EDITORIAL

E majta s’mund tė kundėrshtojė veten

Ēelo Hoxha

Opozita duhet tė heqė dorė nga gjėrat e vogla.

Reagimi i disa deputetėve tė majtė pas votimit tė disa kolegėve nė favor tė ministrave tė rinj tė qeverisė ishte njė ekzagjerim, i cili vetėm se ushqeu mediat me dramė pėr faqet e para.

Vota e tė majtėve pėr ministrat faktikisht nuk kishte asnjė vlerė. Miratimi i njė ministri nė parlament kėrkon minimalisht 71 vota, ēdo votė mė tepėr nuk luan asnjė rol me pėrjashtim zmadhimit tė buzėqeshjes sė personit qė votohet; votat minimale, madje edhe mė shumė, e djathta i zotėronte e vetme.

Nga ana tjetėr, pati edhe deputetė tė majtė qė, nė fjalimet e tyre, kėrkuan dorėheqjen e kryeministrit. Kjo s’ka asgjė tė keqe, ėshtė e drejta e tyre ta kėrkojnė njė gjė tė tillė nė ēdo sekondė qė ata janė nė opozitė, por nuk ėshtė e logjikshme qė brenda shumė pak ditėsh ata tė dalin kundėr vetes kaq dukshėm.

Nė asamblenė e PS-sė javėn qė shkoi pati njė frymė tjetėr nė lidhje me bashkėpunimin e opozitės me qeverinė dhe zgjedhjet e parakohshme.

Nė atė mbledhje kryetari i PS-sė paraqiti njė pakt me pesė reforma drejtuar qeverisė dhe, nė qoftė se “pala tjetėr” iu pėrgjigjej pozitivisht kėtyre reformave, atėherė kėrkesa e opozitės pėr zgjedhje tė parakohshme largohej nga horizonti.

Pavarėsisht nėse fiton politikisht pikė apo jo opozita, nė rast se qeveria punon mirė, hedhja e sinjaleve pėr njė klimė politike mė tė qetė ėshtė pozitive. Dhe ishte e natyrshme, pas zgjedhjeve lokale as kryebashkiaku i Tiranės dhe as kryeministri nuk do tė fitojnė gjė nga njė konflikt i mundshėm, politik mes partive qė ata drejtojnė. Si kryetarė tė dy ekipeve qeverisėse, njėri nė bashki e tjetri nė qeveri, ata kanė edhe shumė punė tė tjera pėr tė bėrė e kėto nuk mund tė bėhen mirė duke harxhuar energji nė konflikte tė sajuara nga hiēi.

Zgjedhja e presidentit nuk mund tė shihet nga opozita si njė mundėsi pėr tė ndėshkuar kundėrshtarin me ēdo mėnyrė. Meqenėse mazhoranca nuk ka votat e duhura pėr presidentin, kjo do tė thotė qė opozita tė jetė nė gjendje tė shkaktojė krizė presidenciale, nė ēdo rast qė do t’i jepet mundėsia. Tani Rama i ka forcuar seriozisht pozitat brenda tė vetėve dhe i duhet qė, si lider, tė dalė nga kornizat e lokales. Pastaj, reformat qė opozita kėrkon tė bėhen nga qeveria, nuk mund tė marrin fund deri ditėn e zgjedhjes sė presidentit, gjė qė do tė thotė se, nė qoftė se ata e ēojnė vendin drejt zgjedhjeve tė reja, qeveria do tė lėrė nė mes, pikėrisht ato reforma qė kėrkon opozita tė realizohen.

Nga ana tjetėr, opozita nuk duhet tė dalė kundėr vetes kaq shpesh. Edhe nė fjalimin qė Rama mbajti nė asamblenė e PS-sė, njė tendencė e tillė u vu re. Njėra nga pikat e paktit tė PS-sė, drejtuar qeverisė me kėtė fjalim, ishte reforma nė drejtėsi, dhe nga ana tjetėr, brenda kėtij fjalimi, Rama kundėrshtonte veten. “Mė lejoni tė nėnvizoj se, shqiptarėt e kanė njė President tė Republikės dhe se, besoj, jemi tė gjithė nė mendje, se kemi njė president qė meriton konsideratėn tonė, mė tė lartė”, - u shpreh ai.

Socialistėt kanė tė drejtė qė i kėrkojnė qeverisė reformė nė drejtėsi, por, nga ana tjetėr, nuk duhet tė harrojmė se presidenti ėshtė kreu i Kėshillit tė Drejtėsisė. Reforma ligjore ėshtė tjetėr gjė, por reforma njerėzore nė drejtėsi duhet tė fillojė nga kreu i Kėshillit tė Drejtėsisė dhe kėsaj opozita s’ka si t’i shmanget tashmė qė e ka kėrkuar me dėshirė reformėn. Ndėrsa propozimi i presidentit tė ri, sipas pėrvojės, opozita e di qė ėshtė e drejtė e mazhorancės, njė e drejtė qė ajo e shfrytėzoi, kur ishte mazhorancė dhe zgjodhi presidentin e sotėm.

Pa pronėsi publike nuk ka zhvillim tė qėndrueshėm

Alban Bala

Njė miku im, i cili drejton njė gazetė nė Tiranė, provoi nė njė prej kėtyre ditėve tė mos vinte nė faqen e parė asnjė lajm nė lidhje me debatin pėr presidentin e ardhshėm. Po ashtu, nė titullin e madh ai vendosi tė shpaloste njė temė sociale me interes tė gjerė, por jo njė ēėshtje grupi si pensionet e ushtarakėve apo matura shtetėrore. Vendosi tė sillej si perėndimor me numrin e tij tė gazetės, e cila atė ditė nuk shiti dot mė shumė se 60% tė tirazhit tė zakonshėm. Blerėsi spontan, 40% e blerėsit potencial tė shtypit, nuk pranoi ta blejė gazetėn.

I dėshpėruar miku im vendosi t’i rikthehej metodės sė vjetėr, t’i shiste publikut tė tij tema qė nuk ofrojnė asnjė rol pėr lexuesit, shumė larg jetės sė tyre, tė pėrditshme, njė tematikė, ku blerėsi i medias ėshtė pasivisht konsumator dhe kaq. Sa ka nė dorė njė qytetar tė flasė apo tė ndikojė, kur vjen fjala te presidenti i ardhshėm i vendit? Sa ka nė dorė publiku tė kushtėzojė njė vendim parlamentar apo mė keq akoma, njė konsensus ndėrpolitik?

Ndoshta ėshtė pėr kėtė shkak qė gati gjysmėn e lajmeve qė konsumojnė shqiptarėt e zė kronika e zezė dhe lajmet pėr aksidente rrugore. Politika bėn mbi 60% tė lajmeve qė shpėrndahen nga mediat. E ndėrlidhur me tė, gati si hija qė ndjek trungun e prerė tė pemės, shkojnė lajmet ekonomike dhe njoftimet pėr hapat e rrallė e tė vegjėl tė vendit drejt integrimit euro-atlantik. Kultura dhe arti bėjnė jo mė shumė se 2% tė lajmeve, ndėrsa sporti pėrdor mediumet e veta ose suplementet brenda gazetave, i nxitur mė sė tepėrmi nga biznesi i basteve.

Ėshtė dėshpėruese tė shohėsh se qytetari shqiptar nuk ka sot asnjė instrument qė ia mundėson pjesėmarrjen nė vendimmarrjen administrative apo politike. Askush nuk e pyet. Askush nuk e llogarit. Konsesusi pėr ēdo vendim merret ditėn e zgjedhjeve, kur legjitimohen ngushtė ndoca fitimtarė, por shumica, duke pėrfshirė publikun, ėshtė thuajse gjithnjė nė anėn e tė humburve.

Pėr kėtė arsye, mjedisi kombėtar ėshtė pėr qytetarėt e kėtij vendi shpesh njė teatėr absurd, si njė sallė e stėrmadhe shfaqjesh, ku njeriu mund tė zbavitet apo trishtohet, por kurrė nuk ka arsye tė ndjehet pjesė e skenės, ku ndodh e pėrditshmja. Alienimi vullnetar, tėhuajsimi prej ēdo gjėje qė ndodh pranė, pėrreth, qoftė edhe ngjitur, ėshtė tipari i parė i reaksionit social qė prodhon kjo situatė.

Shqiptarėt e jetojnė jetėn e tyre si njė pjatė qė iu serviret e gatshme. Kush ka kėllqe, del prej skene, ikėn, emigron, braktis tė shkuarėn (siē quhet jeta e vendlindjes) dhe pėrpiqet tė ndėrtojė njė tė ardhme diku tjetėr. Nė fund tė fundit, tė jesh i huaj nė vendin tėnd apo diku tjetėr, nuk bėn shumė dallim, apo jo?!

Kėsisoj, pėr ata qė zgjedhin pasivisht tė qėndrojnė, e pėrditshmja mbetet njė domain ngushtėsisht individual, njė hapėsirė ku uni vendos pėr gjithēka dhe ku interesat e tė tjerėve nė rrafsh komunitar apo grupi, nuk bėhen dot pjesė. E thjeshtė, tė tjerėt nuk ekzistojnė pėr ty, pėrsa kohė qė ti nuk ekziston pėr ata.

Kjo shpjegon, pse shqiptarėt janė sot, ndoshta ndėr tė paktėt kombe, ku shoqėria ėshtė njė tėrėsi individėsh tė shkokluar, njė entitet i copėzuar nė mbi katėr milionė njėsi, qė lėvizin kaotikisht brenda njė hapėsire formalisht politike, ku etika e ligjit nuk ndėrton dot njė dominante grupi, njė kahje tė mirėpėrcaktuar, komunitare, njė udhėrrėfyes disiplinues tė sjelljeve dhe qėndrimeve tė secilit.

Jemi nė njė situatė, ku qytetari ėshtė materialisht i ndėrvarur, por moralisht i paidentifikueshėm. Madje mė shumė se kaq: i pakontrollueshėm.

Reformat dhe ndėrhyrjet juridike dhe administrative pėr tė disiplinuar situatat e trashėguara tė marrėdhėnieve mes shtresave sociale, mė shumė i kanė shėrbyer dhe i janė pėrshtatur prirjes sunduese antietike tė kaosit, sesa janė pėrpjekur tė gjallėrojnė njė shpirt tė ri komunikimi mes individėve, qė pėrbėjnė natyrshėm komunitete.

Vetėm nė raste krizash –madje thjesht falė agravimeve akute- shqiptarėt kanė dėshmuar se dinė edhe tė bashkohen pėrkohshėm, duke realizuar njė aksion kolektiv, i cili gjithsesi ka rezultuar mė sė shumti i padobishėm dhe nė disa raste, vetėshkatėrrues. Viti 1997-tė ishte njė shembull i tillė.

Ndoshta prej faktit se politika ka rezultuar biznesi mė fitimprurės deri mė sot nė Shqipėri, apo pėr shkak tė varfėrisė sė skajshme qė sundon sidomos nė lokalitete, mekanizmi i vetėm i mobilizimit social nė Shqipėri mbetet ai politik. Ėshtė shumė e vėshtirė t’i bashkosh sot, qytetarėt e kėtij vendi pėr gjėra qė nuk janė tė lidhura drejtpėrdrejt me efekte politike apo me pėrfitime individuale direkte, mundėsisht tė menjėhershme.

Kohezioni social, i cili mundėson balancimin e prirjeve mes grupeve tė interesit dhe shprehjen e tyre deri nė nivel politik, ėshtė njė proces i panisur nė Shqipėri. Zhvillimi i padrejtpeshuar, rajonal e ka thelluar problemin, duke krijuar virtualisht qendra tė rėndėsishme, urbane, por kėto qendra ende sot, nuk janė tė mbėshtetura nga njė bazė ekonomike, reale.

Operatorėt privatė tė ekonomisė nė Shqipėri – me shumė pak pėrjashtime- nuk kanė ditur tė prodhojnė sinergji sektoriale tė shprehur nė investime apo nė pėrbashkime potencialesh. Edhe nė kėto grupe, ku lehtėsia e identifikimit tė interesave tė pėrbashkėt ėshtė shumė mė evidente, aftėsia pėr tė prodhuar komunitete ka qenė e padukshme.

I gjithė ky handicap kombėtar mund tė pėrmblidhet me njė diagnozė tė thjeshtė dhe tejet dramatike: asnjėri prej nesh, shqiptar i mirė apo i keq, nuk ndan pronėsi publike nė Shqipėri.

Ata qė shkatėrruan pyjet, e bėnė kėtė, sepse nuk kishin asnjė pronėsi publike mbi kėtė burim. Ata qė shkatėrruan plazhet ranore mė tė bukura tė vendit, e bėnė kėtė, sepse askush tjetėr nuk kishte mbi kėto resurse pronėsi publike.

Paradoksi ėshtė se zakonisht nė Shqipėri shumica e dėmit bėhet nga njerėzit qė paguhen pėr ta mbrojtur atė mjedis, institucional, natyror apo shėrbimesh qoftė. Infermierėt dhe mjekėt janė tė parėt qė shkatėrrojnė spitalin, teknikėt e ujit janė tė parėt qė prishin sistemin, duke mundėsuar nga pozitat e privatit lidhjet e paligjshme, elektricisti ėshtė ai qė zakonisht prish sahatin e dritave dhe tė mundėson tė vjedhėsh… Ne tė tjerėt, pėrfituesit, por edhe viktimat e para tė kėtyre paudhėsive, pranojmė nė heshtje apo dėshirė (diku edhe me parį nė dorė) qė tė bėhemi bashkėpunėtorė nė krim, pikėrisht sepse nuk ndajmė pronėsi publike mbi kėta sektorė.

E kujt ėshtė le tė themi, shkolla 9-vjeēare e lagjes sime? E Drejtorisė Arsimore? E Ministrisė sė Arsimit? E ministrit Pollo apo e kryebashkiakut Rama? Pikėsėpari, ajo ėshtė shkolla e vajzės sime dhe unė kam pronėsi publike mbi tė. Ime bijė do tė jetojė nė atė mjedis mė shumė se 1/3 e jetės sė saj pėr 9 vitet e ardhshme.

A kam unė instrumente qė tė kėrkoj apo mundėsoj pėrmirėsimin e kėsaj shkolle? Kryetari i minibashkisė ku unė jetoj ndan vetėm ndihmėn sociale. Tė zgjedhurit e rinj tė Kėshillit Bashkiak as i njoh, as i di. Edhe tė dua t’i nis dikujt njė e mail apo t`i telefonoj, nuk kam ku t’i marr pikat e tyre tė kontaktit. Nuk ekzistojnė mekanizmat qė mė pėrfshijnė mua nė krejt ciklin e vendimeve qė do tė prekin atė shkollė. Nuk kam as si tė shprehem, as si tė kontribuoj. Mė vjen keq qė shkolla ėshtė rrethuar me pallate dhe oborri i saj ngjan si njė burg i vogėl, por askush nuk mė ka pyetur, kur ėshtė marrė ky vendim. Unė mund tė sugjeroja qė rruga e shkollės tė bėhej me njė drejtim, pasi ėshtė e ngushtė pėr atė trafik automjetesh qė shkojnė e vijnė nė mėngjes e nė drekė, por pėrsėri askush nuk mė llogarit mua. Unė nuk kam si tė flas.

Pronėsia ime, publike ėshtė nė fakt njė e drejtė qė ma mohojnė institucionet, qė duhej realisht tė bėnin tė kundėrtėn.

Ėshtė dimensioni i demokracisė ai qė garanton zhvillimin e qėndrueshėm dhe pa pronėsi publike tė qytetarėve pėr mjedisin e tyre nuk ka zhvillim.

Rindėrtimi i komuniteteve, i grupeve tė interesit, i palėve civile do tė mundėsojė nė vijim edhe shtresėzimin real tė shoqėrisė shqiptare nė klasa ekonomike, reale, duke prodhuar natyrshėm njė shtresė tė mesme, tė gjerė, e cila e bėn shoqėrinė tė qėndrueshme, politikėn shumė mė funksionale falė orientimit obligativ qė prodhon kjo shtresė, si dhe jetėson njė etikė civile, tė pėrbashkėt, brenda njė kuadri ku ligji gjen gjithmonė aspiratėn morale qė e sjell nga letra nė jetė. Kemi nevojė tė ndjehemi pronarė tė jetėve tona. Kėtu fillon zgjidhja e problemit.

POLITIKA

Kolegji njeh Zef Hilėn si kryekomunar tė Bushatit

Kolegji Zgjedhor i jep tė drejtėn Zef Hilės tė drejtojė pėr herė tė katėrt komunėn e Bushatit, duke rrėzuar kėrkesat e demokristianėve dhe socialistėve pėr pavlefshmėri tė zgjedhjeve nė kėtė komunė. Pas katėr orė shqyrtimesh e debatesh, Kolegji Zgjedhor ka njohur dje, si fitues kandidatin e pavarur, Hila, i cili mbėshtetej nga mbi 200 banorė tė Bushatit qė kanė qėndruar gjatė gjithė kohės pėrpara dyerve tė Gjykatės sė Apelit, ku zhvillonte seancėn Kolegji. Kandidati demokristian, Ardian Palushaj dhe socialistėt nė Bushat bllokuan mė 18 shkurt numėrimin e votave, me pretendimin pėr parregullsi. Pėrfaqėsuesi i PDK-sė, sė bashku me socialistėt kanė braktisur numėrimin e votave nė KZQV, duke bėrė tė pavlefshėm mė pas numėrimin deri nė fund, ēka shkaktoi edhe tensione mes mbėshtetėsve tė Hilės dhe Palushajt. Ndėrkaq, KQZ-ja ka rrėzuar gjatė shqyrtimit tė kėsaj ēėshtjeje pretendimet e PDK-sė dhe PS-sė pėr pavlefshmėri tė zgjedhjeve, duke bėrė qė ēėshtja tė pėrfundojė nė Kolegjin Zgjedhor. Ky i fundit, nisur nga protestat, ka vendosur transportimin e kutive tė votimit drejt Tiranės, ku gjithēka ėshtė marrė pėrsipėr duke u zgjidhur vetėm dje, ku me shumicėn e votave ėshtė shpallur fitues kandidati i pavarur, Hila.

Ministrat e rinj tė kabinetit “Berisha 2” betohen pėrpara presidentit

Moisiu: Politika duhet t`i japė fund deklaratave tė forta

“Ndjej tė nevojshme tė theksoj se ne tashmė duhet tė kishim lėnė pas atė stad tė bėrjes sė politikės me njė zhargon dhe terminologji tė pėrflakur, e cila ėshtė sa e papranueshme nga ana etike e morale, aq edhe ligjėrisht e dėnueshme. Qytetarėt presin qė politikanėt vendimmarrės tė jenė tė aftė pėr tė dalluar ēfarė ėshtė mė e mira dhe mė e dobishmja pėr vendin dhe shqiptarėt”

Ministrat e rinj tė kabinetit “Berisha 2” zhvilluan ditėn e djeshme ceremoninė e betimit pėrpara Presidentit tė Republikės, Alfred Moisiu, nė njė ceremoni tė organizuar nė Presidencė. Nė fjalėn e tij me rastin e betimit tė ministrave, presidenti theksoi se politika, ashtu si edhe shoqėria kanė nevojė pėr pėrmirėsime tė herėpashershme. Sipas tij, kėto pėrmirėsime duhet t`i japin njė vrull tė ri ekzekutivit.

“Zhvillime tė tilla janė tė rėndėsishme nė jetėn politike tė njė vendi, sepse jeta politike, ashtu si dhe gjithė shoqėria, kanė nevojė pėr pėrmirėsime tė herėpashershme dhe tė vazhdueshme, pėr korrigjime dhe ide tė reja, tė cilat sė bashku duhet t’i japin njė impuls tė ri veprimtarisė ekzekutive”, - deklaroi presidenti Moisiu gjatė fjalės sė tij. Presidenti Moisiu shfrytėzoi rastin pėr tė theksuar se ėshtė momenti qė tė lihet pas politika joetike, e cila karakterizohet nga njė zhargon dhe terminologji e pėrflakur.

“Nė kėtė kontekst e ndjej tė nevojshme tė theksoj se ne tashmė duhet tė kishim lėnė pas atė stad tė bėrjes sė politikės me njė zhargon dhe terminologji tė pėrflakur, e cila ėshtė sa e papranueshme nga ana etike e morale, aq edhe ligjėrisht tė dėnueshme. Qytetarėt presin qė politikanėt vendimmarrės tė jenė tė aftė pėr tė dalluar ēfarė ėshtė mė e mira dhe mė e dobishmja pėr vendin dhe shqiptarėt”, - deklaroi presidenti Moisiu.

“Sė fundi, dėshiroj tė falėnderoj publikisht ministrat e shkarkuar pėr bashkėpunimin qė kemi patur dhe ministrave tė rinj t’iu uroj edhe njėherė suksese nė detyrėn e tyre, tė rėndėsishme pėr tė ardhmen e atdheut dhe tė popullit tonė”, - vijoi mė tej Moisiu.

Ditėn e djeshme u betuan pėrpara kryeministrit zėvendės/kryeministri, z. Gazmend Oketa dhe ministri i Drejtėsisė, Ilir Rusmali, ministri i Brendshėm, Bujar Nishani, ministrja e Integrimit, Majlinda Bregu, ministri i Shėndetėsisė, Nard Ndoka dhe ministri i Turizmit, Kulturės, Rinisė dhe Sporteve, Ylli Pango. Tė pranishėm nė kėtė ceremoni ishin Bamir Topi, kryetari i grupit parlamentar tė Partisė Demokratike, Thimio Kondi, kryetari i Gjykatės sė Lartė, Robert Ēeku, kryetari i Kontrollit tė Lartė tė Shtetit, Ardian Fullani, drejtoresha i Bankės sė Shtetit, Fatmira Laska, kryetarja e Inspektoriatit tė Lartė tė Shtetit dhe Bajram Ibraj, drejtori i pėrgjithshėm i Policisė sė Shtetit.

F. Mejdini

Presidenti shpreh keqardhjen pėr mospjesėmarrjen e Berishės pėrgjatė betimit tė ministrave

Moisiu: Berisha ka thyer Kushtetutėn

Presidenti Moisiu akuzoi ditėn e djeshme kryeministrin Berisha nė lidhje me mospjesėmarrjen e kryeministrit, Sali Berisha, nė ceremoninė e betimit tė 6 ministrave tė rinj tė kabinetit. Sipas deklaratės sė zyrės sė shtypit tė Presidencės, kryeministri, duke mos u bėrė pjesė e ceremonisė sė djeshme, ka thyer procedurat kushtetuese dhe protokollin shtetėror. Me anė tė deklaratės sė zyrės sė shtypit nė Presidencė, Moisiu shpreh keqardhjen pėr kėtė mungesė tė kryeministrit Berisha nė ceremoninė zyrtare tė betimit tė ministrave tė kabinetit tė tij.

“Presidenti i Republikės shpreh keqardhjen qė kryeministri, duke mos marrė pjesė nė betimin e ministrave tė propozuar nga vetė ai, nuk u bė pjesė e procedurės kushtetuese dhe e protokollit shtetėror. Kreu i shtetit thekson se, pavarėsisht nga kjo, vendi meriton qeveri dhe me ceremoninė e betimit tė ministrave tė rinj, presidenti pėrmbushi detyrėn e tij, kushtetuese, qė vendi tė ketė qeveri efektive nė detyrė”, - theksohet nė deklaratėn pėr shtyp. Pas mė shumė se njė viti e gjysmė qeverisje tė kryeministrit Berisha, dita e djeshme shėnon herėn e parė, kur ai nuk paraqitet nė njė ceremoni tė caktuar nga protokolli shtetėror nė Presidencė. Nga ana tjetėr, kjo ngjarje ka sjellė reagimin e menjėhershėm tė presidentit Moisiu, i cili ka theksuar se, megjithė mungesėn e kreut tė ekzekutivit, ai duhet tė kryejė detyrėn e tij, protokollare me ministrat e rinj tė kabinetit “ Berisha 2”. Sipas tij, vendi meriton qeveri dhe ai duhet tė jetė nė lartėsinė qė i ka pėrcaktuar ligji dhe Kushtetuta.

F.M

Kryeparlamentarja i lė tė kuptoj Moisiut se duhet tė respektoj sovranitetin e Kuvendit

Topalli refuzon ftesėn e Moisiut pėr ceremoninė nė Presidencė

Kryetarja e Kuvendit, Jozefina Topalli, i ėshtė pėrgjigjur negativisht ftesės sė presidentit, Alfred Moisiu, pėr tė marrė pjesė nė ceremoninė zyrtare tė betimit tė ministrave tė rinj tė kabinetit “Berisha 2”. Burime tė sigurta pranė kryetares sė Kuvendit bėjnė tė ditur se mospjesėmarrja e Topallit nė kėtė ceremoni ka qenė njė shenjė qė ajo i jep Presidentit tė Republikės, Moisiu, nė mėnyrė qė ai tė jetė mė i kujdesshėm me ruajtjen e sovranitetit tė Kuvendit. Qėndrimi i kryeparlamentares lidhet me njė sėrė ligjesh tė miratuara nga Kuvendi, tė cilat janė kontestuar dhe kanė ngurruar tė dekretohen nga presidenti Moisiu. Nga ana tjetėr, presidenti Moisiu dhe kryeparlamentarja Topalli kanė pasur disa herė kontradikta mes njėri-tjetrit, tė cilat janė bėrė mė tė forta gjatė refuzimit tė presidentit pėr tė shkarkuar Prokurorin e Pėrgjithshėm, Theodhori Sollaku, pas raportit tė komisionit hetimor, tė ngritur pėr tė hetuar Sollakun. Nė kėtė rast, kryetarja e Kuvendit hodhi akuza tė ashpra ndaj presidentit Moisiu, duke e quajtur atė njė mbrojtės tė krimit tė organizuar dhe korrupsionit. Nga ana tjetėr, kryetarja e Kuvendit ka hedhur akuza tė ashpra ndaj presidentit, nė kohėn kur ai si kryetar i Kėshillit tė Lartė tė Drejtėsisė votoi kundėr shkarkimit tė dy anėtarėve tė KLD-sė, Ēomo dhe Strakosha, tė cilėt u akuzuan nga Kuvendi pėr lidhje me krimin. Edhe nė kėtė rast kryeparlamentarja hodhi akuza tė ashpra ndaj presidentit Moisiu.

F. Mejdini  

Kryeministri sqaron arsyet e mungesės sė tij nė Presidencė gjatė dekretimit tė ministrave

Berisha, mungesa pėr shkak tė axhendės dhe shkeljet e Kushtetutės nga Moisiu

Mė anė tė njė deklarate tė zėdhėnėsit tė kryeministrit, Dritan Mishto, bėhet e ditur se arsyeja e mungesės sė kryeministrit nė Presidencė gjatė dekretimit tė ministrave tė rinj ka qenė axhenda e tij e ngjeshur, por dhe shkeljet e Kushtetutės qė ka bėrė presidenti gjatė ushtrimit tė detyrės sė tij

Kryeministri, Sali Berisha, ka shprehur keqardhje nė lidhje me deklaratėn e Presidentit tė Republikės, nė lidhje me mospjesėmjarrjen e kryeministrit nė ceremoninė e dekretimit tė ministrave tė rinj. Kryeministri, me anė tė njė deklarate tė zėdhėnėsit tė tij, Dritan Mishto, ėshtė shprehur se mungesa e tij ka ardhur pėr shkak tė axhendės sė ngjeshur, por gjithsesi, nuk ka lėnė pa i kujtuar presidentit edhe shkeljen sistematike tė Kushtetutės qė ka bėrė gjatė ushtrimit tė detyrės sė tij.

Deklarata

Nė deklaratėn pėr shtyp tė Kėshillit tė Ministrave thuhet se, kryeministri, pasi u njoh me deklaratėn e Presidencės, shpreh keqardhjen e tij, pasi vetė ai, i ka pėrmbushur tė gjitha detyrimet nė pėrputhje me nenin 99 tė Kushtetutės sė Shqipėrisė dhe pjesėmarrja e tij nė dekretimin e ministrave tė rinj nuk ėshtė bėrė e mundur, pėr shkak tė axhendės sė ngjeshur tė datės 20 mars, por gjithsesi, njė tjetėr arsye qė ėshtė bėrė shkak pėr mungesėn e kryeministrit nė Presidencė gjatė betimit, ka qenė dhe shkelja sistematike e Kushtetutės nga ana e presidentit Moisiu”.  Kryeministri i Shqipėrisė, zoti Sali Berisha, pasi u njoh me deklaratėn e Presidentit tė Republikės pėr mospjesėmarrjen e kryeministrit nė ceremoninė e betimit tė ministrave tė rinj, shpreh keqardhjen e tij pėr kėtė deklaratė, pasi vetė kryeministri ka pėrmbushur tė gjitha detyrimet e tij, kushtetuese lidhur me procedurat e emėrimit tė anėtarėve tė kabinetit qeveritar dhe se nė pėrputhje me nenin 99 tė Kushtetutės, betimi i anėtarėve tė kabinetit te presidenti ėshtė detyrim kushtetues, individual i ēdo ministri, pasi votohet nga Kuvendi. Mosprania e kryeministrit nė kėtė ceremoni ka tė bėjė me axhendėn e ngjeshur tė veprimtarisė sė z. Berisha mė datė 20 mars, por edhe me mosrespektimin sistematik tė Kushtetutės nga ana e zotit president”, - thuhet nė deklaratėn e dalė nga Kryeministria.

Dekretet

Nė rast se do tė shikohet kronologjia e dekretimit tė ministrave, do tė vihet re se presidenti Moisiu ka mbajtur qėndrime, duhet thėnė tė njėanshme dhe favorizuese pėr qeveritė socialiste. Nė fillim tė marrjes sė mandatit tė tij nė vitin 2002, Moisiu deklaroi se nuk do tė dekretonte ministra tė pėrfolur pėr korrupsion, por nuk refuzoi tė dekretonte emra tė tillė si Angjeli, Fino apo tė tjerė tė qeverisė “Nano”, tė cilėt ishin akuzuar si tė tillė nga vetė lideri i PS-sė, dhe ish-kryeministri Nano dhe ndoshta dhe me herėt se koha qė iu desh pėr dekretimin e ministrave tė rinj tė kabinetit “Berisha”. Nė shumė raste, Moisiu ka preferuar tė bėjė tė paditurin, edhe kur Nano pėr mė shumė se pesė muaj ka qeverisur pa tre ministra tė kabinetit. Ndėrkohė qė dekretimin e ministrave tė kabinetit tė ri e ēoi nė limitet kushtetuese, duke vonuar kėshtu me dashje apo jo formimin e qeverisė sė re.

Presidenti nė disa raste ka penguar iniciativat pėr reformimin e sistemit tė drejtėsisė

Moisiu, mburojė pėr Sollakun dhe Gjermenin

Presidenti i Republikės nė mė shumė se njė herė ėshtė bėrė shkak pėr pengimin e luftės kundėr korrupsionit nė radhėt e drejtėsisė. Prokurori i Pėrgjithshėm, apo rastet e votimit tė emrave pėr anėtarėt e Kėshillit tė Lartė tė Drejtėsisė janė treguesit mė tė qartė pėr pasivitetin e treguar nė kėtė ēėshtje. Ėshtė i njėjti president, i cili nuk ka ngurruar tė kthejė projektligje tė rėndėsishme, tė pranojė shtyrje datash pėr zgjedhjet, me qėllim plotėsimin e kapriēiove tė liderėve tė sė majtės, apo apati nė ushtrimin e kompetencave tė tij. Megjithėse shumė herė ka bėrė thirrje pėr reformė nė sistemin e drejtėsisė, ka qenė ai i pari qė e ka penguar, ku shembulli mė i qartė ėshtė mbrojtja qė i ka bėrė Prokurorit tė Pėrgjithshėm, Theodhori Sollaku, pėr tė cilin ka qenė ky vetė qė ka kėmbėngulur qė tė qėndrojė nė detyrė. Presidenti, i cili nuk ngurron tė ndėrhyjė, kur bėhet fjalė pėr tė mbrojtur interesa tė njėrės apo tjetėr palė tė politikės, ka bėrė veshin shurdh para akuzave qė i janė bėrė kryeprokurorit Sollaku, apo anėtarėve tė KLD-sė, Gjermeni dhe Strakosha, tė cilėt kanė njė tė shkuar tė dyshimtė nė karrierėn e tyre si gjyqtarė. Duhet thėnė se gjatė kohės qė Moisiu ka qėndruar nė krye tė KLD-sė, sistemi i drejtėsisė nė vend jo vetėm qė nuk ka ecur pėrpara, por pėrkundrazi, ka bėrė hapa mbrapa.

Kandidati i sė djathtės pėr postin e presidentit shprehet pro dialogut politik mes liderėve tė partive

Topi: Duhet t’i jepet fund krizave artificiale

Nėnkryetari i Partisė Demokratike, Bamir Topi, tha dje se, ēėshtjet e rėndėsishme tė vendit kėrkojnė konsensus politik, duke aluduar pėr njė takim tė nivelit tė lartė mes liderėve tė dy partive. Sipas Topit, i cili ėshtė dhe kandidatura pėr postin e presidentit, e propozuar nga PD-ja, Shqipėria duhet t’i largohet krizave artificiale, tė shkaktuara nė mė tė shumtėn e rasteve nga mungesa e konsensusit mes palėve, sesa problemet e hasura. Gjatė njė interviste pėr “TV Klan”, Topi u shpreh, se pėr ēėshtje tė rėndėsishme si kėto, liderėt e dy partive politike duhet tė ulen nė tryeza bisedimesh dhe ta lėnė mėnjanė frymėn konfliktuale.

Ju mendoni se pėr ēėshtjen e presidentit duhet tė takohen krerėt e lartė tė dy partive?

Duhet domosdoshmėrisht, jo thjesht pėr ēėshtjen e presidentit, por ka tė tjera ēėshtje mė tė rėndėsishme sesa presidenti. Ēėshtja mė e rėndėsishme ėshtė qė palėt tė ulen pikėrisht pėr tė pėrcaktuar kėto piketa dhe besoj pėr tė filluar menjėherė pėr problemet e reformės zgjedhore qė kanė qenė njė problem kronik nė Shqipėri.

Nė ēfarė niveli duhet tė takohen?

Natyrisht nė nivelin mė tė lartė tė pėrfaqėsimit, me kryetarėt e partive parlamentare pse jo do ishte opsion, por nuk pėrjashtohen edhe takime bilaterale, pasi ėshtė nė opsionin e kryetarėve tė partive, tė cilėt duhet ta pranojnė reciprokisht ftesėn.

Edhe nėse nuk bihet dakord pėr zgjedhjen e presidentit?

Nuk pėrjashtohet kurrsesi mundėsia, bilč do thoja se ėshtė pjesė e njė pakete. Por Shqipėria duhet t`i largohet krizave artificiale dhe duhet tė futet nė atė rrugė, ku tė gjithė gjėrat duhet tė zgjidhen me mirėkuptim.

Berisha: Vitin tjetėr, 2% e GDP-sė do tė kalojė pėr Mbrojtjen

Nė vitin 2008-tė, buxheti qė do i akordohet Ministrisė sė Mbrojtjes do tė jetė 2 pėr qind e Prodhimit tė Pėrgjithshėm Bruto. Kryeministri, Sali Berisha, priti dje, komandantin e Prezencės sė NATO-s nė Tiranė, zotin Georgios Mouroutsos, me rastin e mbarimit tė mandatit tė tij nė vendin tonė. Kryeministri u shpreh se ky vit ishte njė vit shumė i rėndėsishėm pėr Shqipėrinė, gjatė tė cilit vendet e NATO-s nė Samitin e Rigės dhanė mesazhin pozitiv se Shqipėria do tė konsiderohet pėr ftesėn pėr anėtarėsim nė samitin e parė zgjerues tė Aleancės. Nė veēanti, kryeministri Berisha i bėri tė ditur gjeneralit Mouroutsos pėr vendimin e marrė se fundi nga Komiteti ndėrministror pėr Planifikimin Strategjik qė nė vitin 2008-tė buxheti pėr mbrojtjen tė arrijė shifrėn 2 % tė GDP-sė dhe tė vazhdojė nė kėtė nivel edhe nė vitet nė vazhdim. Gjenerali Mouroutsos e falėnderoi pėrzemėrsisht kryeministrin pėr pritjen e ngrohtė. Mouroutsos vlerėsoi bashkėpunimin e suksesshėm me qeverinė shqiptare, duke pėrshėndetur veēanėrisht faktin qė si institucionet civile, ashtu dhe nė ato ushtarake po punojnė sė bashku drejt qėllimit tė pėrbashkėt tė integrimit tė vendit nė NATO.

Deputetėt socialistė thonė se janė tallur me votėn e tyre nė Kuvend

Bello: Rama s’do t’ia dijė

pėr grupin parlamentar, socialist

Turpi i grupit parlamentar socialist e ka vlerėsuar deputeti i kėsaj partie, Marko Bello, aktin e disa kolegėve tė tij, socialistė nė seancėn pėr miratimin e qeverisė “Berisha 2”. Bello ka reaguar mjaft ashpėr ndaj disa deputetėve socialistė qė votuan pro ministrave tė Berishės seancėn e dy ditėve mė parė. Ai tha gjithashtu se grupi parlamentar socialist ėshtė tėrėsisht nė kaos, pasi nuk ka drejtues. Ndėrsa Majko mungon nė Kuvend dhe nėpėr mbledhjet e grupit, sekretari i grupit ka dhėnė dorėheqje, ndėrsa kryetari i partisė, Rama, sipas Bellos, as qė do t’ia dijė se ē’bėhet me grupin parlamentar tė partisė sė tij. Ai ka kujtuar seancat parlamentare, kur votoheshin ministrat socialistė dhe ishin pikėrisht deputetė tė kėsaj partie qė votonin kundėr kabinetit tė tyre, qeveritar. Ndėrsa tani qė nė podiumin e ministrave ndodhen kundėrshtarėt politikė, ata nuk hezitojnė tė japin votėn e tyre pro. Nė tė njėjtėn linjė ėshtė shprehur edhe nėnkryetari i grupit parlamentar socialist, Petro Koēi, i cili tha se qėndrimi i disa prej deputetėve socialistė nė seancėn e miratimit tė qeverisės “Berisha 2” do tė shqyrtohet nė forumet drejtuese tė PS-sė. Ndėrsa deputetėt qė votuan pro ministrave demokratė kanė dėshmuar se votuan pro pėr tė ironizuar Berishėn dhe kanė premtuar se kjo nuk do tė ndodhė nė rastin e votimit nė Kuvend pėr presidentin.

Reagimet

Njė prej deputetėve qė pėrfshihet nė grupin parlamentar socialist qė votuan pro ministrave tė qeverisė “Berisha”, Andis Harasani, e argumenton votėn pro ministrave demokratė me faktin se paska qenė njė votė ironike. “Mendoj qė pėrsa kohė zoti Berisha i kishte votat pėr shkak tė pazareve qė ai ka bėrė, pėrsėri do t’i referohem zotit Xhuveli, mendoj se dy vota nga deputetėt socialistė kanė qenė thjesht njė aleancė midis femrash, ka qenė thjesht njė kompromis qė ne shikojmė tė bėjmė me njėri-tjetrin, nuk ka qenė nė asnjė mėnyrė veprim politik. Ne do jemi po aq kritikė ndaj qeverisė “Berisha”, sa jemi edhe ndaj tij nė njė farė mėnyre, duhet tė jemi me kėmbė nė tokė, pra siē ėshtė vetė zoti Berisha, sepse ėshtė hera e parė qė ne shikojmė njė qeveri qė u bėnė dy vjet rresht qė nuk bėn njė analizė. Mė thoni njė rast qė ėshtė bėrė njė analizė e mirėfilltė, pėrsa kohė zoti Berisha nuk analizon vetveten, por shikon thjesht pėr tė marrė votėn e dikujt, atėherė nuk kemi si tė mos jemi kritikė ndaj kėsaj qeverie”, - tha dje Harasani. Sipas tij, votat pro ministrave demokratė ishin cinike dhe ironizuese pėr Berishėn, por vetė Harasani nuk ka sqaruar faktin se, kur u votua si deputet nė zonėn e tij, elektorale, kishte premtuar se votėn e tij nė parlament do ta pėrdornin gjithnjė nė interes tė qytetarėve qė pėrfaqėson nė Kuvend.

Por, qėndrimi i disa deputetėve socialistė nė seancėn e dy ditėve mė parė nuk ka dėshmuar aspak kėtė premtim tė tyre, pasi, nė grup ata kanė votuar ministrat e partisė kundėrshtare, duke shkelur mbi vijėn politike tė partisė sė tyre, si dhe nė premtimet qė kanė dhėnė para elektoratit qė ata pėrfaqėsojnė dhe kanė dėshmuar se ata mund tė nėpėrkėmbin kartonin e tyre nė Kuvend sa herė tė duan. Pėr kėtė ēėshtje, deputetėt socialistė qė votuan pro qeverisė “Berisha 2” kanė marrė vetėm njė vėrejtje tė vogėl nga kryetari socialist, Edi Rama, i cili nė njė takim me tė zgjedhurit e tij, tė rinj nė krye tė partisė ėshtė shprehur se, “duhet mė shumė seriozitet nė proceset e votimit nė Kuvend”. Megjithatė, disa zėra brenda grupit parlamentar, socialist janė shprehur prerazi pėr ndėshkimin e atyre qė shkelėn qėndrimin e partisė, duke votuar pro ministrave tė qeverisė demokrate dhe kjo do tė duket nė mbledhjen e ardhshme tė grupit parlamentar socialist.

Luljeta Progni

Marko Bello

“Ajo qė ka ndodhur dje, ėshtė njė turp i grupit parlamentar tė PS-sė, ku tė gjithė panė sesi anėtarė tė kryesisė sė partisė, sekretarė tė PS-sė, deputetė me pėrvojė dhe ata koordinatorėt e rinj qė zoti Rama po i pėrzgjedh nė kuadrin e reformės sė partisė, votuan pro dhe hapur ministrave tė kabinetit “Berisha”. Ata dėshmuan se janė aq tė papėrgjegjshėm sa tė mos kuptojnė qė nė ka votim qė duhet tė votohet kundėr, ėshtė kundėr buxhetit dhe pėrbėrjes sė kabinetit tė qeverisė, madje statuti i partisė presupozon qė ata automatikisht janė tė ēregjistruar pėr njė vit nga PS-ja. Ėshtė fakt qė disa deputetė tė PS-sė kanė votuar kundėr ministrave tė qeverisė sė vet, duke vėnė nė rrezik mazhorancėn tonė nė atė kohė, ndėrsa sot, votojnė me lehtėsinė mė tė madhe, gjoja i kanė shokė apo miq, duke reflektuar nė kėtė mėnyrė njė frymė tė keqe qė mbizotėron nė Kuvend. Grupi parlamentar as kryetar nuk ka tani, njė nėnkryetar tė pazgjedhur dhe njė sekretar ka dhėnė dorėheqjen qė para njė viti dhe askush nuk kujdeset qė ky grup tė mblidhet dhe qė tė jetė si njė grup i disiplinuar, i qetė dhe jo i shpartalluar. Arsyja pėrse nuk shkon grupi, nuk ėshtė mungesa e zotit Majko, nuk ka disiplinė, asgjė nuk funksionon dhe kryetari i partisė nuk do t'ia dijė pėr kėtė grup”.

Petro Koēi

“Gjykoj se ishte njė sjellje joserioze dhe e papranueshme pėr disa deputetė tė opozitės nė momentin e votimit pėr ministrin e Shėndetėsisė, Ndoka. Sigurisht, dhe nė kėtė rast opozita jo vetėm duhet tė zbatonte detyrimin politik pėr tė votuar kundėr njė qeverie, e cila nė fund tė fundit ka nxjerrė vetėm paqėndrueshmėri institucionale nė vend dhe ka sjellė pasoja, do tė thosha tė vėshtira pėr procesin politik dhe nė marrėdhėniet ndėrpartiake, por dhe pėr faktin se zoti Ndoka, pavarėsisht nga evoluimi i tij, parlamentar pėr nė dy vitet e fundit, ėshtė njė person i papėrshtatshėm pėr tė drejtuar njė ministri si ajo e Shėndetėsisė. Pra, ne kemi nė krye tė qeverisė njė mjek, i cili nuk gjeti dot njė mjek tjetėr pėr tė drejtuar njė Ministri Shėndetėsie, kėshtu qė koalicioni qė vazhdon qeverisjen e vendit nuk mund tė merrte akuzat nga opozita nė parlament. Por mendoj se forumet drejtuese tė partisė do ta shqyrtojmė kėtė shkelje tė disiplinės politike tė partisė nė parlament”.

Andis Harasani

Nuk ėshtė e vėrtetė qė kemi votuar pro, kemi votuar kundėr pėr shumicėn e ministrave. Ka patur njė rast, ku bėhet fjalė pėr ministrin e Shėndetėsisė, zotin Ndoka, ku disa persona nga grupi parlamentar i PS-sė kanė votuar pro. Mendoj se nuk ka qenė njė veprim politik, ka qenė njė veprim thjesht i disa deputetėve, ka qenė njė ironi e hapur pėr zotin Berisha, pėr tė treguar cinizmin qė ėshtė baza e kėsaj qeverie. Ėshtė njė qeveri, e cila nuk bėhet pėr tė ēuar ndonjė reformė pėrpara, sepse duhet tė ndėrmarrėsh njė reformė qė ta ēosh pėrpara dhe nė 18 muaj zoti Berisha s'ka ndėrmarrė asnjė reformė. Ishte thjesht njė pazar pas zgjedhjeve qė gatoi nė Shijak, ishte njė qeveri "Berisha 2" qė u bė thjesht pėr t`i shtuar ca vite jetė mė shumė dhe pėr ta mbajtur zotin Berisha nė pushtet. Mjafton tė shikoje zotin Xhuveli nė stolin e ministrave, tė gjithė me fytyrėn e zotit Berisha. Unė e quaj njė gjest tė hollė ironie ndaj zotit Berisha, pėr tė treguar se ku ka arritur zoti Berisha. Mos harrojmė qė ka qenė po ai person, i cili pėrpara tre viteve ēirrej nė ēdo ekran, nė ēdo mikrofon pėr votėn e fshehtė”.

Blushi: Dakord qė presidenti tė

zgjidhet nga populli, por s’ka kohė

Vetėm problemi kohė duket tė jetė pengesa qė sheh sekretari politik, Ben Blushi, si pengesė pėr zgjedhjen e presidentit nga populli. Blushi ishte i pari politikan qė hodhi publikisht nė tregun politik idenė e zgjedhjes sė presidentit nga populli, gjė qė u ripropozua dy ditė mė parė nga kandidati demokrat pėr kėtė post, Bamir Topi. Sekretari politik i PS-sė, Ben Blushi, tha dje, se opozita do tė ishte dakord me zgjedhjen e presidentit nėpėrmjet njė procesi referendar, por ka mbetur njė kohė e shkurtėr pėr tė bėrė tė mundur realizimin e kuadrit ligjor pėr realizimin e kėtij procesi. “Sigurisht, nėse Partia Demokratike do tė kishte qenė e gatshme para njė viti, sot, ndoshta do e kishim kėtė kuadėr kushtetues tė plotėsuar. Pėr fat tė keq, para njė viti ideja pėr njė president nga populli u prit shumė keq. Kemi humbur njė vit dhe kjo s’mund tė mohohet. Pėr fat tė keq, koha mbetet shumė e shkurtėr pėr tė realizuar njė proces tė zgjedhjes sė presidentit nga populli, por e theksoj, nė parim ne mbetemi qė ndoshta ka ardhur koha qė presidenti tė zgjidhet me votė referendare, pra, nga populli. Nuk e di se sa e mundur ėshtė tė realizohet nė kėtė rast”, - tha dje, Blushi.

SOCIALE

Njė vit pas alarmit tė gripit tė shpendėve, qeveria ka hartuar projektin parandalues

H5N1, Shqipėria e pėrgatitur nė rast epidemie

Sipas tė dhėnave nė kėtė projekt janė marrė masa tė rėndėsishme pėr ndėrgjegjėsimin e publikut si dhe janė organizuar fushata informuese, qė do tė ndihmojnė nė pėrgatitjen dhe zbatimin e kėtij plani informimi dhe komunikimi pėr publikun dhe, veēanėrisht, ndaj atyre qė mund tė jenė mė tė ekspozuar kundrejt gripit tė shpendėve

Pėrhapja e gripit tė shpendėve nė tė gjithė vendet e Europės gjatė 2005-2006-ės solli vatra tė kėsaj epidemie edhe nė Shqipėri. Gjithsesi, edhe pse vendi ynė u prek nga H5N1-shi nuk pati asnjė individ tė infektuar. Aktualisht, situata nė vendin tonė ėshtė e paprekur nga H5N1. Ashtu si nė shumė vende tė Europės edhe nė Shqipėri, gjithashtu nuk ėshtė  vėrejtur ndonjė rrezik pėr pėrhapjen e kėsaj epidemie. Qeveria shqiptare mori masa pėr krijimin e task forcave pėr Gripin e Shpendėve, si njė organ vendimmarrės ndėrministror dhe ndėrsektorial, i pėrbėrė nga zėvendėsministra dhe drejtorė tė drejtorive tė ministrive tė linjės, drejtuesit e institucioneve kėrkimore-shkencore tė vendit dhe ekspertėt virologė tė shėndetėsisė dhe veterinarisė. Projektet e qeverisė pėr parandalimin e kėtyre vatrave tė infeksionit H5N1 gjetėn mbėshtetje edhe nga organizata tė huaja qė veprojnė nė Shqipėri, si tė familjes sė UN, UNDP, OBSH, UNICEF dhe tė USAID. Ndihma e ofruar nga kėto organizma arriti vlerėn prej 500,000 USD, fond i cili u pėrdor pėr sigurimin e mjeteve mbrojtėse pėr personelin e specializuar shėndetėsor dhe veterinar nė rast tė shpėrthimeve tė tjera, pajisje dhe reagentė pėr laboratorėt respektivė tė ISUV dhe ISHP, si dhe nė fushatėn pėr informimin e popullatės me anė tė spoteve televizive, fletėpalosjeve dhe posterave informativė. Gjithashtu, ėshtė bėrė e mundur krijimi i njė projekti qė pėrmban disa komponetė tė rendėsishėm nė rast tė shfaqjes sė njė vatre tė re tė gripit tė shpendėve.

Projekti

Sipas tė dhėnave nė kėtė projekt janė marrė masa tė rėndėsishme pėr ndėrgjegjėsimin e publikut si dhe janė organizuar fushata informuese qė do tė ndihmojnė nė pėrgatitjen dhe zbatimin e kėtij plani informimi dhe komunikimi pėr publikun dhe, veēanėrisht, ndaj atyre qė mund tė jenė mė tė ekspozuar kundrejt gripit tė shpendėve me petogjenitet tė lartė, (Highly Pathogenic Avian Influenza - HPAI), informimi pėr rrezikun e gripit tė shpendėve dhe se si mund tė zvogėlohet rreziku i transmetimit dhe pėrhapjes sė gripit tė shpendėve. Pėr realizimin e kėtij objektivi ėshtė akorduar edhe njė fond me vlerėn prej 2,000,000 US$, pėr tė mbėshtetur qeverinė nė kompensimin e fermerėve pėr shpendėt e eliminuar nė rast tė shpėrthimit tė H5N1-sė. Kėshtu, nė rast tė pėrhapjes sė kėsaj epidemie, qeveria do tė marrė tė gjitha masat e kompensimit pėr shpendėt qė mund tė rrezikojnė pėrhapjen e ndonjė lloj epidemie. Aktualisht, situata nė vendin tonė ėshtė e paprekur nga H5N1, ashtu si nė shumė vende tė Europės. Nė Shqipėri, gjithashtu nuk ėshtė vėrejtur ndonjė rrezik pėr pėrhapjen e kėsaj epidemie.

Ndėrtesat nuk kanė kritere tė pėrshtatshmėrisė pėr personat me aftėsi tė kufizuar

PAK jetojnė nė kushte tė pajetueshme

Krijimi i kushteve tė pėrshtatshme pėr personat me aftėsi tė kufizuara ishte tema qė u diskutua dje gjatė njė konference tė organizuar nga Kėshilli Kombėtar i Personave me aftėsi tė Kufizuar dhe Handicap Interalb. Nė kėtė konferencė, Kėshilli Kombėtar i Personave me Aftėsi tė Kufizuar, kėrkoi nga pėrfaqėsues tė pushtetit vendorė, planifikimin e fondeve publike pėr elemente ndėrtimore, qė tė garantojnė pėr kėtė kategori personash heqjen e tė gjitha pengesave dhe pėrshtatshmėri nė transport, arkitektonike dhe urbanistike pėr njerėzit me aftėsi tė kufizuar. Kjo konferencė, objektivi i tė cilės ishte nxitja e bashkėpunimit me tė zgjedhurit vendorė, pėr pėrmirėsimin e kushteve tė jetesės sė personave me aftėsi tė kufizuar, nė mjedisin ku ata jetojnė vuri nė dukje se, ndėrtimet e bėra deri me sot janė bėrė nga arkitektė, ndėrtues dhe urbanistė, tė cilėt nuk kanė marrė parasysh dėmtimet qė kanė bashkėqytetarėt me aftėsi tė kufizuar. Lėnia mėnjanė e kėsaj katerogie, ka bėrė qė tė gjitha ndėrtimet tė realizohen pa patur ndonjė lehtėsim ndaj atyre. Kėshtu, ndėrtesat janė ngritur nė mjedise me supozimin se tė gjithė njerėzit kanė aftėsinė tė lėvizin shpejt nė rrugė, tė shohin shenjat, tė lexojnė udhėzimet, tė dėgjojnė lajmėrimet, tė kenė forcėn e mjaftueshme tė tėrheqin dyert e rėnda. Kėshilli Kombėtar i Personave me Aftėsi tė Kufizuar dhe Handicap Interalb kėrkuan qė nė tė gjitha lejet e reja pėr ndėrtime banesash private dhe kolektive dhe pėr objekte sociale, kulturore e shendetėsore, bashkitė tė vendosin kriterin e pėrshtashmėrisė, si kusht kryesor pėr dhėnien e lejes sė ndėrtimit tė objektit.

KE-SHSSH: Trajnim tė specializuar pėr integrimin e romėve nė shoqėri

Kėshilli i Europės, nė bashkėpunim me Shėrbimin Social Shtetėror, nė kuadėr tė pėrmirėsimit tė kushteve tė jetės sė komunitetit rom do tė organizojė nė tė gjithė qytetet trajnime pėr specialistėt e monitorimit dhe pėrfaqėsuesit e shoqatave tė romėve. Strategjia “Pėr pėrmirėsimin e kushteve tė jetesės sė minoritetit rom” ėshtė e miratuar nga Kėshilli i Ministrave nė vitin 2003 dhe ėshtė multisektoriale, afatgjatė (2005-2015) dhe identifikon prioritetet e ndėrhyrjes nė fushėn e arsimit, shėndetit, mbrojtjes sociale, sigurisė dhe zhvillimin e vlerave kulturore tė komunitetit rom nė Shqipėri. Pėrmirėsimi i kushteve tė jetesės, integrimi dhe pėrfshirja sociale e romėve (njė komunitet qė pėrbėhet nga 120 mijė romė) nė zhvillimet social-ekonomike tė vendit janė shpallur prioritetet e politikave tė qeverisė aktuale shqiptare. Nė mbėshtetje tė kėtij qėllimi, Kėshilli i Europės, nė vazhdim tė programeve tė asistencės teknike pėr ēėshtjet e komunitetit rom nė Shqipėri ka pėrfunduar trajnimin e specializuar katėrditor nė qytetin e Tiranės pėr specialistėt e monitorimit tė Strategjisė tė Drejtorisė sė Pėrgjithshme tė Shėrbimit Social Shtetėror dhe pėrfaqėsuesve nga shoqatat joqeveritare tė komunitetit rom. Sipas Shėrbimit Social Shtetėror, pėrmes kėtij programi, specialistėt e trajnuar u njohėn me metodologjinė dhe instrumentat e monitorimit dhe vlerėsimit. Njė synim tjetėr i kėtij trajnimi ishte pėrgatitja e specialisteve tė sektorit tė monitorimit si trajnues tė specialistėve tė strukturave tė monitorimit tė strategjisė sė romėve nė nivel rajonal dhe lokal.

ALUIZNI, me pėrvojėn hungareze pėr hartografinė hapėsinore tė territorit shqiptar

ALUIZNI zhvilloi ditėn e djeshme, nė mjediset e hotel “Tirana Iternational”, njė workshop rreth proceseve pėr hartimin e hartografisė nė proceset e legalizimeve, sipas pėrvojės sė Institutit tė Gjeodezisė dhe Hartografisė (FOMI), nga Hungaria. Nė kėtė takim merrnin pjesė drejtues dhe specialistė tė degėve tė ALUIZNI-t nga tė gjitha rrethet e vendit, si dhe eksperti nga FOMI, dr. Mihal Szaboles, etj. Kryetari i ALUIZNI-t, Shaban Memia, theksoi rėndėsinė nė tė cilėn ka hyrė faza e legalizimeve tė ndėrtimeve tė paligjshme, me fillimin e procesit tė hartografisė dixhitale, nė tė cilėn do tė pėrfshihet i gjithė territori i vendit. Dr. Mihal Szaboles, ekspert i FOMI-t, shpjegoi hollėsisht tė gjitha procedurat, sipas standardeve tė BE-sė, qė ka ndjekur Hungaria nė proceset e legalizimeve, si njė pėrvojė mjaft pozitive ndėr vendet ish-komuniste, tė cilat pas rėnies sė kėtij sistemi janė pėrballur dhe kanė zgjidhur problemet e legalizimeve tė zonave informale.

Gjatė “pushimeve tė pranverės”, nxėnėsit do tė bėjnė konsultime me mėsuesit

Ja datat e tė gjitha provimeve tė lirimit dhe maturės

Sipas udhėzimit tė MASH-it ėshtė hequr java e pushimeve, e njohur nga nxėnėsit si “pushimet e pranverės". Si pasojė e kėtij pushimi, nxėnėsit e arsimit tė detyruar e pėrfundonin shkollėn njė javė me vonė se shkollat e mesme

Ministria e Arsimit ka publikuar ditėn e djeshme udhėzimin pėr pėrfundimin e vitit shkollor 2006 – 2007 dhe pėr zhvillimin e Provimeve tė Lirimit, Provimeve Pėrfundimtare dhe Provimeve tė Maturės Shtetėrore, nė sistemin e arsimit parauniversitar. Sipas udhėzimit tė MASH-it ėshtė hequr java e pushimeve, e njohur nga nxėnėsit si “pushimet e pranverės”. Si pasojė e kėtij pushimi, nxėnėsit e arsimit tė detyruar e pėrfundonin shkollėn njė javė mė vonė se shkollat e mesme. “Pėr njė vijimėsi mė tė mirė tė procesit mėsimor dhe mbylljen nė kohė mė tė pėrshtatshme tė kėtij procesi, periudha e pushimit 31 mars deri mė 8 prill nuk do tė realizohet”, thuhet nė udhėzim. Sipas kėtij udhėzimi, nė periudhėn javore 1 deri nė 8 qershor do tė zhvillohen konsultime me mėsuesit e shkollave pėr tė gjithė nxėnėsit pėr dy provimet e detyruara. Pra, pėr provimet me zgjedhje, konsultimet e grupuara sipas lėndėve me nxėnėsit do tė zhvillohen pas pėrfundimit tė provimeve tė detyruara. Nė institucionet arsimore private, Provimet e Lirimit dhe tė Maturės Shtetėrore me shkrim do tė zhvillohen nė tė njėjtat data dhe me tė njėjtat teza si dhe nė institucionet ekuivalente publike.

Sistemi i vlerėsimit

Sipas Ministrit tė Arsimit, Genc Pollo, sistemi i vlerėsimit mund tė ndryshojė. Kreu i arsimit e ka shprehur kėtė nė komisionin parlamentar pėr edukimin dhe mjetet e informimit publik, ku u zhvillua njė seancė dėgjimore pėr Maturėn Shtetėrore. Sipas tij, Ministria e Arsimit po hedh idenė pėr ndryshimin e sistemit tė vlerėsimit tė nxėnėsve nė provimet e Maturės Shtetėrore, ēka do tė thotė qė vlerėsimet tė mos bėhen vetėm me nota nga 4-10, por mbi kėtė nivel, madje dhe me presje dhjetore. “Ministria e arsimit po shikon mundėsinė pėr ndryshimin e sistemit tė vlerėsimit tė nxėnėsve nė shkolla. Kjo do tė thotė qė vlerėsimet tė mos bėhen vetėm me nota nga 4-10, por mbi kėtė nivel, madje edhe me presje dhjetore.” Kėshtu u shpreh Ministri i Arsimit, Genc Pollo, i cili ishte nė komisionin parlamentar pėr edukimin dhe mjetet e informimit publik, ku u zhvillua njė seancė dėgjimore pėr Maturėn Shtetėrore dhe koeficientėt.

MASH harton programet orientuese pėr lėndėt me zgjedhje

Grupet e punės qė janė ngarkuar nga Ministria e Arsimit me hartimin e kėtyre programeve kanė bėrė “korrigjimet”, duke hequr temat dhe kapitujt jo shumė tė domosdoshėm. Programet orientuese tė lėndėve me zgjedhje do tė jenė nė duart e gjimnazistėve nė fillim tė muajit prill. Grupet e punės qė janė ngarkuar nga MASH-i me hartimin e kėtyre programeve kanė bėrė “korrigjimet”, duke hequr temat dhe kapitujt jo shumė tė domosdoshėm, ndėrsa janė punuar nga fillimi programet orientuese pėr Biologjinė dhe Kiminė, pasi kėtė vit ato janė ndarė nga njėra-tjetra. Sipas drejtoreshės sė kurrikulave tė MASH-it, Suzana Tabaku, gjithēka do tė jetė gati nė fund tė muajit mars dhe nė fillim tė prillit, kėto programe orientuese do tė shpėrndahen nė tė gjitha shkollat e mesme tė vendit. Sipas drejtoreshės sė kurrikulave tė MASH-it, nė programe do tė jenė tė pėrcaktuar qartė kapitujt dhe temat ku duhet tė pėrqėndrohen tė rinjtė, pėr tė dalė sa mė mirė nė provimet me zgjedhje. Ndėrsa, pritet qė nė fillim tė muajit prill tė nisin edhe regjistrimet e kandidatėve, tė cilėt duan tė ndjekin njė shkollė tė lartė, procedurė kjo e cila do tė kryhet vetėm pranė shkollave tė mesme, ku tė rinjtė kanė pėrfunduar studimet dhe nuk do tė shkojnė pėr t’u regjistruar edhe pranė sekretarive tė fakulteteve. Mėsohet se kėtė vit, afati i regjistrimeve do tė jetė mė i shkurtėr se ai i njė viti mė parė. Nėse, gjatė Maturės 2006, regjistrimet e kandidatėve nisėn mė 15 mars dhe pėrfunduan mė 30 prill, pritet qė kėtė vit regjistrimet tė nisin nė fillim tė prillit pėr t’u mbyllur nė ditėt e fundit tė kėtij muaji.

1. ARSIMI BAZĖ  

Viti mėsimor 2006-2007 do tė pėrfundojė:

a- Pėr klasat I-VII   nė datėn                                        15 qershor 2007.

b- Pėr klasėn VIII nė datėn                                           08 qershor 2007.

Periudha e zhvillimit tė sesionit tė Provimeve tė Lirimit do tė jetė 09 qershor-2 korrik 2007.

Vlerėsimi i nxėnėsve pėr Provimet e Lirimit do bėhet nga komisionet lėndore shkollore.

Data e provimit me gojė tė Gjuhės Shqipe do tė caktohen nga drejtoritė e shkollave.

Lėndėt dhe datat e Provimeve tė Lirimit pėr sesionin e parė do tė jenė:

a- Gjuhė Shqipe                                                    16 qershor 2007

b- Matematikė, vetėm me shkrim                                     28 qershor 2007

c- Gjuha greke/maqedonase (pėr shkollat minoriteteve)        30 qershor 2007                                                   

2. ARSIMI I MESĖM 

Vitet e fundit tė shkollave tė mesme 4 dhe 5-vjeēare qė do t’i nėnshtrohen provimeve tė Maturės Shtetėrore do tė pėrfundojnė vitin mėsimor mė 31 maj 2007.

Periudha e zhvillimit tė sesioneve tė para:

a) Tė Provimeve tė Maturės Shtetėrore: 01qershor 2007- 07 korrik 2007.

b) Tė Provimeve Pėrfundimtare nė shkollat profesionale 3-vjeēare dhe nė nivelin e parė 3-vjeēar tė shkollave profesionale 3+2- vjeēare tė jetė: 17 qershor 2007 - 1 korrik 2007.

Lėndėt dhe datat e Provimeve tė Maturės Shtetėrore pėr sesionin e parė tė jenė:

Nė shkollat e mesme tė pėrgjithshme, me kohė tė plotė ose tė shkurtuar:

a- Letėrsi dhe Gjuhė Shqipe                                         09 qershor 2007

b- Matematika                                                            22 qershor 2007

c- Lėndėt me zgjedhje                                         07 korrik    2007

Nė shkollat e mesme pedagogjike:

a- Letėrsia dhe Gjuha Shqipe                                                09 qershor 2007

b- Matematika                                                            22 qershor 2007

c- Lėndėt me zgjedhje                                         07 korrik    2007

Nė shkollat e mesme pedagogjike pėr minoritetin:

 a- Gjuha dhe Letėrsia Greke                                        02 qershor 2007

b- Letėrsia dhe Gjuha Shqipe                                        09 qershor 2007

c- Matematika                                                             22 qershor 2007

d- Lėndėt me zgjedhje                                         07 korrik    2007

Nė shkollat e mesme tė gjuhėve tė huaja:

a- Letėrsia                                                         09 qershor 2007

b- Gjuha e huaj                                                   22 qershor 2007

c-   Lėndėt me zgjedhje                                                               07 korrik       2007

Nė seksionet dygjuhėshe (Profili shoqėror dhe natyror):

a- Letėrsia                                                         09 qershor 2007

 b- Gjuha e huaj                                                  12 qershor 2007

c- Matematika                                                             22 qershor 2007

d- Lėndėt me zgjedhje                                         07 korrik    2007

Nė shkollat e mesme social-kulturore, artistike dhe sportive:

 a-  Formimi praktik profesional                                     02 qershor 2007

 b-  Letėrsia                                                               09 qershor 2007

 c-  Lėndėt e formimit teorik profesional                        22 qershor 2007

d-  Lėndėt me zgjedhje                                               07 korrik    2007

Nė shkollat e mesme teknike ekonomike dhe teknike- profesionale

5- vjeēare dhe 3+2- vjeēare:

 a-  Formimi praktik profesional                                     02 qershor 2007

 b-  Lėndėt e formimit teorik profesional                         09 qershor 2007

 c-  Matematika                                                   22 qershor 2007

d-  Lėndėt me zgjedhje                                                07 korrik    2007

III. PROVIMET ME ZGJEDHJE TĖ MATURĖS SHTETĖRORE  tė jenė pėr lėndėt:

Fizikė

Kimi

Biologji

Anglisht

Histori+ Gjeografi

Njohuri pėr shoqėrinė+ Njohuri pėr ekonominė+ Filozofi

Letėrsi (Vetėm pėr nxėnėsit e shkollave, qė nuk e kanė provim tė detyruar)

Matematikė (Vetėm pėr nxėnėsit e shkollave, qė nuk e kanė provim tė detyruar)

III. NĖ ARSIMIN PROFESIONAL 3- vjeēar dhe nė nivelin e parė 3-vjeēar tė shkollave profesionale 3+2-vjeēare provimet pėrfundimtare tė jenė:

a-  Formimi teorik profesional

b-  Formimi praktik profesional                                                        

Tezat tė pėrgatiten nga shkollat.

Datat pėr provimet tė caktohen nga drejtoritė e shkollave.

IV. DATAT PĖR SESIONIN E DYTĖ (VJESHTA) TĖ PROVIMEVE TĖ LIRIMIT, PROVIMEVE TĖ DETYRUARA TĖ MATURĖS SHTETĖRORE APO PROVIMEVE PĖRFUNDIMTARE (ME SHKRIM) tė jenė:

1. Pėr tė gjitha shkollat 9- vjeēare  

a-  Gjuha Shqipe                                                 20 gusht 2007

b-  Matematika                                                   24 gusht 2007

c -  Gjuha greke/maqedonase (pėr shkollat e minoriteteve)               28 gusht 2007

2. Pėr tė gjitha shkollat e mesme dhe profesionale 3-vjeēare

a.  Letėrsia                                                                21 gusht 2007

Gjuha shqipe                                                      23 gusht 2007

Matematika                                                                        25 gusht 2007

Gjuhėt e huaja                                                    27 gusht 2007

e.  Lėndėt e formimit teorik profesional                          27 gusht 2007

V. TĖ TJERA

Pėr Institutin e Fėmijėve qė nuk Shikojnė tė pėrgatiten teza tė veēanta pėr provimet e Lirimit tė lėndėve Gjuhė Shqipe dhe Matematikė. Teza pėrgatitet nga QKAVP.

Pėr shkollat e minoritetit tė pėrgatiten teza tė veēanta pėr provimin e Lirimit tė lėndės Gjuhė greke/Gjuhė maqedonase nga DAR pėrkatėse.

Pėr shkollėn e mesme pedagogjike pėr minoritetin grek pėr provimin Gjuha dhe Letėrsia greke tė pėrgatitet tezė e veēantė nga DAR Gjirokastėr.

INTERVISTA RAJONI

Intervistė e kryenegociatorit pėr statusin e Kosovės, Marti Ahtisari, dhėnė pėr “BBC”-nė

Ahtisari pėr pavarėsi tė mbikėqyrur

I dėrguari i posaēėm i OKB-sė pėr statusin e Kosovės, Marti Ahtisari, nė njė intervistė dhėnė pėr “BBC”-nė thotė se, koncepti i tij pėr Kosovėn ėshtė njė pavarėsi e mbikėqyrur nga bashkėsia ndėrkombėtare. Ai ka thėnė se Kosova do tė duhet tė jetė njė entitet mė praktik dhe tė pėrgjigjet pėr ēėshtjet e saj, por ka shtuar se, shumica duhet tė paguajė ēmimin pėr ambiciet qė ka, duke i trajtuar pakicat nė mėnyrė tė qytetėruar.

Mė keni premtuar, nga intervista e kaluar, se do tė mė thoshit diēka mė shumė nė vjeshtė. Tani ėshtė pranverė. Ēfarė mund tė mė thoni?

Ahtisari: Ndoshta, ai premtim nuk ishte aspak realist, sepse Grupi i Kontaktit ma hapi dritėn e gjelbėr nė shtator tė vitit tė kaluar. Unė duhej ta kisha pėrgatitur planin e pėrgjithshėm para pėrfundimit tė vitit tė kaluar. Por, pas konsultimeve me ta dhe me tė tjerėt, u njoftua se nė janar do tė zhvilloheshin zgjedhjet nė Serbi dhe ndjenja e pėrgjithshme ishte se nuk do tė kishte fare kuptim pėr procesin, qė tė paraqitej plani nė atė kohė, prandaj ne vendosėm ta shtyjmė paraqitjen e tij. Mė 10 nėntor unė thashė se do t'ua paraqes planin palėve pa ndonjė vonesė tė panevojshme, gjė qė e kam bėrė. Mė tej, u zhvilluan zgjedhjet dhe mė 2 shkurt unė e paraqita kėtė plan. Por, unė tashmė kisha vendosur dhe iu kisha thėnė shumė vetave se desha qė planin tim ta paraqisja nė Kėshillin e Sigurimit pa pėrfunduar tremujori i parė i kėtij viti. Unė nuk mund ta parashikoj se sa kohė do tė zgjasė procesi nė Kėshillin e Sigurimit. Shpresoj tė mos zgjasė shumė. Vonesa nuk ndihmon, por shtyn marrjen e masave tė nevojshme qė do tė kėrkohen, domosdoshmėrisht.

A ishte e vėshtirė tė drejtonit negociatat mėse njėvjeēare mes Prishtinės e Beogradit?

Ahtisaari: Unė mendoj se vėshtirėsia ekziston nė faktin se tė dyja palėt kanė pikėpamje krejtėsisht tė ndryshme pėrsa i pėrket rezultatit tė bisedimeve.

Beogradi kėrkon qė Kosova tė mbetet njė krahinė e Serbisė, por shumica e popullsisė nė Kosovė nuk e do njė gjė tė tillė, veēanėrisht po tė kihet parasysh se ēfarė ndodhi nė vitet ’90-tė, sepse, po flasim pėr njė brez njerėzish qė i ka pėrjetuar ato zhvillime. Kjo sigurisht e ka komplikuar ēėshtjen. Nė Serbi mohohet rruga e gabuar qė morėn zhvillimet nė vitet ’90-tė, me heqjen e autonomisė sė Kosovės nga Millosheviēi nė vitin 1989.

Ngjarjet e tjera qė pasuan ēuan nė ndėrhyrjen e NATO-s. Kėtė verė mbushen 8 vjet qė Kosova administrohet nga Kombet e Bashkuara. Ėshtė shumė e vėshtirė ta kthesh kohėn prapa.

Qė nga fillimi i negociatave, ju keni thėnė se ėshtė shumė e vėshtirė t'i bėsh bashkė kėto dy palė, ngase ato kanė me tė vėrtetė qėndrime krejtėsisht tė kundėrta. A keni menduar se ka ekzistuar ndonjėherė momenti pėr t'i ulur bashkė tė dyja palėt?

Ahtisari: Jo, nuk besoj. Lidershipi politik nė Beograd ka mbajtur njė qėndrim tė qartė.

P.sh, gjatė gjithė kohės qė ushtroj kėtė detyrė, unė asnjėherė nuk e kam dėgjuar kryeministrin e Serbisė tė kritikojė gabimet qė u bėnė nė vitet ’90-tė apo tė kritikojė zotin Millosheviē. Nuk e kam dėgjuar asnjėherė ta bėjė kėtė. Unė do tė kisha pritur qė ta bėnin njė gjė tė tillė, sepse ndoshta kėshtu edhe gjendja mund tė ishte analizuar nė njė mėnyrė tjetėr.

Por, kur njė gjė e tillė nuk ndodh, atėherė mua mė duhet tė shoh se ēfarė mund tė bėjmė nė negociata, nė mėnyrė qė nė Kosovė tė mund tė krijojmė kushtet qė tė gjithė, jo vetėm shumica, por edhe pakicat, e nė veēanti serbėt e Kosovės, tė kenė njė jetė dhe tė ardhme mė tė mirė.

Prandaj, flasim pėr mbrojtje tė trashėgimisė kulturore, tė objekteve fetare, decentralizimin e administratės e kėshtu me radhė qė, sigurisht, janė ēėshtje shqetėsuese edhe pėr tė tjerėt, por qė pėrbėjnė elemente me pėrmasa mė tė mėdha pėr komunat me shumicė serbe.

Kjo ka qenė njė pjesė shumė e rėndėsishme. Ne nuk jemi marrė vesh as pėr kėto ēėshtje, por kemi paraqitur propozime kompromisi qė ne mendojmė se janė tė drejta. Propozimet nuk kanė qenė tė lehta as pėr delegacionet nga Prishtina. Sikurse e kanė thėnė, atyre iu ėshtė dashur tė marrin vendime tė vėshtira nė mėnyrė qė procesi tė ecė pėrpara.

Tani qė ka pėrfunduar procesi i negociatave, a mendoni se keni pasur sukses apo keni dėshtuar nė arritjen e objektivave qė i kishit vėnė vetes?

Ahtisari: Detyra ime ishte paraqitja e njė plani pėr zgjidhjen e ēėshtjes. Nuk flitej pėr kompromise, por, sigurisht, unė do tė kisha dėshiruar qė palėt tė kishin diskutuar me ēiltėrsi pėr kėtė ēėshtje. Kjo nuk ndodhi.

Sidoqoftė, mua mė duhet qė t'i paraqes Kėshillit tė Sigurimit njė plan pėr zgjidhjen e ēėshtjes, sepse bashkėsia ndėrkombėtare mendon se status quoja nuk mund tė vazhdojė dhe pėr kėtė arsye duhet vendosur pėr statusin. Ekonomia nė Kosovė, p.sh., nuk mund tė zhvillohet siē duhet, pa u qartėsuar shumė mirė statusi.

Si ndihet njė njeri qė ka nė dorė fatin e njė pjese tė botės, kur ai varet nga propozimet e tij?

Ahtisari: Para sė gjithash, kjo nuk ėshtė punė e vetėm njė njeriu. Ėshtė shumė e rėndėsishme qė unė kam pasur mundėsi tė kem njė ekip, qė e kam pėrzgjedhur vetė me ndihmėn e kolegėve tė mi.

Anėtarėt e ekipit tim e njohin njėri-tjetrin dhe mund tė bashkėpunojnė si pjesėtarė tė tij. Unė kam qenė me shumė fat, sepse kam kolegė shumė tė zotė.

Ne kemi bashkėpunuar edhe me organizata tė tjera ndėrkombėtare, pėrfshirė Kėshillin e Evropės, OSBE-nė, Bankėn Botėrore, FMN-nė e, pa dyshim, Bashkimin Europian, pa pėrmendur vetė Kombet e Bashkuara. Ne, po ashtu, jemi konsultuar me vendet e rajonit, me kryeqytetet e vendeve tė Grupit tė Kontaktit e tė tjerė. Unė kam njė vizitė nė Afrikėn e Jugut, pėr tė informuar lidershipin e atjeshėm me punėn time tė deritanishme. Unė jam konsultuar me qeveri tė vendeve tė tjera anėtare tė Kėshillit tė Sigurimit, por qė nuk janė pjesė e kėtij procesi.

Ėshtė e rėndėsishme qė edhe vetė tė ndihesh mirė kur paraqet njė propozim qė ėshtė i drejtė, i arsyeshėm dhe qė merr parasysh edhe zhvillimet historike.

Dua tė them se, unė dhe kolegėt e mi ndihemi shumė mirė me propozimin qė kemi paraqitur, pavarėsisht kritikave qė na janė bėrė. Unė vetė jam mėsuar me kritikat tė tilla nė punėn qė bėj dhe mund t'u bėj ballė lehtėsisht.

Propozimi juaj ėshtė pritur, thuajse njėlloj si nė Prishtinė, ashtu edhe nė Beograd. Tė dyja palėt thonė se propozimi juaj do tė thotė pavarėsi pėr Kosovėn. Sa larg nga e vėrteta janė kėto vlerėsime?

Ahtisari: Unė mendoj se interpretimi ka qenė thuajse i njėjtė nga tė dyja palėt. Para ca ditėsh, dikush nga pala serbe mė tha se nuk do tė ishte e nevojshme tė thoja diēka mė shumė pėr statusin. Kjo, sepse unė kam premtuar tė jem mė i qartė pėr ēėshtjen e statusit dhe tė justifikoj propozimin tim nė njė raport qė ofrohet veēmas planit. Kėto dokumente janė dorėzuar nė Nju-Jork nga zėvendėsi dhe kolegu im, Albert Rohan. Mė pas, vihet nė funksion procesi i pėrkthimit dhe tė shtypjes sė dokumentave nė gjithė gjuhėt zyrtare. Shpresoj qė ato tė mbėrrijnė nė Kėshillin e Sigurimit nga fillimi i javės qė nis mė 26 mars. Mė tej, pėrmbajtjen e tyre mund ta shohė kushdo. Edhe pas takimit tė fundit tė nivelit tė lartė mes palėve nė Vjenė janė bėrė disa ndryshime tė vogla nė propozim, por asgjė dramatike.

Mė lejoni tė kėmbėngul, cila ėshtė e ardhmja e Kosovės? Si e keni paraqitur atė nė raportin tuaj?

Ahtisari: Nuk mund tė jap hollėsi pėr raportin. Fillimisht, atė e sheh sekretari i pėrgjithshėm, i cili, mė pas shpresoj t'ia kalojė Kėshillit tė Sigurimit.

Koncepti qė kam pasur nė mendje gjithmonė ėshtė qė Kosova do tė jetė njė entitet mė efikas, mė praktik, do tė pėrgjigjet pėr ēėshtjet e veta dhe kjo pavarėsi do tė mbikėqyret, sikurse palėt tashmė e kanė thėnė, nga bashkėsia ndėrkombėtare, ku Bashkimi Europian do tė luajė njė rol tė rėndėsishėm.

Dhe kjo ėshtė e rėndėsishme, sepse tė dyja vendet shpresojnė tė bėhen anėtare tė Bashkimit Europian dhe unė shpresoj tė kenė sukses nė kėtė drejtim.

Prandaj edhe roli i Bashkimit Europian ėshtė i rėndėsishėm. Unė do tė theksoja se nė kėtė ēėshtje roli i Evropės ėshtė i rėndėsishėm, shumė mė i rėndėsishėm se ai i ēfarėdo organizate apo entiteti tjetėr.

A mendoni se Kėshilli i Sigurimit do ta pranojė propozimin me kėndvėshtrimin tuaj pėr tė ardhmen e Kosovės?

Ahtisari: Dikur pata marrė pjesė nė njė seminar tė organizuar nga qeveria ime pėr anėtarėt e rinj tė Kėshillit tė Sigurimit. Tė pranishėm ishin edhe anėtarėt e vjetėr. Takimi u zhvillua nė Terri Town, pranė Nju-Jorkut. Unė fola nė mbrėmje para se tė kthehesha nė Vjenė. Dikush nga anėtarėt e Kėshillit tė Sigurimit mė pyeti se si duhej ta prisnin planin tim nė Kėshillin e Sigurimit.

Unė iu pėrgjigja me shaka se duhej ta prisnin me ovacione tė zjarrta. Tė pranishmit qeshėn, por ajo qė sinqerisht shpresoj tė ndodhė ėshtė qė kur ta studiojnė raportin tė arrijnė nė konkluzionin se kjo ėshtė rrugėdalja e vetme nga njė situatė shumė komplekse dhe do ta mbėshtesin raportin.

Por ka dallime nė radhėt e anėtarėve tė Kėshillit tė Sigurimit, Rusia p.sh. A mund tė ndikojė kjo pėr ta pėrshtatur rezolutėn bazuar nė raportin tuaj?

Ahtisari: Nuk do tė ketė ndikim mbi mua, sepse kjo tashmė nuk varet mė nga unė. Unė e kam kryer detyrėn time, e kam hartuar planin, qė mendoj se ėshtė i drejtė, ėshtė njė kompromis. Plani im ėshtė kompromis edhe pėr arsyen se bashkėsia ndėrkombėtare do tė jetė e pranishme nė Kosovė pėr njė farė kohe. Pas paraqitjes sė planit, fillojnė konsultimet nė Kėshillin e Sigurimit. Para paraqitjes sė planit, gjithēka mbetet nė kuadrin e spekulimeve.

Prandaj kam thėnė se ėshtė e rėndėsishme qė plani tani tė mbetet nė Kėshillin e Sigurimit, sepse aty zhvillohet pjesa e fundit e procesit. Se sa kohė do tė zgjasė kjo nuk e di. Por, sikurse e thashė, shpresoj qė nė Kėshillin e Sigurimit tė kuptohet se humbja e kohės nuk ndihmon askėnd, ajo veēse i komplikon edhe mė shumė gjėrat. Vonesa na merr kohėn e nevojshme pėr zhvillimin siē duhet tė Kosovės.

Pra, ju mendoni se tani ėshtė koha pėr ta zgjidhur kėtė ēėshtje dhe pėr tė mos i dėgjuar ekstremistėt e tė dyja palėve?

Ahtisari: Unė mendoj se ėshtė e rėndėsishme tė lėvizim sa mė shpejt dhe shpresoj qė pas procesit konsultativ nė Kėshillin e Sigurimit, tė gjithė anėtarėt ta mbėshtetesin kėtė plan.

Nėse ju kujtoj disa nga deklaratat tuaja qė prej fillimit… Bisedimet bėhen pėr statusin e pakicave brenda Kosovės, veēanėrisht serbėve. Pėr kėtė koncept ka pasur shumė reagime nė Kosovė, ngaqė ėshtė parė si diskriminim pėr shumicėn…

Ahtisari: Unė jam nga njė vend ku kemi njė pakicė qė dallon nga gjuha. Kemi edhe pakica tė tjera nė veri apo edhe pakicėn rome qė nuk ėshtė shumė e madhe.

Kėshtu qė, unė jam nga njė vend ku respektimi i pakicave ėshtė ēėshtje kushtetuese, por edhe njė ēėshtje pėr tė cilėn unė, personalisht, kam ndjenja tė fuqishme. Kjo sepse, po tė dua, mund tė vetėdeklarohem si pjesė e komunitetit pakicė qė flet suedisht. Babai dhe motrat e mia janė nga Norvegjia, ndėrsa stėrgjyshi im qė vinte nga Norvegjia nė Finlandė, u martuar me njė suedeze.

Kėshtu, pra, unė mund tė kualifikohem si pjesė e kėsaj pakice. Prandaj them se pėr mua, ēėshtja e pakicave dhe mbrojtja e tyre ėshtė shumė e rėndėsishme. Po tė marrėsh parasysh problemet historike qė kanė ndodhur nė Kosovė, njė nga matėsit e shumicės ėshtė se si i trajton ajo pakicat.

Ata duhet t'ia provojnė bashkėsisė ndėrkombėtare se mund t'i trajtojnė tė gjitha pakicat, jo vetėm serbėt e Kosovės, nė mėnyrė tė qytetėruar. Kjo ėshtė njė kėrkesė e madhe pėr shumicėn, por ėshtė njė ēmim qė duhet paguar pėr ambicie tė tilla, sikurse i ka shumica.

Nėse njėra palė nuk e pranon propozimin tuaj, sikurse e kemi parė, a mundet kjo tė pengojė procesin e pajtimit nė Ballkan?

Ahtisari: Jo. Unė kam thėnė dhe e theksoj prapė se, nėse Kėshilli i Sigurimit e miraton propozimin tim, ne do tė kemi njė situatė krejt tė ndryshme nė rajon dhe do tė kemi ecje pėrpara tė paqes dhe sigurisė nė Ballkan. Miratimi do tė thotė nisje e njė epoke tė re marrėdhėniesh, sepse fqinjėt gjithmonė kanė nevojė pėr njėri-tjetrin. Ēfarėdo qė tė ketė ndodhur nė histori ėshtė e rėndėsishme tė kuptohet se lidhjet tradicionale ekzistojnė. Nė pėrgjithėsi, nė Ballkan, shumica e individėve qė kanė qenė ndonjėherė nė qeveri e njohin njėri-tjetrin, mund tė kenė punuar bashkė, kanė shkuar bashkė nė shkollė. Vitet e shkuara, unė kam qenė i pranishėm nė takime ku kanė marrė pjesė tė rinj nga vendet e Ballkanit.

Nė mbrėmje kur unė shkoja pėr tė fjetur, tė rinjtė vazhdonin tė kėndonin bashkė kėngė tė vjetra. Kjo do tė thotė se njerėzit mund tė jenė tė ēiltėr. Shpresa jonė mė e madhe ėshtė qė nė vitet e ardhshme tė shohim njė Ballkan ndryshe. Nuk ėshtė proces i lehtė, por unė shpresoj se mund ta ndryshojmė sjelljen e deritanishme.

Pėrse mendoni se pavarėsia e Kosovės duhet mbikėqyrur fuqishėm nga Bashkimi Europian?

Ahtisari: Unė mendoj se situata ėshtė e qartė dhe duhen parė edhe raportet e zotėrinjve Kai Aide dhe Joachim Ruecker. Mandati qė ishte dhėnė nė vitin 1999 linte disa sektorė jashtė zhvillimit.

Nė mandatin e vitit 1999 nuk thuhej qė Kombet e Bashkuara kanė 5 vjet pėr ta sjellė kėtė vend nė gjendje qė tė bėhet i pavarur. Ky nuk ishte mandati i dhėnė nga Kėshilli i Sigurimit nė 1999-ėn. Sot mund tė ishim nė situatė tjetėr sikur tė ishte dhėnė ai mandat. Por sikurse themi ne nė Finlandė, kjo ėshtė bora e dimrit tė fundit, pra, diēka qė ka ikur e i pėrket sė shkuarės. Sot, tė gjithė e pranojnė dhe shumica e kupton se sistemi juaj ligjor ka nevojė pėr pėrmirėsime, ai nuk ėshtė tėrėsisht funksional siē duhet tė jetė nė njė vend europian. Edhe nė sektorin e sigurisė duhen bėrė ndryshime, ndaj edhe NATO-ja mund tė luajė njė rol mbėshtetės. Unė mendoj se ēdo vend ka nevojė pėr botėn e jashtme, askush nuk mund tė jetė krejtėsisht efikas duke vepruar mė vete.

Ne, p.sh. huazojmė para nga Banka Botėrore apo kemi marrėveshje me FMN-nė dhe kėto organizata kanė ndikim mbi ne. Kur bėjmė kėrkesė pėr anėtarėsim nė Bashkimin Europian, na duhet tė ndryshojmė legjislacionin e vendeve tona nė pėrputhje me kėrkesat e BE-sė, qė nė vetvete ėshtė njė sipėrmarrje e pėrmasave shumė tė mėdha.

Na duhet tė kryejmė reforma, sikurse gjithė vendet e tjera qė deshėn tė anėtarėsohen nė BE. Pra, ne jemi disi tė ndėrvarur. Kėshtu qė unė nuk shoh ndonjė gjė dramatike nė vazhdimin e pranisė ndėrkombėtare.

Unė mendoj se ėshtė gjė pozitive qė kėto funksione kalojnė nga Kombet e Bashkuara tek Bashkimi Europian, sepse kjo ėshtė edhe njė shenjė e mirė qė ne mund tė fillojmė procesin drejt anėtarėsimit nė BE.

Dhe pyetja e fundit, zoti Ahtisaari. Kush e drejton botėn tuaj?

Ahtisari: Po tė isha nė shtėpi, do tė thosha se gruaja ime ėshtė ajo qė ka shumė peshė nė kėtė drejtim. Por nė marrėdhėnie pune, bota ime drejtohet nga bashkėpunėtorėt e mi mė tė ngushtė, ndihmėsi im i posaēėm dhe nė takime tė tilla me median, nga zėdhėnėsi im. Unė pėrpiqem tė bashkėpunoj, kėshtu ėshtė shumė mė e thjeshtė. Unė jam njeri qė e kam shumė tė vėshtirė t'iu pėrgjigjem kėrkesave me 'jo'. Prania ime kėrkohet nė shumė takime e mbledhje.

Mendoj se nė kėtė moshė do tė mė duhet tė filloj tiu jap pėrgjigje negative disa kėrkesave. Kėtė vit, unė mbush 70 vjeē dhe shpresoj qė, mė nė fund, tė jem nė gjendje ta drejtoj vetė botėn time, por akoma jam shumė larg.

Prishtina e vlerėson pozitivisht raportin e Rykerit nė KS 

Qeveria e Kosovės vlerėson se kryeadministratori Joakim Ryker ka paraqitur njė raport objektiv pėr Kosovėn, dje, nė mbledhjen e Kėshillit tė Sigurimit. Qeveria nuk komenton reagimin e diplomatit rus nė OKB, Vitali Ēurkin, i cili ėshtė larguar nga seancėn para se tė mbaronte mbledhja, por pret qė Rusia tė vazhdojė tė kontribuojė pėr ruajtjen e unitetit nė bashkėsinė ndėrkombėtare dhe nė Grupin e Kontaktit. Edhe pėrfaqėsues tė partive politike presin kontributin e Rusisė pėr Kosovėn. Pas mbledhjes sė Kėshillit tė Sigurimit, Qeveria e Kosovės beson se zgjidhja e statusit tė Kosovės nuk do tė vonojė shumė dhe se Kombet e Bashkuara do tė vendosin pėr statusin e Kosovės, sipas dinamikės sė planifikuar.

Raporti i z. Ryker ka konfirmuar progresin qė ėshtė shėnuar nė Kosovė, vlerėson zėdhėnėsja e kryeministrit, Ulpiana Lama. Ajo thotė se raporti i z. Ryker ka pėrfshirė tė gjitha elementet e progresit nė Kosovė, duke theksuar nevojėn e pėrshpejtimit tė zgjidhjes sė statusit pėrfundimtar.

Kryeministri Ēeku i ka pėrcjellė reagimet e diplomacisė ruse pėr Kosovėn dhe dje reagimin e ambasadorit rus nė OKB, Vitali Ēurkin, i cili e ka lėshuar seancėn para se tė mbaronte mbledhja.

“Shpresojmė se Rusia do tė vazhdojė t’i kontribuojė ruajtjes sė unitetit nė bashkėsinė ndėrkombėtare dhe nė Grupin e Kontaktit edhe pėr faktin se ėshtė edhe njė nga themeluesit e kėtij organizimi dhe ėshtė anėtare e pėrhershme e kėtij Kėshilli”, - tha Lama.

Alush Gashi nga LDK-ja thotė se z. Ryker dhe presidenti Sejdiu kanė argumentuar edhe njė herė nė mbledhjen e KS, nevojėn e bėrjes sė shtetit tė Kosovės. Duke folur pėr reagimin e ambasadorit rus nė KS, Gashi thekson se Kosova, nė kėtė fazė, pret edhe ndihmėn e Rusisė, sepse ajo ka nevojė pėr ndihmėn e tė gjitha vendeve.

“Presim qė diplomacia ruse tė ketė njė qasje konstruktive lidhur me pavarėsinė e Kosovės. Ne nuk e kemi asnjė kėrkesė nga diplomacia ruse qė ėshtė kėrkesė e posaēme pėr zbatimin ndonjė tė drejte tė minoriteteve, e nė veēanti tė minoritetet serb nė Kosovė. Ne presim qė ata tė mos e bllokojnė lirinė dhe stabilitetin e Kosovės, mos tė bllokojnė shancėn pėr njė zhvillim ekonomik”.

Bajram Rexhepi, nga PDK-ja, e vlerėson prezantimin e z. Ryker, ndėrsa reagimin e diplomatit rus e cilėsoi si njė incident tė vogėl diplomatik. Por, z. Rexhepi thotė se me kėtė Rusia dėshiron tė tregojė rolin dhe fuqinė e saj vendimmarrėse nė botė.

“Unė nuk mendoj se kjo ėshtė e drejtuar kundėr Kosovės sa t’iu tregoj se sa t’iu tregojė partnerėve tjerė se Rusia ėshtė vend i fuqishėm dhe vendimmarrės dhe nuk mund tė anashkalohet. Kėtė me tepėr unė e shoh si njė konfrontim mes shteteve tė forta tė rendit botėror dhe nganjėherė kėto shkojnė nė dėm tė vendeve tė vogla.”

Edhe Ylber Hysa nga partia ORA, vlerėson se qėndrimi rus dje nė KS, nuk ka tė bėjė drejtpėrdrejt me Kosovėn, por me interesa tė tjera tė Rusisė nė raport me SHBA-tė dhe vendet tjera tė perėndimit. Por, ai vlerėson se shtyrja e zgjidhjes sė statusit nuk ėshtė nė tė mirė tė askujt. “Ne jemi tė vetėdijshėm se kjo gjė nuk do tė jetė e lehtė, por jemi tė vetėdijshėm se ēfarėdo lloj pėrpjekje pėr zvarritje dhe status-cuo nuk do tė jetė nė tė mirė tė askujt as tė bashkėsisė ndėrkombėtare dhe as tonėn”.

Ndėrkaq, Bajram Kosumi, nga AAK-ja, vlerėson se mbledhja e djeshme e KS-sė e ka sjellė Kosovėn mė afėr zgjidhjes sė statusit pėrfundimtar, duke aluduar kėshtu nė reagimin e ambasadorit rus nė OKB, Vitali Ēurkin. Ai shfaq shpresėn se Rusia nuk do tė jetė pengesė pėr krijimin e shtetit tė Kosovės. “Unė shpresoj Rusia nuk do tė pėrdorė veton. Ata do ta kundėrshtojnė propozimin e Ahtisarit, do tė mundohen tė bėjnė obstruksion deri nė fund pėr kėtė propozim, qė ėshtė e drejtė e tyre, por nė fund ata nuk do tė jenė pengesė e popullit tė Kosovės dhe lirisė sė tij dhe e krejt pjesės tjetėr tė bashkėsisė ndėrkombėtare nė synimin pėr krijimin e shtetit tė Kosovės. Unė nuk pres qė ata tė jenė pengesė e tillė e pakalueshme.”

Kryesuesi i Listės Serbe pėr Kosovėn Oliver Ivanoviē, thotė se z. Ryker e ka prezantuar mė shumė vetveten dhe sukseset e tij, duke thėnė se situata nė terren nuk ėshtė ashtu siē e ka paraqitur nė mbledhjen e KS. Ivanoviē mendon se Rusia do tė mbajė qėndrimin e njėjtė deri nė fund.

“Ėshtė e qartė se Rusia nuk toleron mė qė situata nė terren tė paraqitet ashtu siē thuhet dhe Ēurkini ka reaguar drejt qė e ka lėshuar seancėn. Sigurisht, Rusia disa herė ka pėrsėritur se nuk pranon zgjidhje tė imponuar pėr Kosovėn, e cila nuk do tė kėnaqte tė dy palėt. Ky qėndrim ėshtė parimor dhe mendoj se Rusia do tė qėndrojė kėtė herė deri nė fund”, - tha Ivanoviē.

Sidoqoftė, qėndrimi i ambasadorit rus, Vitali Ēurkin, i cili e kishte lėshuar seancėn para se tė mbaronte mbledhja e KS-sė, nuk do tė duhej tė merrej me shumė habi, pas propozimit tė fundit tė Rusisė pėr vazhdimin e bisedimeve midis Kosovės dhe Serbisė dhe pėr ndėrrimin e ndėrmjetėsit ndėrkombėtar.

Por, tani pėr tani, Shtetet e Bashkuara dhe vendet e perėndimit e kanė hedhur poshtė ēdo mundėsi tė bisedimeve tė reja tė llojit tė Vjenės. Ato e kanė rikonfirmuar mbėshtetjen pėr propozimin e Ahtisarit dhe e kanė konsideruar tė mbyllur punėn dhe misionin e tij.

KOMENTE 

Djathtas, jo majtas

Luljeta Progni

Asnjė nė PD nuk e kishte shkuar nė mend rezultatin e zgjedhjeve tė 18 shkurtit. Mes arsyeve kryesore tė kėsaj surprize, analistėt rreshtuan krizėn energjitike, mangėsitė nė luftėn kundėr korrupsionit, braktisjen e elektoratit, ndikimin e mediave afėr sė majtės, takimin e kryetarit tė PD-sė, Sali Berisha, me “armikun” e tė djathtėve, ish-kreun socialist, Fatos Nano, etj. Po marrim njėrėn prej tyre, braktisjen e elektoratit; para se tė humbiste zgjedhjet vendore tė 18 shkurtit, Partia Demokratike kishte humbur shtyllėn e saj, kurrizore. Si parti e qendrės sė djathtė ajo duhet tė pėrfaqėsojė, ndėr tė tjera kategori, biznesin, ish-pronarėt, ish-tė pėrndjekurit politikė dhe shtresat e mesme, tė specifikuara sipas programit tė saj.

Pėr rreth njė vit e tetė muaj qeverisje, filloi tė qartėsohej ideja se PD-ja nuk ka mė njė identitet tė fiksuar, tė paktėn jo djathtas. Kėtė e dėshmon harta elektorale e zgjedhjeve tė 18 shkurtit. Partia Demokratike ka humbur tė gjitha qytetet dhe ka fituar shumicėn e fshatrave. Ky fenomen ka ndodhur vetėm nė vitin 1991, nė zgjedhjet parlamentare tė marsit tė kėtij viti, kur Partia Demokratike e sapoformuar arriti tė fitojė deputetėt e tė gjitha qyteteve tė mėdha tė vendit. Ndėrsa Partia e Punės, paraardhėse e PS-sė, fitoi tė gjitha fshatrat apo qytetet e vogla, qė i dhanė edhe fitoren nė kėto zgjedhje.

Duke iu referuar shifrave zyrtare tė zgjedhjeve parlamentare tė 31 marsit tė vitit 1991, PD-ja fitoi 75 deputetė, nė Tiranė dhe nė qytetet e tjera, kryesore tė vendit, ndėrsa PS-ja fitoi 185 deputetė nė tė gjitha zonat rurale dhe qytetet e vogla. Nė atė kohė, Kuvendi pėrbėhej nga 260 deputetė. Kjo situatė ėshtė pėrsėritur nė kėto zgjedhje. Pėr ēudinė e tė gjithėve, Partia Demokratike, e cila pretendon se pėrfaqėson elektoratin e djathtė, qė mė sė shumti i pėrket pjesės urbane, fitoi bastionet e sė majtės, pjesėn rurale tė vendit, ndėrsa Partia Socialiste (njė parti e spektrit tė majtė) fiton pjesėn urbane, bashkitė kryesore tė vendit, qė mė sė shumti i pėrkasin elektoratit tė djathė. Kėto rezultate dėshmojnė qartė se Partia Demokratike ka humbur elektoratin e saj, real qė e kishte tė paktėn nė zhvillimet e pasvitit `90-tė, ndėr tė cilėt pėrfshihen komuniteti i biznesit, shtresa e ish-pronarėve, ish-tė pėrndjekurit politikė.

Historia e lėvizjeve politike tė PD-sė nė pushtet dhe nė opozitė ka dėshmuar se programi i kėsaj partie ekziston vetėm nė letėr. Duke marrė si pjesė studimi periudhėn, kur PD-ja ka qenė dhe ėshtė parti nė pushtet, konstatohet qartė se kjo parti nuk ka lidhje me tė djathtėn. Madje, koncepti i qeverisė “Berisha” shkon tėrėsisht majtas dhe jo djathtas. (Ėshtė konstatuar mė shumė se njė herė se programet e dy partive kryesore nė Shqipėri PS e PD, janė mjaft afėr, madje ėshtė konstatuar se e majta ka qeverisur me politika mė tė djathta sesa PD-ja. A. Fuga. Majtas jo djathtas).

***

Strategjia e Berishės, e cilėsuar “Skema e kafshatės”, nuk ka asnjė pikė lidhjeje me qeverisjen e njė partie qė pėrfaqėson tė djathtėt; tė ketė objektiv kryesor zbatimin e programit tė saj, politik, padyshim pa lėnė jashtė vėmendjes shtresat nė nevojė. Berisha bėri tė kundėrtėn; tė gjitha energjitė e qeverisjes i pėrqendroi te mbajtja e premtimeve pėr shtresėn nė nevojė. Kėtė e dėshmon edhe fjala e tij para mediave me rastin e njėvjetorit tė qeverisjes sė kabinetit tė tij, mė 25 nėntor 2006-tė, ku shprehet: “Politikat sociale janė dhe mbeten shtylla qendrore, boshti i politikės, imazhi i qeverisė sonė”.

Nėpėrmjet “skemės sė kafshatės”, ai ngriti pensionet e ish-kooperativistėve, ndėrsa paralelisht me kėtė lėvizje asgjė nuk ndodhte nė mbajtjen e premtimeve me komunitetin e biznesit, tė ish-pronarėve dhe ish-tė pėrndjekurve politikė.

Zbatimi i kėsaj skeme pati efekte tė drejtpėrdrejta si nė zonat rurale, ashtu edhe nė ato urbane. Nė zonat rurale ky prioritet i qeverisė i dha sukses PD-sė, ndėrsa nė zonat urbane dha efektin e kundėrt, sigurisht i marrė sė bashku me faktorėt e tjerė qė sollėn humbjen.

***

Pėrgjatė 50 viteve tė sistemit totalitar, komunist nė Shqipėri, me mijėra njerėz janė vrarė, internuar e burgosur, pėr shkak se guxuan t`i thonė Jo atij sistemi tė mbrapshtė, pasojat e tė cilit ende vazhdojmė t`i vuajmė. Pas viteve ’90-tė kjo shtresė mė sė paku u titullua “martire”, pa pėrmendur kontributin pėr rrėzimin e tė kuqve. Me fitoren e Partisė Demokratike nė vitet `92, njerėzit e pėrndjekur politikė prisnin shpėrblim moral dhe material. Kjo nuk ndodhi.

Vitet 2005-2007-tė; kishte ardhur koha qė Berisha tė reflektonte ndaj ish-tė pėrndjekurve politikė. Partia Demokratike me tė vėrtetė fitoi nė zgjedhjet parlamentare tė korrikut 2005-sė dhe njė prej premtimeve tė bujshme tė kėsaj fushate ishte dėmshpėrblimi i ish-tė pėrndjekurve politikė. Ēfarė ndodhi?! Asnjė hap konkret, madje u dogjėn edhe fondet e akorduara gjatė qeverisjes socialiste pėr dėmshpėrblimin e kėsaj shtrese. A votuan ish-tė pėrndjekurit pėr PD-nė mė 18 shkurt?!

Po marr njė histori reale. Nėna ime ėshtė 80 vjeē. Pėr 17 vjet pluralizėm politik nė Shqipėri ajo ka votuar vetėm pėr PD-nė, pėr shkak tė sė kaluarės sė saj, tė dhimbshme, pasi i pėrket shtresės sė ish-pėrndjekurve politikė, nė shkallėn mė ekstreme. Mė 18 shkurt ajo nuk votoi, jo nga pamundėsia pėr shkak tė moshės, pėrkundrazi, me bojkotin ajo dėshmoi pėrgjegjshmėri, duke e vlerėsuar si mjaft tė rėndėsishme votėn e saj. “Mua nuk mė pėrfaqėson mė Sali Berisha, as PD-ja, as ndonjė parti tjetėr dhe s`kam ndėrmend tė votoj”. Mendoj se ėshtė fakt i rėndėsishėm qė njė njeri nė atė moshė tė ndėrgjegjėsohet dhe tė reflektojė me bojkot, duke patur parasysh se mund tė konsiderohej militante e PD-sė. Nuk duhet konsideruar si rast sporadik, por si fenomen i kėtyre zgjedhjeve.

***

Kthimi dhe kompensimi i pronave ėshtė gjithashtu njė ndėr premtimet e bujshme tė fushatės elektorale tė Partisė Demokratike nė vitin 2005-sė. Berisha tha se do tė kompensonte ēdo cm tokė e ēdo pronė tė ish-pronarėve. Por, ndodhi e kundėrta. Thuajse asnjė dėmshpėrblim. Ndėrsa procesi i legalizimeve thelloi revoltėn brenda ish-pronarėve, tė cilėt, ndėrsa prisnin kompensimin, Berisha nisi dhėnien e tapive tė para pėr ndėrtimet pa leje nė zonat informale, vetėm katėr ditė para zgjedhjeve tė 18 shkurtit. Ky akt qė bėri kryeministri i vendit, minimalisht ka ngjallur revoltėn e tė gjithė pronarėve. Nuk ka shumė zėra kundėr legalizimit, por ka zėra qė kėrkojnė qė ky proces duhet tė kishte ecur paralelisht me procesin konkret tė kompensimit tė ish-pronarėve dhe jo me gėnjeshtrat e qeverisė nė drejtim tė tyre.

***

Duke patur pėrballė vetes njė komunitet biznesi, i cili pėr arsye tė ndryshme kishte qenė i lidhur, ndoshta i detyruar nė kėtė pozicion, me qeverinė socialiste, Berisha kishte njė sfidė tė madhe pėrballė. Kjo, pasi ai duhet tė krijonte lidhje reale me kėtė komunitet me peshė vendimtare nė jetėn e vendit. Kjo nuk ndodhi, megjithėse pjesa kryesore e biznesit kishte shpresuar shumė tė Berisha dhe qeveria e tij, ndoshta mė shumė te Berisha, pasi ai vetė i kishte mėshuar gjithnjė qeverisjes me “duar tė pastra” dhe luftės kundėr korrupsionit dhe konkurrencės sė pandershme. Kjo nuk u duk se ndodhi asnjėherė dhe biznesmenėt filluan tė thonė nėn zė se, “sa mirė paskemi qenė me socialistėt!”, edhe pse nuk e kishin dashur atė lloj bashkėpunimi me ta. Kujtojmė akuzat e forta dhe tė vazhdueshme kundėr qeverisė socialiste pėr korrupsion, tė opinionit publik dhe ndėrkombėtar. Nė kėto kushte, Berisha solli njė situatė tė tillė, sipas sė cilės, bizneset ishin mė tė kėnaqura tė jepnin ryshfet dhe tė vazhdonin punėn, sesa tė qėndronin nė vend pa punuar dhe mė keq akoma, duke falimentuar, nė pritje tė reformave, qė s`e dhanė efektin e tyre, sė paku deri nė kėtė moment.

***

Mendoj se do tė ishte mjaft i nevojshėm dhe i vlefshėm njė ristrukturim i sė djathtės nė Shqipėri. Nėse Partia Demokratike do tė synojė tė kthehet realisht djathtas, nė krye tė saj duhet tė ketė tė djathtė. S`ka asnjė problem qė nė PD tė ketė njerėz qė kanė prejardhje komuniste; por kurrsesi nga ata qė janė kthyer me fjalė nė krahun e djathtė dhe mendojnė majtas.

E majta nė Shqipėri nuk ėshtė e fortė, por s`ka ende njė organizim real tė sė djathės. Kam qenė dhe jam e bindur se pėr mua nuk duhet tė vendosin nostalgjikėt e sistemit komunist e tė tjera kategori qė kanė vendosur deri tani. Por kjo do tė ndodhė pėr fat tė keq, sa kohė nuk ka ende njė parti tė djathtė nė Shqipėri. Shpresoj tė ketė sa mė shpejt; nėna ime ėshtė 80 vjeē dhe ka dėshirė tė votojė pėrsėri.

Faqja e zezė

LULI I S’AMĖS NGA NEĖ YORKU

Pėrpak tė ik nė botėn e zymtė tė “Komedisė hyjnore” tė Dantes e tė mos di se ekzistueka nė Amerikė njėfarė “ambasadori” gjithėshqiptar, i cili na u quajka Bajram Kabashi. Ky nuk ėshtė vėllau i Sali Kabashit, me tė cilin kontribuam pėrmes revistės “Alternativa”, qė botohej nė Lubjanė dhe ishte ndėr tė parat qė i kundėrvihej regjimit tė ish-shtetit fantom.

Duke iu falėnderuar ‘Botės sot’, qė dilka dhe nė Amerikė, mėsova se shqiptarėt tej Atlantikut vėrtet paskan “ambasadorin” e tyre, pėr tė cilin dėgjoja pėr herė tė parė. Paēavura e panėnshkruar nga askush lexohej dhe ndryshe.  Mungesa e imzasė (firmės) nė tekst fliste dhe pėr etikėn gazetareske. Mirėpo, Ivetėshpalluri na qenka Luli i s`amės: pritka e pėrcillka kryetarė dhe kryeministra nga tė gjitha vilajetet tona. Paska guxim mbarė e mbrapsht t’i nėpėrkėmbė dhe vlerat shpirtėrore. Njė “ambasadori” kjo nuk i ka hije para problemeve tė mėdha tė shqiptarisė, e cila ka zėnė tė qesė shqelma edhe nėpėr zallishtat e Amerikės. Pėr kolltukun nuk flet mirė gjesti i tij. Krenohej se njihej me shumė personalitete, bilč edhe me filan poetin. Ky e paska vėnė nė poemėn e tij, tė njohur pėr Kosovėn. Brenda saj na qenka ngujuar ...

Di ky zotėri se shkaku i “Hijes sė Tokės”, tė shkruar mė 1960-tėn, mė kishin pėrjashtuar nga gjimnazi i Gjakovės dhe kisha nisur tė ēoj gati jetė kaēakēe? Nė paēavurėn pa imza, pasi rendit emra kė ka pritur qoftė si shofer apo... deklaron, siē thoshte Ali Podrimja, do tė thotė se paskem thėnė pėr tė se, “Ai mė sė miri i dinte dėshirat e heshtura tė Kosovės...Ato i njihte Bajram Kabashi (!). Diēka tė tillė ruana Zot tė kem thėnė, meqė kurrė udha nuk mė ka qitur nė Amerikė, as kurrė nuk e kam parė kėtė Lul. “Ambasadori” gjithėshqiptar i Amerikės, megjithatė pa trokitur, hyri nė tekst. Bėn tani zhurmė aty. Tek e lexoja gazetėn nėn njė llambė nė Ulpianė, isha skuqur. Luli i s’amės kishte turpėruar para se gjithash veten tek lanēonte  njė tė pavėrtetė. Dhe ē’iu desht nė poezinė “Kush do ta vrasė ujkun”, titull ky dhe i librit tim nė gjuhėn angleze, i pėrkthyer nga Dr. Robert Elsie e botuar nga “Gjonlekaj Publishing” (New York, 2000), ta heqė pėrkushtimin pėr mikun tim dhe studiuesin e mirėnjohur F.Altimarin? Kjo mė bėn tė dyshoj nė punėn dhe “patriotizmin” e tij. Ndėrsa nga lexuesit e tej Atlantikut kėrkoj falje, nėse nuk kam tė drejtė tė mbroj atė qė ėshtė bėrė pjesė e historisė mė tė re. Ky Lul nuk ėshtė i vetėm. Matrapazēe nuk arrihet askund.

Teksti Bajram Kabashi “ambasadori” gjithshqiptar nė Amerikė, publikuar nė gazetėn e cituar mė 2 mars 2007-tė, ėshtė dhe pikėllues, tė qenit dikush njerėzit bėn t’i shndėrrojė dhe nė tragjiko – komikė.

Ulpianė, mė

14.03.2007

Ali Podrimja

KULTURA

Petrit Kuēana vjen me dramėn shqipe “Britma e detit”, duke thurrur legjendėn e ikjes

Deti i lirė pa Tokėn

-Autori ka zgjedhur kėsaj here gjininė e dramės pėr tė pėrēuar njė mesazh tė fuqishėm, njė kohė tė shkuar apo njė kohė qė po shkon, ikjen dhimbjen e tokės qė lihet pas. E konceptuar nė mėnyrė moderne kjo dramė tė krijon thyerje imazhesh tė tilla si; Deti i lirė pa Tokėn. Deti kufizohet nė njė cep vetėm me siluetėn e tingujt e violinės dhe tingujve qė vijnė nga njė maestro i ulur nė karrigen qė ka mundur tė zerė vend, aty nė vendin ku mbarojnė dallgėt

Dhurata Hamzai

Njė dramė e re nga Petrit Kuēana ėshtė titulluar “Britma e detit”. Autori ka zgjedhur kėsaj here gjininė e dramės pėr tė pėrēuar njė mesazh tė fuqishėm, njė kohė tė shkuar apo njė kohė qė po shkon, ikjen dhimbjen e tokės qė lihet pas. E konceptuar nė mėnyrė moderne kjo dramė tė krijon thyerje imazhesh tė tilla si; Deti i lirė pa Tokėn. Deti kufizohet nė njė cep vetėm me siluetėn e tingujt e violinės dhe tingujve qė vijnė nga njė maestro i ulur nė karrigen qė ka mundur tė zerė vend, aty nė vendin ku mbarojnė dallgėt. Pastaj tingulli i kėsaj violine shoqėrohet me dallgėt e detit qė pėrēojnė dhimbshėm atė britmėn qė sė paku ne shqiptarėt e kemi ndjerė. Nė kėtė dramė legjenda e ikjes bėhet shumė njerėzore. Autori i mbledh personazhet nė njė dhomė tė stėrmadhe ku zakonisht mblidhen ata qė do tė ikin. Mbase ėshtė viti i mbrapshtė i shqiptarėve dhe Shqipėrisė, koha e pakohė kur atdheu ishte shkrumbuar. Aty i bashkon tė gjithė, njė prokuror qė i duhet tė ikė, njė piktor, njė ēift i sapomartuar, njė prostitutė, njė vajzė e mashtruar, ca tė rinj,  njė plak qė i ka humbur fėmija qė prej tre vitesh dhe “nuk e lė shtėpia brenda” niset me shpresėn se do ta gjejė. Nė dramė ndjehet frika e pėrballjes me dallgėt, aty ku nis e papritura, ajo e frikshmja, e papėrcaktuara e fshehta dhe pėr herė ta parė mendohet pėr fundin e jetės pėrēohet me mjaft mjeshtri nga autori i cili ka gdhendur personazhet me tepėr kujdes. Dialogu nxjerr nė pah ėndrrat e thyera nė mes, sidomos e tė rinjve dhe frika pėr pėrballjen e njė jete tė re duket qė nė fillim, por shpresa mbizotėron deri vonė, por shpesh vjen e venitet deri nė humbjen e saj, pėr atė “jetėn mė tė mirė”. Parashtrimi i ngjarjes bėhet nė mėnyrė krejt spontane, ku personazhet dalin krejt tė thjeshtė dhe barazohen nė fatin e tyre nė pėrballjen e tyre me frikėn e vdekjes. Duket se ėshtė pikėrisht kjo frikė qė i bėn personazhet krejt tė lirshme nė dialogėt e tyre, pasi ata s’kanė ē’tė fshehin e nėse nė fillim tregohen pak mė tė ngurtė, vonesa e nisjes sė tyre pėr nė bregun tjetėr, andej ku jeta merr tjetėr kuptim, andej ku ėndrra merr njė tjetėr dimension, por qė e panjohura i ndalon e shpeshherė i mposht.  

Mėrgimtarėt ndjehen tė gjithė viktima, ndėrsa pronari i skafit numėron “pasagjerėt”. Mosardhja e disa pasagjerėve tė tjerė, mos-mbushja e skafit bėn qė dallgėt tė bėhen edhe mė tė mėdha. Kėtu duket se zhvillimi i dramės merr njė tjetėr kahje. Nuk ėshtė aq e lehtė qė tė arrish nė Evropėn e madhe, atje ku do tė jesh askushi, ėshtė ideja e dramės. Ndėrkohė qė ata presin ardhjen e tė tjerėve, mes dialogėve del edhe Shqipėria nė tranzicion. Duket se tė gjitha personazhet vetėshfajėsohen, sepse ajo tokė nuk mund t’i mbajė mė, sepse asnjė shpresė nuk ka mė pėr ta. Madje akuzohet klasa politike, akuzohen shėrbimet e huaja sekrete qė e dogjėn vendin. Duket se ēdo segment i jetės sė tranzicionit shqiptar pasqyrohet nė ato dialogė. Arti politika, krenaria kombėtare, pamundėsia pėr tė ndryshuar diēka. Kulmi i dramės arrin kur njė zė fėmijė dėgjohet bashkė me zhurmėt e dallgėve qė bėhen edhe mė tė mėdha duke zbehur ėndrrėn e tyre tė ikjes. Ėshtė ai zė qė i shoqėron gjithmonė. Tashmė dhe zhurma e dallgėve bėhet edhe mė e madhe. Ėshtė njė panik qė i mbėrthen tė gjithė madje edhe shoferin e skafit i cili ėshtė kthyer nė skllav, dhe tregon edhe pėr jetėn e tij.  Ai ėshtė i pari qė lutet qė dallgėt tė pushojnė. Ai tregon se zėri i atij fėmije e ndjek ēdo natė nė rrugėn e tij... Dhe pėrballja me vdekjen bėhet fakt i kryer. Luten vetėm pėr fat. Mundohen qė t’ia mbushin mendjen pronarit tė skafit bosit, por ai  nuk lejon kthim mbrapa.

Konflikti ashpėrsohet kur ai kėrkon qė ta ndajė prej tyre vajzėn e mashtruar. Ka tė shtėna armėsh pėrleshje, zėri, britma ėshtė pėrsėri nė sfond. Ka njė flirt tė vazos sė mashtruar. Janė fjalėt e fundit tė zemrės. Konflikti nuk ka zgjidhje. Zgjidhja ėshtė vetėm pėrballja me dallgėt e frikshme, paralajmėrimi ėshtė dhėnė me kohė, janė siguruar edhe litarėt... Ata duhet tė niseshin dhe u nisėn... Fundi i dramės ėshtė njė epilog, njė zė i jashtėm qė dėshmon pėr ikjen e tyre qė nuk dihej ē’fat do tė kishte, ėndėrr pėr njė jetė mė tė mirė apo kthimin e tyre nė britmė tė detit...

II

Nesėr nė Teatrin Kombėtar vihet nė skenė drama e Teodor Laēos me regjizor  Bualotin dhe Qesarin

Kėmbanat e Muzgut

Pushteti qė vjen pas luftės, nuk ėshtė ai qė u premtua dhe fillon sėrish dhimvbja, pushteti qė erdhi nuk ishte demokraci e as qė i ngjante asaj, as pėr nga emri e regjimi e as nga reformat qė vuri nė jetė. Nė ēdo sistem janė tė pambrojturit e tė varfėrit qė e vuajnė dhembjen dhe tė keqen qė vuajnė mangėsitė e sistemeve dhe tė metat e pafundme qė mund tė kenė. Njė situatė dhe njė vėrtetim i tillė tė kujton padashje njė shprehje qė thotė se vogėlia lufton dhe fiton luftėn por, janė tė mėdhenjtė qė marrin medaljet e meritat, qė zėnė postet e vėnė emėr nė historitė e botės. Por kjo nuk ėshtė maksimumi qė mund tė tė ndodhė sepse, padrejtėsitė vetėm sa kanė filluar, e mė pas mund tė jesh synimi i dikujt sepse ke diēka qė tė tjerė se kanė, ose thjesht mund tė pretendojnė se ti disponon diēka dhe duan tė ta marrin.  Nė njė sfond tė tillė ku padrejtėsia dhe pushteti i errėt kanė zėnė fronin, zė fill dhe lind edhe drama “Kėmbanat e muzgut”. Njė dramė e Teodor Laēos qė evokon  njė histori tė mirėfilltė dashurie tė viteve 1935-1946 ku pushteti i ri i sapoardhur pas Luftės sė II Botėrore nuk solli atė qė pritej. Nėn regjinė e dy regjisorėve tė mirėnjohur tė skenės shqiptare si Alfred Bualoti dhe Andon Qesari sillet nė Teatėr nė formėn e njė vepre artistike njė plagė e shoqėrisė sė atyre viteve. Kėtu fillon drama,  fillojnė raprezaljet pėr tė rrėmbyer nga njė familje diēka qė nė fakt nuk iu takon ta marrin atyre qė duan ta marrin, atė qė nuk iu takon tė rrėmbehet,  njė pasuri qė nuk ėshtė e tyre. Kėtu lind njė dramė tragjike  e njė familjeje, njė ngjarje e dhimbshme qė trupa e aktorėve  tė Teatrit Kombėtar do tė sjellė nė skenė me shumė mjeshtėri  nė datat 22, 23, 24, 25 mars nė TK nė orėn 19. Nė kėtė dramė do tė luajnė njė kastė aktorėsh  tė pėrzgjedhur ku ka nga mė tė vjetrit qė kanė arritur falė punės sė tyre tė bėjnė emėr nė skenė si Robert Ndrenika ( Artist i Popullit ), Mirush Kabashi ( “Mjeshtėr i madh i skenės” ), Marjeta Ljarja dhe deri tek mė tė rinjtė si Anila Bisha, Dritan Boriēi, Elona Hyseni, Jozef Shiroka, Kreshnik Xhelilaj dhe Sonila K. etj. Njė pėrzgjedhje e bukur dhe e bėrė me shumė kujdes e ku tė gjithė kanė bėrė mė tė mirėn e tyre tė mundshme nė dy muaj punė. Kjo dramė do tė pasohet nga dy prodhime tė tjera qė janė  tė Teatri Kombėtar . Mesazhi qė mbart ky grup artistėsh  sjell nė skenė njė shfaqje tė mrekullueshem me njė lojė dinjitoze.  Nė “Kėmbanat e muzgut” , drama ku vulėn e regjisė  e kanė dy regjisorėt e mirėnjohur tė Bualoti dhe Qesari.  Alfred Bualoti dhe Anton  Qesari kanė bashkėpunuar disa herė bashkė  dhe dramat qė ata kanė vėnė nė skenė kanė pasur si karakteristikė tė tyre arritjen e krijimit tė karaktereve qė kanė mbetur nė kujtesėn e publikut e qė akoma pėrdoren si batuta prej tyre. Bualoti u shpreh se duke qenė se kjo ėshtė njė vepėr realiste ku absurdi mungon,  jeta qė krijohet  brenda kėsaj drame ėshtė rregulluar shumė mirė dhe kjo falė njė pune tė mirė tė trupės sė aktorėve. “Kėsaj radhe nuk e dimė nėse do tė ketė njė Jovan Bregu apo nė tjetėr personazh tė tillė qė tė mbetet nė kujtesė, kėtė le t’ia lėmė spektatorit ta thotė duke dhėnė vlerėsimet e veta pasi tė shohė shfaqjen. Eksperienca e tij nė Butrint ėshtė njė pėrfitim i madh pėr Alfredin siē u shpreh ai por, ėshtė nė njė tjetėr kah ky pėrfitim. Alfred Bualoti regjisor i “Kėmbanave tė muzgut” tha se kemi tė bėjmė me koncepte tė tjera  mbi veprėn , ka edhe ndryshime  qė pranohen e nuk pranohen dhe kjo bėhet nė raport me artistėt.

Romani “vetmi gruaje” i shkrimtares shqiptare botohet nga shtėpia botuese “Ah-ba-ka” nė Sofje

Flutura Aēka botohet nė bullgarisht

Dhurata Hamzai

Romani “Vetmi gruaje”, i pari nė prozėn e gjatė tė autores Flutura Aēka, i ėshtė prezantuar ditėt e fundit lexuesit bullgar. Kjo vepėr ėshtė botuar nga shtėpia botuese “Ah-ba-ka” nė Sofje nė kuadrin e njė kolane me romanciere bashkėkohore ballkanike. Romani ėshtė pėrkthyer nė bullgarisht nga pėrkthyesi Viktor Genkov, njė nga njohėsit mė tė mirw tė gjuhės shqipe nė Bullgari. Nė kėtė kolanė janė pėrfshirė shtatė autore femra si:Margarita Karapanou (Greqi), Dragica Najēevska (Maqedoni), Adriana Babeti (Rumani), Biljana Jovanoviē (Serbi), Adalet Aoly (Turqi) dhe Slavenka Drakuliē (Kroaci). Qėllimi i kėsaj kolane ėshtė sjellja e njė fryme tė re nga letėrsia e rajonit, veēanėrisht tė zėrit tė femrės, jo si kolanė feministe. Pėrfshirja e shkrimtares Flutura Aēka nė kėtė kolanė ėshtė e ideuar nga profesoresha e mirėnjohur e katedrės sė ballkanistikės nė universitetin e Sofjes, Rusana Bejleri, shkrimet e sė cilės mbi letėrsinė shqipe janė tė njohura edhe pėr lexuesin shqiptar. Zonja Genoveva Ēervenakova ėshtė ideatorja e projektit “Anima ballkanika” ku do tė prezantohen kėto autore. Vitet e fundit nė Bullgari ėshtė vėne re njė interesim nė rritje ndaj letėrsisė bashkėkohore dhe veēanėsisht atė tė shkruar nga autoret femra. Qėllimi ka qenė pėr t’i dhėnė pėrgjigje pyetjes se: A shkruajnė bukur femrat? Duket se prej kohėsh kjo pyetje ka marrė njė pėrgjigje pozitive nga lexuesit dhe kritika nė pėrgjithėsi. Projekti bullgar i prezantimit tė kėsaj kolane dėshiron t’i japė krijueseve femra hapėsirėn e duhur para lexuesit bullgar.

Romani “Vetmi gruaje” ėshtė botuar nė shqip nė vitin 2001 dhe ėshtė ribotuar dy herė. Nė qendėr tė librit ėshtė fati i njė gruaje, e cila luhatet mes dy jetėve tė ndryshme, tė shkuarės dhe tė tashmes, reales dhe tė tė fshehtės. Ky roman, edhe pse nė fillimin e prozės sė Aēkės, u prit me nota tė larta nga kritika dhe lexuesit. Flutura Aēka ėshtė autore e disa vėllimeve poetike dhe e tre romaneve: “Vetmi gruaje” (2001), “Kryqi i Harresės”(2004) – botuar nga “Skanderbeg books” dhe “Hiri” (2006) – botuar nga “Toena”. Flutura Aēka ėshtė prezantuar shpesh edhe para lexuesit tė huaj me poezi dhe krijimtaria e saj ėshtė pėrfshirė nė antologji tė ndryshme tė poezisė shqipe. Krijimtaria e saj ėshtė vlerėsuar jo vetėm nga gazetarė dhe kritikė vendas, por edhe nga studiues tė huaj tė letėrsisė shqipe.

II

Dje nė Prishtinė u mbajt takimi letrar me shkrimtarėt Milazim Krasniqi dhe Ervin Hatibi

Rikthehet vlera e artit dhe fjalės

Njė takim letrar me poetin nga Tirana Ervin Hatibi dhe atė nga Prishtina, Milazim Krasniqi ėshtė mbajtur dje nė amfiteatrin e Bibliotekės Kombėtare dhe Universitare tė Kosovės. Organizator i kėtij takimin ishte organizata “Paqja studentore”.  Nė emėr tė organizatės, nė ēelje tė kėtij takimi ka folur pėrfaqėsuesi Gėzim Qerimi, i cili kėtė takim letrar e quajti eveniment kulturor nė vazhdėn e tė tjerave qė ka ndėrmarrė kjo organizatė. Mė pas, ai tha se “Paqja studentore” nė agjendėn e vet ka paraparė po ashtu, qė gjatė kėtij viti akademik t’i organizojė edhe disa evenimente tė tjera me karakter kulturor. Po ashtu, z. Qerimi pėr tė pranishmit, bėri njė rezyme tė veprimtarisė letrare tė Ervin Hatibit., duke e vlerėsuar atė si njė nga poetėt mė tė mirė tė brezit tė ri, ose mė i miri i brezit tė tij, i brezit rinor tė fund-komunizimit. Duke cituar fjalėt e Ismail Kadaresė, Qerimi tha se “Hatibi ėshtė vazhdimėsia dhe e ardhmja e poezisė moderne shqiptare”. Pra njė talent qė e ka treguar veten qysh kur ka qenė 15 vjeēar. Ai ka shkuar shumė poezi tė modeleve tė ndryshme, dhe nė poezinė e tij gjejmė potpuri stilesh. Po ashtu, Hatibi dallohet pėr origjinalitetin dhe pėr pėrdorimin e njė leksiku tė mrekullueshėm tė gjuhės shqipe. Prej krijimtarisė sė Hatibit veēohen librat me poezi: “Pėr ditė shoh qiellin”, “ Pasqyra e lėndės”, etj. Poeti nga Tirana Ervin Hatibi, ndėrsa shprehu kėnaqėsinė e tij pėr mundėsinė e komunikimit tė drejtpėrdrejtė me lexuesin kosovar, lexoi po ashtu disa nga poezitė e tij, por edhe ese, tė cilat u duartrokitėn. Pjesė e kėtij takimi letrar ishte edhe krijuesi Kosovar Milazim Krasniqi, pėr tė cilin po ashtu u lexua njė biografi e shkurtėr. Nė vlerėsimin pėr Krasniqin u tha se poezitė e tij janė tė pėrfshira nė antologji tė ndryshme, kurse disa nga tekstet tė tij pėr dramė janė inskenuar edhe nė teatrot e Kosovės. Vetė Krasniqi, u shpreh pėr tė interesuarit nė kėtė takim letrar, se pikėrisht pjesėmarrja kaq masive e bėn atė qė tė shpresojė qė po fillon tė rikthehet edhe njėherė vlera e artit dhe e fjalės, nė kulturėn tonė. Po ashtu ai tha se nė kėto vite ne shqiptarėt, e kemi pėrjetuar nė lėkurėn tonė, atė qė ai e quajti njė zvetėnim tė interesimit,  por e mira ėshtė qė gjeneratat e reja po fillojnė tė rikthehen te vlerat, dhe atėherė e ardhmja e do tė jetė mė e sigurt, edhe pėr letėrsinė dhe pėr artin. Ashtu si edhe Hatibi, shkrimtari Krasniqi lexoi disa nga poezitė e tij, por ai kishte zgjedhur pėr tė lexuar para publikut disa nga poezitė e tij tė pabotuara mė parė si: “Shkėputja”, “Vrasja e mėsuesit”, “Mungesa e njė pyetjeje”, “Bosh”, “Shumėzimi i fytyrės”etj. Leximi i poezive ishte vetėm njė nga elementėt e kėtij takimi, ndėrkaq mė pas u kalua nė pjesėn e debatit, i cili u zhvillua kryesisht nė linjėn e letėrsisė shqipe, zhvillimeve tė saj, etj, ndėrsa dy shkrimtarėt mysafirė iu pėrgjigjėn pyetjeve tė shumta tė pranishmėve.

III

Ylli Pango merr detyrėn e ministrit tė Turizmit dhe Kulturės

Ceremonia zyrtare e prezantimit tė Ministrit tė ri tė MTKRS, Z. Ylli Pango, u zhvillua dje

nė MTKRS.Gjatė kėsaj ceremonie u bė prezantimi pėr drejtoret dhe shefat e sektorit tė MTKRS,i cili u krye ne prani tė ish ministrit Z. Bujar Leskaj dhe dy zevendėsministrave

Suzana Turku dhe Neritan Alibali. Nė fjalėn e tij ministri Pango, vlerėsoi me nota tė larta punėn e paraardhesit Leskaj dhe theksoi se ndryshimet brenda mazhorances qeverisėse duhen kuptuar si thellim i mėtejshėm i reformave tė qeverisė sė djathtė. Ministri Pango tha se objektivat e punės nė vazhdim  nė turizėm, kulturė, rini dhe sport duhet tė jenė tė qarta dhe ambicioze. Nga ana e tij ish ministri Leskaj falenderoi kryeministrin Berisha pėr mbėshtetjen e dhėnė gjatė mandatit tė tij si minister i MTKRS-sė dhe shtoi se kontributi nė politike do tė vijojė nė nivele tė tjera politike. Z.Leskaj shprehu kėnaqėsinė e veēantė qė drejtimi i MTKRS-sė pasohet nga prof. Ylli Pango, njė personalitet i njohur nė radhėt e intelektualėve dhe me kontribut nė kulturėn shqiptare.

EKONOMIA

Gjatė gjithė javės u krye njė aksion i gjerė, ku u kapėn shkelje tė mėdha nga tė paktėn 8 subjekte

Antikontrabanda, operacion nė tė gjitha doganat, 90 milionė lekė gjoba

Drejtoria e Pėrgjithshme e Doganave ka bėrė tė ditur se, aksione si ky i javės qė sapo u mbyll do tė jenė tė shpeshta dhe asnjė biznesi nuk do t’i lejohet tė anashkalojė ligjin dhe tė dėmtojė buxhetin e shtetit dhe bizneset e tjera

Drejtoria e Pėrgjithshme e Doganave ka nisur pėr gjatė gjithė javės qė kaloi njė aksion tė gjerė kontrolli nė tė gjitha pikat doganore tė vendit. Forcat e antikontrabandės tė Drejtorisė sė Pėrgjithshme tė Doganave, pas kontrolleve tė ushtruara evidentuan shkelje tė konsiderueshme tė mjaft subjekteve. Si pasojė e kėtyre shkeljeve tė vėrejtura, administrata doganore gjobiti tė gjitha subjektet e kapura nė kėto shkelje me njė vlerė totale gjobash prej mbi nėntėdhjetė milionė lekėsh tė vjetra. Tė dhėna zyrtare tė Drejtorisė sė Pėrgjithshme tė Doganave saktėsuan se, nė tė gjitha rastet bėhej fjalė pėr shmangie nga pagimi i detyrimeve doganore. Konkretisht, subjekti "ODI 66" u penalizua me shumėn 8.003.180 lekė nė doganėn e Elbasanit, pasi u gjetėn diferenca nė sasi, si dhe mallra tė ndryshme me origjine kineze tė padeklaruara, kryesisht artikuj kozmetikė. Rast tjetėr ishte edhe ai i subjektit "ELEKTROPLAST, 2 A.T." tė cilit iu dha gjoba me vlerė 453.134 lekė nė doganėn e Kapshticės, pėr diferenca nė sasi me kuti plastike dhe shirit ngjitės (mė tepėr se deklarimi).   Subjekti "SANITARE ALBA" u gjobit me 401.304 lekė nga grupi i Antikontrabandės, pasi u gjetėn diferenca nė sasi tė mallit tė deklaruar. Edhe agjencia doganore "A&A INTERNATIONAL", pėr mosdeklarim tė saktė tė mallit nė deklaratėn doganore pėr njė grup subjektesh u gjobit me vlerėn 127.181 lekė. 

Subjekti "NEVRUZ SHENAJ" u gjobit me 127.000 lekė, gjatė kontrollit nė doganėn e Vlorės pėr mall tė padeklaruar, (fidane ulliri). Drejtoria e Pėrgjithshme e Doganave ka bėrė tė ditur se, aksione si ky i javės qė sapo u mbyll do tė jenė tė shpeshta dhe madje shumė tė shpeshta dhe asnjė subjekt biznesi nuk do t’i lejohet tė anashkalojė ligjin dhe tė dėmtojė buxhetin e shtetit dhe bizneset e tjera. Administrata e doganave e cilėson kėtė vit si vitin nė tė cilin ajo do tė bėjė tė mundur, pas reformave tė deritanishme nė informatizmin e sistemit doganor dhe nė ndėrtimin e njė infrastrukture moderne, arritjen e rezultateve tė pakundėrshtueshme. Siē dihet, prej vitesh e vitesh, doganat kanė qenė njė nga segmentet mė tė akuzuara pėr korrupsion dhe kontrabandė edhe nga institucionet mė prestigjoze nė botė. Viti i kaluar ka qenė njė vit, ku asnjė zė nuk foli pėr frymė qė toleronte apo stimulonte korrupsionin nė kėtė institucion. Mė herėt, vitet e shkuara, drejtorėt e doganave dhe punonjėsit e tyre ishin personifikim i abuzimit me detyrėn.

Do tė krijohet njė bazė tė dhėnash qė do tė ndihmojė nė mbledhjen e tatimit mbi pasurinė

Tatimet, nis puna pėr krijimin e njė regjistri tė tė gjitha pasurive

Ministria e Financave do tė ndėrtojė njė data base (bazė tė dhėnash) tė pakundėrshtueshme pėr pasuritė e ēdo personi. Tė dhėna nga ky dikaster bėjnė tė ditur se, ka ardhur koha qė tė jetė e identifikuar ēdo pasuri dhe tė jetė i identifikuar edhe personi qė e zotėron atė. Kjo, kryesisht do tė bėhet pėr efekt tė mbledhjes  sė tatimit mbi pasurinė, pasi ky dikaster, vetėm pėr kėtė gjė mban pėrgjegjėsi. Aktualisht, mbledhja e tatimit mbi pasurinė ka njė performancė, siē e quajnė zyrtarė tė administratės sė tatimeve, mjaft tė dobėt e kjo, vetėm pėr shkak tė mungesės sė kėsaj baze tė dhėnash (data base). Pėr kėtė vit, nė buxhetin e shtetit ėshtė parashikuar qė tatimi pėr pasurinė tė mund tė mblidhet nė masėn e rreth njė presje katėr miliardė lekėve ose rreth katėrmbėdhjetė milionė dollarėve. Ndėrkohė qė, me pėrpilimin e kėsaj baze tė dhėnash, domethėnė me identifikimin pėrfundimitar tė tė gjitha pasurive dhe tė gjithė personave qė i zotėrojnė ato, nė fund tė vitit 2009 do tė kemi njė nivel tė ardhurash nga tatimi mbi pasurinė qė do tė shkojė nė dy presje tetė miliardė lekė ose rreth njėzet e tetė milionė dollarė. Pra, shihet se tė ardhurat nga tatimi mbi pasurinė do tė dyfishohen. Kėtu rol do tė luajė, jo vetėm identifikimi i pasurive, por edhe shtimi i tyre deri nė atė vit. Vetėm nga identifikimi i saktė i pasurive, tregojnė tė dhėna tė Ministrisė sė Financave, shteti humbet nė mbledhjen e tė ardhurave rreth dhjetė milionė dollarė. Siē dihet, administrata tatimore ėshtė futur nė njė proces tė madh tė betejės me ekonominė informale dhe identifikimi i tė gjitha aseteve dhe i tė gjitha pasurive qė me ligj tatohen ėshtė pjesė e kėsaj pėrpjekjeje. Siē dihet, tatimi mbi pasurinė nuk ėshtė njė taksė e rėndėsishme pėr buxhetin e shtetit, por identifikimi i pasurive dhe mbledhja e tatimit mbi pasurinė ėshtė njė element, i cili do tė bėjė qė edhe shumė taksa tė tjera tė mblidhen mė mirė e pos kėsaj, do tė ndihmojė edhe institucione tė tjera qė kanė nevojė pėr kėtė informacion.

Regjistrimi i punonjėsve do tė mundėsojė, veē tė tjerash edhe matjen e forcės reale tė punės qė ekziston nė vend 

Tė papunėt, 65% e tyre, tė papunė afatgjatė

Tremujori i fundit i vitit tė shkuar regjistroi njė normė papunėsie prej 14 pėr qind, nivel ky mė i ulėt krahasuar si me tremujorin paraardhės, ashtu edhe me tė njėjtėn periudhė tė njė viti mė parė. Tė dhėnat bėjnė me dije se, gjatė kėtyre tre muajve, numri i tė punėsuarve rezulton i njėjtė me atė tė tremujorit tė parė tė vitit tė kaluar, ndėrkohė qė numri i tė papunėve tė regjistruar ėshtė ulur me 20 mijė persona. Kjo gjė ka ngjarė, sepse gjatė kėsaj periudhe, masat administrative nga ana e organeve shtetėrore nė kuadrin e formalizimit tė mėtejshėm tė ekonomisė kanė shumė mė efiēente. Kėto masa, sė bashku me pėrmirėsimin e legjislacionit fiskal, duke lehtėsuar barrėn e bizneseve konsiderohen nė raport si faktorė tė rėndėsishėm qė ndikojnė nė rėnien e numrit tė tė papunėve tė regjistruar. Megjithatė, rritja e numrit tė njerėzve tė regjistruar nė zyrat e tatimeve dhe tė sigurimeve shoqėrore ėshtė edhe pasojė e njė klime te re ku po hyn biznesi, ku njė paketė e tėrė masash ėshtė miratruar pėr tė mundėsuar pėrtėritjen dhe formalizimin e tij. Mė anė tjetėr, kėto tė dhėna tė reja mundėsojnė njohjen e vėrtetė dhe tė saktė tė  forcės sė aftė pėr punė. Regjistrimi i punonjėsve do tė mundėsojė, veē tė tjerash, edhe matjen e forcės reale tė punės qė ekziston nė vend. Kjo do tė bėjė qė  Ministria e Financave dhe tė gjitha institucionet e tjera tė mund t’i pėrqasin mė mirė strategjitė e tyre Nė fakt, pavarėsisht kėtyre lėvizjeve, struktura e tė punėsuarve sipas sektorėve shtetėrorė e privatė tė  ekonomisė, nuk ka pėsuar ndryshime krahasuar me periudhėn paraardhėse. Rreth pesėdhjetė e tetė pėr qind e numrit tė pėrgjithshėm tė tė punėsuarve i pėrket sektorit privat bujqėsor, njėzet e tre pėr qind atij privat jobujqėsor dhe pjesa tjetėr e tė punėsuarve punojnė nė sektorin shtetėror. Nė vijim tė tendencės pėr zgjerim tė sektorit privat, numri i tė punėsuarve nė sektorin shtetėror ėshtė ulur. Kėshtu, edhe gjatė tremujorit tė parė tė vitit 2006, numri i tyre ka rėnė me njė presje njė pėr qind krahasuar me tremujorin e parė tė vitit tė kaluar. Tė punėsuarit nė sektorin privat jobujqėsor kanė regjistruar nė terma vjetorė, njė rritje tė numrit tė tyre me rreth zero presje nėntė pėr qind. Kėto lėvizje, nė njė masė tė madhe kanė ekuilibruar njėra-tjetrėn, duke bėrė qė numri i tė punėsuarve nė periudhat e mėsipėrme tė mbetet i pandryshuar.

KRONIKA

Procesi/ Rinis gjyqi, pas 10 seancash tė shtyra, pėr shkak tė mungesės sė avokatėve

Trafiku “konsullor” i heroinės, nis

Gjyqi ndaj Ajazit, Sakos e Janaqit

Duke shfrytėzuar pozicionin e tij si shofer pranė konsullatės greke nė Tiranė, i pandehuri Ilir Ajazi, nė bashkėpunim me tė pandehurit Krenar Sako dhe Valter Janaqi dhe disa persona tė tjerė, ende nėn hetim, kryente transportin e lėndėve narkotike

Ish-shoferi i konsullatės greke nė Gjirokastėr dhe dy bashkėpunėtorėt e tij nė Tiranė kanė dėgjuar dje nga prokurori akuzat pėr trafik droge. Prokuroria ka paraqitur dje nė seancėn nė ngarkim tė tre tė dyshuarve si trafikantė droge Krenar Sako, Valter Janaqi dhe Ilir Ajazi, provat e reja nė lidhje me akuzat ndaj kėtyre shtetasve, tė cilat janė arrestuar rreth njė vit mė parė si pjesė e njė rrjeti tė trafikut tė narkotikėve me Greqinė. Rinisja e gjyqit ėshtė bėrė pas 10 seancash tė shtyra, pėr shkak tė mungesės sė avokatėve.Sipas organit tė akuzės, i pandehuri Ajazi, ka qenė shofer nė Kosullatėn Greke nė Gjirokastėr dhe pikėrisht ky pozicion ka bėrė qė tė evitoheshin edhe kontrollet e makinave. Por, lėvizja e shpeshtė nė drejtim tė Greqisė dhe hyrje-daljet e shumta edhe brenda ditės kanė bėrė qė policia tė dyshojė dhe mė pas tė nisė hetimet. Nga hetimet ka rezultuar se, mė datė 27 nėntor 2004, nė pikėn e kalimit kufitar Kakavijė-Gjirokastėr, duke hyrė nga Shqipėria drejt Greqisė, bazuar nė informacionet paraprake, policia ka ndaluar tė pandehurin Ilir Ajazi. Ai drejtonte njė autoveturė tip “Benz” me targa TR 2799 J, pronė e tij dhe kishte pėrfunduar praktikėn e kalimit tė pikės kufitare nė doganėn shqiptare. Policia ka gjetur nė kėtė makinė rreth 2 kilogramė heroinė tė paketuar.

Hetimet

Duke shfrytėzuar pozicionin e tij si shofer pranė konsullatės greke nė Tiranė, i pandehuri Ilir Ajazi, nė bashkėpunim me tė pandehurit Krenar Sako dhe Valter Janaqi dhe disa persona tė tjerė, ende nėn hetim, kryente transportin e lėndėve narkotike, kryesisht tė llojit heroinė nė shtetin fqinj. Ajazi akuzohet se ka kryer disa herė eksportimin nė drejtim tė shtetit grek tė sasive tė lėndėve narkotike, tė cilat siguroheshin nga i pandehuri Sako nė Tiranė. Sipas kėrkesės pėr gjykim, i pandehuri Ilir Ajazi ka kryer disa herė transportimin e lėndėve narkotike, kryesisht heroinė nė drejtim tė Greqisė, tė cilat siguroheshin nga Ilir Elezi. Lėndėn narkotike, tė cilėn Ilir Ajazi e merrte nga Ilir Elezi, e dorėzonte nė Greqi tek i pandehuri Janaqi. Nė kėmbim tė dorėzimit tė lėndės narkotike, Ilir Ajazi merrte para, tė cilat i dėrgonte tek njė tjetėr person. Sipas prokurorisė, i pandehuri Valter Janaqi, rezident nė shtetin grek, merr porosi nga Ilir Elezi, edhe ky rezident nė Greqi, pėr tė transportuar njė sasi prej 5 kilogramėsh heroinė, si dhe rreth njė kilogram kokainė nga Athina nė Selanik. Pas kėsaj, policia e cila kishte kohė qė kishte vėnė nėn vėzhgim tė tre shtetasit ka mundur tė kapė edhe sasinė e heroinės. Ndėrsa, pritet qė nė javėn e ardhshme tė paraqiten nė gjykatė edhe dėshmitarėt e akuzės.

“Sarvisi”, pranga Bashos me 400 gramė hashash

Njė operacion i antidrogės sė kryeqytertit ka bėrė tė mundur sekuestrimin e pothuajse gjysmė kilogrami hashash nė pak orė. “Servisi” ėshtė emri i koduar i operacionit tė radhės antidrogė, ndėrsa u arrestua shtetasi Birēe Basho. Burimet zyrtare tė policisė sė kryeqytetit kanė bėrė tė ditur se, i arrestuari ėshtė kapur nė servisin e tij, i cili ndodhej nė afėrsi tė fushės sė aviacionit. Policia ka bėrė tė mundur kapjen e kėtij shtetasi, pas ndjekies qė i ka bėrė njė pėrdoruesi tė rregullt tė lėndėve narkotike. Nė servisin e Bashos, policia ka sekuestruar rreth 400 gramė hashash, tė cilėn i arresturi e kishte pėr ta shitur. Njė tjetėr person ėshtė identifikuar si bashkėpunėtori i tė ndaluarit, ndėrsa identiteti i tij nuk ėshtė bėrė ende i ditur pėr arsye hetimore. Sipas policisė, Basho kishte qenė prej disa kohėsh nė vėzhgim, ndėrsa hetimet pėr kėtė shtetas kanė nisur nga policia, pas kapjes sė disa adoleshentėve, tė cilėt janė kapur duke tymosur hashash. Kėta tė fundit kanė treguar edhe vendin ku kanė gjetur mallin, ndėrsa njė klient i rregullt i Bashos ėshtė bėrė shkak pėr gjetjen e sasisė sė hashashit dje nė servisin e Bashos. Ky i fundit ėshtė marrė nė pyetje nė lidhje me veprimtarinė e tij. Materialet, policia ka mundur t’ia kalojė organit tė akuzės sė kryeqytetit pėr hetime tė mėtejshme.

Vrasja e Kastratit, mungesa e dėshmisė nga e shoqja shtyn seancėn

Mungesa e bashkėshortes sė Behar Kastratit ėshtė bėrė shkak pėr shtyrjen e gjyqit nė ngarkim tė dy vėllezėrve Rexhaj dhe bashkėpunėtorit tė tyre, Ismail Gecaj, tė dyshuarit kryesorė pėr vrasjen e mjekut tė Hasit. Pas disa shtyrjesh pėr arsye tė ndryshme, e veja e Kastratit ka munguar nė sencėn e djeshme. Pėr kėtė, trupit gjykues ka vendosur qė ta thėrrasė radhėn tjetėr, pasi dėshmia e Vjollca Kastratit ėshtė njė nga dėshmitė kyēe tė akuzės. Me kėtė dėshmi pritet tė mbyllet edhe rrethi i dėshmitarėve tė thirrur nė gjyq nga prokuroria. Sipas akuzės, autorė tė vrasjes sė mjekut Behar Kastrati janė vėllezėrit Qamil e Abedin Rexhaj dhe i akuzuari si bashkėpunėtor i tyre, Ibrahim Geca. Sipas prokurorisė, nga hetimet ėshtė konkluduar se, motivi i vrasjes ka qenė vdekja e vėllait tė Rexhajve, Ganiut, nė spitalin e Krumės nė vitin 1995, si pasojė e njė infarkti miokardi, kur si mjek roje ka qenė Behar Kastrati, i cili nuk ėshtė ndodhur nė detyrė. Prokuroria ka zbardhur gjithė skemėn e ngjarjes, duke e bazuar nė prova materiale dhe dėshmi tė rreth 50 personave nga Hasi e Durrėsi, ku prej disa vitesh banojnė tė pandehurit Rexha. Sipas prokurorisė, mė datė 8 korrik 2005, rreth orės 11.30, policia e Hasit ėshtė njoftuar nga Flamur Kastrati se, qė nga mbrėmja e datės 7 korrik 2005, nuk ėshtė paraqitur nė banesė dhe nuk dihej vendndodhja e vėllait tė tij, Behar Kastrati, 42 vjeē, lindur nė Brrut tė Hasit e banues nė qytetin e Krumės. Humbja e kontaktit me tė nga familjarėt ka ndodhur qė prej orės 23.30, tė datės 7 korrik 2005 e nė vazhdim. Ndėrkaq, mė 27 gusht, nė fshatin Klosh tė Kukėsit, nė rrugėn automobilistike Kukės-Tiranė, nė vendin e quajtur “Ura e Kloshit”, rreth 5 metra nga kėmba e katėrt e urės dhe 8 metra nga bregu verior i liqenit ndodhej njė kufomė e zhytur nė ujė, ku dallohej pjesa e prapme e kokės dhe shpina. Gjatė kėqyrjes sė vendit tė ngjarjes dhe gjatė nxjerrjes sė kufomės, u konstatua se trupi ishte i lidhur me dy shtylla betoni nėpėrmjet telave dhe njė litari nė qafė, trup dhe kėmbė. Nga veprimet hetimore tė kryera mė tej u konkludua se, kufoma e gjetur i pėrkiste Behar Kastratit.

Shkurt

Trafiku, mbeten nė qeli dy turqit

Mbeten nė qeli dy turqit e arrestuar dy ditė mė parė nga forcat e komisariatit tė Rinasit, tė dyshuar si trafikantė qeniesh njerėzore. Me kėtė akuzė Erkan Cakin dhe Kenan Cevdar janė paraqitur dje, para gjykatės sė Tiranės, pėr tė marrė edhe masėn e sigurisė. Tė dy shtetasit turq nuk kanė pranuar tė flasin para togave tė zeza, ndėrsa, sipas prokurorit, tė dy kėta shtetas, nė bazė tė provave tė mbledhura kanė shfrytėzuar Tiranėn pėr tė ndihmuar shtetas tė tjerė turq qė tė kalojnė pėr nė Europė. Operacioni i koduar mė emrin “Rinasi 2” ka bėrė tė mundur arrestimin e Erkan Cakin, 27 vjeē, lindur nė Bursa tė Turqisė e banues nė Elbasan si dhe Kenan Cevdar, 55 vjeē, lindur dhe banues nė Turqi, por me banim tė pėrkohshėm nė Shqipėri. Informacionet e siguruara nė rrugė operative kanė ēuar agjentėt e Antitrafikut nė gjurmėt e dy turqve, ndėrsa arrestimi i tyre ėshtė realizuar nė momentin qė klandestinėt kanė mbėrritur nė Rinas.

Hajdar Malaj, avokatja e re shtyn seancėn

Gjyqi nė ngarkim tė Hajdar Malajt ėshtė shtyrė edhe njė tjetėr herė pasi avokatja mbrojtėse, e cila sapo ka marrė nė mbrojtje kėtė tė pandehur, ka kėrkuar qė tė njihet me aktet e dosjes hetimore. Edhe pse Hajdar Malaj, atentatori i gjykatėses sė Fierit ėshtė dėrguar nė gjykim tė drejtpėrdrejtė nė Gjykatėn e Krimeve tė Rėnda, qė prej disa javėsh janė gjetur arėsye nga mė tė ndryshmet pėr tė vonuar kėtė proces. Hajdar Malaj po pėrgjigjet pėrpara gjykatės pėr veprat penale tė “vrasjes me dashje tė mbetur nė tentativė pėr shkak tė cilėsive tė veēanta” dhe “armėmbajtje pa leje”. Sipas prokurorit tė ēėshtjes, Hajdar Malaj, ka pasur njė ēėshtje civile pėr probleme pronėsie me ish-bashkėshorten e tij, Fatime Liēaj edhe kjo nga Mallakastra. Hajdar Malaj dhe Fatime Liēaj kanė qenė burrė e grua, por nė vitin 1995 martesa tyre u prish. Ata kishin midis tyre njė gjyq me objekt, “detyrim pėr pėrdorim sendi nė bashkėpronėsi”. Gjyqi me dy ish-bashkėshortėt zhvillohej pėr njė dhomė tė shtėpisė, pėr tė cilėn Gjykata e Lartė kishte vendosur se duhej ta shfrytėzonte e shoqja. Pas vendimit tė dhėnė prej gjyqtares, Irena Maneku, Malaj ka nxjerrė pistoletėn e fshehur nė njė ēantė tė vogėl, duke ia drejtuar asaj.

Njė gjyqtar grek ka publikuar lidhjet e Alimuēės me biznesmenė e “VIP”-a grekė

Fajdet, prokuroria dhe

Arapi bllokuan rihetimin

Njė dėshmitare kishte ofruar dokumente pėr “Gjallicėn” nė organet e hetimit dhe tek ish- kryeadministratori, por ajo vetėm ėshtė “shpėrfillur”

Prokuroria shqiptare ka qenė nė dijeni tė shumė dokumenteve tė pazbuluara lidhur me “Gjallicėn” dhe “Vefa”-n, por rezultati i hetimeve ka qenė njė dėshtim. Kėshtu janė shprehur dje, burime pranė Komisionit tė Transparencės, tė cilėt bazohen nė disa korrespondenca jo vetėm tė kėtij institucioni me prokurorinė, por edhe me disa prej qytetarėve qė kanė dėshmuar se, provat e tyre ndaj piramidave janė shpėrfillur nga organi i akuzės. Sipas tė njėjtit burim, njė dėshmitare ka ofruar ndihmėn pėr tė zbardhur miliona dollarė tė “Gjallicės”, por as prokuroria e as Farudin Arapi nuk kanė kanė pranuar tė nisin procesin. “Nė bazė tė dokumenteve tė dėshmitares, ish-komisioni hetimor, parlamentar i sugjeroi prokurorisė hetime pėr fajdet, por edhe ky sugjerim nuk u mor parasysh”, - thanė dje burime nga Komisioni i Transparencės. Ndėrkaq, kryembikėqyrėsi, Bajram Malaj, ka pohuar se, nė institucionin e tij ekzistojnė dokumente tė mjaftueshme pėr tė hapur hetimin, ndėrkohė qė ka pohuar edhe evidentimin e disa personave publikė nė Shqipėri, tė pėrfshirė nė kėtė proces transfertash, apo edhe pėrfitimesh.

Pėrplasja e shifrave dhe denoncimi

Zyra e transparencės ka konfirmuar transferta deri nė 60 milionė dollarė, qė mund tė rikthehen, nėse do tė ekzistojė vullneti pėr t’i zbardhur. Ndėrkohė qė hetuesit, qoftė nė Shqipėri, ashtu edhe nga pala greke,dyshojnė se shifrat janė edhe mė tė mėdha.

Nga ana e tij, kryetari i Komisionit tė Ligjeve dhe Transparencės nė parlamentin grek, Anastasios Karamarios, ka deklaruar se, bėhet fjalė pėr pastrim parash, ku pėrveē ish-bosit tė “VEFA”-s, Vehbi Alimuēajt dhe familjarėve tė tij, rezultojnė tė implikuar edhe disa personalitete greke, drejtues policie, bankierė, biznesmenė dhe avokatė grekė.

Dyshimin e Karamarios e kishte bėrė publik disa kohė mė parė edhe njė gjyqtar grek, i cili kishte deklaruar se, pėrvetėsuesit nė Greqi tė piramidave janė figura tepėr tė respektueshme greke, ndėrsa nė kėtė ēėshtje duket se kanė gisht edhe funksionarė tė lartė tė policisė greke. Gjyqtari ka hedhur dyshimin edhe pėr mėnyrėn e dhėnies sė lejeve tė hyrjes dhe qėndrimit nė Greqi tė Alimuēės dhe familjes sė tij.

Tashmė, llogaritė, tokat, anijet dhe hotelet qė janė nė emėr tė kunatit tė Alimuēės dhe disa partnerėve tė tij, pritet tė jenė pjesė e dosjes hetimore, ndėrkohė qė ish- spiuni, Vavilis, pritet tė dėshmojė kėtė herė gjithė takimet dhe hyrje-daljet nė Shqipėri.

Shitja e aseteve, paratė e fshehura, Kuvendi

kėrkoi rihetim pėr “Vefa”-n e “Gjallicėn”

Kuvendi i kaluar i sugjeroi Prokurorisė sė Pėrgjithshme qė tė rihapte hetimet pėr fajdet, por ende asnjė e dhėnė zyrtare nuk ka dalė nga ky proces. Shkak pėr kėtė kėrkesė nė atė kohė u bė nxjerrja nė dritė e disa dokumenteve tė reja pėr dy kompanitė mė rrėnuese pėr shqiptarėt, “Vefa Holding” dhe “Gjallica”. Bėhej fjalė pėr dokumente qė kishin tė bėnin me llogari tė pazbardhura dhe procedurat e dyshimta tė shitjeve e aseteve tė kompanive tė mėdha, piramidale. Ndėrkaq, nė fund tė vitit 2005-sė u formuluan edhe disa akuza tė qarta ndaj ish- kryeadministratorit tė kėtyre firmave, Farudin Arapi. Ky i fundit ishte akuzuar edhe nga vetė ish-bosėt e firmave piramidale. Kėshtu, pretendime pėr shitjen e objekteve me vlerė mė tė ulėt sesa paraqiten nė treg, ka patur bosi i shoqėrisė “Vefa Hollding”. Po kėshtu, gjatė shqyrtimit gjyqėsor, edhe Shemsie Kadria ėshtė shprehur se, Farudin Arapi, nė cilėsinė e kryetarit tė mbikėqyrjes, ka manipuluar nė shifra nė momentin e shitjes sė aseteve. Drejtuesit e kėtyre firmave piramidale kanė pretenduar se objektet e tyre kanė qenė me vlerė tė madhe dhe janė shitur pėr njė copė bukė. Ndėrkaq, kreu i Komisionit tė Transparencės, Malaj, deklaroi se shumė shpejt do tė kėrkohej rihetim jo vetėm pėr shoqėrinė “Vefa”, por edhe “Gjallica”, pasi bėhet fjalė pėr fshehjen e miliona dollarėve jashtė Shqipėrisė. Gjithsesi, edhe sot qė ēėshtja u rihap nga parlamenti grek, nga hetimet e palės shqiptare nuk ka asnjė shenjė lidhur me emrat konkretė, edhe pse nė disa raste pėrfituesit janė identifikuar qė kryejnė aktivitet, madje biznese tė mėdha, edhe nė Shqipėri.

Grabisnin banesa nė periferi, “Rrethimi” fut pesė nė pranga

Prangosen grabitėsit e periferive. Policia ka prangosur tė hėnėn vonė pesė persona, tė cilėt tentuan tė vidhnin me armė njė banesė nė periferi tė Tiranės. Operacioni i koduar “Rrethimi”, ku edhe u prangosėn pesė vjedhėsit, ka nisur pas njė telefonate tė njė banori tė Tapizės. “Pas telefonatės nga banori, u organizua operacioni ‘Rrethimi’, i cili solli nė pranga edhe pesė persona tė dyshuar edhe pėr vjedhje tė tjera”, - tha dje, policia e Tiranės. Sipas policisė sė Tiranės, gjatė kėtij operacioni u arrestuan shtetasit Hamdi Tota, 25 vjeē, Ali Seferi, 19 vjeē, Arens Kalivaēi, 25 vjeē, Xhevahire Dajēi, 40 vjeē, nga Tirana, si dhe Roland Kakuli, 26 vjeē, nga Kruja. Tė pesė personat u arrestuan nė flagrancė, teksa vidhnin me armė banesėn e Shkėlqim Vulkajt nė fshatin Tapizė.

Ndėrkohė, policia e Tiranės shpjegoi se, me cilėsinė e provės materiale, policia iu sekuestroi tė arrestuarve; njė automatik model 56, njė karikator me 15 fishekė, njė pushkė model 54 me dy krehėra me 45 fishekė, njė granatė mbrojtėse, njė automjet tip “Opel”, me targė L379TOY. “Gjatė kėtij operacioni, personat e arrestuar kanė kundėrshtuar me dhunė punonjėsit e policisė, pėr t'i shpėtuar prangosjes dhe pėr t'u larguar nga vendi i ngjarjes, por pa mundur tė realizonin qėllimin e tyre”, - tha policia, duke i shtuar grabitėsve edhe akuzėn e kundėrshtimit tė forcave policore.

Dyshimet pėr vjedhje tė tjera

Ndėrkohė, nė bazė tė hetimeve tė para mėsohet se pesė tė prangosurit nė Tapizė janė edhe autorė tė vjedhjes sė disa banesave tė tjera nė periferi tė Tiranės dhe nė aksin rrugor Kamėz - Fushė Krujė. “Dyshojmė se kemi tė bėjmė me njė prej grupeve qė ka pėrdorur dhunėn dhe mashtrimin pėr tė grabitur mjaft banesa”, - thanė dje, burime policore. Sipas tė njėjtave burime, tė cilėt tashmė kanė shtrirė hetimet pėr tė plotėsuar grupin edhe me bashkėpunėtorėt e tjerė, mėsohet se gruaja 40-vjeēare ėshtė pėrdorur shpeshherė pėr tė marrė informacione, teksa shfaqej si tregtare nė fshatra, pėr tė saktėsuar edhe shtėpitė qė mė pas do tė ishin pre e grabitjeve.  

Tė prangosur nga “Rrethimi”

Hamdi Tota, 25 vjeē

Ali Seferi, 19 vjeē

Arens Kalivaēi, 25 vjeē

Xhevahire Dajēi, 40 vjeē

Roland Kakuli, 26 vjeē

Vjedhja qė po bėnin

Shtėpia e Shkėlqim Vulkajt, nė fshatin Tapizė

Akuza tė tjera

Vjedhje banesash nė periferi tė Tiranės dhe nė aksin rrugor Kamėz - Fushė Krujė

SPORTI

Skuadra pėrfaqėsuese shqiptare vijon pėrgatitjet pėr anti-Slloveninė. Dje erdhėn Canaj, Bogdani, Lala e Beqiri

Kombėtarja, Bariē udhėzon pėr gjithēka me telefon

Zv/trajneri Kovaēiē: “Trajneri Bariē dhe ne si staf dėshirojmė qė pas ndeshjes me Slloveninė tė kemi katėr pikė dhe ta lėmė pas Slloveninė. Kjo do tė thotė se, ne do tė bėjmė gjithēka dhe se pėrgatitjet tona, nė prag tė ndeshjes duhet tė jenė maksimale pėr kėtė ballafaqim, tė cilin dėshirojmė ta mbyllim me fitore”

Kombetarja shqiptare vazhdon pergatitjet e saj per anti-Sllovenine. Shpetim Duro e Kovaēiē kane tashme ne dore edhe komanden e skuadres, e cila do te plotesohet sot me ardhjen naten vone te Lorik Canajt dhe Elvin Beqirit, ndersa te tjeret jane ne

dispozicion. Futbollistet, si gjithnje optimiste per sfiden e se shtunes, rezervojne gjithsesi edhe forcen e kundershtarit. Stervitjet e skuadres kombetare vijojne ne Kavaje, ne nje kohe qe neser ndihmesat e Bariēit, Duro e Kovaēiē do te jene perballe medias, per te percjelle edhe situaten me te fundit. Bariē nuk vjen, ne nje kohe qe gjithēka rreth pergatitjeve te dy eliminatoreve percillen edhe me sinjalizime telefonike. Presidenti i FSHF-se, Armand Duka, pasi ka mesuar me keqardhje se tekniku Bariē nuk do te mund te drejtoje ekipin ne ndeshjet e radhes, i ka dhene mbeshtetjen e tij dhe te institucionit qe ai drejton trajneri Slavko Kovacic. Duka ka shprehur besimin se, ne drejtimin e skuadres eshte serisht nje trajner profesionist, i cili do te arrije te pergatise skuadren drejt rezultateve pozitive. Ndėrsa zv/trajneri i kombėtares qė zėvendėson Bariēin nė kėto ndeshje, Kovaēiē, thekson: “Dua ta vlerėsoj si njė deklaratė tė zakonshme trajneri dhe pėr mė tepėr njė dėshirė tė tij. Ashtu sikundėr ėshtė e ligjshme dhe pėr ne tė themi se do tė synojmė tė shėnojmė tė parėt, aq mė tepėr kur takimi luhet nė fushėn tonė. Mund tė them se e njoh mjaftueshėm atė mė shumė nė rolin e futbollistit, edhe pse ka tė bėjė me njė periudhė para 15 vjetėsh kur ai luante nė radhėt e Gracit tė Austrisė (1989-1994). Trajneri Bariē dhe ne si staf dėshirojmė qė pas ndeshjes me Slloveninė tė kemi katėr pikė dhe ta lėmė pas Slloveninė. Kjo do tė thotė se ne do tė bėjmė gjithēka dhe se pėrgatitjet tona, nė prag tė ndeshjes duhet tė jenė maksimale pėr kėtė ballafaqim, tė cilin dėshirojmė ta mbyllim me fitore”. Sllavko Kovaēiē ka qenė njė nga ndihmėsit edhe tė trajnerėve tė pėrfaqėsueses austriake Hans Krankl dhe Andrea Herzog, ka njė karrierė tė pasur si futbollit dhe trajner. Kovaēiē vlerėsohet me nota maksimale nga trajneri i

kombėtares shqiptare. Ndėrkaq, njė nga mbrojtėsit mė tė fortė tė kampionatit kombėtar tė futbollit, Dede, thekson se Sllovenia ėshtė njė rival i vėshtirė, por kėsaj radhe e ka shumė tė vėshtirė: “Mendoj se ndeshja kundėr Sllovenisė ėshtė shumė e rėndėsishme, pėr me tepėr kur ajo ka shumė vlera pėr ecurinė e kombėtares. Gjithmonė, kur luhet pėr flamurin edhe me kundėrshtarin mė tė dobėt duhet tė impenjohesh maksimalisht. Unė kam bindjen se do tė marrim maksimumin. Ne do tė japim mė tė mirėn tonė. Edhe pse thuhet se Sllovenia nuk ėshtė mė nė nivelin e disa viteve mė parė, ata e ruajnė profilin e futbollit teknik e cila mund tė na vendosė edhe nė vėshtirėsi. Gjithsesi, vetėm dita e ndeshjes dhe pėrfundimi i 90 minutave do tė tregojė realisht tė vėrtetėn.”

Gjermanėt: “Me Kapllanin, sulmi i frikshėm”

Pese dite perpara ndeshjes me Sllovenine, nje artikull per kombetaren shqiptare ka dhene edhe e perjavshmja me e njohur gjermane sportive, “Kicker”, ne faqen e saj te internetit. Keshtu, gazetaret gjermane kane sqaruar opinionin vendas, per gjendjen e trajnerit te kombetares shqiptare, Oto Baric, qe dikur ka drejtuar edhe Shtutgartin, duke thene se gjendja e tij nuk eshte alarmante, por me shume mundesi, ai nuk do te jete ne stol te Shqiperise, per ndeshjen me Sllovenine. Po keshtu, ne titull te ketij shkrimi qendronte edhe nje shkrim, ku i behej elozhe sulmuesit shqiptar te Karlsruhes, njekohėsisht edhe njeri nga golashenuesit me te mire te Bundesliges 2 gjermane, me 14 gola. “Me Kapllanin, Shqiperia eshte e sigurte drejt fitores”, ishte shkrimi i Kicker.de.

Aperture faqe 22 me foto

Mesfushori fantazist i kuqezinjve flet pėr dy ndeshjet e afėrme tė skuadrės pėrfaqėsuese

Klodian Duro: “Ky publik meriton vetėm tri pikė tė shtunėn”

Edhe pse 5 dite na ndajne nga perballja e 24 marsit me Sllovenine, futbollistet kuqezinj, te grumbulluar ne hotel “Adriatik” kane nisur te ndiejne qe tani emocionet e ndeshjes qe do te luhet ne “Loro Boriēi”.  Keshtu, mesfushori i Tiranes dhe sigurisht nje nga

titullaret e domosdoshem te perfaqesueses, Klodian Duro, ne nje interviste per futbolli.com ka pranuar se, lojtaret jane te perqendruar maksimalisht ne perballjen e 24 marsit. “Sllovenia duhet mundur, - ka thene Duro,- pak rendesi ka se na duhet te djersijme.”

Duro, si po shkojnė pėrgatitjet me kombėtaren?

Deri tani shume mire. Jemi stervitur qe te te dielen pasdite, ndersa sot kemi zhvilluar dy seanca stervitore. Jemo lodhur, por ne te vertete ia vlen.

Si ėshtė situata nė skuadėr, pėr kėto dy sfida?

Shume e mire. Mund te them se te gjithe po mundohemi te bejme maksimumin qe te dalim me sukses ne keto dy ndeshje te radhes, ndaj Sllovenise dhe Bullgarise. Por, ajo qe duhet menduar eshte ndeshja qe kemi ketu, pra me 24 mars me Sllovenine. Me pas do te mendojme per Bullgarine.

Si po pritet sfida me Slloveninė, pasi ėshtė e para, dhe ka shumė rėndėsi pėr 3 pikėt?

Sigurisht, kemi mare vesh per problemet e trajnerit Baric dhe kjo na ka shqetesuar disi, megjithate le te shpresojme qe ai te sherohet sa me shpejt qe te jete ne krye te skuadres. Tani per tani, stervitjen po e zhvillojme me zv/trajnerin Kovaēiē dhe stervitja eshte shume serioze.

Janė rikthyer nė kombėtare Bushi dhe Salihi, dy nga shokėt tuaj, pėrveēse kolegė...

Po eshte e vertete. Si Loku, ashtu edhe Salihi jane dy shoke te mite. Me Bushin kemi qendruar ne Turqi, ndersa me Hamdiun kemi qene tek Tirana dhe jam shume i kenaqur qe ata jane thirrur, sepse ne te vertete e meritojne.

Ēdo tė thotė njė fitore me Slloveninė?

Do te thote tri pike dhe ajo qe eshte me e rendesishme do te kenaqim ate publik, ku une kam luajtur per kaq vite me Vllaznine. E di qe na duhet impenjim maksimal, por ne fund kur t’ia dalim, fitorja do te jete shume e embel. Futbolli.com

Besnik Hasi kapiteni i ri i Shqipėrisė

Lojtari i Lokerinit nė kampionatin Belg, Besnik Hasi, do jetė kapiteni i ri kombėtares tonė kundėr Sllovenisė dhe Bullgarisė. Mosgrumbullimi i Iglit Tares bėri qė shiriti i kapitenit tė ngelet jetim dhe nga FSHF-ja ėshtė vendosur qė kėtė nder pėr ta mbajtur shiritin ta ketė lojtari Hasi. Ai ka dhėnė njė kontribut tė madh pėr kombėtaren tonė dhe ėshtė njė nga lojtarėt mė me eksperiencė nė skuadėr. Ndeshjen e fundit me Lokerenit, Hasi ėshtė detyruar ta shohė nga tribuna e stadiumit, pasi trajneri serb, Slavoljub Muslim, nuk e kishte grumbulluar pėr arsye shėndetėsore. Shqiptari nga Kosova do tė jetė nė krye tė ekipit kombėtar, i cili po vazhdon stėrvitjen nė qytetin e Durrėsit dhe Kavajės nėn drejtimin e trajnerėve Kovaēiē dhe Duro.

Hyka: Kontrata me Olimpiakosin mė dha kombėtaren

Lojtari me i ri i kombetares shqiptare, i cili ka firmosur nje kontrate 5-vjeēare me kampionen e Greqise, skuadren e Olimpiakos, Jahmir Hyka, duket se eshte i kenaqur nga qendrimi i tij tek skuadra e te rinjve te Olimpiakosit. Keto dite, Hyka eshte grumbulluar me skuadren kombetare te Shqiperise, per t’u pergatitur per 2 ndeshjet e radhes te eliminatoreve te Kampionatit Europian. “Kontrata ime me Olimpiakosin, me ndihmoi qe te thirresha ne kombetaren e pare. Besoj ne aftesite e mia dhe ndihem me teper profesionist. Besoj se do te aktivizohem per pak minuta kunder Sllovenise dhe Bullgarise. Aktivizimi im do te ishte shume i rendesishem per mua”. Edhe ndihmestrajneri i kombetares shqiptare, Kovacic, i cili do te zevendesoje trajnerin Baric ne keto dy ndeshje, u shpreh me fjalet me te mira per per vlerat e Hykes:  “Hyka eshte nje futbollist shume i zgjuar dhe shume i vlefshem per te ardhmen e kombetares shqiptare.”

Bullgaria/ Vendoset se kush ėshtė kapiteni

Nuk do vendose Hristo Soichkov se kush do jete kapiten i skuadres kombetare, por do tė jene vete lojtaret qe do zgjedhin kapitenin e tyre. Pasi ish-kapiteni Stilian Petrov bojkotoi ekipin kombetar, lenta e kapitenit iu dha Dimitar Berbatov. Pritet qe nga mesi i kesaj jave lojtaret te bejne nje votim te fshehte, ku do vendoset kush do jete kapiteni.

Nderkohe, behet e ditur se eshte vendosur se kush do jete zevendesuesi i Vladimir Manchev, i cili theu hunden ne ndeshjen e djeshme. Ai do jete Cvetan Genkov, lojtar i Lokomotiv Sofia, i cili ndiqet nga disa skuadra te njohura europiane siē eshte Valencia, Deportivo La Coruna apo Borussia Dortmund.

Burreli ndryshon renditjen nė Kategorinė e Parė

KE i FSHF-se, mė daten 15.03.2007 ka vendosur qe ekipi i Burrelit, pjesėmarres ne kategorine e Pare ne sezonin futbollistik 2006-2007, pa marre pergjigje nga Gjykata e Lozanes, nuk duhet te marre pjese ne aktivitetin kombetar te kategorise se Pare. Nisur nga fakti qe jo te gjitha skuadrat pjesėmarrese ne kete kategori kane luajtur me ekipin e Burrelit dhe kampionati i Kategorise se Pare po perfundon, klasifikimi i Kategorise sė Pare duhet te publikohet dhe te vazhdoje pa rezultatin e ndeshjeve qe ka zhvilluar ekipi i Burrelit. Per te patur nje situate me te qarte ne renditjen e kategorise se Pare si per skuadrat qe luajne per te dale ne kategorine “Superiore”, ashtu edhe per ato qe jane ne shkallet e fundit te klasifikimit, ne baze te KDS, Kreu 15, Neni 23, pika 4 germa a, shpallen te pavlefshme te gjitha rezultatet e ekipit te Burrelit te arritura ne 10 jave pjesėmarrje ne Kategorine e Pare per sezonin 2006-2007.

Klasifikimi i ri

1. SKĖNDERBEU 18 12 4 2 31-12 40

2. TURBINA                17 12 1 4 18-11 37

3. BESĖLIDHJA    18 10 6 2 31-9    36

4. LUSHNJA                18 11 3 4 32-16 36

5. LAĒI              18 8 6 4 26-15    30

6. ERZENI          18 9 2 7 28-21    29

7. SOPOTI          17 5 4 8 18-22    19

8. GRAMSHI                18 6 1 11 16-24 19

9. TEPELENA       17 5 3 9 17-20    18

10. POGRADECI   17 6 0 11 15-22 18

11. TOMORI                17 4 2 11 13-29 14

12. BILISHT SPORT      17 5 2 10 17-29 14 (- 3 pike KDS)

13. ADA             18 3 2 13 12-41 11

Klubi i Milanit do tė zbresė nė Shkup pėr talentet

Tė rinjtė nga Maqedonia qė kanė nė zemėr futbollin dhe nė veēanti kanė prirje dhe talent pėr tė luajtur futboll do tė kenė shans shumė tė mirė qė nė tė ardhmen tė stėrviten pėrballė yjeve tė futbollit botėror. Ekspertėt e njohur tė futbollit nga klubi AC Milan i Italisė do tė qėndrojnė nė Shkup pėr tė bėrė pėrzgjedhjen e talenteve tė futbollit. Nė fakt, nga data 6-23 korrik nė fushėn sportive tė Rabotniēki K. do tė organizohet “Milan Junior Camp - Shkupi 2007”, ku do tė zhvillohen gara tė ndryshme. Njė informacion tė tillė e kanė pohuar edhe nga KF Rabotniēki Kometall, tė cilėt nė pesė vitet e ardhshme do tė jenė nikoqirė tė kėsaj pėrzgjedhje. “Ka arritur nė adresėn tonė ftesa zyrtare pėr tė organizuar, sė bashku me AC Milan, kampin ku do tė pėrzgjidhen talentet e rinj dhe mė tė mirė tė futbollit tė Maqedonisė. Ne kėtė ftesė e kemi pranuar dhe ditėn e premte presim ardhjen e stafit nga Milani”, - tha pėrfaqėsuesi i Rabotniēkit, Dejan Ēekarov. Sipas tij, nė kėtė kamp do tė kenė tė drejtė tė marrin pjesė 300 fėmijė nga e gjithė Maqedonia, por qė do tė jenė tė moshės nga 6 deri nė 16 vjeē. Nga gjithė tė pranishmit tre talentet mė tė mirė dhe mė fatlumė do tė kenė mundėsi tė udhėtojnė nė Milano tė Italisė me mundėsi pėr tė qenė nė tė ardhmen pjesė e futbollit italian dhe europian. Gjithashtu, kėta tre talente nga Maqedonia, nė Milano do tė kenė mundėsi pėr tė luajtur sė bashku me fėmijėt e tjerė tė pėrzgjedhur nga tė gjitha vendet e botės. Pėr pjesėmarrėsit e tjerė do tė ndahen topa futbolli, veshje sportive dhe pėr tė gjithė do tė ketė diploma me nėnshkrimin e futbollistit tė njohur tė AC Milanit, Paolo Maldini. Tė premten, nė Shkup, do tė qėndrojnė katėr pėrfaqėsuesit e Milanit, Daniele Massaro, Francesca Scarpa, Francesca Pietra dhe Marco Schembri, tė cilėt do tė tregojnė hollėsitė e projektit.

BARCELONA

Leo Messi: “Besoj se do ta mbyll karrierėn tek Barcelona”

Analistė dhe gazetarė tė njohur tė sportit mendojnė se superylli i Barcelonės, argjentinasi Lionel Mesi, me lojėn e tij pėrkujton dy gjigantėt e futbollit botėror, bashkėkombasin e tij Maradonėn dhe brazilianin Romario. Pas het-trikut qė ka shėnuar nė derbin mė tė madh spanjoll, Barcelona-Real Madrid, fotografia e tij vazhdon tė mbetet nė faqet e para tė gazetave sportive mė tė njohura, jo vetėm nė Spanjė. Analistė qė futbollin e kanė pėrcjellė me dekada tė tėra dhe mendojnė se Mesi ėshtė pasardhėsi i vetėm i denjė

i Maradonės, tė cilit i pėrngjan me shpejtėsinė, manovrimet me top dhe aftėsinė pėr ta vendosur epilogun e ndeshjes. Disa tė tjerė e krahasojnė me Romarion, i cili i ėshtė afruar golit jubilar (1000), pasi deri tani ka shėnuar 998 gola. Me tre golat e tij nė “El Classico”, Mesi i ėshtė bashkuar Romarios, i cili kėtė sukses e pati arritur 13 vjet mė parė, kur ishte anėtar i Barcelonės. “Kisha nevojė pėr njė ndeshje tė tillė. Pas shumė lėndimesh, i jam kthyer lojės. Trajneri mė ka dhėnė rastin tė luaj, por nuk isha efikas. Pėr fat tė mirė, ky het-trik ma ktheu vetėbesimin”, - ka thėnė Mesi nė njėrėn nga intervistat e tij tė shumta. Me 17 vjet, Mesi startoi nė skuadrėn e parė tė Barcelonės dhe nė debutimin kundėr Albasetės shėnoi golin e tij tė parė dhe njėkohėsisht ėshtė futbollisti mė i ri nė historinė e skuadrės qė ka luajtur nė Primera Division. “Loja qė aplikon Rajkard mė pėrshtatet shumė. E di qė duhet tė punoj edhe shumė, por me kėta futbollistė qė luaj, jam i sigurt se do tė pėrparoj shpejt. Pėrveē profesionalizmit, me Barcelonėn mė lidhin edhe emocionet e forta. Ky klub ka bėrė shumė pėr mua dhe e falėnderoj nga zemra. Shpresoj qė karrierėn ta pėrfundoj kėtu”. Kohė mė parė, Maradona e ka vlerėsuar si pasardhėsin e tij, ndėrsa Romario ende nuk ka dhėnė asnjė deklaratė rreth tij. Mirėpo, ėshtė e pakontestushme qė me lojėrat e tij, Mesi ėshtė duke i kujtuar dy gjigantėt e futbollit nga Amerika Jugore.

Torshten Frings: “Nuk mė intereson Juventusi”

Mesfushori i Verderit tė Bremenit, Torsten Frings e ka hedhur poshtė mundėsinė qė gjatė afatit kalimtar tė verės tė kalojė nė radhėt e Juventusit. Sipas mediave italiane, anėtari i kombėtares gjermane, nė fund tė stinorit do t’i bashkohej “Zonjės sė vjetėr”, por ai i ka demantuar ato spekulime. Nė njė intervistė pėr kanalin televiziv gjerman “Arena”, 30-vjeēari Frings ka thėnė se nuk ka asgjė tė vėrtetė rreth atyre fjalėve. Trajneri i Juventusit, Didie Deshamp planifikon ta pėrforcojė skuadrėn pėr Serie A dhe menjėherė tė futut nė mesin e kandidatėve pėr titullin e kampionit. “Biankonerėt” gjenden nė pozitėn e parė

nė Serie B, me tri pikė mė tepėr se pėrcjellėsi mė i afėrt. Deshamp pėr tė angazhuar futbollistė tė rinj nė afatin kalimtar do t’i ketė nė dispozicion 100 milionė euro, ndėrsa, pėrveē Fringsit janė pėrmendur edhe Frenk Lampard, Samuel Eto, Havier Saviola e tė tjerė.

EURO 2008, Anglia grumbullohen Barry dhe Nugent

Seleksioneri anglez, Steve McClaren, ka grumbulluar te henen mbrojtesin Gareth Barry dhe sulmuesin David Nugent per ndeshjet ndaj Izraelit dhe Andorres per eliminatoret e Euro 2008, per te zevendesuar Gary Neville e Darren Bent, qe jane te demtuar.

Seleksioni anglez eshte:

Portiere: Paul Robinson (Tottenham), Ben Foster (Watford), Scott Carson (Charlton)

Mbrojtes: Micah Richards (Manchester City), Rio Ferdinand (Manchester United), John Terry (Celsi, kap), Jonathan Woodgate (Middlesbrough), Jamie

Carragher (Liverpool), Ashley Cole (Celsi), Phil Neville (Everton), Gareth Barry (Aston Villa)

Mesfushore: Steven Gerrard (Liverpool), Owen Hargreaves (Bayern Munich/GJER), Frank Lampard (Celsi), Aaron Lennon (Tottenham), Scott Parker (Newcastle), Michael Carrick (Manchester United), Kieron Dyer (Newcastle), Stewart Downing

(Middlesbrough)

Sulmues: Andrew Johnson (Everton), Wayne Rooney (Manchester United), Jermain Defoe (Tottenham), David Nugent (Preston/D2).

Anglia-Beckham "gjithnjė i gatshėm"

Mesfushori i Real Madridit, David Beckham, i lene jashte seleksionit anglez qe nga fundi i Boterorit 2006 edhe pas marrjes se drejtimit nga seleksioneri, Steve McClaren, eshte shprehur se, do te jete gjithnje i gatshem qe te luaje per vendin e tij. "Une kam thene

gjithmone se do te jem i gatshem qe te luaj per vendin tim", - deklaroi ish-kapiteni i ekipit te Anglise, gjate nje vizite ne nje shkolle ne Bristol, pese dite para ndeshjes eliminatore te 2008 ne Izrael. Ne grupin E, Anglia mban vendin e trete (7 pike) bashke me Maqedonine dhe Izraelin si rezultat i barazimit me Maqedonine (0-0). Pas ndeshjes ne Tel Aviv te shtunen, seleksioni anglez do te luaje ne Barcelone me Andoren, te merkuren, me 28 mars.

Thuram nuk ka vendosur ende pėr largimin nga kombėtarja

Lilian Thuram, 35 vjeē, mbajtes i rekordit per seleksionet me Blute (126), nuk ka "fiksuar kohen" per largimin nga ekipi kombetar i Frances, shkruante te marten gazeta “L’Ekip”. "Nuk kam vendosur ende per terheqjen, - theksonte mbrojtesi. Nje dite, seleksioneri nuk do te me preferoje per te luajtur dhe ky moment nuk ka ardhur ende". Per zevendesimin e tij ne te ardhmen, Thuram permendi "Escudé, Squillaci, Boumsong", por ai mendon se mė i mundshmi eshte Mexčs.

RRETHE

Shifrat krahasuese mes rretheve dhe qyteteve tė qarkut tė Korēės

Pogradeci, treguesit mė tė mirė demografikė

Statistikat pėrfundimtare demografike tė qarkut Korēė pėr vitin 2006 kanė treguar qartazi se si kanė rivalizuar me njėri-tjetrin katėr rrethet e kėtij rajoni, si ka qenė ecuria e popullsisė nė tė katėr qytetet e kėtij qarku, cilat do tė jenė tendencat e zhvillimit nė tė ardhmen etj.

Ndėrkohė, ėshtė evidentuar se, gjatė viteve tė fundit, Pogradeci ka patur treguesit mė tė mirė demografikė, ku nė shumė raste ka sfiduar qytetin e Korēės. Nėse do tė ecet me kėto ritme, pas 10 vitesh do tė kemi njė panoramė tjetėr nė qarkun e Korēės, pėrsa i pėrket qyteteve tė saj. Gjithsesi, detajet e kėtij procesi i sjell pėr gazetėn “TemA”, drejtori i Drejtorisė Rajonale tė Statistikave nė qarkun e Korēės, Sami Meēollari.

Familja

Edhe pėrsa i pėrket numrit tė anėtarėve pėr ēdo familje, rrethi i Pogradecit lė pas gjithė rrethet e tjera tė kėtij qarku. Sami Meēollari jep kėtė tablo: Popullsia si qark, gjendje nė fund tė vitit pėrfshin 99.597 familje, nga 98.751 familje qė ka patur nė fillim tė vitit 2005. Pra ka patur njė shtesė prej 846 familjesh. Shtesėn mė tė madhe tė familjeve e ka rrethi i Korēės me 66 %. Po tė vėmė re kėtė fenomen tė ngarkeses tė familjes, sipas rretheve, paraqitet: rrethi i Korēės, ngarkesėn pėr familje nė fillim tė vitit e ka pasur 3.6 vetė, nė fund tė vitit 3.6 vetė.

Rrethi i Devollit, ngarkesėn pėr familje nė fillim tė vitit e ka pasur 3.9 vetė, nė fund tė vitit 3.9 vetė. Rrethi i Pogradecit, ngarkesėn pėr familje nė fillim tė vitit e ka pasur 3.4 vetė, ndėrsa rrethi i Kolonjės, ngarkesėn pėr familje nė fillim tė vitit e ka pasur 4.4 veta, nė fund tė vitit 4.5 vetė. Pra, siē shihet, ngarkesa pėr familje ndyshon pėr ēdo rreth. Ngarkesėn mė tė vogėl e ka rrethi i Pogradecit me 3.4 vetė, kurse me tė lartėn e ka rrethi i Kolonjės me 4.5 vetė. Gjithashtu, ulje tė ngarkesės tė familjeve nė krahasim me fillimin e vitit ka nė rrethin e Kolonjės me 0.1 persona, por qė gjithsesi mbetet njė shifėr pak e ndjeshme.

Martesat

Qarku i Korēės ka njė popullsi prej 359.047 banorėsh, ka bėrė tė ditur drejtori i Drejtorisė Rajonale tė Statistikave nė qarkun e Korēės, nga tė cilėt 178.965 janė meshkuj ose 49.8 % e popullsisė, ndėrsa 180.082 janė femra, tė cilat kapin 50.2 % tė popullisė sė kėtij qarku. Pra vėrehet njė numėr mė i madh femrash nė krahasim me meshkujt. Gjatė vitit 2006, nė shkallė qarku janė regjistruar 3.933 lindje, ku 2.050 vetė kanė qenė meshkuj, ndėrsa 1.883 femra. Nė kėtė aspekt ėshtė vėrejtur njė numėr mė i vogėl nė lindjet e seksit femėr. Ndėrkohė, gjatė vitit 2006 janė regjistruar 2.002 vdekje, nga tė cilat 993 kanė qenė meshkuj, ndėrsa 1009 kanė qenė tė seksit femėr. Ndėrkaq, gjatė vitit qė kemi cituar, kanė lidhur kurorėn e martesės 2.324 ēifte, ku rrethi i Korēės kap 52.2 % tė martesave gjithsej, rrethi i Pogradecit 28.8 %, rrethi i Devollit 12.9 % dhe rrethi i Kolonjės 6.1 % tė tė gjithė martesave.

Lindjet

Edhe pėrsa iu pėrket lindjeve pėr 1000 banorė, rrethi i Pogradecit qėndron nė krye tė rretheve tė tjera. Nė shkallė qarku, nė ēdo 1000 banorė rezultojnė 11 lindje, kurse vdekjet kapin shifrėn 5.6. Raportin mė tė mirė pėr kėtė tregues, ka pohuar Meēollari, e ka rrethi Pogradecit me 14 lindje, mė pas rrethi Devollit me 12 lindje, rrethi Korēes me 9.5 lindje dhe rrethi Kolonjės me 9.3 lindje.

Vdekjet

Rrethi i Kolonjės renditet i fundit pėrsa iu pėrket lindjeve pėr 1000 banorė, por del nė krye tė rretheve tė tjera me treguesin mė tė ulėt pėrsa iu pėrket vdekjeve pėr 1000 banorė. Pėrsa i pėrket treguesit tė vdekjeve pėr 1000 banorė, mė mirė paraqitet rrethi i Kolonjės, ka vėnė nė dukje Meēollari, me 3.9, ndėrsa mė pas renditet rrethi i Pogradecit me 5.1, rrethi i Devollit me 5.7 vdekje dhe rrethi i Korēės me 6 vdekje pėr 1000 banorė. Gjithsesi, rrethi i Kolonjės, i cili renditet i fundit pėrsa i pėrket numrit tė popullsisė, ka patur vendin e parė pėrsa i pėrket numrit tė banorėve qė jetojnė nė qendra urbane.

Aktualisht, nė qytete jetojnė 154.402 banorė ose 43 % e popullsisė gjithsej.

Sipas rretheve, kjo strukturė paraqitet: rrethi i Kolonjės me 48.1 % tė popullsisė qytetare, rrethi i Korēės me 46.3 %, rrethi Pogradecit me 43.6 % dhe rrethi Devollit me 23% tė popullsisė qytetare.

“Pėrsa i pėrket raportit lindje-vdekje, treguesit mė tė mirė i ka patur rrethi i Pogradecit, i cili qėndron nė krye tė listės”, - ka shpjeguar drejtori i Drejtorisė Rajonal tė Statistikave, Sami Meēollari. Sipas shpjegimeve tė tij, gjatė vitit 2006, nė shkallė qarku, janė regjistruar 3.933 lindje, ndėrsa numri i vdekjeve ka qenė 2002. Pozitiv ėshtė fakti se raporti lindje-vdekje ėshtė 2 me 1 nė favor tė lindjeve. Raportin mė tė mirė tė kėtij femomeni e ka rrethi i Pogradecit me 2.8 banorė nė favor tė lindjeve, mė pas vjen rrethi i Kolonjės me 2.4, rrethi Devollit me 2.1 dhe rrethi i Korēės 1.6 tė lindur me 1 tė vdekur.

Nėse kėtė tregues do ta vėshtronim sipas rretheve, lindjet e shprehura nė pėrqindje kundrejt totalit si qark do tė kishim, rrethi i Korēės do tė kapte 47.4 %, tė lindjeve, rrethi Pogradecit 33.1 %, rrethi Kolonjės 6.5 % dhe rrethi Devollit 13 % tė lindjeve. Ndėrsa, pėrsa iu pėrket vdekjeve paraqitet kjo tabelė, Korēa 59.8 %, rrethi Pogradec 23.1 %, rrethi Kolonjė 5.2 % dhe rrethi Devoll 11.9 % .

Shtesa natyrore e popullsisė

Rrethi i Pogradecit pėr vitin 2006 ka rrėmbyer sėrish edhe njė tregues tjetėr pėr tė qenė nė krye, atė tė shtesės natyrore. Po tė shikojmė shtesėn natyrore tė popullsisė me lėvizjen mekanike tė saj, pohoi Meēollari, vėmė re se shtesa natyrore kap shifrėn 1.931 vete, kurse lėvizja mekanike 399 persona mė shumė tė larguar. Pra, nga krahasimi i kėtyre dy treguesve, dalim nė pėrfundimin se, pėr vitin 2006, nė popullsinė e qarkut Korēė ka dominuar shtesa natyrore e saj me 1.532 persona, e cila ka sjellė dhe shtesėn e saj, nė krahasim me fillimin e vitit. Sipas rretheve, shtesa natyrore e popullsise paraqitet nė kėtė mėnyrė: rrethi i Pogradecit me 926 vetė, rrethi Rrethi Korēės me 723 vetė, Devollit me 312 vetė, ndėrsa rrethi i Kolonjės, jo vetėm qė nuk ka patur shtim tė popullsisė, por pėrkundėrazi ėshtė shėnuar njė paksim prej 429 personash.

Ritmet e rritjes sė popullsisė

Ndėrsa ka folur pėr ritmet e rritjes sė popullsisė nė shkallė qarku, duke marrė nė konsideratė popullsinė e zonave rurale, sė bashku me atė tė zonave urbane, Sami Meēollari ka shpjeguar se ky qark me 359.047 banorė, gjatė njė viti, nė krahasim me vitin 2005, ėshtė rritur me 1.532 banorė ose me 0.4%  Nėse kėtė rritje do ta vėshtronim pėr ēdo rreth nė veēanti, atėherė na rezulton se rritja mė e lartė shėnohet nė rrethin e Pogradecit, ndėrsa mė e ulėta nė rrethin e Korēės, kurse rrethi i Kolonjės, ende shėnon ulje tė popullsisė dhe jo rritje. “Mė konkretisht, - tha Meēollari, - rrethi i Pogradecit rritet me 1%, rrethi i Devollit me 0.7%, rrethi i Korēės me 0.3% ndėrsa rrethi i Kolonjės ka njė ulje tė popullsisė me 2.6%.”

Qyteti me rritjen mė tė madhe tė popullsisė

“Fenomeni i rritjes se popullsisė vėrehet si nė qytete, ashtu edhe nė fshat”, - vijoi Meēollari. Nėse do ta krahasonim me vitin 2005 do tė konstatonim se, nė zonėn urbane, popullsia ėshtė rritur me 575 banorė ose me 0.7 %, kurse nė zonat rurale popullsia ėshtė rritur me 957 banorė ose 0.5 %. Gjithsesi, nėse do t’iu referoheshim tė dhėnave statistikore do tė vėrenim se, nė qendrat urbane, rritjen mė tė lartė e ka qyteti i Bilishtit, ndėrsa nuk shėnon rritje, por ulje qyteti i Ersekės, Korēa ėshtė pozicionuar nė vendin e tretė.

Tabloja e shifrave do tė ishte kjo: gjatė vitit 2006 qyteti i Bilishtit ėshtė rritur me 2.4 %, qyteti Pogradecit me 0.8 %, qyteti i Korēės me 0.5 %, kurse qyteti Ersekės ka pėsuar ulje me 4.3 % tė popullsisė. Ndėrkohė, qyteti i Maliqit ka patur njė rritje prej 0.4 %, ndėrsa ai i Leskovikut me 0.35 %.

Tė larguarit dhe tė ardhurit

Fenomeni i lėvizjeve mekanike tė popullsisė ėshtė vėrejtur edhe gjatė vitit 2006, bėri tė ditur Meēollari, qofshin kėto lėvizje brenda rrethit apo jashtė rrethit, si nga fshati nė qytet, ashtu dhe nga fshati nė fshat. Kėshtu gjatė kėtij viti, nė qarkun e Korēės janė vendosur 6.769 persona, ndėrsa janė shpėrngulur 7.168 persona. Pra, raporti i tė ardhurve me tė shpėrngulurve ėshtė 1 me 1.1 persona, nė favor tė tė shpėrngulurve ose 399 persona tė shpėrngulur mė tepėr sesa tė ardhur. Sipas rretheve, mė tepėr tė larguar ka rrethi i Kolonjės, ku janė shpėrngulur 579 persona, ndėrsa nė tri rrethet e tjera nė raportin, tė ardhur-tė larguar, Korēa ka patur bilancin me 55 tė ardhur, Pogradeci me 87 dhe rrethi i Devollit me 38 tė ardhur.

Qarku i Korēės

Qarku i Korēės shtrihet nė Juglindje tė Shqipėrisė, nė Krahinėn Malore-Qendrore dhe ėshtė qarku me i madh nga shtrirja territoriale ndėr 12 qarqet qė ka sot vendi, duke zėnė 3.782 km2 ose 12.9 % tė sipėrfaqes sė pėrgjithshme. Ai shtrihet midis korridorit gjeografik 40' e 57'. Qarku i Korēės kufizohet nė Veri me qarkun e Elbasanit dhe ish-Republiken Jugosllave tė Maqedonisė, nė Jug me qarkun e Gjirokastrės, nė Lindje me shtetin grek dhe nė Perėndim, me qarkun e Beratit. Relievi i qarkut tė Korēės ėshtė kryesisht malor, 73 % e territorit tė tij shtrihet nė lartėsinė 1.050 m mbi nivelin e detit. Pavarėsisht nga relievi malor, territori i saj pėrbėhet nga male, kodra dhe fusha, ku malet zėnė 58 % tė sipėrfaqes, kodrat 17 % dhe fushat 25 %. Lartėsia mesatare mbi nivelin e detit ėshtė 870 m. Qarku i Korēės pėrfshin 4 ndarje administrative rrethesh. Rrethi i Korēės me 1.752 km2 ose 46.3 % tė sipėrfaqes gjithsej, rrethi i Pogradecit me 725 km2 ose 19.2 % tė sipėrfaqes gjithsej, rrethi i Devollit me 500 km2 ose 13.2 % tė sipėrfaqes gjithsej dhe rrethi i Kolonjės me 805 km2  ose 21.3 % tė sipėrfaqes gjithsej.

Drejtori i Drejtorisė rajonale tė Statistikave nė qarkun e Korēės, Sami Meēollari, shpjegoi se qarku i Korēės pėrbėhet nga 6 qytete, 31 komuna dhe 344 fshatra, tė cilėt, tė gjithė sė bashku pėrfshijnė njė popullsi prej 359.047 banorėsh. Rrethi mė i madh ėshtė ai i Korēės, me 199.323 banorė ose me 55.5% tė popullsisė sė qarkut, rrethi i Pogradecit me 90.752 banorė ose 25.3% tė popullsisė, rrethi i Devollit me 42.220 banorė ose 11.8% tė popullsisė dhe rrethi i Kolonjės me 26.752 banorė ose me 7.4% tė popullsisė si qark.

Seldi Hasanasi

Rrugėt e qytetit janė pushtuar nga lopėt. Premtimi: Gjoba atyre qė i rrisin nė qytet

Kukės: Bashkia nis eliminimin e qenve rrugaēė

KUKĖS - Krisma armėsh gjahu janė dėgjuar pėr dy net rresht nė pika tė ndryshme tė qytetit tė Kukėsit, pas njė aksioni tė planifikuar tė Bashkisė sė Kukėsit pėr eliminimin e qenve endacakė qė janė bėrė tmerri i banorėve. Nė dy net kanė rezultuar 96 qen tė vrarė me armė gjahu, tė cilėt janė groposur mė pas dhe nė vendet e caktuara dhe tė dezinfektuara nga punonjėsit e bashkisė pėr tė shmangur ndonjė infeksion tė mundshėm, megjithatė mėnyra e eliminimit tė qenve me armė zjarri konsiderohet njė metodė e dhunshme qė rrezikon dhe jetėn e njerėzve dhe krijon mundėsi infeksioni, por ekspertėt mendojnė se pėrhapja e ushqimit tė helmuar do tė ishtė njė rrezik mė i madh akoma. Prania e qenve rrugaēe, por mbi tė gjitha e kafshėve shtėpiake, kryesisht lopė qė mbarėshtohen nga familjet qytetare, por qė nė shumė raste strehohen nė stalla tė improvizuara nė periferi tė qytetit ėshtė pamja mė e shėmtuar e qytetit qė ngjan si me ndonjė fshat apo me qytet indian, ku lopa ėshtė njė kafshė e shenjtė qė ėshtė dėrguar nga perėndia nė tokė dhe nuk konsumohet mishi i saj. Ligjet nė fuqi dėnojnė tė gjithė ata qė mbarėshtrojnė kafshė shtėpiake nė qytet dhe ka masa tė rrepta deri nė asgjėsim tė kafshės apo gjobitje me 100 mijė lekė, por qė asnjėherė nuk ėshtė aplikuar. Ish-kėshilli i Bashkisė Kukės pati marrė vendim ndėshkim me 5 mijė lekė tė reja, pėr atė person qė lejon qarkullimin e kafshėve nė qytet, por bashkia e mėparshme e kishte humbur luftėn me kafshėt shtėpiake, qė i bėnin sfidė asaj, duke ecur tė lira nėpėr trotuare e rrugė, bashkė mė makinat e njerėzit dhe duke dėmtuar shumė sipėrfaqe tė gjelbėrta. Lopėt mbarėshtrohen, jo vetėm nga familjet e qytetit, por dhe nga ata familje qė zbresin nga fshatrat. Madje, kjo rezultoi dhe nė votimet pėr drejtuesit e rinjė tė bashkisė. Kryetari i sapozgjedhur i bashkisė, Hasan Halili, ka premtuar se, ai dhe qyetarėt e Kukėsit nuk do tė ecin krah pėr krah me lopėt nėpėr qytet, duke premtuar njėherė e mirė zgjidhje tė problemit.

B. Muēmata

Ėshtė shpallur nė kėrkim edhe babai i tė ndaluarit si bashkėpunėtor direkt

Arrestohet njėri prej vrasėsve tė minoritarėve

Sipas burimeve zyrtare nga Drejtoria e Policisė sė Qarkut tė Shkodrės, ditėn e hėnė, rreth orės 21.00, u bė arrestimi nė flagrancė i shtetasit Gjin Mark Ndrezaj, 33 vjeē, lindur nė fshatin Vuksanaj

SHKODĖR - Nuk ka zgjatur mė shumė se 8 orė aventura e arratisjes sė njėrit prej vrasėsve pėrgjegjės tė ngjarjes sė rėndė qė ndodhi pardje nė fshatin Boriē i vogėl tė Malisisė sė Madhe. Si pasojė e njė konflikti qė kishte pėr bazė pronėsinė mbi tokėn, i ndaluari i mėsipėrm ka vrarė njė person nė bashkėpunim me tė atin dhe kanė plagosur njė tjetėr nė oborrin e shtėpisė sė tyre. Qė tė dy viktimat ishin minoritarė me origjinė nga Mali i Zi. Po kėshtu ėshtė vėnė nėn pranga edhe strehuesi i tė ndaluarit tė mėsipėrm, i cili e kishte fshehur atė nė bodrumin e shtėpisė sė tij.

Sipas burimeve zyrtare nga Drejtoria e Policisė sė Qarkut tė Shkodrės, ditėn e hėnė, rreth orės 21.00 u bė arrestimi nė flagrancė i shtetasit Gjin Mark Ndrezaj, 33 vjeē, lindur nė fshatin Vuksanaj tė Dukagjinit dhe banues nė fshatin Boriē i Vogėl, tė rrethit Malėsi e Madhe, i martuar dhe me arsim vetėm 4 klasė.

Arrestimi i tij u krye, pasi po kėtė ditė, rreth orės 13.15, nė bashkėpunim me babain e tij, shtetasin Mark Ndrezaj, 55 vjeē, lindur nė Dukagjin dhe banues nė fshatin Boriē i Vogel tė Malėsi sė Madhe, pas njė konflikti pronėsie kanė vrarė me pistoletė, nė fshatin e tyre, Boriē i Vogėl, shtetasin Milenko Ilo Sekuliq, 39 vjeē, lindur dhe banues po nė kėtė fshat, i martuar me 3 fėmijė. Po kėshtu, agresorėt e mėsipėrm tė ardhur mė vonė me banim nė Boris tė Vogėl kanė plagosur edhe shtetasin Zdravko Jasho Metanoviē, 24 vjeē. Qė tė dy viktimat janė nėnshtetas shqiptarė me origjinė malazeze.

Po sipas informacionit tė mėsipėrm, gjithashtu ėshtė bėrė edhe arrestimi nė flagrancė i shtetasit Marash Pjeter Djegsina, 25 vjeē, lindur nė fshatin Rragam tė Dukagjinit dhe banues nė fshatin Boriē i Vogėl tė Malėsisė sė Madhe, me arsim 8 klasė, i martuar.

Arrestimi i tij u bė, pasi ky shtetas ka fshehur nė bodrumin e banesės sė tij shtetasin tashmė tė arrestuar Gjin Mark Ndrezaj, i cili gjeti strehė aty menjėherė pasi kreu krimin. Nė vendin e ngjarjes janė sekuestruar njė ēifte qė i pėrkiste viktimės si dhe 4 gėzhoja pistolete model ‘54’ me tė cilėn u krye krimi. Materialet hetimore nė ngarkim tė shtetasve Gjin Ndrezaj si dhe shtetasit tė shpallur nė kėrkim, babait tė tij Mark Ndrezaj, i kanė kaluar pėr ndjekje Prokurorise sė Rrethit Gjyqėsor tė Shkodrės pėr veprime tė mėtejshme proceduriale. Ata akuzohen pėr veprat penale tė vrasjes me paramendim, nė bashkėpunim, plagosjes sė rėndė dhe armėmbajtjes pa leje, parashikuar nga nenet 78, 25, 88 dhe 278/2 tė Kodit Penal. Ndėrkohė, strehuesi i tyre, shtetasi Marash Djegsina akuzohet pėr veprėn penale tė pėrkrahjes sė autorit tė krimit, parashikuar nga neni 302/1 i Kodit Penal. Policia e Shkodrės po punon intensivisht pėr kapjen e personit tė shpallur nė kėrkim, Mark Ndrezaj.

Arben Lagreta

Nė dokumentacion nuk figuron e regjistruar puna e tyre gjatė kohės kur funksiononin kooperativat

Bitinckė, 120 banorė nuk gjejnė

emrin nė sigurimet shoqėrore

Gjithēka ngjan me njė absurditet, sepse nė atė kohė nuk mund tė tė linte kush jashtė regjistrimit, por e vėrteta ėshtė se 120 banorėt e fshatit Bitinckė ndodhen pėrballė kėtij shqetėsimi

DEVOLL - 120 banorė tė fshatit Bitinckė nė rrethin e Devollit, tė cilėt aktualisht gjenden nė pragun e pensionit, nuk kanė mundur tė gjejnė dot emrat e tyre nė dokumentacionin e zyrave tė Sigurimeve Shoqėrore. Nė dokumentacionin ekzistues tė kėtyre zyrave, nuk figuron e regjistruar puna e kryer prej tyre gjatė kohės kur funksiononin kooperativat bujqėsore. Gjithēka ngjan me njė absurditet, sepse nė atė kohė nuk mund tė tė linte kush jashtė regjistrimit, por e vėrteta ėshtė se 120 banorėt e fshatit Bitinckė ndodhen pėrballė kėtij shqetėsimi, ndėrsa nuk ekzstojnė mundėsi tė tjera zgjidhjeje. Pėr rrjedhjė, 120 banorėt e fshatit Bitinckė rrezikojnė tė mbeten pa pensione. 

Shqetėsimi i banorėve tė Bitinckės

Lajmi i mospasqyrimit nė dokumentacion i vjetėrsisė nė punė pėr 120 banorėt e fshatit Bitinckė ėshtė bėrė i njohur nga vetė banorėt, tė cilėt po pėrballen me kėtė fenomen. Sipas banorėve nė fjalė, gjithēka ka filluar, kur 120 banorėt, tė cilėt nė shumicėn e rasteve janė bashkėshortė, kishin filluar tė pėrgatisnin dokumentacionin e duhur ligjor pėr daljen nė pension. Por, ndėrsa janė paraqitur nė zyrėn e sigurimeve shoqėrore, kanė mėsuar se nuk kishin ndonjė vjetėrsi pune tė konsiderueshme, pėrveēse 3 apo 4 vjet. Pra, gjithė periudha e punės sė kryer nė kooperativė ishte reduktuar nė disa vjet punė, kur nė tė vėrtetė, siē shprehen banorėt, nė kooperativėn bujqėsore kishin kaluar gjithė jetėn e tyre. Tė gjendur pėrballė kėtij fenomeni, 120 banorėt kanė mbetur tė habitur, pasi nė kohėn e komunizmit askush nuk tė linte tė mos shkoje nė punė. “Nėse nuk pranoje tė punoje, - shprehen ata, - atėherė tė priste vetėm burgu.” Gjithsesi, ishte e pamundur tė qėndroje pa punė, sepse ishte e pamundur tė siguroje bukėn e gojės me ndonjė mėnyrė tjetėr punėsimi. Megjithatė, pavarėsisht nga argumentimi qė i bėjnė banorėt e Bitinckės kėtij fakti, pėr momentin figurojnė me 3-4 vite vjetėrsi pune. Pra, pėr rrjedhojė, kanė mbetur jashtė ēdo mundėsie pėr tė marrė pension

"Me dokumentet tona ėshtė manipuluar"

120 banorėt e fshatit Bitinckė, nė vijim tė shqetėsimit tė tyre, shprehen se, kanė trokitur, jo vetėm nė zyrėn e sigurimeve shoqėrore nė rreth, por edhe nė Drejtorinė Rajonale tė Sigurimeve Shoqėrore, por pėrgjigjja ka qenė e njėjtė. “Ju nuk keni vjetėrsi pune, me pėrjashtim tė vetėm disa viteve”. Tė gjendur pėrballė kėtij fakti, banorėt kanė kėrkuar tė dijnė se si mund tė zgjidhet ky problem, por pėrgjigjja qė kanė marrė ka qenė pak a shumė e kėsaj natyre. “Tashmė nuk ka asnjė mundėsi pėr ndėrhyrje nė dokumentacion”. Ndėrkohė, 120 banorėt bėjnė tė ditur se ky fenomen nuk mund tė zgjidhet as me rrugė gjyqėsore. Pas tentativave tė shumta pėr tė gjetur tė vėrteten e dokumentacionit tė tyre, ndėrsa kanė mbetur pa asnjė rrugėdalje, kanė hedhur dyshimin se dikush do tė ketė manipuluar me vjetėrsinė e tyre nė punė. Ata nuk janė nė gjendje tė tregojnė se cilat mund tė kenė qenė arsyet dhe nė ē’kohė mund tė ketė ndodhur ky falsifikim, por e vėrteta sipas tyre ėshtė se, dikush i ka lėnė jashtė tė drejtės legjitime tė pensionit. Gjithsesi, banorėt e Bitinckės, ndėrsa nuk ngurojnė tė hedhin dyshime, shpresojė se ndoshta mospasqyrimi i vjetėrsisė mund tė jetė thjeshtė njė gabim i zyrtarėve dhe pėr rrjedhojė mund tė gjendej mundėsia e regjistrimit tė viteve tė punės, gjatė kohės qė kanė punuar nė kooperativėn bujqėsore. Megjithatė, pėrmes shqetėsimit tė tyre ata u bėjnė thirrje institucioneve shtetėrorė tė intereson nė gjetjen e sė vėrtetės, ēfarė ka ndodhur me vjetėrsinė e punės sė tyre dhe cilėt janė pėrgjegjėsit realė tė asaj ēka ndodhur me dokumentet e tyre.

S. Hasanasi

Personat u kapėn katėr ditė mė parė nė njė furgon, me rreth 350 kg hashash

Vlorė, burg pa afat pėr trafikantėt e drogės

VLORĖ - Gjykata e Vlorės ka dhėnė masėn shtrėnguese tė sigurimit personal “burg pa afat” pėr katėr shtetasit, tė cilėt u kapėn teksa po transportonin hashash, por edhe qė e kishin fshehur nė shtėpi

Ata janė vėllezėrit, Fatbardh dhe Taulant Kapllanaj, dhe Sokol Resulaj e Silvan Haxhiraj. Tė katėr kėta persona, sipas prokurorisė, kanė konsumuar veprėn penale tė “prodhimit dhe shitjes sė narkotikėve nė bashkėpunim”. Personat janė kapur katėr ditė mė parė, ku fillimisht janė kapur dy prej tyre, tė cilėt po transportonin me njė furgon rreth 350 kg hashash tė presuar. Pas kapjes sė kėsaj sasie, policia ka kontrolluar dhe banesat e dy shtetasve, Kapllanaj dhe Resulaj, ku ka gjetur nė banesėn e vėllait tė tė parit edhe njė sasi tjetėr hashashi si dhe njė gomone rreth 5 metra tė gjatė. Nė total, sasia e hashashit tė kapur ka arritur nė 450 kg, ndėrkohė qė ėshtė kapur nė banesėn e fshatit Kaninė edhe njė presė dhe mjete tė tjera qė shėrbejnė pėr presimin e bimės narkotike.

Ngjarja ėshtė hetuar nga prokuroria, e cila nėpėrmjet prokurorit tė saj, Dorian Tafili, ka kėrkuar masėn e sigurisė ‘burg pa afat’ pėr tė katėr personat, kėrkesė e cila ėshtė marrė parasysh nga Gjykata e Shkallės sė Parė.

E. Alushi

Furtunė nė Vlorė, moti i keq shkakton pėrmbytje

VLORĖ- 30 minutat e mbasdites nga ora 16.30 deri nė 17.00 kanė qenė njė ferr i vėrtet pėr qytetin e Vlorės. Shpejtėsia e erės arriti nė 18 m nė sek, ndėrkohė qė intesiteti i shiut arriti nė vlera maksimale. Pemė tė shkuluara, tabela tė dėmtuara, rrugė tė pėrmbytura nga uji, njerėz nė vėshtirėsi pėr tė lėvizur dhe makina tė bllokuara nėpėr anė trotuaresh dhe qė me kujdes lėviznin nė rrugėt e mbushura me ujė. Ka qenė kjo situata e shkaktuar si pasojė e atij 30-minutshi tė mbasdites, i cili kishte vite qė ishte harruar nė qytet. Problematike ka qenė situata nė zonėn e Skelės, tek tregu i orizit, ish-shtėpia e oficerave, por edhe nė brendėsi tė disa lagjeve. Pėrmbytja e rrugėve dhe e shesheve ka ndodhur pėr shkak tė intesitetit tė lartė tė rėnies sė shiut, ndėrkohė qė, nga hidrovori i qytetit ėshtė konfirmuar se tė gjitha popmpat janė nė punė dhe nėse nuk do tė ketė rreshje, uji do tė ikė brenda disa orėve nga rrugėt e lagjet. Probleme mėsohet tė jenė shkaktuar edhe nė disa linja elektrike, pėr tė cilat ka nisur puna pėr riparimin e tyre.

E. A

Fenomeni vazhdon tė jetė shqetėsues pėr kėtė qark. Tė dhėnat janė tė frikshme

Elbasan, numri i vetėvrasjeve, dy herė mė i lartė se i vrasjeve

ELBASAN - Fenomeni i vetėvrasjes vazhdon tė mbetet shqetėsues nė qarkun e Elbasanit, ku gjatė muajve tė parė tė kėtij viti ka prekur mė tepėr femrat.

Duke shprehur shqetėsimin pėr rastet nė rritje tė fenomenit tė vetėvrasjes, drejtori i Pėrgjithshėm i Policisė sė Shtetit, drejtues Bajram Ibraj, bėri tė ditur gjatė takimit tė djeshem nė qytetin e Elbasanit se, gjatė vitit tė kaluar nė kėtė qark u regjistruan 210 vetėvrasje, 127 prej tė cilave tė kryera nga meshkujt dhe 83 nga femrat. Krahasuar me numrin e vrasjeve, numri i vetėvrasjeve ėshtė 2.41 herė mė i lartė.

Pėr periudhėn 1 janar-12 mars tė kėtij viti janė evidentuar gjithsej 36 raste tė vetėvrasjeve ose 10 vetėvrasje mė shumė sesa e njėjta periudhė e vitit tė kaluar. Raportet gjinore nxjerrin nė dukje faktin se, gratė zėnė numrin mė tė madh tė vetėvrasjeve tė regjistruara gjatė muajve tė kėtij viti (52.7% tė vetėvrasjeve tė regjistruara nė kėtė periudhė). Gjatė tė njėjtės periudhė, vetėvrasjet kanė prekur mė sė shumti grupmoshat 16-25 vjeē, nė veēanti femrat. Krahasuar, mė tė njėjtėn periudhė tė vitit tė kaluar, ka njė rėnie tė numrit tė vetėvrasjeve nė grupmoshat 10-15 vjeē dhe mbi 55 vjeē dhe ky fenomen ėshtė nė rritje nė grupmoshat 16-25 vjeē, 36-45 vjeē dhe 46-55 vjeē. "Drejtoria e Pėrgjithshme e Policisė sė Shtetit ndėrmorri vitin e kaluar iniciativėn pėr tė diskutuar, hartuar dhe nėnshkruar njė marrėveshje bashkėpunimi, lidhur me respektimin e tė drejtave tė fėmijėve nė pėrgjithėsi dhe atyre tė rrugės nė veēanti. Nė bazė tė detyrimeve tė kėsaj marrėveshjeje janė krijuar disa grupe pune, me pjesėmarrjen edhe tė specialistėve tė policisė, tė cilėt po punojnė nė bazė tė tematikave tė hartuara, pėr tė gjetur zgjidhjet mė tė mira", - tha Ibraj. Nė kėtė kėndvėshtrim, vijoi mė tej ai, kėrkohet qė ky bashkėpunim, i vendosur nė nivelin qendror, tė shtrihet nė ēdo drejtori policie, me qėllim evidentimin e specifikave tė problemit dhe marrjen e masave pėrkatėse nė nivel rajonal. Gjatė kėtij viti, numri mė i lartė i vetėvrasjeve nė qarkun e Elbasanit u regjistrua nė muajin janar, (14 raste), ndėrkohė qė dominon mėnyra e helmimit pėr t'i dhėnė fund jetės. Pjesa dėrrmuese e viktimave e kanė kanė kryer aktin e vetėvrasjes me fostoksinė, nė veēanti femrat. "Theksojmė se, megjithėse numri i vetėvrasjeve tė realizuar me fostoksinė ėshtė nė ulje, krahasuar me tė njėjtėn periudhė tė vitit tė kaluar, fostoksina gjendet shumė lehtė nė treg", - theksoi Ibraj. Nė kėtė periudhė tė kėtij viti ėshtė rritur numri i vetėvrasjeve me vetėvarje dhe nėpėrmjet hedhjes nga lartėsitė. Nė takimin e sotėm u theksua se prezenca e armėve tė zjarrit, ka njė ndikim tė dukshėm edhe nė kryerjen e kėtij akti.

Policia bashkiake, gjoba pėr ata qė ndotin mjediset muzeale

GJIROKASTĖR - Policia bashkiake e Gjirokastrės do tė gjobisė ēdo person qė do tė hedhė mbeturina urbane apo inerte nė zonat muzeale tė qytetit. E angazhuar pėr mbrojtjen e mjedisit nė qytetin muzeal, policia bashkiake ka ndėrmarrė sė fundi njė sėrė kontrollesh, gjatė tė cilave ka rezultuar se mbetjet inerte dhe urbane, shpeshherė depozitohen pėrgjatė shtratit tė lumenjve, nė lagjet karakteristike apo nė sipėrfaqet e lira, jashtė kritereve tė lejuara nga pushteti vendor. Shefi i policisė bashkiake nė Gjirokastėr, Petrit Maksuti, tha se, ky angazhim do tė jetė njė prioritet pėr policinė ai drejton, sidomos nė zonėn muzeale. "Duke punuar nė terren kemi arritur tė identifikojmė personat e papėrgjegjshėm dhe tashmė i kemi detyruar ata qė brenda njė afati tė pėrcaktuar tė largojnė me shpenzimet e tyre mbeturinat inerte, nė rast tė kundėrt do tė gjobiten me shuma tė konsiderueshme", - tha mė tej Maksuti.

Sipas tij, lagjet "18 Shtatori", "Manalat" dhe "Varosh" janė mė problematike pėrsa i pėrket hedhjes sė mbeturinave urbane dhe inerte. Ndėrkohė, pėr punonjėsit e policisė bashkiake mbetet detyrė parėsore mbrojtja e vlerave kulturore tė qytetit, sipėrfaqeve tė gjelbėruara dhe atyre publike, fakt pėr tė cilin ata kėrkojnė mbėshtetjen e komunitetit.

Flakė nė njė kabinė elektrike, nis riparimi i dėmeve

SHKODĖR - Flakėt e njė zjarri tė rėnė nė rrethana ende tė panjohura kanė pėrfshirė paraditen e djeshme kabinėn elektrike nė njė fshat tė rrethit tė Shkodrės, duke lėnė pa drita banorėt e kėsaj zone, ndėrkohė qė punonjėsit e KESH-it kanė nisur menjėherė punėn pėr riparimin e dėmit. "Flakėt e zjarrit kanė dėmtuar krejtėsisht kabllot elektrikė si dhe transformatorin e kabinės elektrike qė ndodhet nė fshatin Kuq tė komunės Guri i Zi, duke lėnė pa drita banorėt e kėtij fshati dhe tė disa zonave pėrreth", thanė burime tė forcave tė MKZ-sė qė shkuan menjėherė nė vendngjarje sapo morėn njoftimin pėr kėtė rast.     

Mėsohet se grupi hetimor i policisė sė Shkodrės, ėshtė duke kryer hetimet lidhur me shkakun e kėtij zjarri.