Natyrisht qė shtypi ka mėnyrėn e vet tė nxjerrjes sė lajmit, por unė nuk do tė bie nė grackėn tuaj. Unė nuk i trembem askujt, pėrfshirė kėtu edhe Zajcevin, pasi besoj nė forcat dhe aftėsitė e mia dhe jam i sigurt nė vetvete. E kam theksuar edhe mė pėrpara se jam i informuar pėr kundėrshtarin, pasi kasetat e tij i kanė studiuar trajneri dhe stafi im teknik. Arsyeja qė unė nuk i kam parė kasetat ėshtė sepse, duke qenė njė boksier i sikletshėm, qė mundohet tė shfrytėzojė aspektin psikologjik tė kundėrshtarit, duke e ndėrthurur kėtė me teknikėn e tij, unė mund tė ndikohesha negativisht nga kėto kaseta, sepse do ta paragjykoja kundėrshtarin ende pa filluar ndeshja dhe nė boks, ky ėshtė njė “handicap” i vėrtetė, njė pengesė psikologjike qė mund tė ndikojė nė lojėn tėnde nė ring. Unė futem nė ēdo ndeshje, duke mos e paragjykuar kundėrshtarin, por as duke mos e respektuar atė mė tepėr se ē’duhet.

Shumica dėrrmuese e tė anketuarve nuk e vėnė nė dyshim fitoren tuaj ndaj Zajcevit, madje, shumica e tyre parashikojnė njė fitore tėnden me “knock-out” dhe jo me pikė…

Mė gėzon kjo pėrkrahje, ndonėse nė tė figuron disi edhe aspekti i patriotizmit shqiptar. Natyrisht, ėndrra e ēdo boksieri ėshtė njė fitore me “knock-out” dhe unė do tė dėshiroja qė ndeshjen ta mbyllja sa mė shpejt, pasi 12 raunde janė tė vėshtira. Por duhet tė jemi realistė dhe unė mendoj se ndeshja do tė vendoset me pikė. Gjithsesi, unė do ta pranoja fitoren, sido qė tė ishte, me “knock-out” apo me pikė.

Si ndiheni tani, kur ju ndajnė diēka mė tepėr se 24 orė nga ndeshja mė e madhe e jetės suaj?

Ndihem nė njė formė tė shkėlqyer dhe mjaft i zhdėrvjellėt, duke patur parasysh se kam humbur, jo pak, por 6 kg brenda kėtyre 2-3 javėve tė fundit. Pesha ime ėshtė 75 kg dhe boksierėt nė kėtė kategori nuk duhet tė jenė mė poshtė se 72 kg dhe jo mė tepėr se 76 kg. Po kaq ėshtė edhe kundėrshtari im, i cili vjen me njė CV mbresėlėnėse. Gjithsesi, unė besoj se 2-3 raundet e para tė ndeshjes do t’i shfrytėzoj pėr ta studiuar nga afėr kundėrshtarin, ndėrsa mė pas do tė vijojė beteja pėr fitore. Albania-Sport.com

Ke foto

FIFA dhe UEFA lavdėrojnė punėn e FFM-sė

Lėvdata dhe fjalė tė mira kanė shprehur pėrfaqėsuesit e UEFA-s dhe FIFA-s para gazetarėve pėr punėn e kryesisė aktuale tė Federatės sė Futbollit tė Maqedonisė (FFM). Jacob Erel nga UEFA dhe Eva Pasquer nga FIFA, pas vizitės dyditore nė Shkup, kanė sqaruar se janė tė kėnaqur nga puna e deritanishme e FFM-sė dhe atė e kanė quajtur si shembullin mė tė mirė se si duhet tė punohet nė zhvillimin e futbollit.

“Jemi tė kėnaqur me punėn e deritanishme tė FFM-sė. Pikėrisht pėr kėtė arsye, Maqedonia ėshtė fituese e shumė projekteve pėr zhvillimin e futbollit. Ajo ėshtė njė shembull i mirė. Gjithmonė i kanė implementuar projektet e bėra dhe nuk kanė ngelur nė letėr si nė shumė shtete tė tjera”, - tha fillimisht Jacob Erel, pėrfaqėsues i UEFA-s.

Ata pranuan se nė Shkup kanė ardhur me ftesė edhe tė Ministrisė sė Punėve tė Brendshme (MPB), por edhe tė FFM-sė, pėr tė shqyrtuar situatėn e fundit tė krijuar, si pasojė e aferave tė ndryshme. “Ėshtė e vėrtetė se kemi pranuar ftesė nga tė dyja palėt, por takimi me policinė ka dėshtuar. Kjo ka ndodhur, pasi ne kėrkuam qė gjatė takimit tė ishin edhe pėrfaqėsuesit e FFM-sė, qė nuk u pranua nga MPB-ja. Ne jemi kėtu pėr ta lehtėsuar dialogun. Ne nuk duhet tė anojmė nga asnjėra palė, pėr atė kėrkuam tė jenė prezent tė dy palėt”, - tha Eva Pasquer nga FIFA. Nė pyetjen nėse ata me prezencėn e tyre, nė prag tė zgjedhjes sė kryetarit tė ri tė FFM-sė me 17 mars, tregojnė se mbėshtesin kėtė palė, Erel ka kundėrshtuar ashpėr. “Nuk mbėshtesim asnjė palė. Unė para se tė vija nė Shkup kam vizituar katėr federata dhe kjo dėshmon se kjo vizitė ėshtė nė kuadėr tė vizitave tė rregullta, por ishte edhe mė ftesė tė FFM-sė dhe MPB-sė. Ne do tė mbėshtesim kryetarin e ri, i cili do tė zgjidhet nė mėnyrė demokratike pas kuvendit”, - tha Erel.

Ai ka apeluar se, nėse do tė ketė implikime politike gjatė zgjedhjeve, atėherė FIFA dhe UEFA do tė marrin masa tė tjera pėr tė respektuar autonominė e federatave tė futbollit.

Pėrfaqėsuesit e dy institucioneve mė tė larta tė futbollit nė botė kanė lėnė tė kuptohet se do tė jenė nė vėzhgim tė vazhdueshėm tė situatės sė ardhshme.

Llazar Mitrevski, i lirė sipas FIFA-s

Largimi i ish-sekretarit gjeneral tė FFM-sė, Llazar Mitrevski nga FFM-ja, me arsyetim se ai nuk ka pasur shkollim adekuat pėr tė qenė nė detyrėn qė ka kryer, sipas Eva Pasquer nag FIFA nuk ėshtė nė rregull. “Nė statuset tona nuk parashihet qė personi, i cili do tė kryejė njė detyrė tė tillė nė njė federatė futbolli duhet tė ketė nivel tė caktuar tė arsimimit apo diēka tjetėr. Kryesorja ėshtė qė ai tė njohė futbollin dhe tė punojė pėr tė mirėn e tij”, - tha Eva Pasquer.

Aperture faqe 22 me foto

Romanisti duket se ka bėrė njė preferencė tė parė, duke vėnė interesat e ekipit mbi ato “axurre”

Toti: “Roma para kombėtares italiane”

Franēesko Toti ka sqaruar pse ėshtė tėrhequr nga kombėtarja italiane, duke thėnė se ka dėshirė qė me pėrkushtimin mė tė madh tė kontribuojė pėr Romėn. “Kur luan nė ēdo tre ditė, tė duhet pak pushim, pra diēka duhet tė largosh nga plani. Kam vendosur t’i pėrkushtohem Romės, qė do tė thotė nuk kam mundėsi edhe pėr kombėtare, megjithėse vazhdoj tė mendoj me bindje se ėshtė nder i madh fanella e saj”,  - ka thėnė Toti. Kapiteni i Romės vazhdimisht ėshtė “nė shėnjestėr tė tė shtėnave” nga bashkėlojtarėt e kombėtares italiane, pasi ai refuzon tė kthehet, megjithėse ėshtė duke kaluar formė mjaft tė mirė, nė skuadrėn romake. “Ndėrgjegjja ime ėshtė e pastėr. Nuk dėshiroj tė distancohem dhe nuk mendoj se jam mė mirė se askush tjetėr, vetėm pėr faktin qė e kam fituar Kupėn Botėrore. Gjithmonė kam biseduar me pėrzgjedhėsin dhe personelin teknik dhe u kam thėnė se nuk ėshtė e lehtė tė luash kur nė gjurin tėnd ke njė pllakė metalike me 11 lidhėse”, - ka shtuar Toti. Kėtė lėndim kapiteni roman e ka pėsuar njė vit, mė parė me ē’rast pati thėnė se nuk do tė luajė pėr kombėtaren, derisa nga kėmba t’i hiqet ajo pllakė dhe kjo pritet tė ndodhė nė fund tė kėtij stinori. “Fanella e kombėtares ėshtė shumė e rėndėsishme, por nė kėtė moment nuk mund t’ia kthej shpinėn Romės. Zgjedhja ime e parė, gjithmonė do tė jetė Roma. Deri nė fund tė karrierės dėshiroj tė arrij shifrėn prej 200 golave. Para meje janė edhe pesė vjet dhe shpresoj tė jem nė nivel tė njėjtė. Nuk them se do t’i shėnoj 20 apo 25 gola, por aty diku afėr", - ka thėnė Toti, i cili deri tani ka shėnuar 139 gola nė kampionatet italiane. Mė tej ai vazhdon: “Ėndrra ime ėshtė qė me Romėn ta fitoj Ligėn e Kampionėve. Pas dy vjetėsh “Olimpico” do tė jetė mikpritės i finales dhe shpresoj t’i hakmerremi Liverpulit, nė tė njėjtin stadium, por me Totin nė sulm. Do tė shėnoj dy gola”. Toti ishte shumė i ri kur nga tribunat e pėrcillte ndeshjen finale tė vitit 1984, kur Roma u mposht nga Liverpuli.

Xherard: Do tė japim maksimumin ndaj “djajve tė kuq”

Tė shtunėn, nė stadiumin e Liverpulit, “Enfild”, do tė zhvillohet ndeshja mė interesante e kėtij edicioni nė Ligėn Premiere. Tė “kuqtė” e Rafael Benitezit, do tė pėrballen me “djajtė e kuq”, qė drejtohen nga Aleks Ferguson. Kapiteni i Liverpulit, Stiven Xherard, ėshtė i vendosur nė qėllimin e tij qė Manēester Junajted ta kthejė duarbosh dhe kėsisoj ta lėrė luftėn pėr titull tė kampionit tė hapur edhe pas kėsaj ndeshjeje. “Ata vijnė nė ‘Enfild’ pėr tė fituar, ngase nė kėtė mėnyrė praktikisht do ta siguronin titullin e kampionit. Por, ne do tė japim maksimumin qė pikėt e plota tė mbesin nė Liverpul, nė mėnyrė qė lufta pėr titull tė mbetet e hapur sa mė gjatė qė tė jetė e mundur. Nė kėtė moment, ende nuk ėshtė asgjė e pėrfunduar, prandaj ndeshja e sė shtunės ėshtė tejet e rėndėsishme pėr tė dyja skuadrat”, - ka pohuar Xherardi. Pėrkundėr rivalitetit tė madh ndėrmjet dy klubeve, Xherardi nuk ka mundur tė mos e lavdėrojė futbollin, tė cilin ėshtė duke e paraqitur Manēester Junajtedi nė kėtė edicion. “Sivjet ata kanė luajtur nė pėrgjithėsi njė futboll sulmues tė shkėlqyeshėm, kurse pėrveē kėsaj, ata kanė edhe mbrojtės perfekt, prandaj ėshtė vėshtirė, thuajse e pamundur t’i mposhtėsh. Rivaliteti ndėrmjet kėtyre dy skuadrave pas ēdo viti po vjen nė rritje dhe ēdo ndeshje po bėhet mė e vėshtirė. Pėr mua si lojtar, ky lloj i ndeshjeve ėshtė ai qė dua mė sė shumti tė luaj”, - ka thėnė Xherard.

Xhon Terri, katėr minuta larg vdekjes

Kapiteni i Ēelzit, Xhon Terri, nė finalen e Kupės sė Ligės pėsoi lėndim tė rėndė dhe vetėm katėr minuta e ndanin nga vdekja, ndėrsa pėr ēudinė e tė gjithėve, tė shtunėn ai do tė luajė kundėr Portsmuthit. Pas konsultimeve me mjekėt mė tė njohur tė neurokirurgjisė, ekipi mjekėsor i Ēelzit i ka lejuar Territ tė zhvillojė stėrvitjet normale me skuadrėn. Nė ndeshjen e sė dielės, mbrojtėsi i skuadrės kampione tė Anglisė, u qėllua nga futbollisti i Arsenalit, Diaba. Me kėtė rast, ai u shtri pėrtokė pa vetėdije dhe vetėm intervenimi i shpejtė i mjekėve e shpėtoi nga mė e keqja. Mė i merituari pėr evitimin e tragjedisė ishte fizioterapeuti i Arsenalit, Gari Levin. Nė momentin kritik ai ishte pas portės, duke i ndihmuar njė futbollisti tė Arsenalit dhe sapo ka vėrejtur Terrin, ka vrapuar drejt tij dhe menjėherė ia ka kthyer frymėmarrjen. Neurokirurgu Xhon Firt ka thėnė se Terri ka pasur shumė fat dhe vetėm ndėrhyrja profesional e ka shpėtuar nga vdekja. “Truri mund tė funksionojė vetėm katėr sekonda para se tė regjistrohet ndonjė ērregullim serioz nė organizėm. Prej atij momenti vetėm katėr minuta e kanė ndarė nga vdekja. Nė kėtė rast intervenim i Levinit ka qenė vendimtar”, - ka sqaruar Firt. Terri ka thėnė se nuk i kujtohet asgjė nga ai moment. Pas ndihmės qė i ėshtė dhėnė nė spital, ai ėshtė kthyer nė stadium dhe ka falenderuar Levinin qė ia ka shpėtuar jetėn, ndėrsa nė mbrėmje, sė bashku me shokėt ka festuar nė njė lokal pėr kupėn e fituar.

Manēini, i kėnaqur pėrkundėr barazimit me Udinezen

Trajneri i Interit, Roberto Manēini, ėshtė shprehur i kėnaqur me lojėn e treguar nga skuadra e tij nė duel me Udinezen, pėrkundėr barazimit 1:1, i cili i dha fund serisė prej 17 fitoresh tė njėpasnjėshme nė Serie A. "Seria jonė e fitoreve ėshtė dashur tė pėrfundojė tash ose mė vonė. Por ja, ndodhi qė kjo seri tė marrė fund kundėr Udinezes. Luajtėm pa shumė futbollistė titullarė dhe nė pjesėn e parė kjo u vėrejt dukshėm nė lojėn tonė", - ka theksuar Manēini, pas ndeshjes sė mbrėmshme. Ėshtė interesant fakti se Udineze mbeti e pamposhtur nė tė dyja ndeshjet e kėtij edicioni kundėr Interit, gjė e cila vėshtirė se do t'i shkojė pėr dore ndonjė skuadre tjetėr nė kėtė kampionat. Edhe trajneri i skuadrės mysafire, Alberto Malezani ėshtė shprehur i kėnaqur me lojėn e treguar, por shumė mė tepėr me rezultatin e kėtij takimi. "Mendoj se, me lojėn e treguar e kemi merituar kėtė pikė dhe kishim mungesa tė shumta nė pėrbėrje, gjė e cila nuk na mundėsoi fitoren", - ėshtė shprehur Malezani. 

RRETHE

Policia arreston nė flagrancė 54-vjeēarin

“Luftė” pėr pronėn, me ēifte pa leje

PEQIN -Sėrisht ēėshtja e pronėsisė ėshtė kthyer nė njė konflikt mes disa banorėve tė fshatit Ēaushaj, tė komunės Pėrparim tė rrethit tė Peqinit. Sipas policisė lokale, shtetasi Faik Sulki, nė sherr e sipėr, pėr konflikt tė pronėsisė ka marrė armėn e gjahut, tė cilėn e posedonte pa leje dhe ka qėlluar nė drejtim tė tre bashkėfshatarėve tė tij, tė cilėt, fatmirėsisht, nuk kanė pėsuar asgjė, pasi janė mbrojtur, duke u larguar me shpejtėsi. Menjėherė, nė vendin e ngjarjes kanė shkuar efektivat e komisariatit tė policisė sė Peqinit, tė cilėt kanė arrestuar nė flagrancė 54-vjeēarin Faik Sulki, tė cilit i kanė sekuestruar nė cilėsinė e provės materiale edhe armėn e gjahut. Ngjarja nė fjalė ka ndodhur mesditėn e sė mėrkurės, kur menjėherė ėshtė bėrė edhe arrestimi i 54-vjecarit Faik Sulki, banor i qytetit tė Peqinit. Aktualisht, ky i fundit ndodhet nė dhomat e paraburgimit tė komisariatit tė policisė sė Peqinit, i akuzuar pėr kryerjen e veprės penale “Vrasje e mbetur nė tentativė”, e parashikuar nga nenet 22 dhe 76 tė Kodit Penal. Vetėm pėr kėtė javė, nė qarkun e Elbasanit ėshtė rasti i dytė qė policia arreston persona tė cilėt grinden pėr motive pronėsie.

 SUELA AZEMI

Policia zbardh vrasjen e policit Fatmir Pjetėrnika

Vrasėsi Ukcama shkeli faljen e familjes

Viktima do tė varroset mesditėn e sotme, dy ditė pas vrasjes, pėr shkak tė kryerjes sė disa procedurave hetimore tė domosdoshme, ndėrsa familja e tij ka marrė ndihmat e para financiare…

TROPOJĖ-Fatmir Pjetėrnika, viktima mė e fundit nė radhėt e uniformave blu, u vra pėr njė shpullė, gjatė njė zėnke banale tė ndodhur dy vite mė parė, por qė familja e vrasėsit e kishte falur pak ditė pas zėnkės. Madje, tė gjithė banorėt e Cėrnicės e kanė dėnuar si akt, ndėrsa janė shtangur nga kjo vrasje e pakuptimtė dhe qė nuk kishte lidhje aspak me profesionin e tij si polic. Cėrnicasit e kanė cilėsuar si shkelje tė besės, kanunit dhe zakoneve tė tjera tė malėsisė, ku hyn edhe falja. I ndjeri Pjetėrnika, 32 vjeē, babai i dy vajzave tė mbetura tashmė jetime, nuk ishte nė orar tė punės dhe po pinte kafe nė lokalin e fshatit. Papritmas, pėrballė tij ėshtė gjendur 57-vjeēari Can Ukcama me tė cilin kanė bėrė dhe fjalėt e rastit, por qė janė ashpėrsuar, duke pėrfunduar nė shkrehje pistolete nga ky i fundit. Plumbat nuk e kanė kursyer tė ndjerin, duke i marrė jetėn, nė mes tė rrugės pėr nė spital. Pas arrestimit, Can Ukcama ka deklaruar nė polici se, vrasja kishte qėllime hakmarrjeje, por motivet ishin tejet tė dobėta dhe nuk justifikonin edhe zėnkat e rastėsishme, aq mė tepėr pėrdorimin e armės sė zjarrit. Dy vite mė parė, viktima kishte bėrė fjalė me Ukcamajt, pėr shkak tė ngarkesės pedagogjike nė shkollėn e fshatit, e qė ka pėrfunduar me njė shpullė tė vetme. Mėsohet se pak ditė pas ngjarjes, familja e Ukcamajve ka pirė kafe me Pjetėrnikėt, por Cani, sipas pohimeve tė deklaruara nė polici, nuk ndodhej nė momentin e faljes dy vite mė parė. Sipas tij, nuk ishte pajtuar me aktin e familjes sė tij dhe pėr kėtė qėllim ka kėrkuar tė hakmerret ndaj shpullės, gjė qė ia ka arritur nė mes tė drekės me pistoletėn e tij.

Viktima, Fatmir Pjetėrnika, do tė varroset mesditėn e sė premtes, dy dite pas vrasjes, pėr shkak tė disa procedurave hetimore. Sipas drejtuesve tė policisė sė qarkut tė Kukėsit, familja e tij ka marrė ndihmat e para financiare tė ofruara nga punonjėsit e policisė sė Shtetit tė Qarkut tė Kukėsit. Drejtuesit e policisė pohojnė gjithashtu se, drejt ministrisė ėshtė nisur dhe propozimi pėr t’i dhėnė gjashtė paga mujore familjes sė tė ndjerit, ndėrsa rasti i stimujve moralė ėshtė pėrjashtuar, pasi kjo lloj vrasje nuk kishte tė bėnte me tė qenurit nė krye tė detyrės.

BUJAR MUĒMATA

Analiza, Gjykata e Apelit, kundėr prokurorisė

 “Kujdes me masat e sigurisė”

SHKODĖR- Gjykata e Apelit ka kėrkuar mė shumė kujdes nga kėto institucione tė shkallės sė parė, pėrsa i takon dhėnies sė masave tė sigurisė. Duke evidentuar kėtė fakt nė analizėn njėvjeēare, kryegjyqtari i Apelit nė Shkodėr, Fatmir Hoxha, tha se gjatė vitit tė kaluar institucioni qė ai drejton ka gjykuar 71 ēėshtje me vlerėsim arresti, me 85 tė pandehur, 17 prej tė cilave kanė ardhur mbi bazėn e apelimit tė prokurorit dhe 53 mbi bazėn e ankimit tė tė dyshuarve. "Kėrkesat e organit tė procedurės duhet tė shoqėrohen me prova qė tė krijojnė dyshimin e arsyeshėm, pasi nė disa raste kjo mungon dhe masat e sigurimit vendosen vetėm pėr efekt tė rrezikshmėrisė sė veprės penale", - tha Hoxha, duke theksuar se, "ėshtė e pafalshme mungesa e akteve dhe provave thelbėsore, ekzistenca e tė cilave ka tė bėjė me pėrcaktimin nėse jemi para veprės penale, apo jo". Pėr kėtė, kryegjyqtari i Apelit nė Shkodėr ka marė si shembull caktimin e masės sė sigurisė edhe kur nuk ėshtė paraqitur akti i ekspertimit teknik tė armės nė rastin e veprės penale "armėmbajtje pa leje", apo mungesės sė ekspertimit tė lėndės narkotike, ekspertimit mjeko-ligjor lidhur me karakterin e plagėve etj. "Pėr kėto raste, gjykatat e rrethit duhet tė pėrcaktojnė masa sigurie me afate tė shkurtra, brenda se cilės prokurori duhet tė paraqesė afatet pėrkatėse, pasi praktikat tashmė kanė treguar se vendosja e masave tė sigurisė tė papėrshtatshme, ndikojnė nė ecurinė e ēėshtjes", - tha mė tej Hoxha. Sipas tij, pėr mė tepėr, ato kanė ndikuar nė vendime tė sforcuara dhe oportune tė gjykatės, pėr tė justifikuar kohėn e qėndrimit nė paraburgim, tė cilat nė analizė tė fundit, pas shqyrtimit nga shkallėt mė tė larta kanė konkluduar nė vendime pafajėsie dhe mė pas nė kėrkesa pėr kompensim pėr burg tė padrejtė.

Duke iu referuar shifrave tė vitit tė kaluar, ai vuri nė dukje se, nė 32 raste, Gjykata e Apelit ka miratuar vendimin e gjykatės sė rrethit, nė 27 raste kėto vendime janė ndryshuar, ndėrsa nė 10 raste nuk ėshtė pranuar ankimimi. Nė njė rast ėshtė prishur vendimi dhe ėshtė kthyer pėr rigjykim, ndėrsa nė njė rast ėshtė vendosur moskompetenca. Nga statistikat e ofruara nė kėtė analizė rezulton se 10 vendime "arrest nė burg" tė gjykatės sė rrethit Shkodėr janė kthyer nė "arrest shtėpie" nga gjykata e Apelit, pėr katėr vendime "arrest nė burg" ėshtė caktuar "arrest nė burg me afat", pėr tre vendime "arrest nė burg" janė caktuar masa tė tjera sigurimi, si garanci pasurore, detyrim pėr paraqitje, shtrim nė spitalin psikiatrik, ndėrsa pėr njė vendim "arrest nė shtėpi" ėshtė vendosur "arrest nė burg". Kujtojmė se, Gjykata e Apelit Shkodėr mbulon gjykatat e rretheve Shkodėr, Lezhė, Pukė, Kukės dhe Tropojė.

Analiza e Gjykatės sė Shkallės sė Parė

Viti 2006, 31 vendime pėr pėrgjime telefonash

VLORĖ- Gjykata e Shkallės sė Parė tė rrethit gjyqėsor Vlorė ka zvilluar analizėn e punės pėr vitin 2006, ku ka evidentuar disa nga tė metat e punės sė saj. Sipas tė dhėnave tė raportuara, gjatė vitit 2006 nga kjo gjykatė janė gjykuar 4403 ēėshtje gjithsej. Nga kėto, pjesėn mė tė madhe e zėnė ato civile, 2426 tė tilla, ndėrkohė qė ēėshtje penale tė gjykuara kanė qenė 469, kurse 169 ēėshtje penale ushtarake. Janė dhėnė 227 masa sigurimi dhe 31 leje pėr pėrgjime telefonash. Ēėshtjet civile tė gjykuara, nė pjesėn mė tė madhe tė tyre kanė pasur si objekt gjykimi pronėsitė, zgjidhjen e martesave dhe tė konflikteve tė marrėdhėnieve tė punės, kundėrshtimin e akteve  administrative dhe veprimeve pėrmbarimore etj. Si tė meta nė gjykimet e dosjeve penale janė pėrmendur kėrkesat paraprake qė kanė pasur palėt nė njė proces gjyqėsor, ēka ka cėnuar tė drejtat e tė pandehurve. Tė meta janė konstatuar edhe nė kualifikimet e veprave penale, pėr tė cilat janė marrė si tė pandehur shtetas tė ndryshėm. Njė e metė kjo, relativisht me pasoja tė rėnda pėr shtetasit apo pėr rendin publik nė vartėsi tė klasifikimit tė veprės penale.

E. ALUSHI

KULTURA

- Kapėrcimi mbi dhimbjen, kthimi i dashurisė tek Zoti, pikėrisht pas dhimbjes qė korri pėr humbjen e tė Birit, e ka bėrė librin e Zija Ēelės mė shumė se njė antologji tė marrėdhėnieve mes Qiellit dhe Tokės. “Nuk e di ēfarė fati mė pret”, pat thėnė Dritani. Kėto fjalė do tė mbeten njė monolog tronditės mes njeriut dhe gjasės

Njė pėrshpirtje letrare u organizua mbrėmė pėr pėrkthyesin Dritan Ēela, nė Qendrėn e Kulturės “Arbnori”

Dritan Ēela, meteori qė ndriēoi dashuritė tokėsore

Dhurata Hamzai

“O atlet i jetės  qė humbe betejėn,

sa here qe vdes njė njeri si ti,

vdekja nuk ka humbur

vetėm individin

por tėrė  njerezimin” .

Kjo ishte kryefjala e pėrshpirtjes letrare mė tė pazakontė qė ėshtė organizuar mbrėmė pėr pėrkthyesin Dritan Ēela nė Qendrėn Ndėrkombėtare tė Kulturės “Arbnori”. Pėrkthyesi i talentuar Dritan Ēela u nda nga jeta njė vit mė pare, nė moshėn 36 vjeēare, nga shkaku i njė sėmundjeje fatale. Ndėrsa fati ikte pėrkundėr fuqive tė tij fizike, e trupi, ena qė mbante shpirtin e tij, fikej si njė qiri, vetė drita hyjnore brenda kėtij djaloshi shpėrndahej me shpejtėsinė e saj nėpėr shpirtrat e tė gjallėve. I gjalli mė i pėrvojtur Ati dhe shoku i tij, kolegu dhe miku i miqve mė tė mirė tė Dritanit, shkrimtari Zija Cela, mė nė fund e derdhi kupėn e kėtij fati tė hidhur nė njė libėr pėr tė dėshmuar se “Pėr dashurinė flitet pas vdekjes”, por edhe pėr t’u kujtuar lexuesve vetė dashurinė pėrmes dhimbjes. Por libri i kėtij shkrimtari me personazh Birin ėshtė sipas tij sė paku vetėm peidestali, ndėrsa stili i veēantė i rrėfimit vjen dhe thellon kujtesėn intelektuale pėr tė dėshmuar se mbi kėtė peidestal me emrin Dritan po derdhet nė tė vėrtetė njė momument i lartė dashurie pėr tė gjithė bijtė e botės. Kapėrcimi mbi dhimbjen, kthimi i dashurisė tek Zoti, pikėrisht pas dhimbjes qė korri pėr humbjen e tė Birit, e ka bėrė librin e Zija Ēelės mė shumė se njė antologji tė marrėdhėnieve mes Qiellit dhe Tokės. “Nuk e di ēfarė fati mė pret”, pat thėnė Dritani. Kėto fjalė do tė mbeten njė monolog tronditės mes njeriut dhe gjasės. Libri i Zija Ēelės nė kėtė promovim ka fituar vlerat antologjike tė poetizimit tė njė dashurie mbarėnjerėzore, ku kapitull pa kapitulli e rreth pas rrethi tė ēlirimit tė shpirtit tė lėnduar vjen e zgjerohet dashuria e burrit pėr gruan, motrės pėr vėllanė, prindit pėr fėmijėn. Shkrimtari Zija Ēela kapėrcen nė kėtė libėr tė hapur dhimbjen dhe vdekjen me gjithė pėrmasėn e gjėmės pėr tė na kthyer tek Zoti dhe fuqinė ia dha atij vet drita qė la pas i biri, Dritani. Pra, libri i shkruar nga Zija Ēela (Ati) kushtuar djalit tė tij Dritan Ēelės (Birit) me titullin “Pėr dashurinė shkruhet pas vdekjes” ėshtė promovuar duke ndriēuar edhe njėherė shpirtin dhe kujtesėn njerėzore. Ky libėr nis me “orakullin” e fatit njerėzor: “I gjithė njerėzimi, sado qė pa ndonjė biletė nė dorė, ėshtė pjesėmarrės nė njė llotari tė pėrbotshme, ku orė e ēast hidhet shorti mė i fshehtė. Rezultatet nuk komunikohen, ato vetėm ekzekutohen. Paradoksi ėshtė se humbet ai qė fiton. Kėshtu, njė ditė prej ditėsh, ne e humbėm djalin tone”. Duke e ndjerė vlerėn ekzistenciale e frymore tė djalit tė tij Dritanit, e vajtues me shkak qė e humbi atė nga sytė Zija Ēela nė kėtė libėr shkruan: “Thonė se virtytet dhe talentet janė xhevahiret mė tė shtrenjtė, qė zbukurojnė njeriun. Nėse ėshtė e vėrtetė, atėhere mund tė them se gjithė kohėn sa rrojti, xhevahiret e tij Dritani i mbajti nė mėnyrėn mė tė padukshme, nėn kėmishė . Vetėm njėherė i shkėlqeu njė diamant i zi dhe kjo ndodhi nė mortin e tij. Por doli se pėr kėtė edhe opinioni kishte qenė i gatshėm. “O atlet i jetės qė humbe betejėn, sa here qė vdes njė njeri si ti, vdekja nuk ka humbur vetem individin, por tėrė  njerezimin” .

* * *

Libri “ Pėr dashurinė shkruhet pas vdekjes” ėshtė botuar nga shtėpia botuese “Ideart”. Botuesi Arian Leka e konsideron si njė libėr kujtimor, njė zhanėr tepėr tė njohur nė letėrsinė shqipe , por qė tė veēantė e bėn pėrkushtimi dhe adresimi i librit djalit tė tij Dritan Ēelės. “ Nuk ėshtė thjesht fakti qė njė baba po shkruan pėr tė birin, por ėshtė njė bashkėbisėdim nė formėn e monologut dhe tė persiatjes qė nga pikėnisja: Fakti i ndarjes nga jeta i pėrkthyesit Dritan Ēela zhvillon degėzime tė shumta tė marrėdhėnieve personale dhe ndėrnjerėzore. Rrafshi mė ngulmues nė kėtė tekst ėshtė jo thjesht humbja e individit prej familjes dhe tė afėrmve por, zbrazėtia dhe vendi bosh qė mbetet pas humbjes se mikut, djalit, shokut, kolegut bashkėudhetarit Dritan Ēela”. Sipas shkrimtarit Arian Leka kėtyre rrafsheve dhe kėsaj marrėdhėnieje i ka kushtuar me shumė rėndėsi nė librin me titull “Pėr dashurinė shkruhet pas vdekjes”. Vetė titulli ėshtė si njė kėshillė e butė se pėr dashurinė nuk duhet tė shkruajmė, duhet tė shprehemi nė skajin fatal, siē ėshtė vdekja, por duhet tė kujdesemi, pėr sa ajo ėshtė gjallė dhe jeton.

Formati i teksit ngėrthen disa pjesė. Pjesa mė e madhe i takon autorit Zija Ēela , pjesa e dytė ka intervistėn e vetme qė pėrkthyesi Dritan Ēela realizoi nė jetė. Pjesa e tretė ka homazh tė tė tjerėve pėr Dritanin. Pjesa e katėrt ėshtė njė rekujem  i teksteve qė Dritan Ēela na dha si pėrkthyes  dhe pjesa e fundit ėshtė njė album i jetės dhe asaj dhe  ēka pėlqente nga jeta Dritan Ēela. Gjithashtu nė libėr jepen edhe informacione tė shumta mbi autorėt qė pėrktheu dhe veprat e artit qė lidhen me Dritan Ēelėn. Dritan Ēela ka qenė njė pėrthyes i njohur i mjaft autorėve italianė si Dino Buxati, Luigi Pirandelo, Suzana Tamaro, U.Eko etj.

Veprat e pėrkthyera

“Gruaja me flatra”, “Njė dashuri”, “Shkretėtira e Tartarėve” tė Dino Buxatit; Suzana Tamaro” I thuaj  zemrės po”; Carmine Abato “Shtegtimi i unazės”; Italo  Kalvino  “Komiket  Kozmike”; Luigi Pirandelo “Njė asnjė dhe njėqind mijė”; Virgjil Muēi   “Fiabe Albanesi” nga shqipja nė italisht, si dhe ese dhe proza tė shkurtra nga Moravia, U.Eco, G,Parise.

Pėr dashurinė shkruhet pas vdekjes

(Fragmente)

Ndoshta frika e britmės mė ndaloi. Deri atėherė e kisha pėrmbajtur, por tash mė ishte ngjitur nė grykė, prandaj nuk hyra drejt e nė dhomėn, ku Dritanit po i bėnte shoqėri e ėma. Zbrita poshtė, nė parkun me drurė e me peshq. Drurėt dekorativė, mes tyre dhe njė varietet varrezash - siē ėshtė selvia, krijonin gjithė paqen e vdekjes pėr ulėrimat e mia, kurse peshqit e bazenit, tė vetmit dėshmitarė tė gjallė, ishin kredhur nė shurdhėrinė e tyre. Kėta peshq tė lirė, pa grep nė gojė, do tė mė jepnin njė tjetėr pėrfytyrim mė pastaj. Ecja kuturu me kokėn lart, s’di pse, duke kėrkuar ngastrat e vogla tė qiellit qė mė shfaqeshin ndėrmjet kurorave me gjethe. Nuk mendoja nėse po bėja ndonjė sakrilegj, por lutja ashtu mė vinte dhe ashtu e bėja, duke vajtuar e duke klithur me zė tė lartė. E di fort mirė se, edhe pas ndėshkimeve tė pangushėllueshme, Zoti kėrkon ta duam pa kushte. Prandaj, nėse kam bėrė mėkat, e kam bėrė nė dy lutjet e mia.

Nė tė parėn pikėrisht pse i vura kusht, i ofrova veten nė vend tė tim biri. I kėrkova Zotit, pak a shumė, tė kundėrtėn e historisė sė njohur: pėr t’i dhėnė Dritanit jetėn e papremtuar, pranoja tezėn pėr kurban, dhe pranoja qė flijimi tė shkonte deri nė fund, veēse flija tė isha unė. Por kjo ėshtė konsumuar dikur, dhe ka ndodhur ndryshe, nuk funksionon mė pas Abrahamit.

Nė lutjen e dytė fola mė gjatė, mbase u tregova mė i arsyeshėm, por ngaqė mė erdhi ashtu, prapė mėkatnova duke hequr njė shenjė barazie me Sovranin. Zoti ynė qė je nė qiell, ti Baba dhe unė Baba, dhembjen qė ndiej unė, ti e ke provuar me Birin tėnd dhe e ke duruar, se je Atė qiellor, je i Plotfuqishėm, kurse unė jam i dheshėm dhe i pėrkohshėm, jam njeri, nuk jam Perėndi, unė as kam fuqi ta mbaj dhe as pushtet ta ringjall. Ku je, Atė, i thirra duke ecur ndėrmjet drurėve, ku je Jezus, a po mė dėgjoni?!..

Por Marku ka dėshmuar se ai, pasi ēoi sytė, tha: “Shoh njerėz tė ecin e ngjajnė me pemė.”

Vendimi ndoshta ishte marrė.

* * *

Por jemi ende shpejt, vdekja do tė ndodhte nė mars 2006, kurse dita kur mėsova se vendimi ishte marrė, shėnonte 21 qershor 2005. Mos i vura emėr gabimisht? Jo, nuk ishte e shtunė.

6

Nė parkun me drurė gjeta njė ēezmė, lava sytė dhe u dhashė ca gishtėrinj flokėve tė hallakatur. Po vihej maska. A do tė ngjiste nė fytyrė? Unė isha aktori qė bėhej gati tė hynte nė skenė, nė dhomėn tragjike, ku duhej tė luaja rolin e palaēos gazmor, qė princit tė ri do t’ia paraqiste takimin me xhelatin si takim me farmacistin.

Kujtoj se e vesha bisedėn me shumė fjalė, fjalė tė tepėrta, duke u vėrtitur rreth strumbullarit se sėmundja e tij mund tė kthehej fare mirė nė sėmundje kronike, ēka do tė thoshte terapi dhe mbajtje nėn kontroll. Dritani nuk pyeti pėr diagnozėn, kur shtrohesh nė onkologji, diagnoza sidoqoftė ėshtė e nėnkuptuar. Por as atė ditė dhe as nė tė ardhmen nuk hyri nė hollėsira, madje s’e pashė as duke lexuar letrat e mjekėve qė, sa herė do tė dilnim pėrkohėsisht nga spitali, na i jepnin nė dorė me zarf tė hapur. Ky qėndrim ka disa shpjegime.

Unė vetė nuk e dija atė ēast se aty punohej me ekip, pra me konsulta e me vendime tė pėrbashkėta. Meqė kisha dėgjuar vetėm njė mendim, shpresoja se, duke dėgjuar edhe ndonjė tjetėr, mund tė dilte ndryshe. Prandaj qė tė nesėrmen bisedova me doktoreshėn Giovanna Vasini, njė bionde e bėshme, fort e ftohtė nė pamje tė parė, ngaqė nė fytyrėn e saj dukej sikur nuk luante asnjė muskul. Ishte nė dijeni tė takimit tim me Musolino-n, mė pėrsėriti ēfarė mė kishte thėnė kolegu i saj, duke lėnė prapė hapur konfirmimin nga rezultatet e biopsisė, tė cilat po ajo do tė m’i jepte pas dy ditėsh dhe po aty, nė dhomėn e mjekėve. Biopsia provonte se kocka vetė nuk ishte prodhuese, por mbartėse e metastazave, ato i prodhonte njė tumor qė... Ku, ku ėshtė tumori? pyeta sėrish. Zonja Vasini, gjithnjė pa i luajtur asnjė muskul, tha se drejtori i tyre, dott. Ardizzoni, do tė bashkėpunonte edhe mė tej me laboratorin pėr ndonjė mundėsi lokalizimi, sepse biologu ishte mjaft hipotetik, sipas tij tumori mund tė ndodhej nė gjėndrat sisore, nė stomak, nė mushkėri, nė rrugėt e frymėmarrjes e gjer tek organi gjenital. Pėrderisa ka lėshuar metastaza, u arsyetua, do tė thotė se ėshtė njė tumor malinj, se ku ndodhet ende nuk e dimė, por diku ėshtė. Iu luta qė Dritanit tė mos i flitej pėr rezultatet e biopsisė dhe ajo tundi kokėn, ia kishte pėrcjellė kolegu porosinė.

Vėrtet, ata s’e dinin se ku ndodhej tumori, por unė njihja njė Tomor tjetėr, malin pra, malin qė u shemb sėrish sipėr meje dhe mė zuri pėrfundi pėr herė tė dytė. Tashmė nuk mund ta mbaja krejt i vetėm gjithė kėtė peshė... Doli Mammi pastaj nė kopshtin e ullnjve, ku kishte gjithashtu njė selvi, ku kishte gjithashtu peshq, edhe atje qau, edhe u lut pėr djalin e saj, edhe ndoshta iu afrua Pjetri, kujdestari mjekrosh me pėrparėse mushamaje, qė prej pėrdėllimit ia hodhi njėrėn dorė nė sup, por prapėseprapė i tha se nuk e njihte njeriun, pėr tė cilin po qante. Kohė mė mbrapa, pasi ishte bėrė morti nė Tiranė dhe prindėrit vajtonin kokė mė kokė, burri i asaj gruas dhe babai i atij djali do tė murmuriste se vendimet e Zotit janė supreme, pėr ato nuk ka Gjykatė Apeli. Fjalė gazepi, ndoshta pak boshe, por gjuha nganjėherė nuk arrin tė ngjitet nė nivelin e ngjarjes, ėshtė ashensor me kufi. Ndėrsa Mammi, prej fundit tė honit ku kemi rėnė, as qė pranon tė ngjitet ndopak. E zemėruar me Zotin, i cili na dha mė tepėr nga sa mund tė mbajmė, pėr tė nuk pi ujė asnjė arsyetim. Sigurisht, atje sipėr ku ishim mė parė, e di se nuk dalim mė, por jeta nė vetvete ėshtė fatale dhe s’ka nevojė pėr fatalizėm tjetėr. E kėshtu vazhdojmė, tri herė nė ditė mbyllet rregullisht nė studion time, se Mammi qan me zakon, duke e kthyer vajtimin nė rit. Unė s’kam ndonjė rit, mjerisht as ndonjė sahat, qaj thjesht me shkak. Dhe ka mundėsi qė malli tė jetė njė shkak i pėrjetshėm.

Ndėrkaq, po atė mbrėmje, bėra dy telefonata. Nė Grac bisedova me Lulin, bashkėshortin e Rivės, i tregova pėr natyrėn e kancerit dhe ia lashė atij nė dorė se kur e si do t’ia thoshte Rivės. Telefonatėn tjetėr po e mendoja pėr shkrimtarin Arian Leka, mikun tim, i cili kishte edhe ēelėsat e apartamentit tonė nė Tiranė. Mirėpo, me tė kujtuar Arianin, pengu i tim biri mė bėri trysni: “E pse nuk ma solle romanin, tė kisha thėnė tė ma sillje!” Ariani e kishte lexuar qysh nė dorėshkrim.

Njė peng i rėndė, ēfarė pengu e brenge do tė bėhej edhe pėr ne ai libėr! Pėr mua, pėr time shoqe, si dhe pėr njė rreth tė ngushtė qė do t’i merrte vesh shpejt ngjarjet. Nė letėr po e shkruaj, por me zė nuk e thashė: njė libėr qė i parapriu vdekjes. Natyrisht, kushdo ka fiksime, fiksime e fiksacione. Por nuk janė tė gjitha tė tilla.  Ēdo pėrpjekje pėr mistifikimin e realitetit ėshtė vėrtet njė mashtrim, por dhe ēdo rrekje pėr t’ia hequr misterin artit, ēon gjithashtu nė vetėmashtrim.

Unė jam shprehur me kohė se, shpesh, disa pėrqasje tė ēuditshme mė burojnė nga letėrsia. Ngjarje tė trilluara, qė i kam hedhur nė libra mė parė, nė njė mėnyrė a njė tjetėr mė ndodh qė nė tė ardhmen edhe t’i jetoj njėfarėsoj. Kur sapo kishte dalė romani i fundit, dhe doli rreth dy muaj pa ndodhur sėmundja e beftė, nė njė emision televiziv me Agron Tufėn dhe nė njė intervistė me Arta Markun kam folur pėr kėtė pėrvojė, madje kam pėrmendur edhe Dritanin me emėr pikėrisht pėr lidhjet e posaēme, gjithnjė paraprake, me kėtė roman. Por atėherė ende s’ishte hapur zarfi i mbyllur i Fatit dhe, kur u hap, ato shenjat e librit morėn kuptimin e parandjenjave qė po mė ktheheshin nė realitet. Ky ishte shndėrrimi mė i pėrbindshėm qė do tė jetoja.

Ja pėrse i telefonova avullueshėm Arianit.

7

Kur kisha vajtur te Dritani nė verėn e vitit 2004, nuk kisha harruar tė merrja me vete disketėn e romanit nė proces, si dhe pajimet ndihmėse, siē e quaj dosjen shoqėruese kur shkruaj njė libėr. Nė tė gjitha udhėtimet te fėmijėt merrja me vete ndonjė dosje, sepse ose gjendesha me brumė nė dorė, ose ia nisja atje tė gatuaja diēka. Nė Grac te Riva, nė kopshtin e vogėl, kam shkruar librin “Gjaku im i errėt” menjėherė mbasi lindi Oliveri.

Nė Castelnovo u ndodha gjatė pjesės sė dytė tė gushtit dhe pjesės sė parė tė shtatorit. Dritanin e kisha njoftuar se kisha njė roman tė ri dhe se vazhdoja tė merresha me tė, por nuk dinte as si ishte shkruar, as pėr ēfarė flitej. (Edhe ime shoqe gjithashtu fare pak dinte.) Gjithmonė e kam pasur tė pamundur tė diskutoj me dikė pėr krijimtarinė nė proces.

S’e them me siguri nėse tė nesėrmen a tė pasnesėrmen e ditės qė arrita, por i ngutur nga njė dėshirė e pėrcaktuar tashmė, Dritani mė ftoi tė kalonim nga Mercatone Europa, diku afėr shtėpisė. Kam parė diēka qė jam i bindur se tė pėlqen, mė tha nė makinė, dhe dua tė ta bėj dhuratė. Vajti drejt e te raftet dhe u step njė grimė: nga pesė a gjashtė variantet qė kishte parė, kishte mbetur vetėm njė dhe, ngaqė kisha humbur mundėsinė pėr tė zgjedhur, nuk e dinte nėse do tė mbetesha i kėnaqur. Si tė duket, mė pyeti duke e marrė objektin nė dorė, tė pėlqen? Por tashmė po rrija unė i stepur, befasimi ma kishte mbyllur gojėn. Dritani mbante nė dorė njė herbarium me flutura dhe mu nė mes tė telajos, poshtė xhamit, spikaste krejt e zezė ajo mė e madhja, Flutura Djall.

“Po si ėshtė e mundur”, thashė, “si je kujtuar pėr herbariumin?! Mua mė duket sikur ende i kam duart me push fluturash, romani im ėshtė i mbushur me flutura.”

“Ēfarė rastėsie, e po aq mė mirė. A do ta marrėsh?”, pyeti.

“Do ta marr”, thashė.

Por kjo rastėsia ishte si gozhda qė ka ngrėnė ēekanin e parė. Mė mbetej qė, ose ta lija ngjarjen me aq duke e hedhur pas shpine, ose ta vija ēekanin nė punė dhe tė shihja se deri ku mund tė vente gozhda. Pėr mua, qė dija se ēfarė kisha shkruar dhe si e kisha shkruar, ishte thuajse e pamundur tė tėrhiqesha.

Me t’u kthyer nė shtėpi, nxora nga dosja Fletoren e Shėnimeve (1997 - 2004), njė bllok nė format tė madh dhe, duke ia treguar Tanit, e hapa nė faqen 286. Para se ta shkruaja romanin, nėpėrmjet shkrimtares Luljeta Dano (mė duket se ia dha zoti Rexhep Uka), kisha siguruar pesė libra qė bėnin fjalė vetėm pėr fluturat. Tekstet ishin tė ilustruara, ēka mė kishte dhėnė mundėsi jo vetėm tė lexoja, por edhe tė shihja. Nga zakoni i hershėm qė nė rilexime tė jem sa mė i saktė, por edhe nga fakti se ato libra tė huajtur do tė duhej t’i ktheheshin tė zotit, tė gjitha shėnimet nė Fletore i kisha hedhur nė frėngjisht, siē ishin nė origjinal dhe vetėm tek-tuk ca rreshta shqip pėr ndonjė vėzhgim nga figurat me ngjyra. Mė kishin vlejtur sidomos Papillons nocturnes nga Othmar Danesch, teksti Wolfgang Dierl, pėrshtatur nė frėngjisht nga Charles Boursin; si dhe Papillons diurnes me tė njėjtėt autorė, pėrshtatur nė frėngjisht nga Roger Husson dhe me njė parathėnie nga Dr. Walter Forster, drejtor i Muzeut zoologjik nė Mynih. Ishin plot 24 faqe me shkrim tė ngjeshur dore. Kėshtu, unė isha njohur hollėsisht me Fluturat e natės dhe Fluturat e ditės, si jo, e kisha hasur edhe Fluturėn Djall, atė qė kishte tepruar pėr ne nė Mercatone Europa.

Tashmė stepja e Tanit kaloi nė ēudi, por dhe ēudia nuk mbaronte me kaq. Kur po e shkruaja atė roman, e ndieja se si faqe pėr faqe frushullonte kosa e vdekjes. Nė qytetin, tė cilin e kam quajtur Kukunam, ngaqė nuk ia kishin ditur vlerėn jetės, shkon e hyn si ndėshkim zinxhiri i vdekjes. Aq sa kujtdo qė po i vinte fundi, mjaft ta caktonte me emėr njeriun qė dėshironte tė merrte me vete nė atė botė, dhe ky tjetri vdiste medoemos njėzet e katėr orė pas tė parit. Vargoi zgjatej duke i lidhur hallkat kėshtu: shėnjuesi (ai qė cakton) + i shėnjuari (ai qė caktohet). Dhe mandej kjo ēon nė pėshtjellim, makth, terror kolektiv, biznese tė ndryshme. Mu atje, nė fushėn ku flenė tė vdekurit, e cila vjen duke u zgjeruar me shpejtėsi, ngrihet njė kompleks i madh me hotel, restorant, pishinė, salla pėr lojėra fati, projektorė e drita qė llapsin, i atillė sa disave u duket si Las Vegas.

Isha nė mbarim e sipėr, po shkoja nė fund pra, por tamam Fundi nuk po mė shfaqej dhe kėtė ia kisha thėnė mikut tim, Arianit. M’u shfaq njė ēast papritur, nėpėrmjet njė parabole qė pėrshkonte tėrė romanin. Me kalimin e kohės, ndėr banorėt e Kukunamit ishte ngulitur njė zakon: nė orėn qė shikuesit dilnin nga kinemaja, ata qė po kalonin rrugės ndalonin dhe brohorisnin bashkė me ata, qė sapo kishin parė filmin. Nėse filmi kishte qenė shqiptar, brohorisnin “Fund”, po tė kishte qenė amerikan “The End”, nė kish qenė francez “Fin”, e kėshtu sipas gjuhėve. Dhe, si m’u shfaq mbyllja, nė dorėshkrimin me stilolaps (shkruar nė Tiranė, 15 mars - 31 maj ‘04) e hodha kėshtu:

“E tash erdhi koha tė bėj zakonin, qė mė ka mbetur nga filmat nė Millenium tė Kukunamit:

                                        Fund

Fin, Te?os, The End, Ko?e?, Fine... dhe argėtime tė tjera gjuhėsore, si tė dėshirojė im bir, Dritan Ēela, pėrkthyes i thekur i italishtes, qė mė pėrcolli nga Castelnovo di Sotto nė Milano dhe mė pagoi biletėn pėr nė Paris.”