Te fundit
Ndërhyrja e Turqisë në Kaukaz zhyt NATO-n në krizë
8 Tetor 2020, 10:18Bota
TEMA
Konflikti midis Armenisë dhe Azerbajxhanit për rajonin e diskutueshëm të Nagorni-Karabakut ka nxitur një luftë të re brenda NATO-s, pasi shumë anëtarë të aleancës Veri-Atlantike kërkojnë që Turqia të dënohet për politikën e jashtme agresive.
Ndërsa konflikti për territorin e diskutueshëm është përshkallëzuar gjatë javës së kaluar, duke lënë mbi 200 njerëz të vdekur dhe qindra të tjerë të plagosur, Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s Jens Stoltenberg i bëri thirrje Turqisë të zbusë situatën, duke pasur parasysh mbështetjen ushtarake që i ka ofruar Azerbajxhanit.
“Ne jemi thellësisht të shqetësuar nga përshkallëzimi i luftimeve. Të gjitha palët duhet të pushojnë menjëherë luftimet, ”tha Stoltenberg të hënën gjatë një vizite në Ankara. “Unë pres që Turqia të përdorë ndikimin e saj të konsiderueshëm për të qetësuar tensionet.”
Por Turqia ka gërmuar edhe më thellë, duke sfiduar thirrjen e përbashkët të Shteteve të Bashkuara, Franca dhe Rusia për një armëpushim të menjëhershëm në Nagorni-Karabak. Krizë pas krize, vitet e fundit, marrëdhëniet e Turqisë me shumë aleatë të saj në NATO janë dobësuar.
Turqia ka blerë sistemin rus të mbrojtjes ajrore duke zemëruar Uashingtonin, është përplasur me Greqinë dhe Francën në Mesdheun Lindor, pushtoi Sirinë verilindore dhe ndërhyrë në luftën civile në Libi. E gjithë kjo erdhi pas kthesës autoritare të presidentit turk Rexhep Tajip Erdogan pas një përpjekje për grusht shteti 2016.
Tani, shumë po pyesin se ku është pika e thyerjes në marrëdhëniet Turqi-Perëndim dhe sa afër mund të jetë, veçanërisht me një administratë amerikane nën kandidatin presidencial Joe Biden që sinjalizon një vijë shumë më të ashpër ndaj Turqisë sesa administrata Trump.
Përshirja e Turqisë në konfliktin Azerbajxhan-Armeni, duke dërguar në rajon mercenarët që shërbenin në Turqi, ka vendosur disa anëtarë të NATO-s në pozicion të çuditshëm, duke u detyruar të koordinojnë mesazheve të tyre me Moskën, e cila ka kohë që qëndron në krah të Armenisë (shumë anëtarë të aleancës janë në anën e kundër të Turqisë edhe në konfliktet e vazhdueshme në Siri dhe Libi.)
Analistët kanë frikë se konflikti mund të përshkallëzohet në konfrontime më të gjera rajonale. Turqia dhe Izraeli kanë një marrëdhënie të ngushtë sigurie me Azerbajxhanin, por Rusia ka një pakt mbrojtje me Armeninë dhe Irani fqinj po përpiqet të luajë një rol në ndërmjetësimin e konfliktit.
Konflikti i fundit ka ngritur në këmbë NATO-n. Kanadaja këtë javë njoftoi se po ndalonte shitjet e armëve në Turqi pas shpërthimit të akuzave se pajisjet e saj u përdorën nga forcat azere. Ministria e jashtme e Turqisë u kundërpërgjigj shpejt, duke akuzuar Kanadanë për “standarde të dyfishta” duke thënë se ajo kishte vazhduar të eksportonte armë në vendet e përfshira në luftën në Jemen.
Ekspertët thonë se Turqia po përsos një stil të luftimeve të udhëhequra nga mercenarët, e mbështetur nga dronët për mbështetje të afërt ajrore. Propaganda ushtarake turke mund të lërë një përshtypje se Ankaraja është duke fituar, edhe pse mund të jetë duke ndodhur e kundërta.
“Ushtria turke publikon vetëm imazhe të sulmit. Imazhi është shumë i fuqishëm ”, thotë Aaron Stein, drejtori i kërkimit në Institutin e Kërkimit të Politikës së Jashtme. “Në Idlib të gjithë harrojnë se Turqia humbi. Të gjithë njerëzit mbajnë mend vetëm se Turqia sulmoi ushtrinë ruse”.
Nëse tensionet mes Turqisë dhe aleatëve europianë vazhdojnë të reflektohen në diskutimet e NATO-s, kjo mund të pengojë aftësinë e aleancës për të marrë vendime në fusha të tjera me rëndësi, të lidhura me Rusinë, Lindjen e Mesme ose kërcënime të tjera me të cilat përballet aleanca trans-Atlantike. NATO vepron me vendimmarrje konsensuale, që do të thotë se asgjë nuk vendoset derisa të bien dakord të 30 anëtarët
“Kemi një rrezik të madh që mosmarrëveshjet Turqi-Greqi të importohen në NATO dhe të bllokojnë aftësinë e NATO-s për të mbrojtur vendet anëtare, ”thotyë Lauren Speranza, drejtoresha e mbrojtjes dhe sigurisë trans-Atlantike. “Kjo nuk është asgjë e re, por kombinimi i veprimeve të fundit të Turqisë i ka shtyrë ato diskutime në nivelin tjetër. Tani shumë aleatë duan që Turqia të përballet pasojat. ”
Turqia ka qënë anëtare e NATO-s për gati 70 vjet kryesisht sepse ndodhet ë krahun jugor të NATO-s, ruan portën për në Detin e Zi dhe vepron si një korridor në Lindjen e Mesme. Kjo pozitë gjeopolitike i jep asaj shumë hapësirë për të manovruar.
“Turqia në vitet e fundit ka ndërmarrë një politikë të jashtme shumë më të guximshme,” thotë Rachel Rizzo, një eksperte mbi sigurinë trans-Atlantike. “Shtetet e Bashkuara dhe Evropa e dinë se Turqia është më e mirë si aleate sesa si rivale, por kjo nuk do të thotë se Turqia mund të dëmtojë ose kërcënojë vendet anëtare të aleancës”.
Politika e jashtme agresive e Turqisë ka trazuar aleatët e NATO-s për vite me radhë, pasi Ankaraja ka qenë gjithmonë në gjendje të luajë një “lojë të fuqimshme” falë pozicionit të saj kryesor gjeografik dhe faktin që ka një nga ushtritë më të mëdha në NATO,
“Ka qenë gjithmonë brenda interesit tonë që ta mbajmë Turqinë të ankoruar në Perëndim” Rha Speranza.
Hapat e gabuar të Turqisë kanë zemëruar Kongresin Amerikanë, por jo administratën Trump. Ligjvënësit demokratë dhe republikanë po bëjnë presion mbi administratën për të goditur Turqinë me sanksione,
“Ekziston një shqetësim shumë i thellë rreth drejtimit ku po shkon Turqia. Ku po e çon Erdogan Turqinë në të gjitha këto,” tha një ndihmës i një kongresmeni republikan.(SI)
9 komente në “Ndërhyrja e Turqisë në Kaukaz zhyt NATO-n në krizë”
Lini një Përgjigje
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
Rusia ndërhyn ushtarakisht në shete sovrane dhe anekson teritore vetëm se aty ka popullatë pro ruse Armenia ka të drejten në emër të mbrojtëjes të nji minoriteti prej 100 mijë armen të bënë spatrim etnik dhe të pushon 20% të teritorit azer kurse Turqia nuk paska të drejtën tu ndali në ndihmë populit turko-azer
Po u hap ” thesi ” i shitjes se paligjeshme te armeve , shume shtete evropiane dhe me tej do te duhet te skuqen nga turpi . Me arme perendimore jane vrare shume te pafajshem ne Azi , Afrike , Ameriken latine por edhe ne ballkanin tone .
I vetmi qe ja mbyll gojen turqise asht aj cuni parizien ose ndryshe the french Bon Fart se vec pordhe ka nalt e poshte neper Eu po sja ven kush veshin..
“Lufta është i vetmi mjet për të pastruar haletë e paqes”-ka thene dikush. Kriza e Nagorni-karabakut ka dekada që vëlon dhe askush nuk e ka zgjidhur dot. Ka prej afro 30 vjetesh, një Samit te Minskut per krizen në fjale, i cili nuk dihet se çfare ka arritur deri më sot. Kuptohet asgje perderi sa konflikti i ngrire shpertheu perseri. Tani perveç interesave Azerbaixhan-Krime, aty i kane fundur hundet të gjithë. Le ta zgjidhin sot, tani, ose neser do të jete vone. Në të kundert, lufta me një rreze shume më të gjere është në prag. Duke konsideruar se kjo nuk është e vetmja krize në Europe, merret me mend se cilat do të jenë pasojat. katastrofike. Sigurisht nëse do të lejohet agravimi dhe nuk do të gjendet zgjidhja. Kjo jo si gjithmone, sa të shuhet zjarri, por definitive. Veshtire por jo e pamundur. Të medhenjte e botes, por dhe te Europes, kane shume gjera në dore si forcen, parane, diplomacine etj…
Eshte shkrimi me pa lidhje qe kam lexuar ndonjehere. Kopjo copa tekstesh ktu atje, te gjitha nga pseudo europjan.
1. Turqia nga kandaja merr vetem kamera per dronet, kaq. Por jo arme!!!!!
2. Turqia kur deshtoi ne Libi????? Perkundrazi nderhyri duke zbythur francezet dhe neutralizuar ruset.
3. Ne mesdhe marrveshja turqi-libi per detin u miratua nga OKB, dhe u be rregjistrimi kufijve respektiv dhe beri te pa vlefshem pseudomarrveshjen greqi-egjipt.
4. Oruç Reis pas disa sherbimeve ne portin e antalyas doli perseri ne pune, pse nuk degjohen greket?
5. Pse perendimi ngre ze vetem per ti kerkuar llogari turqise por nuk e mbeshtet ne asnje rast? Do ti marre leje perendimit dhe usa-s per te ndihmuar azerbajxhanin? Ne armeni serbi qipro greqi france degjohen “kosova eshte serbi “?!?!???
6. Ka 28 vjet qe kur eshte shperbere bashkimi sovjetik dhe armenia me ndihmen ruse mban te pushtuar 20% te azerbajxhanit, dhe po kaq vjet usa, rusia dhe franca si komision per zgjidhjen e ketij konflikti nuk japin zgjidhje nderkoh OKB e njeh territor te azerbajxhanit. Kjo eshte drejtesi e paanshmeri?
7. Lufta tani po behet spektakolare, dhe brenda dates 18 tetor merr fund me fitoren azere. Armenet sulmojne qytetet azere jashte zones luftimeve dhe kane vrare 27 qytetar krejt pa lidhje kurse ushtria azere i ka shkaterruar 253 tanke, 151 topa, 113 kunderajror, sisteme mbrojtese S-300, 9 komando 153 mjete transporti 2630 ushtare,etj etj. Ushtria armene dezerton çdo dite dhe per te eleminuar turpin qe ushtaret dezertojne i kane prangosur shoferet e tankistet ne timon, kulmi!!!!!!
8. Te gjithe habiten pse nuk nderhyn rusia: para fillimit te luftes Lavrov u shpreh: ka ardhur koha qe azerbajxhani te rimarre tokat e pushtuara.
9. Me Turqine asnje fuqi nuk deshiron te perballet. Edhe eshte shume e sofistikuar, edhe ka eksperienca edhe nuk i serviloset kerkuj.
Prandaj mos beni artikuj me karlliqe.
Rreziku me i madh per gjithe shqiptarine jane disa idiote qe edhe tani vazhdojne te jene adhurues te roberise dhe roberuesve turq.
Nuk ka s ka pushtuar toka të tëra të huaja .E dinë të gjithë këtë .
nje shkrim vari karet
qe nuk shpejegon dhe analizon asnje nga faktet qe permend
nivel shume i dobet
nuk shpjegon pse turqia bleu sistemin mbrojtes nga rusia, nuk shpjegon pse u fut ne siri, nuk shpjegon pse u fut ne libi
duke ngelur ne kuadrin e konstatimit, kjo pastaj vishet me nje ambalazh “faji”
shume dobet, per te mos thene manipulim
Nato merr vendime vetem kur te 30 jane dakord.. qe kur?
Ne luften e kosoves greqia ishte kunder bombardimit te serbise ajo smori pjese ne bombardime por perkundrazi coi mercenare ne krah te serbise po ashtu dhe ne bosnje
Lufta azero armene ishte ceshtje kohe ajo u nderpre para 30 vjetesh se rusia,franca,shba do e zgjidhnin me bisedime sot durimi u sos duke prit
Nato ekziston sepse rusia ekziston dhe rusia eshte ne anen e armenise kjo po nxjerr fytyren e vertete te perendimit qe per interes nuk njeh aleate
Duan te jene me armenet por nuk bejne pa gazin azer
Duan qe turqia mos te rritet ne rajon por keshtu i dalin ne krah rusise
Nga ne i thone leva e hekurit apo leva e mishit
Vetem amerika shihka qarte sepse doktrina ska ndryshuar
Rusia armiku,miqte e rusise armiqte tane armiqte e rusise miqte tane pike