EDITORIAL

Fajdet, lojė politike e vjetėruar

Ēelo Hoxha

Gjatė fushatės elektorale tė vitit 2005-sė, socialistėt u munduan tė kthenin nė vėmendjen e qytetarėve ngjarjet e vitit `97-tė, duke iu bashkangjitur atyre me kokėfortėsi, emrin e kryetarit tė demokratėve, asokohe nė opozitė, Sali Berishės. Rezultati i votimeve tė 3 korrikut e deklaroi tė dėshtuar strategjinė e pėrdorimit tė sė shkuarės jo fort tė afėrt pėr qėllime politike. Ashtu si gjykatat, edhe populli nuk ndėshkon dy herė pėr tė njėjtėn gjė, hera e parė ishte nė vitin 1997-tė.   

Gati dy vjet mė vonė, situata ėshtė ndryshe, ndoshta rastėsisht, ndoshta me paramendim, por efekti qė socialistėt nuk arritėn mė 2005-sėn po bėhet realitet, veēse me njė strategji mė tė kamufluar. Ēdo ditė ngrihemi nga gjumi dhe mediat vrapojnė tė na informojnė si ecin punėt e fajdeve. Nė debatin e ri duket sikur nuk ka asnjė pėrfitim politik, sepse fushata elektorale ka mbaruar, ndėrsa fushata tjetėr do shfaqet pas dy vjetėsh nė horizont. Atėherė, ē’po bėhet? Politikė, natyrisht, alla shqiptarēe, zakonet nuk zhduken sa hap e mbyll sytė.

Sido qė tė jetė e vėrteta, pavarėsisht se i akuzuari i madh, Berisha, kurrė nuk u gjet fajtor pėr piramidat, edhe pse kundėrshtarėt e tij, politikė patėn tetė vjetė kohė ta hetonin, pavarėsisht se socialistėt mund tė justifikohen se fajdet janė ēėshtje e gjykatės dhe ato e kanė dhėnė vendimin e tyre, pavarėsisht faktit – ose justifikimit – se ato u bėnė ēėshtjeve e mediave pėr shkak tė fakteve tė reja qė kanė dalė kėtu apo nė Greqi, sa herė qė do tė hapet kjo ēėshtje, ajo ka pėr tė lėnė njė farė hijeje negative mbi karrierėn e disa politikanėve tė caktuar; mbi ata politikanė qė quhen “brezi i vjetėr” nė tė dyja kampet, vetėm se gjuajtja bėhet me rikoshetė. Mė i fituari nė kėtė mes, padyshim qė ėshtė Edi Rama, sepse nuk janė kėto bizneset, kjo s’duhet mohuar, pėr tė cilat ai mund tė akuzohet. Edi Rama e di kėtė dhe e ka nuhatjen pėr ta shfrytėzuar: nė mes tė debatit pėr fajdet famėkeqe, tė cilat e ēuan vendin nė buzė tė greminės, ai ulet dhe i dėrgon kundėrshtarit njė letėr tė hapur bashkėpunimi.

Por kjo ėshtė njė lėvizje taktike e dobėt. Njė letėr bashkėpunimi mes dy institucioneve nuk dėrgohet nėpėrmjet mediave, ose nuk shkon mė parė nė tė gjitha redaksitė e pastaj nė postė. Por kėtu janė keqkuptuar marrėdhėniet me publikun, mė duket se nė disa institucione punohet vetėm pėr tė lajmėruar mediat, duke ia zbehur vlerėn informacionit.

Fajdet nuk pėrbėjnė mė problem tė pėrgjithshėm, politik. Retorika politike, sado e egėr qoftė, nuk do tė cenojė fatet e asnjė partie. Ato janė vetėm ēėshtje e prokurorisė dhe gjykatave, tė cilat mund ta rihapin ēėshtjen, sa herė qė dalin nė dritė fakte tė reja, siē ka ndodhur edhe javėt e fundit. Por kėtu ka njė problem qė mua mė duket mė i rėndėsishmi.

Prokuroria e ka trajtuar njėherė ēėshtjen e fajdeve dhe e ka bėrė kėtė nė mėnyrėn mė tė keqe tė mundshme. Prokurori qė e ka mbuluar ēėshtjen, ėshtė akuzuar publikisht para disa ditėsh se ai ėshtė personi qė e ka devijuar hetimin, por kjo tė lė tė kuptosh se ai nuk ka vepruar nė kokėn e vet, pėrderisa askush nuk merr njė masė, qoftė edhe administrative ndaj tij.

Me pak fjalė, mė parė duhen bėrė reformat e duhura nė prokurori dhe gjykata, pastaj tė merret nė shqyrtim ēėshtja e fajdeve dhe gjithė ēėshtjet e ngjashme me tė. Kėshtu qė, kur flasim pėr fajdet, nuk mund tė vazhdojmė tė akuzojmė atė e kėtė politikan, por duhet tė kėrkojmė reformimin e institucioneve qė do t’i hapin rrugė kėrkimit tė sė vėrtetės. Dhe e vėrteta, aq sa ėshtė e mundur, duhet zbuluar, sepse nė vitin `97-tė shqiptarėt nuk humbėm miliona dollarė, nuk humbėn lekėt e shtėpisė apo tė lopės sė vetme nė familje, nuk ėshtė ēėshtja se rrezikuan tė zhyteshin nė luftė civile, jo, me rrėzimin e piramidave dhe gjithēka qė pasoi, shqiptarėve iu shkatėrrua njė ėndėrr, ndoshta ėndrra e tyre, mė e madhe nė atė periudhė.

Dakord, mund tė ketė qenė njė ėndėrr e keqe, por zbulimi i tė vėrtetės nuk ėshtė i dėmshėm.

POLITIKA

Topi dhe Patozi ngarkohen pėr zėvendėsimet qė do i bėhen ministrave nė komisionet parlamentare

PD-sė i duhet tė ndėrhyjė pėr zėvendėsime nė 4 komisione parlamentare

Nė mbledhjen e fundit tė grupit parlamentar tė Partisė Demokratike ėshtė diskutuar dhe nė lidhje me zėvendėsimet qė pritet tė bėhen nė komisionet e pėrhershme tė Kuvendit, pas emėrimit tė disa deputetėve nė poste tė ndryshme ministrore. Burime nė PD, shprehen se me zėvendėsimet e emrave do tė merren kryetari i grupit parlamentar tė PD-sė, Bamir Topi dhe deputeti Astrit Patozi. Duket se mė i prekuri nga ndryshimet ėshtė komisioni parlamentar i Ligjeve, ku do tė duhet tė zėvendėsohet emri i Gazmend Oketės, zėvėndėskryeministėr dhe emri i Nard Ndokė, ministėr i Shėndetėsisė. Gjithsesi, emri i kėtij tė fundit do tė zėvendėsohet nga njė tjetėr deputet i grupit parlamentar tė PDK-sė. Nė komisionin parlamentar pėr Edukimin dhe Informimin Publik, Ylli Pango, nėnkryetar i kėtij komisioni tashmė duhet tė zėvendėsohet me njė tjetėr emėr, ndėrkohė qė zėvendėsim do tė ketė dhe nė komisionin pėr Sigurinė Kombėtare, ku Bujar Nishani, tashmė ministėr i Brendshėm mbante postin e sekretarit. Ndėrkohė, qė pėr postin e sekretarit, Partia Demokratike duhet tė mendojė edhe nė komisionin e Ēėshtjeve Sociale dhe Shėndetėsisė, pas emėrimit tė Majlinda Bregut nė krye tė ministrisė sė Integrimit. Nga ana tjetėr, zėvendėsime duhen bėrė dhe nė komisionet, ku disa prej deputetėve mbanin postin e anėtarit zėvendėsues, siē ėshtė komisioni i Veprimtarive Prodhuese, tregtinė dhe mjedisin, si dhe Komisionin e Jashtėm Parlamentar, ku anėtar zėvendėsues ishte Gazmend Oketa.

Prefektura e Vlorės, pro konstituimit tė Kėshillit Bashkiak

Prefektura e Vlorės ėshtė shprehur "pro" konstituimit tė Kėshillit tė Bashkisė sė kėtij qyteti. Sekretarja e Pėrgjithshme e Prefekturės, Dorote Konomi, tha dje, gjatė njė prononcimi pėr median, se, "procesi i konstituimit ishte i rregullt dhe nė pėrputhje me ligjin". Sipas Konomit, prefektura ėshtė shprehur pėr ligjshmėrinė e procedurave tė konstituimit tė Kėshillt tė Bashkisė, gjė qė i ka hapur rrugė mbledhjes sė tij. Por, edhe pse kanė kaluar rreth dy javė pas zhvillimit tė kėtij procesi, ky kėshill nuk ėshtė mbledhur ende, pėr shkak tė kontestimeve qė i janė bėrė nga pėrfaqėsuesit e PS-sė dhe tė disa partive tė tjera, opozitare, duke pėrfshirė edhe kreun e Bashkisė sė Vlorės. Ata e kanė cilėsuar tė paligjshėm kėtė proces, pėr shkak tė disa shkeljeve proceduriale, duke iu drejtuar pėr kėtė dhe Gjykatės Kushtetuese. Gjatė votimit tė zhvilluar dy javė mė parė, kryetar i Kėshillit Bashkiak tė Vlorės u zgjodh pėrfaqėsuesi i LSI-sė, ndėrkohė qė nė funksionin e nėnkryetarit u konfirmua njė prej kėshilltarėve tė Partisė Republikane

Kryeministri Berisha i pėrgjigjet pozitivisht ftesės sė opozitės pėr bashkėpunim. Ironizon letrėn e Ramės

Berisha: Letra tė tilla Rama i ka dėrguar dhe Nanos e Metės

“Nė sirtarėt e mi kam gjetur letra tė shumta, qė zoti Rama i dėrgonte zotit Nano dhe zotit Meta dhe do ta kėshilloja qė forma me letra tė hapura komunikimi ėshtė jo e ndaluar, por arkaike sa vetė letra e Enver Hoxhės nė 1967-tėn, qė iua drejtonte shqiptarėve”, - tha kryeministri

“Letrat e Edi Ramės pėrngjajnė me ato tė Enver Hoxhės qė dikur ia dėrgonte popullit”. Kjo ka qenė pėrgjigjja e kryeministrit, Sali Berisha, ndaj letrės sė hapur qė Edi Rama, kryetar i PS-sė vetėm njė ditė mė parė i dėrgonte shefit tė qeverisė. Berisha u shpreh se kjo nuk ėshtė letra e parė qė Rama i dėrgon njė kryeministri dhe se letra tė tilla i ka dėrguar dhe kryeministrave tė tjerė, Meta dhe Nano. “Nė sirtarėt e mi kam gjetur letra tė shumta, qė zoti Rama i dėrgonte zotit Nano dhe zotit Meta dhe do ta kėshilloja qė forma me letra tė hapura komunikimi ėshtė jo e ndaluar, por arkaike sa vetė letra e Enver Hoxhės nė 1967-tėn, qė iua drejtonte shqiptarėve”, - tha kryeministri pėr mediat. Gjithsesi, Berisha u shpreh se tė gjitha kėto nuk pėrbėjnė asnjė pengesė reale pėr bashkėpunimin mes opozitės dhe pozitės, por, gjithsesi, kryeministri nuk e sheh tė udhės qė t’i kthejė pėrgjigje nė tė njėjtėn mėnyrė Ramės. “Tė gjitha kėto nuk pėrbėjnė asnjė pengesė reale qė tė mirėpres vullnetin e sinqertė pėr tė bashkėpunuar nė reforma, nė tė gjitha fushat. Ne jemi njė qeveri qė procedojmė me reforma tė gjithanshme. Jemi dhe do tė jemi tė ndjeshėm ndaj interesave tė veēanta tė opozitės. Unė jam i vetėdijshėm qė opozita ka qėllim interesat e vendit, por ka edhe interesa specifike, mė tė theksuara. Mendoj se pavarėsisht formės arkaike, kur gjeta se iu kishte dėrguar edhe kryeministrave tė tij, letra, “lėre”, thashė”, - tha kryeministri. Sipas tij, e rėndėsishme ėshtė qė tė predominojė fryma e dialogut dhe e bashkėpunimit dhe nė kėtė kontekst, mazhoranca e ka shprehur gatishmėrinė e saj. “E rėndėsishme ėshtė se fryma e dialogut dhe e sensit tė pėrgjegjėsisė pėr tė bashkėpunuar nė fushėn e reformave tė rėndėsishme, duhet tė predominojė. Nė kėtė kontekst, ne kemi shprehur gatishmėrinė e plotė pėr sistemin elektoral dhe pėr tė gjitha proceset e tjera, qė janė tė dobishme pėr vendin”, - tha kryeministri.

Letra

Vetėm njė ditė mė parė, kryetari i PS-sė, Edi Rama, me anė tė njė letre drejtuar kryeministrit, i kėrkonte kėtij tė fundit bashkėpunim pėr disa ēėshtje, siē janė reforma zgjedhore, decentralizimi, reforma nė drejtėsi etj. Ndryshe, Rama kėrcėnoi me zgjedhje tė parakohshme. Nė rast se do duhet t’i referohemi retrospektivės, do thoshim se ka qenė Rama ai qė ka refuzuar sistematikisht ftesat e opozitės pėr bashkėpunim nė ēėshtje qė ai parashtron nė letėr. Nga ana tjetėr, kėrcėnimi pėr zgjedhje tė parakohshme duket paksa i pakuptimtė, nė njė kohė qė Berisha mė shumė se njė herė ėshtė shprehur se nuk do tė pranojė president tė imponuar nga opozita dhe se mazhoranca ėshtė e gatshme nė ēdo moment t`i drejtohet zgjedhjeve tė parakohshme.

Kryeministri Berisha merr pjesė nė ndėrrimin e komandės sė NATO nė Shqipėri

Berisha: Objektivi ynė, kryesor, anėtarėsimi nė strukturat euroatlantike

Kryeministri, Sali Berisha, mori pjesė dje, nė ceremoninė e ndėrrimit tė komandės sė NATO-s nė Shqipėri, e cila kalon nga gjeneral major, Gergios Mouroutsos, nėn drejtimin e gjeneralit, Anastasios Rinitis. Tė pranishėm nė ceremoni ishin komandanti i Joint Force, Comand Napoli, Air Marshall, Dusty Miller, ministri i Mbrojtjes, Fatmir Mediu, ministri i Brendshėm, Bujar Nishani, drejtues tė lartė tė Shtabit tė Pėrgjithshėm tė Forcave tė Armatosura, ambasadorė dhe atashe ushtarakė tė akredituar nė Shqipėri, pėrfaqėsues tė komuniteteve fetare, si dhe personalitete tė tjerė. Gjatė fjalės sė tij, pėrshėndetėse, kryeministri Berisha u shpreh se njė ndėr objektivat kryesore tė integrimit tė Shqipėrisė ėshtė dhe integrimi nė strukturat euroatlantike. “Dua t’ju siguroj ju, tė siguroj Forcat e Armatosura tė Shqipėrisė, se qeveria do tė bėjė ēdo pėrpjekje qė ta meritojė kėtė ftesė, do tė vazhdojė me pėrkushtim dhe vendosmėri tė madhe reformėn e Forcave tona tė Armatosura, pėrpjekjet pėr tė arritur tė gjitha standardet politike dhe tė tjera, qė nė Samitin e ardhshėm nė Washington, Shqipėria sė bashku me Kroacinė dhe Maqedoninė, tė meritojė ftesėn pėr anėtarėsim tė plotė nė Aleancėn e Atlantikut tė Veriut. Nė kėtė aspekt, ne jemi tė vendosur tė pėrparojmė drejt njė ushtrie tė vogėl, profesionale, e cila tė pėrmbushė me dinjitet tė gjitha detyrimet qė rrjedhin nga anėtarėsimi i Shqipėrisė nė NATO. Vetėm pak ditė mė parė, qeveria vendosi qė nė vitin 2008-tė, shpenzimet pėr FA-tė tė rriten me 2 pėr qind tė Prodhimit tė Brendshėm Bruto”, - tha kryeministri.

Prezenca e OSBE-sė pėrkujton 10-vjetorin e saj nė Shqipėri

Vaēek: nė 10 vjet Shqipėria ka bėrė pėrparime mbresėlėnėse

Prezenca e OSBE-sė nė Shqipėri pėrkujtoi dje, 10-vjetorin e aktivitetit tė saj nė vendin tonė. Zyra e shtypit e OSBE-sė, pėrmes njė deklarate pėr mediat, bėn tė ditur se Prezenca e OSBE-sė nė Shqipėri u krijua nė bazė tė njė vendimi tė Kėshillit tė Pėrhershėm tė OSBE-sė, mė 27 mars 1997-tė, "nė pėrgjigje tė mosfunksionimit tė ligjit dhe tė rendit publik nė vend". Sipas kėsaj deklarate, "gjatė kėsaj periudhe, Prezenca e OSBE-sė, u pėrqendrua nė ofrimin e kėshillimit dhe ndihmesės pėr kapėrcimin e pasojave tė kolapsit tė fuqisė sė shtetit, monitorimin e ēėshtjeve tė sigurisė, tė tė drejtave tė njeriut, pėrgatitjen dhe vėzhgimin e zgjedhjeve dhe ēėshtjet e demokratizimit. Gjatė dhjetė viteve tė fundit, Shqipėria ka bėrė pėrparime mbresėlėnėse dhe detyrat e puna e Prezencės janė rritur paralelisht nė mėnyrė tė ndjeshme", - tha dje, kryetari i Prezencės, ambasadori Pavel Vaēek. Mė tej, kryetari i Prezencės nė Shqipėri shtoi se, "Shqipėria ėshtė nė rrugėn e saj drejt integrimit euroatlantik dhe sfida pėr Prezencėn ėshtė si tė japė mė sė mirė ndihmesėn e saj pėr reformat e brendshme mė tė rėndėsishme, brenda mandatit tonė, si dhe tė bashkėpunojė ngushtėsisht me qeverinė dhe partnerė tė tjerė, shqiptarė".  Deklarata thekson se, " Nė vitin 2003, mandati i Prezencės u rifreskua dhe qė nga ajo kohė, ajo u pėrfshi edhe nė nxitjen e demokratizimit, shtetit tė sė drejtės dhe tė drejtave tė njeriut, si dhe forcimin e institucioneve demokratike, nė pėrputhje me parimet, standardet dhe angazhimet e OSBE-sė”. “Prezenca e OSBE-sė, - citohet nė deklaratė, -  punon, gjithashtu, nė fushėn e reformės legjislative dhe juridike, reformės sė pronave, reformės zgjedhore, reformės administrative, rajonale, nė forcimin e kapaciteteve tė Kuvendit nė luftėn kundėr trafiqeve dhe korrupsionit, zhvillimin e medias, nxitjen e qeverisjes sė mirė, zhvillimin e shoqėrisė civile dhe ofron ndihmesėn e saj pėr policinė".

Kandidati i opozitės, Qazim Sejdini, rezultoi me 678 vota mė shumė se kandidati i mazhorancės, Luēiano Boēi

Kolegji numėron kutinė e fundit tė Elbasanit dhe shpall fitues kandidatin e opozitės

Kolegji Zgjedhor vendosi ditėn e djeshme tė shpallė fitues tė zgjedhjeve pėr Bashkinė e Elbasanit kandidatin e opozitės, Qazim Sejdinin. Nga ana tjetėr, Kolegji Zgjedhor hodhi poshtė kėrkesėn e kandidatit tė mazhorancės pėr Bashkinė e Elbasanit, Luēiano Boēit, i cili kėrkonte shpalljen e zgjedhjeve tė pavlefshme nė kėtė njėsi vendore. Trupa gjykuese e Kolegjit Zgjedhor mori vendimin tė numėrojė kutinė e qendrės sė votimit, 23.36, nė kundėrshtim me vendim e KQZ-sė, e cila e kishte konsideruar kėtė kuti tė dėmtuar nė mėnyrė tė tillė qė nuk mund tė merrej parasysh pėr t`u numėruar. Nga numėrimi i kutisė 23. 36, rezultoi se kandidati i opozitės, Sejdini, kishte marr 104 vota, pra, 3 vota mė shumė se kandidati i mazhorancės, Luēiano Boēi, i cili kishte marrė 101 vota nė kėtė kuti. Nga ana tjetėr, kandidati i mazhorancės pėr Bashkinė e Elbasanit, Luēiano Boēi, kėrkon pavleshmėrinė e zgjedhjeve nė kėtė njėsi vendore. Sipas avokatit tė Boēit, procesi pėr njėsinė vendorė tė Elbasanit ka pasur shkelje tė rėnda para dhe pas ditės sė zgjedhjeve. Sipas tij, nė qendrėn e votimit 23.78, procesi zgjedhor nuk ka nisur fare dhe pėr pasojė, 800 zgjedhės, tė cilėt duhet tė votonin nė kėtė qendėr nuk kanė pasur mundėsinė tė votojnė. Nga ana tjetėr, nė 18 qendra votimi nga 97 gjithsej nė kėtė zonė ka munguar regjistri pėr indeksin e certifikatave dhe pėr pasojė, minimlaisht 2745 zgjedhės tė pajisur me certifikata si mjet identifikimi nuk kanė arritur tė votojnė. Sipas avokatit tė Boēit, shumė qendra votimi nė kėtė njėsi vendore kanė filluar procesin e votimit me shumė vonesė dhe po kėshtu, ka pasur njė sėrė parregullsish gjatė procesit tė votimit dhe numėrimit tė tyre. Avokati i kandidatit tė mazhorancės pėr Bashkinė e Elbasanit theksoi se tė gjitha shkeljet qė janė bėrė gjatė dhe pas votimit nė kėtė njėsi vendore janė tė dokumentuara dhe tė pasqyruara nė librin e protokollit tė KZQV-sė tė kėsaj njėsie. Sipas rezultatit pėrfundimtar, tė nxjerrė nga Kolegji Zgjedhor, kandidati i opozitės, Qazim Sejdini, kishte 678 vota mė shumė se kandidati i mazhorancės Luēiano Boēi.

Fatjona Mejdini

Zgjedhjet nė Elbasan do pėrsėriten vetėm nė njė QV

Komisioni Qendror i Zgjedhjeve ka vendosur disa javė mė parė pėrsėritjen e zgjedhjeve vetėm nė qendrėn e votimit 23. 78. Anėtarėt e KQZ-sė vendosėn nė mėnyrė unanime qė tė pėrsėritej votimi vetėm nė qendrėn e votimit, 23.78, qendėr nė tė cilėn ka patur probleme nė procesin zgjedhor dhe ku duhet tė votonin rreth 800 votues. Por gjasat se kjo qendėr votimi nė Bashkinė e Elbasanit tė kthejė rezultatin e zgjedhjeve janė tė vogla, duke qenė se diferenca mes 2 kandidatėve ėshtė 678 vota dhe nė kėtė qendėr votimi, votojnė vetėm 800 votues.

KQZ-ja do vendosė sot, nė lidhje me shortin qė pritet tė shpallė fituesin pėr minibashkinė nr. 10

Veizi tėrhiqet nga shorti nė KQZ, duke kėrkuar pėrsėritjen e zgjedhjeve

Nuk dihet, nėse kandidates sė opozitės do t`i jepet e drejta tė kėrkojė pavlefshmėrinė e zgjedhjeve nė kėtė minibashki, duke qenė se vendimi i Kolegjit Zgjedhor ėshtė qė fituesi mes dy kandidatėve tė dalė me short dhe vendimet e kėsaj gjykate janė tė paapelueshme

Kandidatja e opozitės pėr njėsinė bashkiake nr. 10, Mira Veizi, deklaroi ditėn e djeshme se do tė tėrhiqet nga shorti qė pritet tė tė mbahet ditėn e sotme nė Komisionin Qendror tė Zgjedhjeve. Sipas kandidates sė opozitės nuk ėshtė e drejtė qė votat e qytetarėve mos tė merret nė konsideratė dhe zgjedhjet tė hidhen me short.

“Nuk do tė marr pjesė nė shortin qė Komisioni Qendror i Zgjedhjeve do tė hedhė nesėr, pėr tė shpallur kandidatin fitues dhe, nėse nesėr fitoj, do ta refuzoj kėtė post”, - deklaroi kandidatja e opozitės, Mira Veizi, duke theksuar se ajo do tė vazhdojė tė kėrkojė tė drejtėn e saj nė rrugė gjyqėsore. Sipas kandidates sė opozitės pėr kėtė minibashki, e udhės do tė ishte qė tė pėrsėriteshin zgjedhjet, duke theksuar se do tė kėrkonte nė KQZ pavlefshmėrinė e tyre. Nga ana tjetėr, nuk dihet, nėse kandidates sė opozitės do t`i jepet e drejta tė kėrkojė pavlefshmėrinė e zgjedhjeve nė kėtė minibashki, duke qėnė se vendimi i Kolegjit Zgjedhor ėshtė qė fituesi mes dy kandidatėve tė dalė me short dhe vendimet e kėsaj gjykate janė tė paapelueshme.

Rezultati i shortit qė do tė hidhet sot, nė KQZ do tė pėrcaktojė dhe fituesin nė kėtė minibashki, pas zgjedhjeve lokale tė 18 shkurtit, ku kandiduan Gerti Bogdani pėr PD-nė dhe Mira Veizi pėr PS-nė. Sipas njė udhėzimi tė Komisionit Qendror tė Zgjedhjeve, do tė jetė KZQV-ja e njėsisė bashkiake nr. 10 ajo qė do tė organizojė hedhjen e kėtij shorti nė prani tė KQZ-sė. Sipas udhėzimit, nė njė enė transparente futen aq gogla, sa ėshtė edhe numri i subjekteve zgjedhore, pjesėmarrėse nė short dhe nė secilėn gogėl futet nga njė shirit letre, ku n? nj?rin prej tyre shėnohet fjala “Fitues”. Mė pas, KZQV-ja cakton njė person pėr tėrheqjen e goglave dhe sekretari i KZQV-sė fton me radhė pėrfaqėsuesit e autorizuar tė subjekteve zgjedhore, pjesėmarrėse nė short pėr tėrheqjen e shortit. Nga ana tjetėr, personi qė tėrheq goglėn, e hap atė dhe ia dorėzon kryetarit tė KZQV-sė. Kryetari lexon me zė tė lartė atė ēfarė pėrmban gogla dhe iua tregon tė gjithė vėzhguesve dhe pėrfaqėsuesve tė autorizuar tė subjekteve zgjedhore, pjesėmarrėse nė short. Mė pas, rezultati i shortit shėnohet nė procesverbal dhe nė bazė tė tij, KZQV-ja shpall fituesin pėr kėtė njėsi bashkiake.

Fatjona Mejdini

LSI-ja mbledh nė tryezė konstitucionalistė dhe pėrfaqėsues tė shoqėrisė civile dhe medias pėr Reformėn Zgjedhore

Meta: Sistemi proporcional garanton votėn e emigrantėve

Nė kėtė takim merrnin pjesė konstitucionalistėt Luan Omari, Njazi Jaho, Genti Ibrahimi, ish-kryetarėt e KQZ-sė, Ilirjan Celibashi dhe Kristaq Kume, drejtori i ZMQ-sė, Kreshnik Spahiu, analistė tė medias dhe pėrfaqėsues tė shoqėrisė civile, Andrea Stefani, Mustafa Nano, Lutfi Dervishi, Bashkim Muēa

Njė sistem zgjedhor, proporcional konsiderohet nga kreu i LSI-sė si mė i miri pėr tė garantuar votėn e lirė tė tė gjitha shtresave, si dhe pėr tė sjellė njė nivel mė tė lartė tė Kuvendit tė Shqipėrisė. Meta e deklaroi qėndrimin e tij nė tryezėn e djeshme qė LSI-ja kishte organizuar me shoqėrinė civile dhe mediat pėr reformėn zgjedhore. Krerėt e LSI-sė kanė diskutuar nė kėtė tryezė platformėn e tyre pėr reformėn zgjedhore, duke kėrkuar mendimin e shoqėrisė civile, konstitucionalistėve dhe mediave pėr tė pėrmirėsuar platformėn pėr reformėn zgjedhore. Kreu i LSI-sė ka shpalosur idetė e LSI-sė pėr reformėn zgjedhore, duke u pėrqendruar te nevoja pėr njė sistem proporcional nė Shqipėri. "Sistemi aktual, mazhoritar-proporcional dhe i pėrzier ka sjellė njė cenim tė vetė procesit tė zgjedhjeve pėr shkak tė deformimeve dhe tė mosrespektimit tė frymės kushtetuese, sikurse ndodhi nė vitin 2001 apo edhe nė 2005-sėn. Sė dyti, ky sistem ka sjellė njė ndezje tė ashpėr tė konkurrencės nė zonat zgjedhore, ku edhe niveli i parlamentit pėr fat tė keq vjen duke u ulur. Ėshtė gjithnjė edhe mė e vėshtirė pėr vetė forcat politike tė konkurrojnė me kėtė sistem qė tė promovojnė njerėzit mė tė kualifikuar tė tyre, qė tė promovojnė juristė, ekonomistė dhe nga tė tjera profesione, njerėz, tė cilėt kanė kapacitet pėr diskutimet qė bėhen nė parlament pėr tė vendosur pėr shumė ēėshtje jetike tė vendit. Pra, me kėtė sistem zgjedhor, garancia pėr tė pėrzgjedhur njerėzit mė tė kualifikuar, pėr gratė, vajzat dhe tė rinjtė qė do tė kishin dėshirė pėr tė kontribuar nė politikė, ėshtė e pamundur. Njėkohėsisht, sistemi aktual e bėn shumė tė vėshtirė pjesėmarrjen nė votim tė emigrantėve shqiptarė. Ne kėtė problem e kemi ngritur vazhdimisht dhe i qėndrojmė asaj ideje se tė gjithė shtetasit shqiptarė, tė gjithė emigrantėt tanė duhet tė kenė tė drejtėn tė votojnė, atje ku ata jetojnė, sepse nuk mund tė vijnė nė Shqipėri, sa pėr tė kryer kėtė tė drejtė legjitime. Ata kanė kontributin kryesor pėr mbajtjen e ekonomisė sė vendit apo edhe zgjidhjen e shumė problemeve tė rėndėsishme nėpėrmjet kontributit tė tyre. Njėkohėsisht, ata janė njė mbėshtetje e madhe pėr tė ardhmen e vendit, ku pjesa mė e madhe e tyre do tė vijnė njė ditė nė Shqipėri dhe kanė tė drejtė tė vendosin pėr parlamentin dhe qeverisjen e Shqipėrisė, ashtu sikurse ndodh edhe nė majft vende tė tjera”, - tha dje, Meta. Nė tryezė kanė folur pėr ēėshtjen e reformės zgjedhore tė pranishėm tė fushave tė ndryshme tė shoqėrisė civile.

Luan Omari-Konstitucionalist, Akademia e Shkencave

“Duke pasur parasysh problematikėn qė ka sjellė ky sistem aktual, elektoral mendoj se Shqipėria duhet tė ketė sistem proporcional, sepse ka disa anė pozitive, pasi ulen tensionet e krijuara gjatė dhe pas procesit zgjedhor. Gjithashtu, gjykoj se ėshtė absolutisht i domosdoshėm aplikimi i njė sistemi tė tillė, sepse siguron dhe njė nivel mė tė lartė pėrfaqėsimi nė parlament”.

Njazi Jaho- Konsitucionalist

Me propozimet e bėra nga LSI-ja si iniciatore e kėsaj tryeze, por edhe e faktorėve tė tjerė duhet qė tė arrihet njė bashkėsi objektivash pėr tė pasur njė proces zgjedhor sa mė legjitim. Personalisht, duke mos pasur ngarkesėn e partive tė ndryshme, mbetet pėr tė diskutuar problemi i pragut elektoral pėr tė mos patur parti "false" apo parti joreale, tė cilat do pėrpiqen tė mbijetojnė nė kėtė prag tė ri, elektoral. Sigurisht, duhet tė ndryshojnė edhe komisionerėt politikė, tė cilėt deri tani nuk kanė garantuar legjitimitetin e zgjedhjeve, por e kanė cenuar atė”.

Ilirian Celibashi –ish-kryetar i KQZ-sė

“Ėshtė pėr t`u vlerėsuar nisma e LSI-sė, sepse tė paktėn qė nga viti 1996-tė, ne jemi nė njė nevojė tė vazhdueshme pėr proceset zgjedhore nė Shqipėri dhe nevojėn pėr tė pėrmirėsuar standardet e kėtyre proceseve. Dhe kjo pėr faktin se zgjedhjet nė Shqipėri, duke pėrjashtuar disi zgjedhjet e 2005-sės, nuk kanė prodhuar atė legjitimitet tė pranuar dhe tė kėrkuar nga faktorėt politikė nė vend, por edhe nga ndėrkombėtarėt. Kjo do tė thotė qė nevoja pėr gjetjen e njė metode tjetėr tė procesit zgjedhor buron sė pari nga mungesa e legjitimitetit tė procesit zgjedhor, nga mungesa e njohjes sė rezultatit pėrfundimtar nga tė gjitha palėt. Pėr tė pasur njė proces zgjedhor tė drejtė dhe tė ndershėm, ne duhet tė kemi pėrmirėsimin e regjistrit civil dhe bėrja efektive e numrit personal tė ēdo qytetari,  riorganizimi i sistemit tė adresave dhe lidhja e kėtij sistemi me regjistrin civil, intensifikimi dhe regjistrimi”.

KULTURA

 Libri mbi heroin kombėtar, zbulon edhe gravurat e Jost Anman, ilustruesit tė Biblės nė gjermanisht

- Kasėm Biēoku: “Veprat e Marin Barlecit kanė njė varg dobėsish, qė janė karakteristike nė pėrgjithėsi pėr historiografinė humaniste, siē janė fryma panegjirike, fjalimet e sajuara qė u vihen nė gojė heronjve, imitimi i historianėve antikė, si p.sh., i Tit Livit etj”

-Vepra ka edhe njė veēanti: ėshtė e pėrkthyer edhe nė gjuhėn angleze dhe kėshtu, krahas vlerės sė materialit qė sjell, ua bėnė tė mundur edhe lexuesve tė huaj tė njohin gjithė kėtė material tė pasur mbi Skėnderbeun

Libri mbi heroin kombėtar, zbulon edhe gravurat e Jost Anman, ilustruesit tė Biblės nė gjermanisht

Skėnder Blakaj, njė vepėr autentike pėr Skėnderbeun

Dhurata Hamzai

Studiuesi, publicisti e botuesi i njohur nga Prishtina, Skėnder Blakaj, i ndodhur pėrpara njė vargu mungesash e dobėsish qė shoqėrojnė edhe veprat e Marin Barlecit, ka kuptuar misionin e tij pėr t’u thėnė  tė vėrtetėn mė afėr lexuesve pėr heroin kombėtar, Gjergj Kastriotin Skėnderbeun. Gjithė sa u tha mė sipėr, bėhet mė e qartė tek vepra e titulluar “Skėnderbeu”, e cila ėshtė e veēantė nė llojin e vet, jo vetėm sepse nė tė janė janė pėrfshirė mendime e fragmente qė nga bashkėkohėsit e Gjergj Kastriotit, nga autorė, krijues e personalitete tė shquara botėrore e shqiptare, e deri te Rezoluta e Kongresit Amerikan, e vitit 2005, por edhe pėr faktin se autori me durim e kėmbėngulje ka mbledhur, sistematizuar dhe komentuar materiale tė shumta e tė shumėllojshme nga  fusha tė ndryshme tė shkrimit mbi Skėnderbeun. Vepra ėshtė botuar me rastin e 600 vjetorit tė lindjes sė Skėnderbeut. Botimi i veprės duket se ka sjellė nė dritėn e kohės dhe nė vendin qė e meritojnė Gjergj Kastriot Skėnderbeun dhe Marin Barlecin. Pėr kėtė vendodhje autori i kėtij libri, z. Skėnder Blakaj, do tė shprehej mė saktė me kėto fjalė; “secili aq i madhėrishėm nė rolin dhe nė atdhedashurinė e vet, duke e sjellė nė njė formė paksa mė ndryshe se tė zakonshmet, si njė pasqyrim tė respektit qė u kanė bėrė kėtyre dyve kombet e mėdha, siē janė gjermanėt, ta zėmė. Dhe, nėse kėsisoji, kryeprotagonisti i historisė sonė dhe autori i tij i  mrekullueshėm, pos kėnaqėsisė sė lexuesit pėr libėr, na e rrisin edhe mburrjen pėr ta e pėr vetveten, atėherė mundi nuk ka shkuar kot”. Duke motivuar rrugėn e studimit qė ka ndjekur autori i librit, Brakaj, thotė se: “Por kjo na kthen ku ishim moti – shqiptarėt duhet tė bėhen tė denjė pėr Gjergj Kastriotin Skėnderbeun”. E konceptuar kėshtu, vepra e re “Skėnderbeu” ka fituar shtresa tė ndryshme nga qasja artistike tek dokumenti historik dhe nė kėtė mėnyrė ka synuar receptivin mė tė gjerė e mė tė lehtė tė materies.

* * *

Vepra ka edhe njė veēanti pėr tipin e tillė: ėshtė e pėrkthyer edhe nė gjuhėn angleze dhe kėshtu, krahas vlerės sė materialit qė sjell, ua bėnė tė mundur edhe lexuesve tė huaj tė njohin gjithė kėtė material tė pasur mbi Skėnderbeun. Vepra pėrmban edhe njė studim tė autorit mbi Skėnderbeun dhe periudhėn e tij, studim nė tė cilin saktėsohen e korrigjohen disa tė dhėna historike mbi heroin tonė, Gjergj Kastriotin Skėnderbeun, mbi biografinė e tij mė tė njohur tė shkruar nga Marin Barleti dhe saktėsime tė fakteve tė ndryshme qė lidhen me Skėnderbeun. Njė kualitet i shquar i veprės ėshtė paraqitja e gravurave tė Jost Anman (dhe autorėve tė mėdhenj  gjerman), ilustruesit tė veprės sė Barletit nė botimin nė gjermanisht, ilustruesi i Biblės nė gjermanisht dhe i veprave tė tjera tė shquara tė asaj kohe. Shumicėn e veprave tė tilla artistike, lexuesi shqiptar ka rastin t’i shohė pėr herė tė parė te ky libėr. Duke shfletuar faqet e kėtij libri e duke parė nė tė gravura tė rralla e dokumente akoma mė tė padėgjuara, nuk do tė na dukej habi kur autori citon njė mendim tė bibliografit dhe tė historianit tė Skėnderbeut, Kasėm Biēokut, i cili pohon se “Veprat e Marin Barlecit kanė njė varg dobėsish, qė janė karakteristike nė pėrgjithėsi pėr historiografinė humaniste, siē janė fryma panegjirike, fjalimet e sajuara qė u vihen nė gojė heronjve, imitimi i historianėve antikė, si p.sh., i Tit Livit etj. Por vlerat e veprave tė tij, si burime historike, janė shumė mė tė mėdha nė krahasim me dobėsitė e tyre”. Po kėshtu autori ka vėrejtur disa veprime tė gabuara tė studiuesve dhe historianėve pararendės, tė cilėt e kanė eklipsuar tė vėrtetėn historike, sipas rastit dhe rrethanave tė kohės, me qėllim ose jo, njė pjesė e tyre kanė devijuar ligjėsinė e zbulesės.

* * *

Autori Skėnder Blakaj citon se “Megjithėse janė botime themelore tė historiografisė e tė kulturės sonė kombėtare, veprave tė Marin Barlecit ende nuk u ėshtė bėrė, siē e meritojnė, njė botim i vėrtetė shkencor, ku pėrkthimi shqip tė shoqėrojė (344 Gjergj Kastrioti Skėnderbeu) tekstin latinisht tė origjinalit”. Mė tej ai thekson: “Rėndė ėshtė gabuar me pėrkthimin shqip tė “Historisė sė Skėnderbeut”. Nė vend qė tė pėrkthehej botimi i parė i veprės sė M. Barlecit, i bėrė nė Romė nė vitin 1508-1510, ėshtė pėrkthyer botimi i dytė latinisht i vitit 1537 i “Historisė sė Skėnderbeut, i cili ėshtė publikuar pas vdekjes sė autorit, nė Strasburg tė Gjermanisė”. Sipas tij, kėto dy botime kanė ndryshime tė mėdha ndėrmjet tyre, si tek treguesit e pėrmbajtjes sė veprės ashtu edhe te shėnimet e shumta anėsore tė faqeve tė librit, me tė cilat M. Barleci, jo pa qėllim, i ka pajisur veprat e tij dhe qė kanė mbetur tė papėrkthyera e tė pabotuara nė gjuhėn shqipe. Edhe tekstet e tė dy botimeve latinisht tė “Historisė sė Skėnderbeut“ nuk janė identike. Zbulohet se ato kanė midis tyre disa qindra ndryshime, “qė nuk janė thjesht gabime shtypi, por shumė prej tyre kanė tė bėjnė me kuptimin e saktė tė pėrmbajtjes sė frazave pėrkatėse, sepse ka harresa fjalėsh e kohė foljesh etj”. Pra, ky libėr autentik hedh mė shumė dritė nė rrugėn e zbulimeve tė rralla, siē do tė shohim nė faqet e gazetės “TemA” edhe dy gravurat qė autori ia ka bashkangjitur kėtij libri, tė cilat botohen pėr herė tė parė. Mė nė fund, bėjmė tė ditur se libri ėshtė i botuar nė format tė madh dhe me pėrgatitje shumė tė mirė, ndėrsa botues ėshtė BKUK dhe ARBI Ltd. Prishtinė.

II

“Njohja” ime me Gjergj Kastriotin Skėnderbeun

Skėnder Blakaj

“Njohja” ime me Gjergj Kastriotin Skėnderbeun ėshtė e hershme. U thellua gjatė pėrgatitjes sė serialit dokumentar televiziv, shtatė episode, pėr arbėreshėt e Italisė, mė 1976, me mbititullin “Rrembi i kėputur thahet”. Parashikimin qė sjell kjo formulė e morėm nga drama “Nita” e autorit nga Arbneshi i Zarės, J. V. Rela

dhe e pėrjetuam intenzivisht gjatė xhirimeve nė ambientet e Kala bri sė. Edhe

mėrgimi i tyre para pesė shekujve, edhe jeta e djeshme dhe e ta shme, gjithēka

lidhej me fi gurėn e Skėnderbeut dhe me “Motin e Madh” tė tij. Prandaj ishte aq e

domosdoshme njohja e mirė me Gjergj Kastriotin. Lasgush Poradeci thotė qė vlerėn e njė kombi e bėn tradita e tij. Kjo traditė vjen deri te ne me hallka tė trasha tė njė zinxhiri tė madh. Si hallkė tė parė thekson pellazgėt, hallkė tė dytė ilirėt dhe

gjuhėn shqipe qė trashėguam prej tyre, “hallka e tretė”, mė i madhi ndėr  gjeneralėt e botės, Gjergj Kastrioti, dhe pas kėsaj, thotė, “vjen ajo hallka tjetėr- e fortė dhe e shkėlqyer-Rilindja! Rilindja, ajo e bėri Shqipėrinė!” Rilindja si lėvizje kulturore dhe Lidhja Shqiptare e Prizrenit ishin aq tė ndėrlidhura ndėrmjet veti. Kryeheroi ynė, Gjergj Kastrioti Skė nderbeu, u jipte shpirt tė dyjave. Madje Lidhja e Prizrenit, 1878, ishte si njė pėrsėritje e Lidhjes sė Lezhės, 1444. Te Lidhja e Prizrenit mungonte fi zikisht Skėnderbeu, por ishte aty shpirtėrisht, madhėshtor e i pakontestueshėm, protagonist qendror thuaja nė gjithė veprat e Rilindjes, nga De Rada te Naimi e gjithė tė tjerėt. Nė 100 vjetorin e Lidhjes sė Prizrenit bėmė 13 emisione dokumentare njėorėshe, tė lidhura mirė me njėri-tjetrin, deri te i fundit, me titullin “Duam lirinė dhe vetqeverimin!”. Titulli u shkėput nga thirrja pėr kryengritjen antiosmane tė vitit 1912. Edhe se nė rrethana nė dukje liberale tė Jugosllavisė sė vitit 1978, emisionet u ndaluan dhe mė vonė autori i tyre u dėnua. Pėr pėrgatitjen e emisoneve du hej njohur atė tharmin kombėtar qė mishėron

fi gura dhe epoka e Gjergj Kastriotit Skėnderbeut. Sepse, dihet qė, siē shkruan

Abas Ermenji nė librin pėr Gjergj Kastriotin “Skėnderbeu ėshtė fi gura qe ndrore

qė lidh tė dy pjesėt e historisė shqiptare: vjetėrsinė klasike dhe kohėt moderne. Figura e Skėnderbeut ka lozur njė rol kryesor edhe nė kohėt e pastajme tė kombit shqiptar. Ajo i ka sunduar rrjedhimet e kėsaj historie deri nė ditėt tona”.

Revistėn mujore “Ekskluzive” e udhėhoqa nja tri vjet. Gjatė kėsaj kohe dolėn

32 numra. Nė shumicėn e numrave kishim dokumente e shkrime pėr Skėnderbeun. Numri 20 i revistės doli me njė shtojcė speciale pėr Gjergj Kastriotin, e pėrgatitur prej meje me rastin e vendosjes sė monumentit tė tij nė Prishtinė, nė vjeshtė tė vitit 2001. Kjo e tashmja ėshtė hera e katėrt qė po pėrqendrohem nė Gjergj Skėnderbeun dhe nė epokėn e tij tė madhe. E filluam nė 600 vjetorin e lindjes. Nė “Hyrje” tė kėtij libri ėshtė shpjegimi si ndodhi kjo. Dhe mbas shumė leximesh e shėnimesh (342 Gjergj Kastrioti Skėnderbeu) tė lodhshme, kisha ndjenjėn se u hodha

midis oqeanit. Me keqardhjen pėr vetveten, mė shtohej keqardhja pėr historianėt,

pėr borxhin qė e kanė ta shpjegojnė drejt atė epokė luanėsh dhe t’i korrigjojnė

defektet e shumta tė shkencės sė tyre. Sidoqoftė, pa ta zor se do tė ishte i kėtillė

ky botim, prandaj i falėnderoj pėr ndihmėn e shumėfi shtė qė mė kanė dhėnė

pėrmes veprave tė tyre. Por, nėse qėmton kaq shumė kėso defektesh njė publicist

i zakonshėm si unė, duhet tė bėjnė njė mal me to hulumtuesit e historianėt qė

do tė vijnė paskėtaj. Dhe ndoshta tė vėnė pikėn nė ēėshtje aq tė diskutueshme. Mė

nė fund, edhe historianėt e Skėnderbeut, qė nga Aleks Buda, Ali Hadri, Kristo Frashėri, Kasem Biēoku, Jahja Dranēolli e tė tjerėt, kanė punuar e shkruar nėn kufi zimet e sistemit e tė pamundėsive pėr hulumtime mė tė thelluara nėpėr arkiva.

Edhe Fan S. Noli, nė vitin 1921, konkludon: “Mė nė fund kemi arshivat e Vatikanit, tė Republikave tė Venetisė e tė Raguzės, tė mbretėrive tė Napolit e tė Hungarisė, dhe tė dukatėve tė Millanit e tė Burgonjės, me tė cilat kishte marrėdhėnie diplomatike Shqipėria nė kohėn e Kastriotėve. Historia kritike

e Skėnderbeut s’ mund tė shkruhet gjersa tė shoshiten plotėrisht kėto arshiva”.

Njė si rezultat i punės rreth kėtij libri ėshtė qė njė ekzemplar autentik, nė mos

fort i posaēėm, i botimit tė parė tė veprės sė Marin Barlecit “Historia e jetės dhe e bėmave tė Skėnderbeut, Princit tė Epirotėve”, Romė 1508-1510, u soll nė Prishtinė dhe ėshtė pronė e familjes Pacolli. Mė nė fund, njė pyetje, pėrgjegjja e sė

cilės kėrkon kėto qė thotė Noli mė sipėr - a ishte Skėnderbeu “shpirti i shoqėrisė

nė kalė”, siē shprehet Hegeli pėr Napoleonin, a diēka mė ndryshe e diēka mė

tjetėr. Lėvizjet e Gjergj Kastriotit nuk ishin as aq tė largėta, as me aso synimesh

si tė Napoleonit. Pėrherė mund ta arrinte lehtė qendrėn e vet administrative-ushtarake, kryeqytetin Krujė. Hulumtues tė tashėm pohojnė qė njihen madje deri nė 13 shkresa e dokumente tė ndryshme qė kanė dalė brenda njė dite nga kancelaria e Skėnderbeut. Pos atyre qė u pėrmendėn mė sipėr, le tė mbėshtetemi sėrish nė M. Barlecin: “Asnjėherė gjatė gjithė ditėve, qėkurse u hap lajmi se kryetrimi Skėnderbej ishte nisur kundėr armikut, qė prej agimit tė diellit e gjer nė perėndim, nuk u largua kush, qoftė prej parisė sė qytetit nga pallati dhe nga

zyrat, qoft ė populli nga pazari”. Po, historianėt kanė shumė punė. Afatet e tejkaluara tė marrėveshjes me BKUK pėr bashkėpunim rreth kėtij botimi, m’i kanė lėnė jashtė kėtij libri aq shumė shėnime, besoj tė dobishme, rreth Skėnderbeut dhe skėnderbegasve, siē i quan Marin Barleci aq shpesh ush tarėt arbėror kah fundi i veprės sė tij monumentale “Historia e jetės dhe e bėmave tė Skėnderbeut,

princit tė epirotėve”. Ndoshta njė (ri)botim pa ngutje, sjell mė shumė sistem,

i mbledh brenda gjithė kėto shėnime dhe e bėn librin mė tė dobishėm. Mbetem me

kėsi obligimi tė shumėfi shtė. Pėr Skėnderbeun, biografi i tij Marin Barleci nė vepėr pėrdor shumė emra: Gjergji, Kastrioti, Gjergj Kastrioti, Epiroti,

Skėnderbeu, Gjergj Skėnderbeu, i Krishteri, Kapedani, Arbėrori, Princi i

Arbėrit…Autorit, gjithė kėta emra ndoshta as nuk i mjaftonin pėr madhėshtinė

si Skėnderbeu. Kėtu, nė libėr, janė pėrfshirė mendime e fragmente qė nga bashkėkohėsit e Gjergj Kastriotit, nga autorė, krijues e personalitete tė shquara botėrore e shqiptare, e deri te Rezoluta e Kongresit Amerikan, e vitit 2005, me rastin e 600 vjetorit tė lindjes sė Skėnderbeut. Ajo fi llon me formulimin: “Nė nderim (343 Gjergj Kastrioti Skėnderbeu) tė 600 vjetorit tė lindjes sė Gjergj Kastriotit

(Skėnderbeut), burrėshtetasit, diplomatit dhe gjeniut ushtarak, pėr rolin e tij

nė shpėtimin e Evropės Pėrendimore nga pushtimi otoman”. Librat pėr tė e kryejnė misionin e vet, nė qo ftė se sadopak u ndihmojnė shqiptarėve, “tė

bėhen tė denjė pėr Skėnderbeun!.”

“Scanderbeccu i pa faan”?!

“Scanderbeccu i pafaan”, siē i thonin De Rada e arbėreshėt, pėr nga rrjedhojat e

pastajme, a ishte njėmend i pafat. E quaj pėr nder qė edhe te kjo pyetje tė kėrkoj

ndihmėn e Ismail Kadaresė, kur thotė: „Personazhi i Gjergj Kastriotit, pėrpara se

tė rimerrej prej shqiptarėve, u krijua ashtu si iliriciteti, nė Evropė. Hero i njė epoke tė tėrė, si rrallėkush, ai u kthye nė njė ikonė, nė fi llim nė kontinent, e pastaj nė njė pjesė tė botės, Amerikė, Rusi, e gjer nė Japoni. Mbi njė mijėlibra, e po aq vepra artistike, u krijuan e vazhdojnė tė krijohen pėr tė nė dhjetėra gjuhė e

nė dhjetėra vende: biografi , studime, botime arkivore, poema, romane, drama, portrete, shtatore, vepra muzikore, nga Lope de Vega te Vivaldi e dhjetėra autorė tė shquar. Cili ėshtė kyēi pėr tė shpjeguar dukurinė e tij? Heronj me shpatė e me kalė, ka pasur me tepricė nė gadishullin tonė epik. As shpata, as kali, por tjetėr gjė e shpjegon tė fshehtėn e famės sė Skėnderbeut. Pėrpara se tė ishte kordhėtar, ai ishte ideatori, programuesi i njė orientimi tė ri pėr shqiptarėt dhe krejt

ballkanasit: orientimi drejt perėndimit. Prej arbėreshėve ai u pagėzua me cilėsorin „i pafat“, ngaqė bėri njė luftė fatalisht tė humbur. Por, ndėrsa lufta e tij pėrfundoi me humbje, ideja qė themeloi, programi i tij, ngadhėnjeu. Sot, nė shekullin 21, kur Shqipėria bashkė me fqinjėt e saj tė Ballkanit perėndimor,

bėhet gati pėr tė hyrė nė Evropė, programi i tij mbetet i vetmi pėr tė gjithė.

Ai ėshtė i vetmi prijės shqiptar qė komandoi trupa tė bashkuara shqiptare e evropiane kundėr shtetit osman. Ndaj, mė natyrshėm se kurrė rri sot shtato rja e tij nė dy kryeqytetet Tiranė dhe Pri sh tinė, pėrbri shenjave shqiptare dhe evro pia no-atlantike, qė mė mirė se atij, s’i shkojnė askujt.“

RRETHE

Blerim Sula ishte banor i lagjes nr.13 Durrės

Prangoset zjarrvėnėsi i hipotekės

Oficerėt e policisė kanė ndjekur tė gjitha veprimet e Blerim Sulės dhe rreth orės 04:10 kanė ndaluar makinėn me tė cilėn ai udhėtonte. Ata e kanė realizuar arrestimin nė kthesėn e fshatit Fier-Shegan...

BERAT-Prangosja e autorit tė vėnies sė zjarrit nė zyrėn rajonale, ku janė hipotekuar dosjet qė presin kthimin dhe kompensimin e pronave ka bėrė qė rreth orės 12:30, tė ditės sė djeshme tė dalė nė njė konferencė pėr shtyp drejtori i policisė sė qarkut tė Beratit, Bernard Ēaushaj. Sipas tij, ka qenė administrimi i mirė i pronave, vlerėsimi i tė dhėnave dhe informacioneve tė qytetarėve, ngritja e versioneve profesionale pėr ndjekjen hap pas hapi tė veprimeve tė autorit tė krimit, qė kanė ēuar nė zbardhjen e ngjarjes dhe mė pas nė prangosjen e autorit. Ai ėshtė Blerim Sula, banues nė qytetin bregdetar, i cili rreth orės 06:00, duke u gdhirė dita e dielė, pasi kishte thyer xhamat e zyrės sė AKKP-sė,  ka depėrtuar brenda dhe mė pas i ka vėnė zjarrin asaj. Pas ngjarjes, ai ka mundur tė zhduket nga vendi i ngjarjes, duke lėnė nė tė gjurmė tė mjaftueshme identifikimi. Ngjarja e rėndė, e pėrfolur fillimisht se kishte pėrfunduar me zhdukjen e njė sėrė dosjeve tė rėndėsishme tė pronėsive, fatmirėsisht ka pėrfunduar pa dėmtimin e dokumentacionit. Policia komunikoi  se, shtetasi Blerim Sula ėshtė i datėlindjes 27.07.1980, lindur nė fshatin Hink, komuna Poshnje dhe banues nė lagjen nr.13, zona e plazhit Durrės. Ai rezulton tė jetė i dėnuar mė parė pėr vjedhje dhe dėmtim tė pasurisė private, i martuar me dy fėmijė. Versioni i policisė shpjegon se, pasi ka thyer xhamat e zyrės, e cila ndodhet nė katin e dytė tė godinės sė kėshillit tė qarkut, Sula ka depėrtuar brenda saj dhe meqenėse nuk ka gjetur ndonjė diēka me vlerė pėr ta vjedhur iu ka vėnė flakėn disa letrave. Pastaj ėshtė larguar po nga dritarja e objektit, ku pėr shkak tė ēarjes nga xhamat, ka lėnė gjurmė gishtash dhe njolla gjaku. Kanė qenė kalimtarė tė rastit, ata qė rreth orės 06:30 tė ditės sė dielė kanė parė tė dilte tymi nga dritaret e zyrės dhe menjėherė kanė njoftuar me anė tė telefonit organin e policisė dhe repartin e zjarrfikseve, qė ndodhen rreth 200 metra larg nga vendi i ngjarjes. Mė pas ishin zjarrfikėsit ata qė duke thyer xhamat e objektit hynė brenda dhe fikėn zjarrin, i cili kishte filluar qė tė digjte disa prej letrave tė ndodhura nė parket. Sipas punonjėsve tė zyrės, dėmi i shkaktuar ėshtė i papėrfillshėm dhe nuk ėshtė marrė apo djegur asnjė dosje ku janė tė regjistruara pronat e qytetarėve. Lidhur me kapjen e autorit, shefi i policisė kriminale, Sokol Noka, tha se, nuk ka qenė i lehtė identifikimi pėr faktin se kishim tė bėnim me njė autor qė nuk ka konflikte pronėsie, prona tė regjistruara nė zyrėn e AKKP-sė, se autori ishte me banim nė njė nga fshatrat e rrethit tė Beratit, i larguar familjarisht pėrpara 10 vjetėsh pėr nė qytetin e Durrėsit. Pėr identifikimin e tij ėshtė bashkėpunuar me policinė kriminale tė Durrės, nga ku ėshtė marrė informacioni i nevojshėm pėr veprimtarinė e shtetasit B.Sula. Banesa e tij ėshtė mbajtur pėr gjithė natėn nėn vėzhgim dhe rreth orės 03:30 duke u gdhirė dita e djeshme, 27-vjeēari Sula ka marrė kamionēinėn me tė cilėn punonte dhe ėshtė nisur drejt qytetit tė Beratit, me qėllim blerjen e disa viēave pėr tregti. Oficerėt e policisė kriminale, pasi kanė ndjekur tė gjitha veprimet e Blerim Sula, rreth orės 04:10 i kanė dalė pėrpara makinės, me tė cilėn ai udhėtonte dhe nė aksin rrugor Berat-Lushnjė, konkretisht nė kthesėn e fshatit Fier-Shegan, kanė bėrė arrestimin e tij. Sula ndodhet nė ambientet e komisaratit tė policisė sė Beratit.

Abedin Kaja

Nxėnėsit dhe prindėrit, kundėr transferimit tė Zilie Poēit

Mėsuesit e Xhyrės, padi pėr shpifje

LIBRAZHD-Tė akuzuarit pėr “prishje tė etikės nė shkollė” gjer tek akuza “tė pamoralshėm”, po kthehen nė denoncues pėr tė gjitha ata qė kanė shpifur ndaj figurės sė tyre si mėsues dhe moralit njerėzor. Gjatė gjithė paradites sė djeshme ka patur zhvillime tė reja nė shkollėn e Xhyrės si dhe nė  zyrėn e Drejtorisė Arsimore tė Rrethit, ku ėshtė pėrfshirė edhe policia. Madje, pėr herė tė parė, ėshtė prononcuar publikisht pėr mediat vizive dhe tė shkruara edhe e vetmja mėsuese e akuzuar, Zilie Poēi Ndėrsa, klasa e katėrt me ish-mėsuese Zilie Poēi, nuk ka zhvilluar mėsim, por sė bashku me prindėrit kanė protestuar para dyerve tė Drejtorisė Arsimore tė rrethit tė Librazhdit. Mė pas, grupi i nxėnėsve dhe i prindėrve shoqėrues sė bashku me mėsuese Poēin, janė shoqėruar pėr 30 minuta nė komisariatin e policisė sė rrethit, thjesht me merakun e ndonjė incidenti tė ri. “Mė ka pyetur policia se mos isha unė nxitėsja e revoltės sė nxėnėsve dhe prindėrve, por iu shpjegova se nuk isha pėrzier nė kėtė punė. Por, ēuditėrisht, uniformat blu me njė copė letėr nė dorė mė kanė komunikuar transferimin nga shkolla ku kam qenė mėsuese prej vitesh”, - ka deklaruar mėsuesja Zilie Poēi. Ndėrkohė, edhe dy mėsuesit e tjerė, Arben Koxhaj dhe Edmond Kurti kanė pohuar se, ende nuk kishin marrė njoftim dhe komunikim zyrtar pėr transferimin e tyre, pėrveēse kishin dėgjuar lart e poshtė pėr kėtė problem. “Unė do tė dorėzoj nė prokurorinė e rrethit padi penale ndaj kryetarit tė fshatit, personave qė kanė shpifur pėr moralin tim si femėr dhe mėsuese bashkė me zyrėn arsimore tė rrethit”, - ka pohuar mėsuesja Poēi. Tė njėjtėn deklaratė kanė bėrė edhe dy kolegėt e saj, tė cilėt janė shprehur: “Ne do tė vėmė nė vend dinjitetin tonė pėr thashethemet. E tėrė kjo histori “dashurie” ėshtė njė farsė e montuar pėr interesa fshatareske tė personave tė veēantė”, - kanė pohuar Kurti dhe Koxhaj.

Suela Azemi

Pashkėt, gjatė 24 orėve 1440 emigrantė shqiptare

KAKAVIJĖ- Rreth 1440 shtetas shqiptarė, pjesa mė e madhe e tė cilėve emigrantė qė jetojnė dhe punojnė nė Greqi, kanė hyrė gjatė 24 orėve tė fundit nė pikėn kufitare tė Kapshticės (Devoll), pėr tė kremtuar pranė familjeve festėn e Pashkės. Qė prej 25 marsit, afati zyrtar i palės greke pėr lėvizjen e lirė tė emigrantėve shqiptarė drejt vendlindje me rastin e festės fetare, numri i atyre qė kanė mbėrritur nė Kapshticė ka ardhur duke u rritur. Shaban Dervishi, komandant i policisė kufitare nė Kapshticė tha tė martėn se, gjatė 24 orėve tė fundit nė kėtė vendkalim kanė hyrė 1440 shtetas shqiptarė si dhe 370 mjete. Burimet nga Kapshtica shtuan se, emigrantėt e kthyer deri tani nuk janė pėrballur me vonesa tė palės greke, gjatė procedurave tė kalimit tė kufirit. Nga ana tjetėr, mėsohet se ka pasur radhė tė pakta tė automjeteve tė emigrantėve nė tokėn greke, tė cilat i janė nėnshtruar njė kontrolli tė imtėsishėm nga doganierėt e vendit fqinj.

Hyrjet nė doganė, 2 mijė emigrantė, 523 automjete

KAKAVIJĖ- Numri i emigrantėve shqiptarė qė kthehen nė atdhe pėrmes pikės kufitare tė Kakavijės me rastin e festės sė Pashkėve ka shėnuar rritje gjatė 48 orėve tė fundit. Burime zyrtare nga policia kufitare e Kakavijės thanė se, gjatė 48 orėve tė fundit kanė hyrė nė territorin shqiptar 2 mijė persona dhe rreth 523 automjete. "Numri i emigrantėve shqiptarė qė hyjnė ēdo ditė pėrmes kėsaj pike ėshtė rritur, por numri i sporteleve ende nuk ėshtė shtuar, pasi situata aktualisht paraqitet nė parametra normale", - tha komandanti i kėtij vendkalimi, Enea Gjergjani. Pėr lehtėsimin e lėvizjes sė udhėtarėve po punohet me sistem 24 orėsh, ndėrsa ėshtė rritur numri i punonjėsve, me synim minimizimin e radhėve gjatė kontrollit kufitar. Nė kufirin Shqipėri-Greqi, nė qarkun e Gjirokastrės, funksionojnė dy pikėkalime, ai i Kakavijės dhe i Tre Urave.

SOCIALE

Sipas ministrit tė Shėndetėsisė, reformat e para do tė bėhen nė sektorin e urgjencės

Ndoka: QSUT, drejt privatizimit

Do tė ketė njė pėrmirėsim rrėnjėsor tė urgjencės, duke filluar nga shėrbimi i transportit, i autoambulancave, tė cilat, pėr fat tė keq, vetėm nė shėrbim tė pacientėve dhe qytetarėve nuk janė, nė modelin qė kemi sot

Ministri i Shėndetėsisė, Nard Ndoka, tha ditėn e djeshme se, sė shpejti do tė nisė njė reformė e re, e cila ka pėr synim qė tė privatizojė tė gjithė spitalet shtetėrore, nė mėnyrė qė tė rritet konkurrenca dhe shėrbimet tė pėrmirėsohen. Ndoka u shpreh se, nė projektet e tij ėshtė edhe ndėrtimi i njė spitali tė ri pėr kryeqytetin, nė mėnyrė qė shėrbimet brenda QSUT-sė tė mos pėrballojnė fluksin gjithnjė e nė rritje tė kėrkesave nga gjithė vendi. Ministri i ri i Shėndetėsisė tha se duhet t’i jepet fund mitmarrjeve nga bluzat e bardha, veēanėrisht nga infermierėt. Nė tė parin takim zyrtar publik me shefat e pavijoneve tė QSUT-sė, Ministri i ri i Shėndetėsisė, Nard Ndoka, hodhi idenė e njė reforme tė thellė nė kėtė sektor dhe njė reformė tė shpejtė afatshkurtėr, veēanėrisht nė fushėn e urgjencave. Ndoka tha se si qytetar kishte mbetur i skandalizuar nga gjendja e urgjencave, veēanėrisht ajo kirurgjikale nė QSUT dhe se nė kėtė drejtim duhet ndėrhyrė me investime dhe strategji tė qėndrueshme. Kreu i Shėndetėsisė u shpreh se, do tė niset sė pari me transformimin e shėrbimit tė urgjencės, qė ėshtė dhe kontakti i parė i qytetarėve me strukturat shėndetėsore, duke hedhur idenė e privatizimit tė shėrbimit tė urgjencės dhe ngritjes sė spitalit bashkiak pėr Tiranėn. “Ky shėrbim do tė jetė pėrparėsia jonė, aty ku ėshtė dhe kontakti i parė i qytetarėve me bluzat e bardha. Do tė ketė njė pėrmirėsim rrėnjėsor tė urgjencės, duke filluar nga shėrbimi i transportit, i autoambulancave, tė cilat, pėr fat tė keq, vetėm nė shėrbim tė pacientėve dhe qytetarėve nuk janė nė modelin qė ne kemi sot. Pra, do tė tentojmė shumė shpejt nė privatizimin e kėtij shėrbimi, qė ky shėrbim do tė jetė sa mė shpejt tek qytetarėt”, - tha kreu i shėndetėsisė.

Privatizimi

Ministri Ndoka u shpreh se, ideja po diskutohet gjerėsisht me grupet e punės dhe tė konsulencės pėr ecurinė e reformave. Duke u shprehur pėr pacientėt e panumėrt qė i drejtohen QSUT-sė pėr problemet e tyre shėndetėsore, Ndoka u shpreh se, ideja e njė spitali bashkiak po bėhet gjithnjė e mė tepėr e domosdoshme. “Pėr ne ėshtė shumė e rėndėsishme kjo qendėr spitalore. Kjo ėshtė fytyra e shėndetėsisė, kėtu pėrballen me miliona qytetarė. Unė pashė statistikat. Me tė vėrtetė njė ngarkesė shumė e madhe. Mirėpo mendojmė pėr reformimin, qė tė ketė dhe njė mundėsi alternative, ndoshta dhe pėr njė spital rajonal, pėr njė spital bashkiak. Kemi gatishmėrinė e kryeministrit, Sali Berisha, me idetė tona reformuese t’i bėjmė prezent dhe nuk do tė mungojė mbėshtetja pėr sistemin tonė tė shėndetėsisė ėshtė pėrparėsi e padiskutueshme e qeverisjes, edhe nė tė ardhmen”, - u shpreh kreu i shėndetėsisė.

Mitmarrja

Ndoka theksoi se duhet t’u jepet fund mitmarrjeve nga ana e mjekėve dhe infermierėve, duke theksuar se, “njė aspekt tjetėr qė unė do tė gjykoja nga ju qė ky mesazh tė pėrcillet edhe mė tej ėshtė edhe elementi i humanizmit te bluzat e bardha, sidomos te infermierėt, shtresa mė tepėr prezent me pacientėt. Kjo nuk ekziston nė tė gjitha rastet. Kėto unė i kam vėrejtuar edhe gjatė kėtyre ditėve, por tashmė ėshtė njė sėmundje e pėrhershme e kėtij sistemi. Pra, janė disa gjėra tė vogla nė dukje, por shumė tė rėndėsishme pėr imazhin e shėndetėsisė nė tėrėsi.”

Sipas MASH-it, maturantėt nė prill do tė zgjedhin provimet dhe nė qershor fakultetin

MASH: Akoma mė shumė lehtėsira pėr maturantėt

Maturantėt, brenda muajit prill duhet tė caktojnė dy lėndėt pėr provimet me zgjedhje tė Maturės Shtetėrore 2007, ndėrkohė qė regjistrimi i tyre pėr nė fakultet do tė kryhet nė muajin qershor, njoftoi dje Ministria e Arsimit. Kjo ministri sqaroi se, dy lėndėt me zgjedhje do tė caktohen nga maturantėt pėrmes aplikimit tė formularit A1, tė cilin do ta plotėsojnė dhe dorėzojnė nė shkollat e tyre tė mesme. Ndėrkohė qė, regjistrimet pėr shkollat e larta do tė kryhen nga kandidatėt pranė sekretarive tė fakulteteve tė universiteteve dhe shkollave tė larta brenda muajit qershor. Sipas MASH-it, caktimi i kėtij afati ėshtė favorizues pėr maturantėt, pasi ata do tė kenė mė shumė kohė pėr tė pėrcaktuar degėt, nė tė cilat ata duan tė vazhdojnė shkollėn e lartė. Pėr regjistrim nė arsimin e lartė, maturantėt duhet tė dorėzojnė nė shkollėn e mesme tė tyre formularin e plotėsuar A2. Nė kėtė formular maturantėt mund tė pėrzgjedhin deri nė 10 degė tė fakulteteve tė universiteteve tona publike, sipas njė rendi preferencial, duke filluar me atė qė dėshirojnė mė shumė. Ndryshe nga praktika e vitit tė kaluar, maturantit i jepet mė shumė kohė pėr tė bėrė zgjedhjen e studimeve, i kursehet mundimi dhe shpenzimi pėr aplikimin nė fakultetet e ndryshme. Pra, nėse vjet, pėr tė aplikuar nė 10 fakultete maturanti priste radhėn nė 10 sekretari dhe paguante 10 herė tarifėn e regjistrimit, pasi udhėtonte drejt Shkodrės, Tiranės apo Vlorės, sivjet nuk do tė ketė udhėtim, radhė pritjeje dhe pagesa shumėfishe, por do tė apilkojė pėrmes njė formulari. Pėr maturantėt qė duan tė vazhdojnė studimet jashtė Shqipėrisė, sipas MASH-it, ėshtė e domosdoshme qė ata tė informohen pėr kushtet qė vendos universiteti apo vendi pėrkatės dhe nėse duhen provimet me zgjedhje, ata duhet tė regjistrohen pėrmes formularit A1. Maturantėt qė kanė mbaruar shkollėn e mesme jashtė Shqipėrisė dhe qė duan tė vazhdojnė universitetin publik nė vend, ndryshe nga viti i kaluar, nuk do japin dy provimet me detyrim, por vetėm dy provime me zgjedhje. Dėftesa e tyre do tė ekuivalentohet sipas rregullave nė fuqi, duke iu referuar MASH-it.

Shkodėr

Marrėveshje bashkėpunimi mes Universitetit “Luigj Gurakuqi” dhe atij tė Sarajevės

Mes Universitetit “Luigj Gurakuqi” tė Shkodrės dhe atij tė Sarajevės u nėnshkrua ditėn e djeshme njė marrėveshje bashkėpunimi. Nėnshkrimi i kėsaj marrėveshjeje pėr palėn shqiptare u zyrtarizua nga rektori Mahir Hoti dhe pėr atė tė Sarajevės, nga rektori, Faruk Caklovica. Rektori i Universitetit "Luigj Gurakuqi", prof.dr. Hoti, tha se, “marrėveshja mes Universitetit tė Shkodrės dhe atij tė Sarajevės konsiston nė bashkėpunimin pėr projekte dhe konferenca tė pėrbashkėta, shkėmbim tė profesoriatit dhe studentėve, shkėmbim literature dhe eksperiencave tė ndryshme mbi implementimin e Procesit tė Bolonjės, etj". Po sipas zotit Hoti, njė nga hapat konkretė tė kėsaj marrėveshjeje ėshtė mirėkuptimi me dekanin e Fakultetit Ekonomik tė Universitetit tė Sarajevės, prof. Muris Ciēiē, qė njė pjesė e studentėve tė Universitetit tė Shkodrės tė vazhdojnė Master nė kėtė fakultet pėr periudhėn nė vazhdim. Rektori Hoti pohon se, gjatė vizitės nė Fakultetin e Shkencave Politike, nė pritje nga dekani, prof. Xhevat Termiz dhe stafi i tij u diskutua mbi pėrshtatjen e kurrikulave dhe njehsimit tė pikėve kredite, ēka bėn mė tė lehtė edhe njohjen e diplomave reciproke. Nėnshkrimi i kėsaj marrėveshjeje shėnon njė tjetėr hap drej hapjes dhe bashkėpunimit tė Universitetit tė Shkodrės me universitetet homologe jashtė vendit, ēka pritet tė rrisė edhe mė tepėr nivelin pedagogjik tė kėtij universiteti.

EKONOMIA

Bizneset do tė pėrfitojnė njė subvencion prej 10 mijė dollarėsh si dhe asistencė teknike pėr tė rritur eksportet

Regjistrohen 6 bizneset e para, pėr tė pėrfituar nga skema e rritjes sė eksporteve

Bizneset kryesore qė do tė pėrfitojnė, do tė jenė nga sektorėt e agropėrpunimit, tekstilit, pėrpunim-drurit, etj. “Albinvest”-i do t’iu ofrojė kėtyre bizneseve edhe asistencė teknike, informacione pėr tregjet e huaja, pjesėmarrje nė panaire ndėrkombėtare, si dhe mundėsi pėr certifikim tė produkteve

Agjencia “Albinvest” ka filluar regjistrimin e bizneseve tė cilat dėshirojnė tė zgjerojnė aktivitetin e tyre, pėr tė shtuar produktet e eksportuara prej tyre nė tregjet e huaja. Burime nga kjo agjenci bėnė tė ditur pėr gazetėn “TemA” se, qė nė janvėn e parė janė regjistruar gjashtė kompani eksportuese, tė cilat kanė aplikuar pėr tė pėrfituar prej projktit “Cost-shearing” qė kjo agjenci ka filluar nė ndihmė tė bizneseve eksportuese. Projekti ka shfaqur interes tek njė pjesė e mirė e kėtyre bizneseve, tė cilėve iu ėshtė krijuar mundėsia pėr tė pėrfituar pėrkrahje pėr projektet e tyre me tė cilat ata synojnė tė shtojnė aktivitetin e tyre. Kėto kompani do tė pėrfitojnė njė subvencionim prej rreth 10 mijė dollarėsh nga shteti si dhe asistencėn e nevojshme teknike, sė bashku me informacionet e nevojshme pėr tė shtrirė mė tej aktivitetin e tyre nė tregjet e huaja. Deri tani, agjencia ėshtė nė fazėn e regjistrimit tė kėtyre bizneseve, e cila pritet tė pasohet edhe nga njė tjetėr fazė, ku secili biznes do tė plotėsojė formularėt pėrkatės, si dhe do tė pėrcaktojė llojin e shėrbimeve, pėr tė cilėt janė tė interesuar tė pėrfitojnė. Gjithashtu, “Albinvest”-i ėshtė duke informuar kompanitė shqiptare pėr pėrfitimet tė cilat ofrohen prej kėtij projekti, pėr t’i bėrė ata pjesė tė tij. Pasi tė jenė pėrcaktuar tė gjitha kėto, si dhe tė jenė hartuar projektet pėrkatėse pėr ēdo biznes mbi mjetet me tė cilat synohet tė rriten mundėsitė pėr eksporte, agjencia do tė bėjė edhe pėrzgjedhjen e duhur pėr tė ndihmuar kėto kompani. Deri tani, nevojat kryesore tė cilat janė shfaqur pėr tė pėrfituar nga projekti kanė tė bėjnė me certifikimin e produkteve tė tyre, nė mėnyrė qė kėto produkte tė mund tė futen nė tregjet e huaja, si dhe me asistencėn teknike dhe pjesėmarrjen nė panaire tė ndryshme ndėrkombėtare, pėr tė bėrė tė mundur afrimin e kėtyre produkteve me prodhuesit e huaj. Sipas tė dhėnave nga “Albinvest”-i, bėhet e ditur se, sektorėt kryesore ku ky projekt do tė jetė i dobishėm janė sektorėt e agropėrpunimit, tekstilit, pėrpunim-drurit, prodhimeve artizanale etj. Projekti “Coast-shearing”, do tė kushtojė nė total nė shumėn prej 250 mijė dollarėsh, tė cilat qeveria i ka vėnė nė dispozicion tė bizneseve eksportuese shqiptare, me qėllim rritjen e konkurrueshmėrisė sė tyre nė tregjet e huaja. Ky projekt synon stimulimin e biznesit shqiptar me qėllim rritjen e eksporteve. Ai ėshtė pjesė e rėndėsishme e strategjisė kombėtare pėr rritjen e eksporteve dhe ka pėr targetim, vetėm ndėrmarrjet e vogla dhe tė mesme, pasi ky sektor shihe