Ukraina javën e kaluar njoftoi përparimin më të fundit në garën e vazhdueshme të dronëve me Rusinë, duke thënë se varianti i saj i ri kishte rrezen më të gjatë të të gjithë atyre në arsenalin e saj dhe kishte përfunduar me sukses testimin.
“Droni ynë me një distancë prej 3 mijë kilometrash ka kaluar testimin”, tha presidenti Volodymyr Zelensky gjatë fjalimit të tij të mbrëmjes më 17 mars.
“Unë u jam mirënjohës zhvilluesve dhe prodhuesve. Ne po zhvillojmë një linjë armësh me rreze të gjatë që do të ndihmojë në garantimin e sigurisë së shtetit tonë,” shtoi ai.
Dhe kjo ishte e gjitha – nuk kishte detaje të mëtejshme për llojin e dronit, emrin e tij, madhësinë e kokës së tij, ose kur do të dilte në prodhim masiv.
Droni
Federico Borsari, një bashkëpunëtor në Qendrën për Analizën e Politikave Evropiane (CEPA), i tha Kyiv Independent se ka të ngjarë që droni i ri të ketë një strukturë me krahë fikse dhe një motor turbojet.
“Ngjashëm me një raketë lundrimi shumë të lirë,” shtoi ai.
Nëse Borsari është i saktë, kjo do ta bënte atë një version me rreze më të gjatë të dronit raketor të Ukrainës Palianytsia, i cili u zbulua vitin e kaluar dhe mendohet të ketë një rreze veprimi nga 500 deri në 700 kilometra.
Por një rreze prej 3 mijë kilometrash hap një hapësirë të madhe të Rusisë me objektiva të shumtë.
“Kjo do të krijonte shumë probleme për Rusinë,” tha Borsari.
Objektivat e mundshëm
Fabian Hoffmann, një ekspert i mbrojtjes dhe studiues i doktoraturës në Universitetin e Oslos, i tha Kyiv Independent se distanca më e gjatë do t’i lejojë Ukrainës të zgjerojë ndjeshëm fushatën e saj aktuale të dronëve dhe ai pret që lloji i objektivave të mbetet i njëjtë.
“Infrastruktura më kritike, rafineritë e naftës, objektet e përpunimit të naftës”, tha ai, duke shtuar: “Gjëja tjetër që vjen menjëherë në mendje janë objektet e prodhimit për lloje të ndryshme të pajisjeve në palën ruse që ndoshta ishin jashtë rrezes së synuar të sistemeve të mëparshme të dronëve”.
Deri më sot, baza ajrore ushtarake Olenya në rajonin Murmansk të Rusisë ishte objekti më i largët rus i goditur nga një dron. Baza ajrore ndodhet rreth 1 mijë e 800 kilometra në veri të kufirit me Ukrainën.
Ndërsa nuk dihet se çfarë lloj droni është përdorur në sulm, dëmet minimale të shkaktuara dhe fakti që nuk është përsëritur që atëherë sugjerojnë se ishte një dron i armatosur vetëm me një kokë të vogël që vepronte në kufijtë e aftësive të tij.
Por baza ajrore është brenda rrezes së dronit të ri të Ukrainës, siç është baza ajrore detare Severomorsk-1 vetëm në veri, shtëpia e skuadronit 216 të pavarur të automjeteve ajrore pa pilot të Rusisë dhe Regjimentit të Pavarur të Helikopterëve Anti-Nëndetëse të anijeve 830.
Fushata gjithnjë e në rritje e Kievit kundër infrastrukturës energjetike dhe ushtarake të Rusisë për të penguar përpjekjet e luftës të Moskës ka të ngjarë të forcohet, me disa objekte nafte brenda rrezes prej 3 mijë kilometrash.
Këto përfshijnë rafineritë e naftës Strezhevsk dhe Nizhnevartovsk, të dyja të vendosura rreth 2600 kilometra brenda Rusisë.
Ukraina gjithashtu mund të zgjedhë të shënjestrojë fabrikat ruse që kontribuojnë në përpjekjet luftarake të Moskës.
Brenda rrezes është Uzina Mekanike S.A. Serov në Sverdlovsk Oblast, e cila prodhon gëzhoja për predha të kalibrit 152 mm dhe pajisje shpimi dhe prodhimi nafte për disa kompani të mëdha nafte ruse.
Fabrika është sanksionuar nga SHBA-të dhe Bashkimi Evropian.
Dëmi
“Pyetja e madhe, sigurisht, është se sa e madhe është koka e luftës me të gjitha sistemet e dronëve? Sepse kjo, në fund, do të përcaktojë me të vërtetë dëmin që mund të bëjë,” tha Hoffman.
Sa më e madhe të jetë koka, aq më i rëndë është droni dhe aq më i kufizuar shtrirja e tij, kështu që Ukrainës mund t’i jetë dashur të bëjë shkëmbime për të mundësuar rrezen prej 3 mijë kilometrash.
Por Hoffman tha se edhe me një kokë të vogël prej 20 kilogramësh, droni do të ishte ende efektiv kundër objektivave të pambrojtur si rafineritë e naftës, ku pjesa më e madhe e makinerive jetike dhe materialeve të ndezshme ruhen në të hapur dhe jo nën tokë ose të mbrojtura nga streha të ngurtësuara.
“Infrastruktura e naftës dhe gazit është shumë e ndjeshme edhe ndaj kokave të vogla”, tha ai.
“Por nëse doni të keni pak më shumë fleksibilitet për sa i përket asaj që mund të synoni, mendoj se të paktën duhet të shpresojmë për diku rreth 100 kilogramë, por nuk do të isha shumë optimist për këtë”.
Mbrojtja
Ukraina ka një avantazh të rëndësishëm në luftën e vazhdueshme me dron – mbrojtjen e papërshtatshme ajrore të Rusisë.
“Rusia ka një nga rrjetet më gjithëpërfshirëse të mbrojtjes ajrore në botë, dhe megjithatë edhe ato përballen me disa sfida në përballjen me dronët ukrainas”, tha Mattias Eken, një ekspert i mbrojtjes dhe sigurisë në RAND Europe, për Kyiv Independent.
“Përhapja e madhe e territorit rus dhe natyra e shpërndarë e infrastrukturës ushtarake dhe energjetike e bëjnë të vështirë sigurimin e mbulimit gjithëpërfshirës të mbrojtjes ajrore me asetet ekzistuese ruse”.
Ukraina tashmë sulmon në mënyrë të përsëritur objektiva kritike për industrinë e naftës dhe aftësitë mbrojtëse të Rusisë – bazat ajrore ushtarake si Engels dhe rafineritë të tilla që në Tuapse janë goditur disa herë, duke demonstruar që mbrojtja ajrore ruse tashmë është shtrirë.
“Rusia do të duhet të përcaktojë prioritetet se cilat zona dhe asete të mbrojë, duke pasur parasysh gjeografinë e gjerë ruse, duke lënë potencialisht disa dobësi në infrastrukturën e saj”, tha Eken.
Lini një Përgjigje