Te fundit
TENSIONET: “Çmenduritë” e Mesdheut lindor, fuqia ushtarake e Turqisë dhe Greqisë, dhe a janë grekët armiq të turqve
27 Shtator 2020, 20:15Rajoni
TEMA
Konfliktet e interesit në Mesdheun lindor po ndodhin në një rajon të ngarkuar me një numër çështjesh të pazgjidhura, duke përfshirë alokimin e burimeve natyrore, statusin e Qipros, caktimin e detit, statusin e ishullit, luftërat në Libi dhe Siri dhe beteja të tjera për pushtet.
Duke dobësuar ndikimin amerikan dhe duke krijuar një vakum të sigurisë, vendet evropiane si Franca po përpiqen të plotësojnë këtë boshllëk. Turqia, si vendi me vijën më të gjatë bregdetare në Mesdhe, dëshiron më shumë të drejta për veten e saj dhe beson se vendet fqinje duan ta margjinalizojnë atë.
Ka më shumë se 2,000 ishuj midis Greqisë dhe Turqisë, dhe disa janë destinacione të njohura turistike. Të gjithë këta ishuj i përkasin Greqisë, megjithëse disa janë vetëm dy kilometra larg bregdetit turk. Gjithashtu, pothuajse i gjithë deti Egje dhe hapësira ajrore i përkasin Greqisë.
Nëse një anije turke dëshiron të lundrojë nga Stambolli në Izmir, ajo duhet të kalojë përmes ujërave territoriale greke. Eshtë e njëjta gjë me hapësirën ajrore, e cila ndodhet afër bregdetit turk.
Me fjalë të tjera, Turqia, vendi me vijën më të gjatë bregdetare në Mesdhe, ka daljen më të ngushtë në det.
Situata e sotme midis dy vendeve rregullohet nga Marrëveshja e Lozanës e vitit 1923, kur Turqia, si pasardhëse e Perandorisë Osmane të mundur, nënshkroi një marrëveshje paqeje, e cila rregullonte kufijtë e saj.
Ishujt e tjerë, të njohur si Ishujt Dodekanezë, ishin nën kontrollin italian deri në 1947, kur iu dorëzuan Greqisë pas nënshkrimit të Traktatit të Parisitnë të njëjtin vit.
Kështu, ishulli i Kastellorizo, i cili ndodhet vetëm dy kilometra nga Turqia dhe pothuajse 600 kilometra nga bregdeti grek, i përkiste Greqisë. Situata është e njëjtë me ishujt e tjerë si Lesbos dhe Kos.
Kjo është një nga arsyet kryesore të zemërimit turk sot, pavarësisht nga orientimi politik ose ideologjik.
Një arsye tjetër për tensionet e gjata midis Turqisë dhe Greqisë është Qiproja.
Pas një grushti shteti ushtarak nga grekët qipriotë në 1974 që synonte aneksimin e të gjithë Qipros në Greqi, Turqia dërgoi një ushtri për të mbrojtur pakicën turke në veri të ishullit. Kështu, pas luftës, u krijua Republika Turke e Qipros Veriore, dhe në jug, Republika e Qipros, e cila është kryesisht greke.
Qeveritë e njëpasnjëshme turke janë indinjuar për dekada që Republika greke e Qipros njihet ndërkombëtarisht dhe është një anëtare e Bashkimit Evropian, ndërsa Republika Turke e Qipros Veriore nuk njihet nga askush përveç Ankarasë.
Arsyeja e tretë për tensionin në Mesdhe janë zonat ekskluzive ekonomike, dmth interpretimet e ndryshme të së drejtës ndërkombëtare detare.
Greqia pretendon se secili prej ishujve të saj ka jo vetëm një brez detar territorial 12 milje detare nga bregu, por edhe një zonë ekonomike ekskluzive deri në 200 milje detare nga bregu.
Sipas këtij interpretimi, ishulli grek i Kastellorizo do të kishte të drejtë për një zonë ekonomike ekskluzive që është sa 4,000 herë më e madhe se zona e vetë ishullit dhe e cila do të ngushtonte ndjeshëm zonën ekonomike ekskluzive të Turqisë.
Turqia e kundërshton atë, duke thënë se ishujt kanë të drejtë vetëm për ujëra territoriale, jo zona ekskluzive ekonomike sepse është llogaritur nga brigjet e vendit.
Ushtritë
Sa i përket kapaciteve ushtarake bazë, Turqia është më në avancë se Greqie, pa llogaritur dhe një industri të fuqishme ushtarake të sajën.
Kështu, trupa aktive, Turqia ka 355 mijë, ndësa Greqia ka 107.593 mijë.
Avionë luftarakë, Turqia ka 293, ndërsa Greqia ka 228.
Anije luftarake, Turqia ka 35, ndërsa Greqia 32.
Fregata, Turqia ka 16, ndërsa Greqia ka 13.
Tanke, Turqia ka 2.535, ndërsa Greqia ka 1.353.
Psikologjike
Pos këtyre të dhënave, Turqia ka dhe epërsi psikologjike ndaj Greqisë, pasi jo vetëm e ka patur nën vete gjatë Perandorisë Osmane, por dhe e ka mundur në disa luftra në fund të perandorisë, ku veçon ajo e Izmirit. Greqia nga ana e saj, jo vetëm përballë Turqisë, nuk ka asnjë luftë frymëzuese në historinë e vet si shtet.
Turqit thonë se grekët as kanë qenë e as janë armiqtë e tyre, duke shtuar në finale, se “ata(grekët), janë shumë të vegjël për të qenë armiqtë tanë!”. /tesheshi/
20 komente në “TENSIONET: “Çmenduritë” e Mesdheut lindor, fuqia ushtarake e Turqisë dhe Greqisë, dhe a janë grekët armiq të turqve”
Lini një Përgjigje
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
Kur analiza behet nga nje…anal turkoshqipfoles!
Jane shume te vegjel per te qene armiqte e Turqise, por kane nje oreks mjaftueshem te madh sa per te gllaberuar c’kane perreth. Dhe s’u mjafton asnjehere ajo qe u hane te tjereve. Ky eshte problemi I madh i te gjitha shteteve qe kufizohet kjo krijese e “illuminizmit” europian 200 vjete me pare. U krijua per te frenuar orekset e Turqise drejt Europes, por nuk u parashikuan dhe nuk funksionon frenimi i orekseve te kesaj krijese ndaj gjithe c’ka perreth… dhe parave te Europes gjithashtu. Eshte fryre 5 here me c’ishte kur u sajua… dikur do te pellcase.
2 korigjime per Tesheshin si injorante gazete qe jane:
1) Turqia eshte shtet komb dhe nuk eshte pasardhese e Perandorise multi entike islamike Osmane. Turqia traktatin e Lozanes e nenshkroi si shtet komb ( edhe pse shume i perzier)ne 1923 duke percaktu kufijte e vet.
Perandoria Osmane marrveshjen e beri ne 1920 qe Ataturku e hodhi poshte po ate vit duke i shapllur lufte asaj cka kishte.mbetur nga Perandoria Osmane.
2) Dinastia Osmane ishte me prejardhje turke por as e konaideronte veten te tille dhe ne shume raste, ne mos shumicen e rasteve ne krye ishin Ballkanasit myslimane si Shqiptaret. Biles Mercenaret Shqiptare luajten rol themelor ne Perandori per 250 vite. Keshtu qe ishin me shume Shqiptaret ata qe sunduan mbi neo greket e sotshem me shume se vet turqit.
Eshte e vertete qe Turqia ama ka avantazh psikologjik. Ne 1920-1922 ja shkerdheu robt neo grekeve.
Theu ushtrine e tyre keq duke vrare gjysmen e ushtareve neo grek dhe duke spastruar 700,000 jevgj Ortodoks anadolli dhe duke vrare 300,00p te tjere.
Edhe ne Qipro ne 1973 jua shkerdheu perseri robt arabeve te Qipros.
Sa per ushtri, ajo Turke eshte 3 here me e madhe ne tanke, avione transportues, anti tank, anti ajer, rraketa dhe artileri.
Turk i piset, qelbesh ere….arabi, ptuuuuu vrromiari.
Une jam i bardhe dhe u gjate ndryshe nga ty.
Ti je robqir dhe produkt perdhunimi.
Gjysherit e mi ( shqiptar e bir shqiptari) ty te kane shkedhdhyer robt, te kemi perdhunuar dhe te kemi shit si skllever.
Edhe pse te jemi qire robt o vlleh, jevg ke ngel se sperma jone nuk te ka zbardhur.
Turqia do ju shkerdheje robt, heret apo vone.
Arapi mou e kuptoj irritimin tend,por nuk eshte faji im qe ti linde…..korrak.
Ishte deshira e allahit qe ti te lindje nje i tille, ok.
Nje fjale e urte greke thot: jo cdo gje qe ndricon mund te jete flori.kshq ti mund te jesh i bardh por i piset, turk 100karat …..!
Ok arapi mou,nese do ndonje swarm tjeter ne ketu jemi, ti bjem me rrocke kokes cilitdo sumqiri turk ne Albanistan qe kerkon te luaj”autocthonus”……..!
Kur ben edhe kokrra e katundarit lekurezgjyre si Helen… hapu dhé!
Lëre Ali historinë dhe merru me ndonjë vrasje apo therje njerëzish!,Turqia nuk na paska lidhje me perandorinë Osmane ?po atëherë c’donin ushtarët turq deri në Siri që u futën për të mbledhur kockat e sulltan Mahmudit ,apo në Libi dhe Ballkan ?a nuk ishin këto sferat e influencës otomane ? Ti shkruan me tifozllëk jo me llogjikë
O ale te o byth perpjet shif veten pastaj thuaj broculla o hale
@Ali Pashe Tepelena Turqia nuk është shtet komb sepse aty jetojnë 10 milion kurdë në një popullsi 70 milion banorë plus 15-20 milion shqiptare si dhe ka pakica të tjera që të gjitha bashkë arrijnë të paktën 5 milion pjesa mbetëse është turke bëji vet llogarit tani për shtet kombin turk …
Nuk e kuptoj ,perse ngrehin bythen perpjete ? Kane vape apo ju kruhet ?????
Kete shprehje te turqeve qe thone se; Greket as kane qene as jane armiqte tane, e kam ditur prej kohesh dhe eshte nje fakt i vertete.
Kete shprehjen tjeter; se jane shume te vegjel per te qene armiqte tane (ne kuptimin luftarak), sot po e degjoj per here te pare.
Megjithate nuk ka shtete kufitare qe here pas here, te mps kene ferkime, perplasje.
Por kjo puna e detit, ka filluar te perziej mjaft vende qe kufizohen me njeri tjetrin me ujra detare.
Tani, dikush do te pyeste, perse mjaft shtete me pare, nuk preferonin te largonin ujrat detare me shume se 6 milje, psh 12 milje?
Sepse percaktohej kufi pastaj ajo distance 6 milje nga bregdeti dhe duhej administruar, duhej ruajtur dhe te mos shkelej (mos cenohej) nga te tjeret.
Vendet e Evropes perendimore kishin kete mentalitet, se i duhej ta mbronin dhe me shpenzime ushtarke, pra ishin shpenzime per shtetin per ta quajme mirembajtur.
Kurse vendet e Evropes Lindore, kishin nje tjeter kendveshtrim, sa me e gjere te ish hapesira ujore e bregdetit te vendit, pra jo 6 por 12 milje, aq me e veshtire behej arratisja e atyre qe donin te arratiseshin nepermjet ujrave duke ” tradhetuar Atdheun”.
Per kete preferonin te mbanin 12 milje gjeresi hapesire ujore detare dhe pse rriteshin shpenzimet ushtarke per ta administruar, ruajtur.
Sot e pare nga nje kendveshtrim tjeter, zone askluzive ekonomike, per te shfrytezuar pasurite nendetare, e kane bere si shih rrushi rrushin dhe piqu, e po bejne vrap drejt pafundesise kush te mare me shume uje me kripe, se kujtojne se do i beje me tepasur.
Pak shume pak shtete do te kene ndonje perfitim te konsiderueshem nga te ardhurat e shrytezimit te pasurive nenujore/nentokesore, te tjeret po ne ate gjendje ekonomkie do te mbesin.
Ku eshte dallimi i Turqise ne 20 vjecarin e fundit ne kete drejtim?
Duke e kuptuar kete gje, shume para Greqise, e duke pasur dhe fuqi ekonomike te konsiderueshme, i ka blere vete anijet kerkuese te pasurive nenujore/tokesore duke vepruar ne pavaresi te plote dhe nga te tjeret qe ishin te atyre sektoreve.
Ky eshte shkaku qe Turqia gjeti gaz ne Detin e Zi, me mjetet e veta dhe ne Egje eshte e kompletuar po me mjetet e veta, per kete do te kete pa tjeter perfitime te ndjeshme.
Kur dhe ekonomine e saje e ka per ritme zhvillimi, pas Kines.
Sigurisht dhe Greqia do te kete perfitime nga pasurite nenujore/tokesore por eshte shume e varur nga te tjeret qe kane pajisjet dhe parate.
E kush eshte urimi yne?
Urimi yne eshte qe te kenaqen duke e shijuar ate fitim ne paqe, pasi eshte mire per te gjithe.
Pasi kur ke paqen, i ke pothuajse te gjitha.
Ne grekqirat i kemi vëllezër turqit, jemi bythzinj si ata, gjithashtu na pëlqen hajdari turk se e kanë me gunga dhe kënaqemi, nuk ka gjë më të bukur për ne grekqirat kur e shqyejmë byçën e zezë me hajdar turk…
Por në fund. Në rast se këto dy shtete shkojnë në luftë prap Shqipëtarët e turqisë me Shqiptarët e greqisë do luftojnë. Nuk ka jevgj grek trima dhe nuk ka byth përpjetë turq trima.
Hahahaaa o “TESHESHI i qelbesirave”, sa keni xheposur nga Turqia (OJF-t Turke), per te bere kete propagand Idjote.
###
Se kush eshte fuqia Greke dhe Turke, ajo u duke ne tesionet e para nje muaji, ku Turqia pesoj disfat ne te gjitha perpjekjet per te kercenuar Greqin.
###
O kulisha mashtrusa te Erdoganit, a eshte e mundur te mashtroni kaq hapur per “vijen bregdetare Turke, qe eshte me e madhja ne Mesdhe”.
Lexoni ne internet statistikat per gjithe vendet te Botes.
Lexo “List of countries by coastline length”
###
Sa per informim … Greqia 15 mije kilometra (vendin e 11 ne Bote), kurse Turqia 8 mije kilimetra.
Te till pa saktesi te tmershme qe “ushqeni” Shqiptaret vetem tendecioze mund te jene
Flm , me duket se quhesh efkaristo ti ?!
Duhet ta vaftisesh Nickname -in tend , nga Flm ne Ekrt . Te ahkon me shume .
Te dhenat e ushtrise turke i ke gabim o loku! Ne NATO eshte e dyta fuqi ushtarake pas SHBA-ve ne armatim konvencional, Greqia eshte nje midhje afer Turqise.
Industria ushtarake turke kohet e fundit konkuron me te medhenjte, duke mare kontrata nder hunde te super fuqive … prodhojne edhe misile ballistik me mbi 5000 km rreze …
Shoresoj te aneksoj gayreqine qe tu biem ne nga veriu ?
Luften madheshtore per cliriimin e Greqise, e ka filluar ne fakt Ali Pshe Tepelena, Veziri i Janines kishte nen kontroll gjjysmen e Greqise dhe Gjysmen e Shqiperse. Mehmet Ali Pasha i Misirit dergpoi ushtrine nga Egjipti per ata u munden nga flotat e bashkuara te Frances, Anglise, Rusise dhe te tjera. Nuk e ka fituar Greqia pamvarsine sic pretendohet.
Sa i përket hasmërisë popullore ata që janë mysafir të shpeshtë në Turqi kurrë nuk kanë pasë rastë të niejnë ndonji urrejtje për popujt tjerë si p. sh. këtu nëBallkan paknaqësi gadi bsaj gjithë fqinjëve ka porurrejthe jo
O Ali, te lutem, mos e perdor erin e Ali Pashe Tepelenes, se nuk te shkon.
Ali Pashe Tepelena ishte armiku i Turqise.