Te fundit
“Jo luftës”: Sánchez refuzon përshkallëzimin me Iranin dhe paralajmëron pasoja globale
6 Mars 2026, 16:00Bota
TEMA
Është naive të mendosh se përshkallëzimi i konfliktit në Iran do të sjellë diçka të mirë, shkruan kryeministri i Spanjës.
Shumica e njerëzve e kujtojnë atë skenë. Në shkurt të vitit 2003, Colin Powell, atëherë sekretar amerikan i shtetit, qëndroi përpara Këshillit të Sigurimit të OKB-së dhe mbajti në dorë një shishkë të vogël për kamerat, që supozohej se përmbante antraks. Mesazhi i tij ishte i thjeshtë: Iraku ka armë të shkatërrimit në masë — duhet ta sulmojmë.
Spanja pati edhe ajo versionin e vet të atij momenti. Kryeministri ynë i asaj kohe, José María Aznar, i tha publikut: “Mund të jeni të sigurt… se po ju them të vërtetën: regjimi irakian ka armë të shkatërrimit në masë.” Pak njerëz e besuan. Vetëm 5% e spanjollëve mbështetën një ndërhyrje. Në fakt, miliona njerëz dolën në rrugë për të kundërshtuar një luftë që e shihnin si të paligjshme, të pamoralshme dhe të panevojshme. Por Aznar na tërhoqi gjithsesi në të.
Pjesa tjetër është histori. Një histori e trishtueshme. Lufta në Irak zgjati tetë vjet. Ajo mori jetën e 300 mijë njerëzve, shumica prej tyre civilë të pafajshëm, dhe e futi gjithë Lindjen e Mesme në një paqëndrueshmëri edhe më të madhe. Ajo gjithashtu shkaktoi valën më të madhe të pasigurisë që Europa kishte përjetuar që nga rënia e Murit të Berlinit, duke kontribuar në një rritje masive të terrorizmit, në krizën e migracionit dhe në rritjen e çmimeve që dobësoi fuqinë blerëse të miliona familjeve. Një luftë e paraqitur si mision për të përhapur demokracinë dhe paqen prodhoi pikërisht të kundërtën.
Sot përballemi me një situatë të ngjashme, dhe qëndrimi i qeverisë sime është i njëjtë me atë që shoqëria spanjolle shprehu dy dekada më parë: jo luftës. Jo shkeljes së njëanshme të së drejtës ndërkombëtare. Jo përsëritjes së gabimeve të së kaluarës. Jo idesë se problemet e botës mund të zgjidhen me bomba.
Ky qëndrim nuk buron nga ndonjë antipati ndaj administratës amerikane, dhe aq më pak nga simpati për regjimin brutal të Iranit. Qeveria ime gjithmonë e ka mbështetur lidhjen transatlantike dhe ka dënuar vazhdimisht dhe pa mëdyshje dëmet e tmerrshme që ajatollahët u kanë shkaktuar popullit të tyre — veçanërisht grave — si dhe shumë vendeve të rajonit.
Qëndrimi ynë buron nga fakti se kjo luftë është e paligjshme, një kërcënim i madh për rendin ndërkombëtar të bazuar në rregulla dhe në kundërshtim me interesat e njerëzimit. Askush nuk e di nëse ajo do të kontribuojë në rënien e regjimit të vijës së ashpër. Ajo që dimë është se kostot do të jenë të mëdha, dhe se ato nuk do të paguhen vetëm nga ajatollahët. Civilët iranianë do t’i vuajnë në mënyrë disproporcionale. Dhe pjesa tjetër e botës do të përballet me transport të ndërprerë, çmime më të larta, pasiguri të shtuar dhe paqartësi më të madhe ekonomike.
Analiza të mëparshme nga Banka Qendrore Europiane kanë vlerësuar se një bllokadë e pjesshme e Ngushticës së Hormuzit mund të çojë që eurozona të humbasë 0.7 pikë përqindje të rritjes së PBB-së dhe të fitojë pothuajse një pikë përqindje inflacion brenda vetëm një viti. Dhe kjo analizë nuk merrte parasysh një konflikt ushtarak të përmasave që mund të shpërthejë tani.
Lufta kundër Iranit mund të shërbejë për të rritur fitimet e industrive të lidhura me ushtrinë dhe për të mbuluar problemet dhe mangësitë e brendshme në disa vende. Por ajo nuk do ta bëjë Izraelin më të sigurt dhe nuk do të promovojë një zgjidhje të drejtë për Gazën. Nuk do ta dobësojë Vladimir Putinin dhe nuk do ta bëjë më të lehtë paqen në Ukrainë. Nuk do të ndihmojë në zhdukjen e varfërisë në Jugun Global apo në përballimin e ndryshimeve klimatike. Dhe sigurisht që nuk do të sjellë paga më të larta, shërbime publike më të forta dhe jetë më të mira për qytetarët tanë në vendet tona.
Për të gjitha këto arsye, ne kemi vendosur të mos autorizojmë Shtetet e Bashkuara që të përdorin bazat ushtarake të vendosura në territorin tonë për këtë operacion. Ky është e drejta jonë si një vend sovran dhe një mundësi e parashikuar në marrëveshjet tona dypalëshe. Është gjithashtu përgjegjësia jonë si mbrojtës të mirëqenies së popullit spanjoll. Dhe është detyra jonë si anëtarë të OKB-së dhe mbështetës të vendosur të së drejtës ndërkombëtare. Aleatët e vërtetë i detyrohen njëri-tjetrit mbështetje të ndërsjellë në kohë vështirësish, por jo bindje të verbër në një rrugë të pamenduar.
Lufta nuk është përgjigjja. Prandaj po punojmë me partnerët tanë europianë dhe me disa vende të rajonit për të krijuar një konsensus për uljen e tensioneve, për të siguruar një armëpushim dhe për të rihapur rrugën e diplomacisë dhe të paqes.
Disa do të thonë se aspirata jonë është naive. Por ajo që është vërtet naive është të besosh se një shkëmbim gjithnjë e më i madh dronësh dhe raketash, si ai që po shohim, do të sjellë diçka të mirë. Naive është të mendosh se demokracia dhe stabiliteti do të dalin nga hiri i shkatërrimit. Historia e ka provuar tashmë atë formulë — dhe ajo nuk funksionon.
Për fat të mirë, nuk jemi vetëm në këtë mendim. Shumë vende kanë mbrojtur një pikëpamje të ngjashme gjatë ditëve të fundit dhe shpresoj që shumë të tjera të ndjekin këtë rrugë. Ka ardhur koha të zgjedhim se cili parim do ta udhëheqë të ardhmen tonë të përbashkët në këtë shekull: sundimi i forcës apo forca e rregullave. Spanja do të qëndrojë gjithmonë në anën e së drejtës ndërkombëtare, të bashkëpunimit mes kombeve dhe të mbrojtjes së jetës njerëzore. Ky është mandati që qytetarët na japin kur na zgjedhin. Dhe është e vetmja rrugë që do t’i lejojë njerëzimit të ecë përpara, duke ndërtuar mirëqenie për të gjithë./The Economist
31 Komente
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
Gabim, mister spanjoll. 2 bomba ne Japoni zhduken Japonine militariste dhe krijuan shtetin e Ri japonez qe eshte sot. Asnjehere ligesia dhe injoranca nuk japin doreheqje me bisedime paqesore. Deri tani Spanja as e ka care koken per krimet dhe politiken terroriste te Iranit. Tani dalin parimet socio-komuniste te Spanjes. Ligji dhe paqja duhen gjithmone te vendosen me force.
Po cfare absurditeti, as Rusia me Kinen, aleate te ngushta te Iranit nuk po e ngrejne kaq shume zerin sa gabeli Spanjoll.
Ne fakt vetem dje, Spanja dergoi ne Mesdhe (afer Qipros) fregaten e saj ushtarake me te mire, ne mbeshtetje te mbrojtjes evropiane kunder Iranit!
Në një moment kur forcat japoneze kishin pësuar disfata në të gjitha frontet e luftës dhe nuk u kishte ngelur asgjë nga territoret e pushtuara përveç vendit të tyre, bombat atomike i dhanë mundësi Amerikës që të detyrojë perandorin japonez të shpalli kapitullimin para se ushtria Sovjetike të pushtonte Japoninë dhe t'a kthente në një satelit të saj ashtu siç bëri me vendet e Europës Lindore dhe me Berlinin. Me Iranin nuk është e njëjta situatë si me Japoninë. Irani është një republikë islamike dhe diktatura që drejton vendin lufton jo vetëm për mbrojtjen territoriale të Iranit, por mbi të gjitha për mbrojtjen e ideologjisë Islame prej së cilës mbahet në pushtet për më shumë se 45 vjet. Afganistani është një shëmbull për të kuptuar se fanatizmi islamik është më i fuqishëm edhe se ushtria më e fortë e botës.
Domethene USA e bombardoi Japonine, qe te mos e merrte Rusia (BS)!? Idiot me te madh se ty o Zeus psikopati, zor se gjen ne gjithe dynjane!
O b...thelepires pakurrizor, ti je analfabet funksional, aq shume te kam terrorizu saqe te duket te gjithe si un tani. Klimax nuk eshte Zeus por nje person qe ka shume vite ne kte forum dhe ne komentet e tij eshte shume i sakte. Po o idiot, po eshte e vertet qe bombat nuk e frikesuan P.Japoneze , ishte Bashkimi Sovjetik qe tmerronte P.Japoneze Kte e ke jo vetem nga burime japoneze por edhe vet nga burimet e yankeeve. Ik myt veten se je totalisht i padobishem
O Zeus o RROTCARISTI me i madh ketej rrotull (Klimax grekomani eshte i dyti pas teje), ti je si puna e Shaban Qoses o halabak rrugesh, o Lavire Islamike! Ty edhe kur nuk te shajne fillon e bertet se pse nuk te shajne!!! O i semur mendor, o debil me IQ e gomarit, qe mbete duke lepire grekomanet dhe turkoshaket. Qenie me te neveritshme se ty, zor se gjen, edhe Klimax funderrines i vjen ndot prej teje, merre me mend se cfare niveli i larte je!
Zeus Lavirja Islamike, Klimax Pisoglendi ka te drejte kur thote se ti je turk, apo jo!? Une them se nuk ka te drejte, sepse ti je mut arabik i pshurur nga shqiptaret!
Pas konfirmimit zyrtar te Televizionit Iranian per shenjterimin e Khomene-it dhe shkuarjen e tij ne parajse, nje person u nis drejt Teheranit per te marre pjese ne Ceremonine mortore. Por perfundoi ne Spitalin Psikiatrik ne Tirane,me urgjence! Personi kishte rene ne kllapi te thelle dhe therriste pa pushim Death to America, Death to Israel, Death to Europe... U gjet ne nje bunker te piset dhe pa ndricim, kalaqafe me gomarin e Abedinit. Eshte i dhjere ne breke dhe i shurrosur nga koka ne kembe. Ne xhep ju gjet nje fotografi, ku duket nje siluete e mbuluar me te zeza dhe nga pas shkruhet Virgjeresha Aishe 9 vjec pa pak. Telefoni i tij eshte funksional, por me bateri 1% dhe vazhdon degjohet muzike operistike nga opera "Ezani i Akshamit". Ne xhepin tjeter ju gjeten 2 hurma te thata Arabije dhe nje faqore rakie me shkrimin "Lengu i kembeve te Met katunarit", prodhim i vitit 632 ne Meke. Ne koke mban nje kurore me dege ulliri dhe ne gjoks nje medalion te madh ku shkruhet Zeus. Kush ka ndonje informacion per kete person, te njoftoje menjehere Policine se me siguri e kerkon familja.
Jam dakord, ta kapim Sali Tritolin familjarisht dhe ti internojme ne spaç deri ne fund te jeteve te tyre
perseri me kete person Non Grata per Kosoven. Ky dhe Jozeph Borrel Jane Non Grata per Kosoven Bojkot total propagandes se tyre
hahaha.. doli patrioti i madh . Ti je nje mjeran qe shkruan nga izraeli dhe hiqesh si patriot shqiptar. Perse nuk e ngre zeri dhe kundra Ukraines, Rumanise, Sllovakis, Greqiis dhe Qipros ? Pr sapo dikush del kundra cifuteve dalin keta cifutet qe duan ti kene shqiptaret gjithmone ne anen e tyre. Yyyyt ndyresire gjenocidare.
Ca thua mor HALABAK Islamist, antishqiptar i felliqur? Ato qe thua ti, jane saktesisht ato qe thote dhe Vucic! A ke ekuiliber mendor, apo je bashkuar edhe shpirterisht me Khomenein. O RROTCARIST ne kuptimin e plote te fjales!
Po kur lufta mbetet i vetmi mjet mor plehre, sepse mjekercjapet nuk heqin dore nga ambicjet berthamore!? Ne nje menyre apo tjeter do ti shkerdhejne brinjet dhe ty mor gabel i felliqur. Europa e vertete nen rrogoz eshte 100% pro Israel-Usa, pamvaresisht se nuk ka bole te perfshihet ne konflikt dhe nuk ka marre kercenime direkte nga mjekercjapet sic ka marre Israel dhe Usa. Iranianet e vertete (perset, jo kellirat islamike) jane ne delir qe me ne fund po clirohen.
Flet per lufte ti o “gjeostrategu” moterqir o te shkerdhefte Kina robt e shpise o fisqir, kurve mashkull?
Po ty cte hipi??Cfare muti perdore?Lere fisin e tij fol per temen.
Pse te dogji ty kellire islamike. Mos u merzit, nenen, motren, gruan, vajzen mund ti dergosh ne vende te tjera islamike dhe te vazhdojne te shkerdhehen rregullisht me gamilet, gjithashtu te ushqehen me mut ajatollahesh.
o loro bq, ne delir eshte vetem p...dhi familjes k....rve qe te ka pjelle Eshte nji vend islamik qe ka bomba berthamore dhe qe quhet Pakistan. Ende sot nuk kam pa Pakistanin te perdor bomba berthamore , madje as Rusia Kina India dhe vendet europiane nuk e kan perdor kurre atomiken, pervec atyre te cileve plase duke i lepi b....then e kalbur o qenie e shpifur.
O Lexuesi. Bombat ne Japoni nuk rane mbi kokat e atyre qe e filluan dhe e vazhduan luften si perandori dhe Kryeministri por mbi kokat e qindramijera njezve krejtesisht te pafajshem, civile te pambrojtur.
Kush ishin te pafajshem? Ata qe mbeshteten perandorin fashist ne rrugen e tij? Kush ishin te pafajshem, gjermanet qe mbeshteten Hitlerin ne rrugen e tij? Kush ishin te pafajshem, gazianet qe mbeshteten Hamasin ne rrugen e saj? Sa klase shkolle ke mor teveqel?
Po t iken truri, po terbohesh si qen o djall i lige. Shqiptaret kan ende dinjitet e mbrojne te verteten.
Elitat e dine veten “Zot” dhe mendojne se do te ndryshojne natyren njerezore. Me thoni nje periudhe te historine e qenies njerezore qe nuk ka qene keshtu. Sa here elitat deshtojne fillojne akuzojne kete apo ate individ apo grup njerezerish, per te mbuluar deshtmin e tyre. Sepse ata nuk jane “Zoti” ( apo natyra – varet cfare besoni) Natyra e njeriut eshte te luftoj per te siguruar burime jetesore per veten e tij, per familjen e tij, per krahinen e tij per kombin e tij. Ndersa elitat kerkojne te ndertojne “njeriun e ri” te jete pa individ, pa familje pa krahine apo komb, te jete nje robot i tyre si qytetar i globit. Sa per ne Shqiptaret ne jemi te lumtur te jemi “njeriu i ri” sepse ne kemi humbur familjen krahinen e kombin dhe si individ perfitojme nga “qyetari jo Shqiptar por global”. Dhe ne do te jemi ata qe do te vuajme me shume nga kjo situate. Tere te tjerat ne kete artikull jane trajtim i konceptit Njeriu i ri. Edhe te tjeret qe nuk permenden ne artikull (Obama
Burre me integritet dhe parime humane. Spanjollet kane treguar gjithmone qe kane kurajo dhe qendrojne drejt ne kembet e tyre.
Spanjollet jane me laviret e Evropes o gomar!
Edhe Ukraine nuk e njeh kosoven. Edhe 5 shtete te BEs nuk e njohin kosoven, Perse nuk komenton dhe kunder tyre ti ? Po perdorni mos-njohjen e Kosoves nga Spanja per te sulmuar Spanjen.
Në fakt ky “burri me integritet” sapo e ktheu pllaken dhe tha qe do të ndihmoje NATO-n dhe çoi disa fregata ne Qipro
Eshte e mirepritur politika paqesore.
Te gjithe drejtuesit ekstremiste te majte po shkaterojne vendet e tyre,shikoni spanjen,shikoni Francen e Makronit qe jane kthyer ne arabi e po humbin identitetin e tyre.Te gjitha ruget ne spanje jane te shkrojtura ne spanjisht e arabisht
Asnje nuk deshiron lufte ,por retorika dhe veprimtaria e Iranit te le te kuptosh se ai kerkon te kthehet ne nje "North Korea" ne lindjen e mesme dhe zoteria duhet te shikoje tablone me gjere se sa thjesht nje qendrim kunder Izraelit dhe te hale si Robinhood e me vone te kthehet perseri te USA , cool down men..........
Sa budallenj te dobishem jemi ne shqiptaret! Bejne tifozeri per luftra qe nuk I siellin asnje perfitim!!! Nje vend si shqiperi nuk I intereson qe ne bote te mbizoteroje ligji I te forti!
Shqiperise i intereson qe njerezit budallenj si puna jote, ta kuptojne se ne bote ne gjithe historine njerezore, mbizoteron ligji i te fortit! Mbasi te bindesh per kete, do fillosh te mendosh ndryshe dhe nuk do thuash idiotizma...