Sulejmani: Rrëfim për një Sulltan të madhërishëm

8 Shtator 2020, 09:59Lifestyle TEMA

Ishte Kur’ani që gjodhi fatin e sulltanit më të madh otoman. Në 6 nëntor 1494 në Trebisonda në Detin e Zi, në pallatin e pushtuar perandorëve të fundit bizantinë, një princeshë tartare vetëm 17 vjeçe mbante në krahë birin e sapolindur. Një prej oborrtarëve hapi librin e shenjtë të Islamit dhe ai tregoi emrin Suleiman, Solomoni i popullit hebraik: mbret i fuqishëm dhe gjykatës i paanshëm. „Fati i një njeriu përmbahet tek emri“, kishin thënë dikur romakët, por për të mbajtur fatin e Sulejmanit, u deshën në fakt dy emra: „Ligjvënësi“ për myslimanët, „I Madhërishmi“ për të krishterët. Rreptësia dhe ëmbëlsia, në fakt, bashkëjetonin në shpirtin e Sulejmanit, përjetësisht i dyfishtë, ashtu sikurse dhe perandoria e tij, që ngrihej mes Lindjes dhe Perëndimit.

Baba atëvrasës

Në moshën 7 vjeçare, Sulejmani iu hoq kujdesit të të ëmës dhe u stërvit si një princ, në trup dhe në shpirt. Përveç turqishtes, mësoi persishten, arabishten dhe serbishten; studioi algjebër, poezi, muzikë dhe Kur’anin. U bë i aftë dhe muskuloz me luftën tribale turke dhe mësoi të kalërojë si dhe të përdorë harkun njësoj si bashkëmoshatarët e tij. Por, si princ që ishte, Sulejmani i ri duhej që të ruhej fort: në atë kohë, për otomanët vlente ligji i vëllavrasjes, sipas të cilit një sulltan kishte të drejtën dhe detyrën që të vriste të afërmit meshkuj që kërcënonin stabilitetin e perandorisë.

Babai i tij, sulltani Selimi i Egër kishte mbytur vëllezërit dhe bijtë e tyre, dhe ndoshta kishte helmuar edhe të atin. Selimi ndërroi jetë në 21 shtator 1520: Sulejmani kishte mbetur i vetmi trashëgimtar dhe në 30 shtator 1520, në moshën 26 vjeç, ai u bë i dhjeti sulltan otoman. Aktet e tij të parë ishin akte zemërbutësie, aq sa poetët e quanin „vesa qiellore në një kullotë të djegur prej diellit“ dhe papa u ra këmbanave për festë. Por një vit më vonë ai shfaqi temperamentin e tij të vërtetë duke pushtuar Beogradin, mburojë e Hungarisë në Ballkan.

Babai i tij, Selimi, ia kishte kushtuar jetën e tij mbrojtjes së ortodoksisë sunite, duke shtypur rebelimet në Persi dhe në Egjipt: Sulejmani do të tërhiqej fatalisht nga Perëndimi dhe do të synonte mu në zemër të krishtërimit. Me një gjuhë që fatkeqësisht sot është shumë në modë, mund të thuhet që ajo mes perandorisë otomane dhe Europës ishte një përplasje qytetërimesh, por në të vërtetë ishte më shumë një pikëpjekje: në atë shekull të mrekullueshëm që ishte Pesëqinda, Lindja dhe Perëndimi e shihnin njëri-tjetrin si në një pasqyrë të përmbysur, duke parë tek tjetri atë që i mungonte tek vetvetja.

Nëse sot e kujtojmë Pesëqindën për Mikelanxhelon dhe karavaxhion, europianët e atyre viteve përjetonin një krizë të thellë identiteti: zbulime të rinj gjeografikë dhe shkencorë revolucionarizuan dijen, „herezia“ luterane trondiste fenë, ushtritë përhapnin murtajën duke luftuar njëra kundër tjetrës. Po në këta vite, në tokat në kufi me Zotin e Madh mbizotëronin harmonia dhe bashkimi dhe vëzhguesit kristianë ishin të frikësuar dhe admirues njëkohësisht. Ekspert i ligjit kuranor, Sulejmani reformoi kodin e perandorisë dhe eficencën e gjykatave të saj linte me gojë hapur të dërguarit perëndimorë. Në sytë e europianëve, perandoria e Sulejmanit të Madhërishëm ishte e pamposhtur, eficiente dhe madhe e drejtë. Në sytë e Ligjvënësit, kaosi në Europë ishte provë e superioritetit të besimit tek Muhamedi.

Luftëra (dhe paqe)

Sigurisht, nuk mund të mohohet që turqit dhe të krishterët flisnin shpesh nëpërmjet armëve. Sulejmani mbretëroi për 46 vjet me radhë, dhe çdo vit ushtria e tij kryente një luftë kundër të pafeve: kristianë të Perëndimit dhe „heretikë“ shiitë të Lindjes. Sulejmani komandoi vetë 13 fushata ushtarake, i rrethuar nga mijëra truproja. Zgjerimi i kufijve të Islamit ishte detyra e Gaz-ëve, luftëtarët e fesë: Sulejmani u bë i pari i tyre. Por nuk ishte asnjëherë fanatik: ishte një antikonformist.

Miqësi fatale

Në rini u lidh thellësisht me një grek, Ibrahim Pashën: bir i një peshkatari të varfër kristian, Ibrahim ishte rrëmbyer nga piratët dhe i ishte shitur një vejushe që, e befasuar prej talentit të tij, e kishte rritur si mysliman duke i dhënë një edukim të rafinuar, falë të cilit ai kishte mundur që të hynte në pallat. Në Mesdheun e asaj kohe, pirateria dhe tregtia e skllevërve ishin praktika të zakonshme si për myslimanët, ashtu edhe për të krishterët. Por, për otomanët, nëse një skllav demonstronte dhunti, ai mund të bënte karrierë. Ibrahimi do të bëhej kryeministër: në vitin 1523 Sulejmani e emëroi Vezir të Madh dhe që atëherë, vetëm vdekja do t’i ndante dy të rinjtë, që i qëndruan në krah njëri-tjetrit në paqe dhe në luftë.

Sulltani turk dhe Veziri grek ishin të lidhur nga një miqësi e sinqertë, një lidhje disi e paqartë që u shkaktonte zili dhe jo pak smirë njerëzve të oborrit. Pavarësisht se Ibrahim ishte konvertuar prej kohësh në Islam dhe ishte martuar me motrën e sulltanit, shumëkush dyshonte se ai mund të kishte mbetur jobesimtar, aq sa guxonte që të priste në pallat babanë e tij të dehur. Në të vërtetë, perandoria otomane e atyre kohëve ishte kozmopolite dhe në të bashkëjetonin njerëz nga më të ndryshmit: grekë, turq, sllavë, arabë, tartarë, venecianë, francezë, hebrenj, gjenovezë, armenë, persë, shqiptarë.

Kostandinopoja ishte qyteti më i madh dhe shumëngjyrësh i botës, një babel i vërtetë gjuhësh dhe racash. Çdo popull kishte komunitetin e tij të referimit dhe mundej, pa e ekzagjeruar, që të ndiqte kultin dhe traditat e veta. E rëndësishme ishte që karvanët dhe tributet të vinin të përpiktë, për pjesën tjetër jetohej krejt në paqe. Sulejmani ndoqi traditën shumëkulturore të sulltanëve të parë, të cilët kishin mirëpritur hebrenjtë e përndjekur prej Inkuizicionit. Në Turqinë moderne s’do të mbetej shumë pak nga kjo frymë, e zëvendësuar prej vesit më të keq të perëndimorëve: nacionalizmin. Por në kohën e Sulejmanit nuk ishin të rrallë „renegatët“ perëndimorë që „bëheshin turq“, të joshur prej pagave dhe karrierave prej Një Mijë e Një Netësh.

Mjeshtëra të disiplinës

Prosperiteti i perandorisë garantohej nga pushtimet e ushtrisë, më e fuqishmja në botë falë teknologjive të përparuara (artileria) dhe rekrutimit të detyruar të jeniçerëve (këmbësoria) për të rinjtë kristianë. Disiplina ishte e hekurt, aq sa nëse një kalorës guxonte që të shkelte fushat e mbjella me kalin e tij, ai vetë dhe kafsha ekzekutoheshin në vend. Trupat e të krishterëve, përballë këtyre, ishin një turmë ushtarësh të dedikuar alkoolit dhe grindjeve. Magjepsja prej rendit të Sulejmanit ishte e tillë që në Ballkanin e shtypur prej skllavërisë dhe taksave, ndonjëherë fshatarët e krishterë e prisnin sulltanin si çlirimtar. Mbretëri të tëra dorëzoheshin spontanisht, por kush guxonte që të rezistonte copëtohej prej luanit turk.

Në vitin 1526 Sulejmani asgjësoi të gjithë fisnikërinë hungareze në betejën e Mohaks: për të festuar, ushtarët e tij ngritën një piramidë me 2 mijë koka të prera. Në vitin 1529, ai për pak sa nuk mori Vienën dhe në vitin 1534 pushtoi Bagdadin. Në po të njëjtët vite do të niste ofensiva e madhe detare otomane, që u bë e mundur prej aleancës me piratët barbarë të Afrikës Veriore. Kultura e turqve ishte ende e lidhur me stepat, por në vitin 1533 Sulejmani pati intuitën që të emëronte kapedan pasha (Admiral i Madh), piratin Khair ed-Din: i treti i vëllezërve Barbarosa, edhe ai i lindur i krishterë.

Vitin tjetër Sulejmani bëri aleancë me Franceskun I të Francës kundër Karlit V dhe anijet e Barbarosës shkatërruan brigjet italianë. Në vitin 1538 flota e krishterë u mund në Prevezë dhe në vitin 1541 ajo e Karlit V e komanduar nga Andrea Doria u fundos në pjesën më të madhe në përpjekjen për të rimarrë Algjerin. Mesdheu Lindor u shndërrua në një „liqen turk“ dhe brigjet e Afrikës Veriore ishin në duar të piratëve që paguheshin prej Sulejmanit: si Ali „Zgjebaniku“, një renegat kalabrez apo Mortamama.

Dashuri dhe poezi

Sulejmani nuk ishte i pamëshirshëm vetëm në luftë, por edhe në dashuri. Në vitin 1533 ai shkaktoi sërish skandal kur u martua me Rokselana „Rusen“, një konkubinë e haremit emri i vërtetë i të cilës kishte qenë Anastasia Lisovska. Bijë e një prifti ortodoks në një fshat polak, e rrëmbyer që fëmijë nga tartarët dhe e shitur në Kostandinopojë si skllave, Rokselana nuk ishte e bukur, por ishte inteligjente dhe shumë e gjallë: eunukët e haremit e quanin „E Hareshmja“ dhe Sulejmani u dashurua marrëzisht. Për të hoqi dorë nga gruaja e parë, kirkaziane Gulbahar, dhe më i pas i qëndroi përgjithmonë besnik.

E Hareshmja dhe i Madhërishmi arritën që të ndajnë gjithcka, dashurinë dhe qeverisjen. Ai i dedikonte poezi perse ndërsa ajo i këndonte melodi sllave: sërish Lindja dhe Perëndimi. Dashakeqët thoshin se “mishi i shitur” i kishte bërë magji sulltanit. Praktikisht, atmosfera në harem po bëhej e rëndë, por ajo që e helmonte nuk ishte magjia, por rivaliteti mes Rokselanës dhe Ibrahimit. Të dy urreheshin mes tyre: Rokselana ishte jashtëzakonisht shumë xheloze ndaj intimitetit mes dy miqve ndërsa Ibrahimi arriti deri aty sa t’i kërkonte Barbarosës që të rrëmbente për sulltanin bukuroshen Giulia Gonzaga, me shpresën që ta bënte të harronte Rokselanën. Por rrëmbimi dështoi dhe duelin për zemrën e Sulejmanit e fitoi Rokselana.

Lamtumirë mik

Në vitin 1536 Sulejmani urdhëroi mbytjen e Ibrahimit dhe konfiskoi zotërimet e tij: greku kish qenë krahu i tij i djathtë për plot trembëdhjetë vite, por pushteti dhe pasuria e kishin bërë arrogant dhe populli ishte i pakënaqur me të. Pas tij sulltani do të kishte 8 vezirë: bashkëpunëtorë të shkëlqyer, por kurrë më miq të tij. Me Ibrahimin vdiq dhe rinia e Sulejmanit; maturimi konsolidoi sukseset e tij, por pleqëria e bëri më të ashpër. Ligji i vëllavrasjes i kërkoi taksën e parë të gjakut në vitin 1553, kur sulltanit iu desh që të mbyste djalin e tij të madh, Mustafain. Trashëgimtari duhej shumë prej ushtrisë dhe prej popullit, por Rokselana e donte të vdekur; duke qenë djalë i Gulbaharit, nëse do të bëhej sulltan ai do të kish eleminuar bijtë e saj, Selimin dhe Bajazitin. Pas vrasjes së vëllait të madh, dy vëllezërit e tjerë hynë në një luftë njëri kundër tjetrit në vitin 1558, me vdekjen e Rokselanës.

Sulejmani mori anën e Selimit dhe në vitin 1561 urdhëroi ekzekutimin e Bajazitit: “Falënderoj Zotin që kam jetuar aq gjatë sa të shoh myslimanët të cliruar nga lufta mes bijve të mi. Kështu do të kaloj në paqe ditët që më kanë mbetur. Nëse do të kish ndodhur e kundërta, do të kisha jetuar dhe do të kisha vdekur në dëshpërim”, u justifikua Sulltani, tashmë i mbyllur në një besim rigoroz. Sulejmani ndërroi jetë në 6 shtator 1566 gjatë luftës së radhës kundër Vienës.

Sulltani i ri ishte Selimi II “bjondi”, që shumë shpejt nisi të thirrej “llupësi”. Pushtimet vazhduan për më shumë se një shekull, por tashmë kishte nisur vjeshta e gjatë e rënies otomane.

Sulejmani u varros në oborrin e xhamisë së kushtuar atij vetë, në krah të Rokselanës. Udhëtarët që shkojnë në Stamboll sot i gjejnë ende aty, në heshtjen që ndërpritet prej zërit të hoxhës dhe nga mjaullimat e maceve për të cilat besimtarët kujdesen plot dashuri.

bota.al

59 komente në “Sulejmani: Rrëfim për një Sulltan të madhërishëm”

  1. Detari says:

    Nuk behet Shqiperia, eshte mbushur e gjitha me plehra turke kudo qe hap syte, ne rruge ne gazeta, tv etj.
    I vetmi popull ne Evrope qe mallengjehemi me sulltana. ku je o miloshevic…

    1. Fuck Islam says:

      Plehrat Arabo Turke ,Trushperlare ,
      Erdokari ,Muhamuti ,ESulltan suniti
      Sumqira Bythe Perpjet.

      1. bekimi says:

        E Fituat Supen e turpit> Nisuni ne Qipro.. per te zgjidhur dicka!

        1. tourkalvanos.... says:

          Beqiraaaaaaaaaa kolotrypidaaaaaaaa juaj do te gjakoset perhere nga i gjati kristian……

        2. Hoxh Armandi says:

          Dhe emrat i kane shume te bukur, shume seksi. Sulejmani, bajaziti, mahmudi. Fatkeqesi qe kjo rrace eshte kaq afer.

        3. tourkalvanos.... says:

          Imagjinoni te dhialogosh sot me pasardhesit e ketyre gjaxoreve turq,rrace afghanesh qe ndershekuj vrane edhe femijet apo babe e birazeret e tyre ,pra, zhak sumqiri,labi,xike etj,

    2. Flm says:

      E kam thene prej kohesh, Neo-Otomanizimi i Shqiperis dhe i Ballkanit (dhe me gjere), eshte nje plan Fiktiv, qe investohet “forte” nga Republika Islamike Turke e Erdoganit.
      ###
      Nuk eshte rastesi qe gjithcka bejne Turqit ne Shqiperi “copy paste” i bejne ne te gjitha shtetet e tjera Turkofile.
      1- Investime ne Artin, Kulturen dhe Fen Otomane.
      – Me telenovela dhe dokumentare historike.
      – Xhami, medrese, restaurimin e kulteve Otomane te financuara nga MPJ Turke nepermjet TIKA-s.
      – Propagand Otomane ne shkrime ne Gazeta, Revista, libra, emisjone TV … nepermjet gazetarve te paguar.
      – Shkollave private Turke, qe jane me qindra ne Shqiperi.
      – Bursave ne nxensa dhe Student ne Shkolla Turke, qe paralel me dijen brumosen dhe me Nacionalizmin Turko-Otoman, nuk eshte rastesi qe ne te gjitha Shkollat Turke ne Turqi dhe ne diaspor nuk mungon flamuti Turk dhe foto e kryekasapit Ataturk dhe krye diktatorit Erdogan.
      ###
      2- Investime Otomane ne “Bamiresi”.
      – Gjasme bamiresi nepermjet OJF-ve te tyre, qe jane me qindra ne Shqiperi (shif Internet), … rasti me tipik eshte i Hoxh-Imamit Elvis Nacit, qe qarkullon miljona €uro ne muaj.
      – Gjasme me ndihma per Termetin, dhe fatkeqesi te tjera natyrore. Ku ne kembim te investimeve perfiton truall per Xhami, medrese … dhe lehtesira te tjera politike.
      Tenderat ne keto “bamiresi” kalojn vetem nga bizneset e Turqve dhe Filo-Turqve te Shqiperis (dmth paraja qarkullon perseri brenda interesave Turke).
      ###
      3- Investime ne Ushtri,
      – Duke falur miljona €uro pasisje Ushtarake te prodhimit Turk (duke investuar ne industrin Ushtarake Turke dhe duke militarizuar shtetet “satelite” filo-Turke ne Ballkan, Afriken Veriore …).
      – Paisje ushtarake qe nje shteti (p.sh. Shqipreia) mos ti nevojiten, por i nevojiten ne te ardhmen interesave Turke ne konflikte qe mind te hap me kundershtaret e saje.
      – Me baza Airore (aeroporte) dhe Detare dhe Tokesore qe hap ne shtete te ndryshme Shqiperi, Siri, Azerbaxhan, Libi, Kosov, Bosnj, FYROM …).
      ###
      Te gjitha keto, jane fakte reale, te dukshme, qe e bejne Shqiperin nje provinc Otomane, duke konfliktuar Shqiperin me Greqin dhe Europen per interesat Turke.

      1. bekimi says:

        E Fituat Supen e turpit> Nisuni ne Qipro.. per te zgjidhur dicka!

    3. bekimi says:

      E Fituat Supen e turpit> Nisuni ne Qipro.. per te zgjidhur dicka!

      1. abc says:

        – Na cave trapin o karagjoz … supen e turpit thuaja Arnautve, qe shkojn per Xhihad ku ka nevoj Sulltani.
        – Thuaja motrave te tia qe shkojn per xhihad duke i ngritur “moralin” luftetarve te ISIS-it.
        Sa gra Arnaute me femije neper duar kane ngel ne kampet e Siris.
        – Thuaja gazetareve, historianve dhe politikanve qe nuk hapin gojen per keto skandale dhe shume te tjera qe behen ne prapa skene.

    4. Andi says:

      Te krishteret besnike te turqeve deri ne vdekje. Ato e priten perandorine osmane me krahe hapur sic thote ky artikull dhe shume historiane .Duke shpetuar nga mizoria e mbreteve te tyre qe po ja pinin gjakun perdite nga taksat dhe diktatura qe kishin vendosur. Fatkeqesisht ato qe shajne ketu jane vetem disa trushplare te krishtere qe iu eshte mohuar e drejta per te mesuar per dashurine e stergjysherve te tyre ndaj perandorise e sulltaneve.Neper shkollat e tyre.Grekofonet shqipfoles sa here lexojne nje artikull te ketille eshte sikur i bie njeri me tull kokes. Dhe fillojne e shajne Islamin. Dhe harrojne qe ishte perandoria Osmane qe shpetoje ato dhe fene e tyre nga kryqezatat e Vatikanit qe para pernadorise i kishin therur e masakruar pa dallim moshe. Jo nje here por plot 4 here me ekspeditat e tyre genocidiale. Sikur gjysherit e tyre te krishtere qe luftuan dhe dhane jeten per perandorine Osmane ose dhe ato qe thjesht jetuan ne te. Sikur te kishin mundesi te vinin nga bota tjeter dhe te ktheheshin ne kete jete. Do ti vrisnin me duart e tyre niperit dhe sterniperit e tyre grekofone qe shajne perandorine Osmane sot.

  2. armand says:

    Per Gjergj Kastriotin do shkruani ndonje rresht ?

    1. Ketyre Moterqirave Gazetakar Arab ..eshte tja u thesh hundet sa here i shikon
      Ju shkerdhefsha Sulltanat Erdokarat ,Hajriet e Sanijet
      Gyzela Kebab QORAPEKUQ …ROBT KU TI KENI.
      PLEHRA JU VJEN ERA ARAB .PLEHRA

  3. 500 vite jenicer says:

    Po kujt i plasi kari pee sulejmanet e byrazereve tw tij.ka ndonje lajm europe?apo sju ndahet shpirti nga sula qe ju hipi 500 vite.ptu rrace muti.

  4. qytetar says:

    Sulltani i Dhishem qe vrau femijte e tij per nje kurve qe e quante Diell !!!!!????

  5. Ideali says:

    Mero degjenerata.E ke mendjen te sulltanet.Sulltan eshte dhe Rama.Turp. S mund te rrosh pa nje sulltan. E zevendesove menjehere Berishen.Shpirt sherbetori..

  6. Baca-Bajram says:

    Po kujt i plasi b#tha per Sulejbythen more cecen se na cat trapin. sa ju kan paguar turqit per te botuar nje shkrim te till pa vlere e pa asnje kuptim. Pse duhet te shkruajm e tu bejm jehone turqve qe na lan ne mbrapambetje per 5 shekuj…!??? c’popull i peshtir qe jemi, pa dinjitet e pa identitet kombtar, ca e quajn veten grekqire, ca turkoshkerdhata e te tjret serbqire.

  7. Nuk arrije dot te perqendrohem e ta lexoje kete artikull. Pyes veten, derisa e publikoni ne faqen e gazetes suaj, cfare duhet ti interesoje nje lexuesi shqiptar, kjo ngjarje apo ky ngrenes pilafi e preres kokash?!
    Kujt po i duhet historija e pluhurosur e ketij Katili?!
    Vareni vath ne vesh njehere e per gjithmone se Turqija bashke me sulltanet, xhamite, byrekun, bakllavane e telenovelat nuk i intereson askujte ne boten e civilizuar. Ne nuk jemi as far as fis me osmanet. Mjaft i vajtet mbrapa! Sa shume mund e gjak dhane parardhesit tane qe te shkeputemi njehere e pergjithmone nga ky perqafim vdekjeprures per kombin tone! Per 500 vjet na moren frymen, nderin, na shperfyturuan e perdhosen cdo gje te bukur. Ne Nderim te Mihal Gramenos e shume burrave memdhetare qe do te derdhnin lote nga shpirti po ta shikonin Shqiperine tani, ju lutem redaksise, hiqeni kete artikull.

  8. NjeQytetarOptimist says:

    Pervec turqishtes mesoi arabishten !?!? More arrnaut ?!?! Do mesoni ju apo copy paste do ju shkoj jeta nga kolltuku shpise.. Turqit arabisht flisnin deri ne kohen e Ata Turkut. Pastaj krijuan gjuhen Turke. Jesus, gjenerata e sotme… Hajde gafa me kalamaj hajde..

    1. Miti says:

      Qeke gdhire permbys zotrote?
      Turqit nuk flisnin aspak arabisht por turqisht.
      Shkruanin po turqisht por me germa arabe. Pra nje arab mund te lexonte osmanllishten por pa e kuptuar sepse mbetej po TURQISHT!!
      Eshte njelloj si te thuash: shqiptaret flasin latinisht sepse shkruajne me germa latine, apo akoma: ne turqine moderne flitet latinisht sepse shkruajne me germa latine.
      Turqit erdhen nga stepat e Azise Qendrore dhe u vendosen ne Azine e Vogel, keshtuqe gjuha e nenes mbeti turqishtja deri ne ditet e sotme.

      1. NjeQytetarOptimist says:

        O Miti te kripsha trute. Arabet nuk e kuptojne Turqishten moderne o kokelesh, mos me trego mua nga erdhen Turqit. Ajo qe thua, eshte nje bullshit. Turqit transformuan edhe gjuhen sepse nje Turk me nje arab vetem fjalet Zot flasin midis njeri tjetrit pastaj duan perkthyes… Shif dokumenta per nderrimin e gjuhes shif dhe do e shohesh kush u gdhi me kembet tek koka dhe anasjelltas..

        1. Miti says:

          Ju nuk qeke gdhire permbys, thjeshte qeke nje gdhë qe as nuk di te lexosh se cfare kam shkruajtur. Se ku e lexon ti qe nje turk dhe nje arab kuptohen mes tyre, vetem mendja jote e coroditur mund te na e thote.
          Ah me fal e paske lexuar tek postimi yt i pare..
          Po shko mor hidhu nga ndonje ure, mos harxho oksigjen kot.

      2. Lali says:

        Miti quhet osmanisht . Turqia ska egzistuar ndonjehere deri 1923 .ska popull turk etnik .jan nje grup prej 30 etnish qe quhen turq kryesisht anatoliane greke shqiptare armene e bullgare , dhe ataturku vete eshte bullgar ne origjine te hershme . Gjuha ismanishte ka origjinen si gjithe gjuhet nga persishtja po ska lidhje me arabishten . Pas Ataturkun gjuha u modifikua qe ti pershtatej germave latine dhe kjo eshte gjuha turke . Perpara kesaj ishte osmanishtja

  9. Rrefimi I Sulltansunitetit te Nen ,Moter qishem
    O Gazetar Te shkerdhefsha Rracen TURKO ARABE .

  10. Beno says:

    Do vije dita kur te vije Kastrioti, ku do futeni o te mjere, tradhetare te gjakut te derdhur…

  11. Fuck Islam says:

    Plehrat Arabo Turke ,Trushperlare ,
    Erdokari ,Muhamuti ,ESulltan suniti
    Sumqira Bythe Perpjet.

  12. Si lejohen keta tuhafe te shkruajne te tilla turpe!Per gjakataret aziatike ,hordhi barbare stepash qe dogjen shkaterruan cdo gje qe i doli para.Shkaterruan civilizime klasike kristiane europiane madje dhe qyteterimin arab qe kishte nje nivel te mire per ate kohe.Prandaj nuk behet ky vend sepse nje pjese e madhe revokojne kohen e otomaneve ,ja do shpirti i tyre i keq.Shikojeni se fundmi ne ballafaqim BE(France,Greqi ,Austri etj) me Turqine mbi 70% ben tifo te eger tribalesh per turqit,por vete duan te shkojne ne Europe per komoditet dmth.A ka gje me te peshtire dhe te ngaterruar??

  13. hoxhe efeniu says:

    Histori vellavrasjesh te njerezve te nje feje te mbushur me gjak dhe urrejtje per tjetrin dhe per gjithcka. Jazek!

  14. Bato says:

    Historine e ketij te madherishmit e kishim mangut. Flm Tema qe na e sollet! Vazhdoni me sulltanet e tjere.

  15. … Mbreti plak u hoq mënjanë,
    Pa u ngrit një trim më këmbë,
    Shikoi një her` anembanë,
    Hekurin` e haj me dhëmbë!
    Ish Kamani, q`ishte burrë,
    Më trim nga gjithë të parët,
    Nuk` i trëmbej syri kurrë,
    Pa e donin shqipëtarët;
    I holl` isht`e pak` i gjatë,
    Nukë kish shumë mustaqe,
    Vij si i zeshkët e i thatë
    E s`kish fare mish mi faqe;
    Kishte gjithë urtësinë,
    Me një zë të ëmblë fliste,
    Fjal` e tij e bint njerinë,
    Dhe gjuha hekur i priste.
    Mori kordhënë ndër duar
    E qëndroi në mest si burrë,
    Me fytyrë t`ashpëruar,
    Ngriti gishtin dhe tha: “Kurrë!
    Kurrë s`trëmbet Shqipëria,
    Nukë vdiq, po ësht` e gjallë,
    Tjatrë përgjegje Turqia
    Nukë do përveç me pallë!

  16. Te qifte afrika gruan dhe motrat o islamqener , o qelbesira oriental qe njollosni kete toke. says:

    ….se nuk u durojme dote me ulurima kafsherore nga autoparlantet e xhamive , oooooooo ndyresiraaaaa, zhdukuni nga kjo toke pare se tu rafshojme si kerma islamiste.

  17. Arberor Epiroti says:

    Sqarim: vezir Ibrahimi, nuk ishte grek. Ai ishte nga Preveza, ishte lindur nga prindër thesprotë, të etnisë ilire. Mos u ngaterroni duke u nisur nga emri Niko, që e kishte nga prindërit. Mos vazhdoni të bini pre e pretendimeve absurde të ortodoksisë greke, që kush është ortodoks, është grek. Jo zotërinj se po të ishte kështu gjithë ortodoksit në botë do të quheshin grekë. Niko/Ibrahimi- vezir i Sulejmanit ishte me etni iliro-shqiptare. Kaq sa për t’ju zgjuar nga gjumi letargjik – ortodoks grek.
    tung
    Arbëror Epiroti

  18. butrinti says:

    Me vjen keq qe Ibrahim Pashen e beni grek sepse nuk ka qene i tille. Burime te ndryshme , ashtu sikurse autgoret e filmit e tregojne me origjine nga Parga. Parga ishte me popullsi shqiptare . por ka edhe zera qwe thone se Ibrahim Pasha ishte me origjine edhe nga Butrinti . Pra ,po ashtu shqipetar dhe mbetet nga veziret me kohe zgjatjen me te madhe ne detyre ne perandorin turke. Dihet se shqiptaret kane qene nga me besniket dhe me te devoteshmit ne sherbim te perandorise osmane. Mire apo keq, kjo eshte historia.

  19. E says:

    Informohuni mir se lat nam…. ibrahimi ka qen Kryeministri me i zgjuar i gjith Historis se perandoris Turke dhe ka qen Shqiptar nga Parga e Cameris.

  20. faro says:

    Në këtë shkrim dalin shqiptaret si populli I më i vogël psrandorise. Mos mbase autori ka ngatërruar grekët me shqiptarët duke quajtur gabimisht grek të gjithë shqiptarët ORTODOKS. Në kohën e këtij sulltani, vetëm pak shqiptar ishin kthyer në mysliman. Ky Ibrahimi i famshëm, ka qenë nga zonat shqipfolëse të Epirit.
    Ju kujtoj se vetë ambasadori turk ka deklaruar 38 kryeministra shqiptar, nga 42 të perandorisë.
    Sami Fradheri I madh, për ne dhe turqit, thotë tek ENCIKLOPEDIA e tij, se shqipfolësit zinin 625 mijë km2, territore, Nga 28mije që kemi sot. Pra, pothuaj 23 here me e madhe nga çe kanë katandisur SOT.
    Deri kure do të vazhdojne mediat tona ti SHËRBEJNË Grekut?

  21. Gjon Leka says:

    Lako emrat e njerzve, ô gazetar qafir i gjuhës shqipe e otomanofil!

  22. Alleanca per mbrojten e tallashit says:

    Osmanet ishin pushtuesit tane dhe pushtuesit nuk i behet reklame

  23. buj says:

    IBRAHIM PASHA ISHTE NGA FAMILJE FSINIKESH SHQIPTARE DMTH PRINC I NJE FEUDI NE PARGA NJE QYTET SHQIPTAR, BRENDA KUFIJVE TE SOTEM TE GREQISE, AI ISHTE MARRE PENG NGA SULLTANI I ATI SULEJMANIT NE MENYRE QE I ATI IBRAHIMIT TE ISHTE SATELIT OSE MBROJTES I INTERESAVE OSMANE NE PARGE E PREVEZE, DMTH NJELLOJ SI GJERGJ KASTRIOTI, GJATE MBAJTEJS PENG DY TE RINJTE U MIQSUAN SE TEPERMI EDHE PER SHKAK TE MBROJTES DHE SHPETIMIT TE SULEJMANIT PRINCIT QE IU U BENE ATENTATE NGA PRINCAT E TJERE TE OBORRIT MBRETEROR, SULEJMNAI DOLI FITIMTAR PER SHKAK TE MAKINACIONEVE TE SULLTANIT BABAIT TE TIJ DHE MBROJTJES SE IBRAHIMIT I CILI E SHPETOI SULEJMANIN EDHE NGA VETE SULLTANI I CILI DONTA TA VRISTE EDHE KETE TE FUNDIT, 1-SULJEMANI U BE SULTAN PER SHKAK SE DOLI FITIMTAR NGA LUFTA MES PRINCAVE 2- VINTE NGA DINASTIA OSMANE 3- ISHTE IBRAHIMI QE E SHPETOI DHE E NDIHMOI TE NGJITET NE FRON, PERANDORIA OSMANE SIC THAU KISHTE SH ETNI BREDA VETES KROATE UKRAHINAS, RUSE , SERBE , SHQIPTARE TURQ ETJ .SHQIPTARET QE I KISHIN SHPRESAT KRYESISHT TE IBRAHIM PASHA QE TE SILLTE NE PUSHTET PRINCIN MUSTAFA I CILI VINTE NGA NJE NENE SHQIPTARE ISHIN NE LUFTE TE NENDHESHME ME KLANIN E ASAJ QE ME VONE U BE GRUAJA E PARE E NJE SULLTANI QE ATA E QUANIN E `HARESHMJA` AJO ARRITI TE HIQTE QAFE NEPERMJET KURTHEVE DHE MAKINACIONEVE DHE PERCARJES, KERCENIMIN E PARE IBRAHIMIN EDHE PASTAJ PRETENDENTIN E PARE PER FRONIN E SULLTANIT MUSTAFAIN, KESISOJ LUFTA PER PUSHTET MES DY KLANEVE NXORRI TE FITUAR KLANIN SLLAV PERBALLE ME KLANIN SHQIPTAR, SULEJMANI PATI PERSERI VEZIRE EDHE KRYEVEZIRE PASHALLARE SHQIPTARE NE DREJTEIM POR KETA ISHIN ME TE DOBET SE IBRAHIMI I CILI E KISHTE NDIHMUAR SH UME SULEJMANIN TE VINTE NE PUSHTET EDHE I DINTE SH TE FSHEHTA E PIKA TE DOBETA, ELIMINIMII TIJ SOLLI DHE DOBESIMIN E PERANDORISE E CILA ISHTE E FORTE KRYESISHT EDHE PER SHKAK TE NJE APARATI TE FUQISHEM DHE FUNKIONAL SHTETEROR QE KISHTE NGRITUR IBRAHIM PASHA PARGALLIU NJ EPRINC SHQIPTAR I MARRE PENG NGA SULLTANI EDHE ME PAS MBYTUR PABESISHT NGA DUART E SULLTANIT DHE INTRIGA E KLANIT SLLAV NE PERANDORI… PRANDAJ KINI KURAJON LEXONI PAK ME SH EDHE U THONI CA TE VERTETTA ME SH NJEREZVE SEPSE NUK E GJEN ASGJE E KEQE TANI AS PERANDORINE NGA IBRAHIM PASHA E AS KLANIN SLLAV BRENDA SAJ

  24. Erdogan says:

    Ikja e Ismail Bej Vlores,Frashellinjve ne Stamboll te luftonin per Turqine zoti me comentin E tregon qarte (certo) qe nuk kishte “Shqipetare” ne ate kohe.
    Nuk kishte “shqipetare” sepse kishte dy Istitucione per 500 vjet,Greke dhe Turke,ky eshte fact historik absolut i padiscutueshem.
    Pas renies se Kistantino -polis (keshtu quhej dhe cuditerisht edhe sot Stambolli perpara turqise dhe turkoallvanosave) qytet i Emertuar ne Nder te Perandorit Ilyre Megas Kostantinos i biri i Kostantinos Xlloros (i bute shqip) dhe i Elenit.
    Fakt historik qe tregon qe Perandoret Ilyre nuk jane lidhje me Shqipetaret dhe Shqiperine,ndryshe nuk do nderohej nje katolike spiune e Papes si Tereza e “Kalkutes”qe nuk ka lidhje me kete vend te quajture Epir ne kohen e Kastriotit.
    “Historia e Shqiperise” thote per nje Bese-lidhje ne Lezhe.
    Besa e asaj kohe ishte Orthodhokse pa u pushtuar Ballkani nga Osmanet apo jo?
    Atehere pse dikush qe tradheton Besen qe eshte Identitet,Respekt,Dignytet per te paret e tu,nje nga keto eshte Tereza qe ta nderojne servilat dhe tradhetaret e politikes qe nuk e kane per asgje te shiturit per interesat e tyre?
    Te vetequajturit Shqipetare pas krijimit te ketij Pashalleku turk nga Turqia ne 1912en quheshin Arnaut nga turqit,Arvanit nga Greket dhe bota i njeh si Albanian.
    Se keshtu eshte firmosur nga Fuqite e Medha.
    Po cfare ishin Arnautet,behet pyetja.
    Ishin Greke Bizantine per 1100 vjet qe lodhesh ti numerosh dhe u kthyen me Pengje,me Dhune,me Vrasje,me perdhunime ne turq.Si p.sh Hamza Kastriotis qe u kthye ml e deshire ne turk qe nuk ja dime Emrin Greke te Tij para se te behej Hamza.
    Vetem nje Idiot dhe i shitur beson qe kane egzistuar “Shqipetaret” ne keto 16 shekuj po a Istitucione,pa Skolio,pa Kisha apo Xhamija.
    Ku mesonin femijte e “Shqipetareve” ne Bizant kur nuk kishin as Shkolla,As Kisha,as gluhe (Glosa) te shkruar?
    Se ne kohen e Turqise dihet qe dy ishin Istitucionet Greke dhe Turke,kush ishte Orthodhoks ishte Greke me te gjitha,Emrat,Gjuha,Tradita dhe kush ishte dhe e be myslimane ishte turk.
    Nuk eshte rastesi qe pas renies se Kostantinopolit te Kastriotit Epirote,I Biri i Zeusit dhe Athinase ne bodrumet e Papes krijonin Mesharin e “Gjon Buzukut”.
    Emer Gjon ne periudhen Greke te Bizantit?
    Fatkeqesia e ketij Kombi te Lashte te quajture sot Albania jane dy,Papa i Romes dhe Sulltani.

    1. demokrati says:

      Laj gojen mbeturine e njerzimit kur permend Nene Terezen.Raca juaj e ka ender te kete nje figure te tille te shenjte ne shekullin e 20.Ti paguhesh kot, je shume dobet ne propogande shqiptaret kane fituar imunitet.Turqine nuk e luftoni me ne Shqiperi dhe me gjakun e shqiptareve.

  25. faro says:

    Ku që ka bere këtë artikull, ka arritur deri atje, sa të rendis të parën popullatën greke, madje edhe me të madhe nga vetë popullata turke.
    E ka bere këtë se të gjithë orthodhokset I ka quajtur grek.
    Kuptohet, mashtrim jo I pa qëllimt!

    1. tourkalvanos.... says:

      Gjithe orthodoxet jane greke ashtu si dhe gjithe muslimon brother’s jane turq……..

      1. Ben says:

        Po katoliket?pastaj nese jan turq pse e shkruan dhe alvanos????

        1. tourkalvanos.... says:

          Sipas DASH,katoliket jane Italiane….
          Ndersa citimi tourkalvanos eshte me shume si turk nga shqiperia por kurresesi turkoshqiptar…..

          1. bekimi says:

            Fitove Dy supa! Nisu ne qipro!

      2. katarakti says:

        Kurrën e kurres or qen. Grekêt kanë vrarë dhe masakruar më shumë ortodoksit shqiptarê se shqiptarët myslimanë. Se ortodoksit shqiptarë ishin bedena e parë që i prishte planet Athinës për të greqizuar gjithë Toskërinë. Prandaj i hodhën në gropën e gëlqeres Petro Nini Luarasin, At Melanin dhe plot klerikë të tjere ortodoksë që nuk pranon të flisnin greqisht. Shqiptarët or plehrë nuk i dallon feja, por gjuha. Sepse feja e shqiptarit eshte Shqiptaria. Myslimani shqiptar ka luftuar kunder Turkut, ortodoksi shqiptar kunder Grekut dhe kështu me rradhë. Pavarësisht se çfarë thotë bota, se ashtu u intereson, shqiptarët janë një popull laik – ateist. Vetëm 10 përqind e shqiptarëve identifikohen me fenë. Dmth që vëjnê fenê para kombit. Do Zoti dhe filloni luftën me turqit dhe shkoni në të sëmës tê dy bashkê. Shqipërisë vetëm mirë i bëhet.

  26. bekimi says:

    E Fituat Supen e turpit> Nisuni ne Qipro.. per te zgjidhur dicka!

  27. Shqiptaret, standart perandorie. says:

    Hajde perandori hajde.
    Regull, disipline, drejtesi, shtet.
    Te mbrije puna deri aty, sa te tjeret te ishin te kenaqur pse pushtoheshin nga ushtria e Sulejmanit.
    Nga 42 Perandore, 38 Kryeministra Shqiptare .
    E kuptojne keta pallavraxhinjte qe sulmojne me komente rrugaces Perandorine e Sulejmanit, se jane nje zero para asaj perandorie e cila kish ate regull, ate disipline, ate drejtesi ate shtet qe po kthehet ne ender ne kohet e sotme, ku pislleqet e maskaralleqet kane mare dhene.
    Nga 42 perandore, 38 Kryeministra shqiptar, hajde shqiptare hajde.
    Kryeministra te perandorise.
    E ku te mos i kish, shqiptaret shtriheshin ne nje siperfaqe prej 625 mije kilometra katrore.
    38 Kryeministra shqiptar, rast ekzemplare ne bote.
    I ve re dhe neper bote, shqiptaret jane te pa permbajtshem, si per pune ashtu dhe per shkolle.
    Dolen ta fundit nga rethimi nacional, e po dalin te paret ne fushat e jetes, nepr bote.

  28. Kastrioti. says:

    Kush e shkroi, apo sdime gje. Duhet te kete qene motiv i forte , fakti qe ky artikull qe i kushtohet nje sulltani te zere kaq hapsire. Paraja ben cudira, ters e vervit sherianë.

  29. Sulltan says:

    Me ne fund nji shkrim qe ia vlen !

    Çudi me kto te janulles , nfakt ndoshta kan te drejte sepse kane qene furnizuesit kryesore te haremeve prandaj jane te bastarduar ne ftyre !

  30. Aleksander Thana says:

    Kujt I hyn ne Pune se kush ka qene ky sulltan. Nuk mjaftojne xhamite dhe suma perpjete ne sheshin Skenderbej. Apo bashke me sulltanet na duhen edhe pordhet e kirrofillaqise dhe plehrat e janulles qe rrine me sume hapur te punesuar ne gazeten e nerume Tema.

  31. Glori says:

    Shkrimi eshte nje copy 5 i nje pseudogazetari si ato qe ka Mero dhe gjithe media jone . Me pak klikime do lexonte se si Ibrahim Pasha si Hajredin pash Barbarosa jane arvanitas e flisnin vetem ate gjuhe para se te veheshin ne sherbim te Sulltanit . Ne ate kohe te gjithe arberit (arvanitet albaneset )ishin mbi 95% te krishtere . Mbas 1670 me dinasine e Qyprilinjve Arberit u kthyen ne islam pasi oerfitonin poste e grada ushtarake e prona ne gjithe perandorine

  32. Alleanca per mbrojten e tallashit says:

    Na mbyti injoranca:
    Cfare perfituan shqiptaret nga Perandoria osmane?
    Pervec faktit qe ne na hedhin ne nje tenxhere me turqit,asgje tjeter.
    Shperberja e Perandoris Osmane i gjeti fqinjet tane me hekurudha
    me universitete,me infrastrukture rrugore,
    kurse ne Shqiperi rrugen e pare e ndertuan italianet pak para Luftes se Dyte Boterore.
    Mesjeta nuk ishte larguar akoma nga realiteti shqiptar,ju na permendni
    38 Veziret shqiptar,turp,turp dhe turp prape
    turp i pasosur dhe shume vape.
    Mesohuni te argumentoni ne menyre racionale.

  33. Askushi says:

    Cfare kemi pare e lexuar duhet te ishte Hyremi i mallerishem jo sulejmani.e xhiroj deri ne ekstrem e shoqja.arriti te emro te dhe veziret.se ka dit Sula qe po te tha gruaja vepro kshu si te them un po po thuj dhe vepro kudra.dhe ne shum raste Sula u bo per tqesh

  34. Niko says:

    Kush eshte ky bole qe e ka shkruar te gjithe studimet gjithashtu edhe filmi thone qe ibrahim pasha(pargaliu) ishte Albanian ortodokse ky thote greke se din ky bole se parga ishte Shqiperi.Edhe gruaja e pare e sullttanit ishte me origjine shqiptare po nuk kishte qene kurre cocubine e haremit .

  35. bekimi says:

    Pirdhu nga keni ardhur…..

  36. Pirro says:

    Cfare gazetari jeni ju. Nga doli grek Ibrahimi nga parga. ne ate kohe te gjithe shqiptaret te krishtere ishin. Te gjitha gjasat jane te kete qene shqiptare edhe nuk ka qene tradhtar sic e do propaganda turke apo sic e nxjerr telenovela. Ibrahimi ishte i pafajshem dhe ra pre e intrigave te pallatit. Sulejmani absolutisht nuk kishte asnje prove per fajesine e tije por urdheroi ekzekutimim per te shuajtur pakenaqesite e rraces “superiore” turke qe ishin xheloz per nje jabanxhi me pushtet absolut. Ibrahim Pasha eshte i pari (dhe i vetmi me duket) nenpunes i perandorise ku me dekret shteteror “ferman” i delegohen te gjitha pushtetet qe mbarte sulltani, pra titullin “sulltan” Ibrahimi nuk e veteshpalli por e kishte perftuar de facto dhe de juro por smirushat turq edhe ajo rusja kokekuqe u bene keq duke i frure ne vesh apo gjetke Sules. Nga arkivat turke jane te ruajtura poezite dhe shkrimet e ndryshme te vete sulejmanit ku shprehet me keqardhje dhe pishmanllek te madh per ekzekutimin e shokut te ngushte ne menyre te pajustifikuar. Madje tregon edhe burrerine e tije pasi e lajmeroi vete ibrahimin per urdherin e ekzekutimit 10 ditet e fundit te ramazanit dhe qellimisht u dha urdher rojeve te mos e ruanin pasi deshironte qe Ibra te arratisej por ai nuk e beri. Vete Sula e pyeti pse nuk iken dhe pergjigjja ishte sepse jam i pafajshem. Trim budalla por ama tradhtare as sulejmani nuk guxoi ta quante. Kshu pra shkoi per dhjam qeni nje shqiptar besnik per tekat e nje femre.

  37. h says:

    Perandoria Osmane dominoi boten për 600 vjet,
    kurse ju nuk e keni fare idenë dhe relacionoheni me kompleksin tuaj të inferioritetit,dhe kërkoni
    fajtorë imagjinarë per te gënjyer faktin se jeni të prapambetur.
    Egjiptianët,grekët,persianët,romakët,bisantinet,arabët,osmanët,anglezët,etj,etj
    janë perandori që kanë dominuar në periudha të përafërta kronollogjike dhe studiohen
    nga të gjithë pavarësisht simpative apo antipative.
    Lini urrejtjen idiote dhe mesoni nga te gjithe kush ka ndritur më shumë.

Lini një Përgjigje

Adresa juaj email nuk do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme shënohen *

Lini një Përgjigje