HISTORIA E NJЁ FOTOJE/ Demonstratat për një Shqipëri demokratike në Shkodër, 1991

16 Qershor 2025, 18:38Kulturë TEMA
HISTORIA E NJЁ FOTOJE/ Demonstratat për një Shqipëri demokratike

Foto nga Angjelin Nënshati, Demonstratat në Shkodër, 1991 .

Protestat në Shkodër shpërthyen menjëherë pas zgjedhjeve të para pluraliste në Shqipëri më 31 mars 1991. Partia e Punës në pushtet siguroi një fitore dërrmuese ndaj Partisë Demokratike, e cila ishte formuar vetëm disa muaj më parë pas legalizimit të forcave politike të opozitës. Rezultati u prit me refuzim të fortë sidomos në Shkodër, një qytet që kishte duruar shtypje të ashpër nën regjimin komunist dhe ku skepticizmi në lidhje me legjitimitetin e zgjedhjeve ishte i përhapur.

Demonstratat filluan më 1 prill dhe u përshkallëzuan ndjeshëm më 2 prill, kur turma të mëdha u mblodhën para selisë së Partisë në rreth. Pavarësisht përpjekjeve të autoriteteve për të parandaluar studentët të bashkoheshin me protestat, shumë të rinj sfiduan kufizimet dhe u drejtuan në sheshin e qytetit për t'u bashkuar me lëvizjen.

Ndërsa tensionet u rritën, konfrontimet midis protestuesve dhe policisë u bënë të dhunshme. Forcat e sigurisë hapën zjarr ndaj turmës në një përpjekje për t'i shpërndarë ata, duke rezultuar në lëndime dhe viktima të shumta. Përshkallëzimi çoi në vendosjen e automjeteve të blinduara dhe përforcimeve për të kontrolluar situatën.

Katër të rinj humbën jetën gjatë protestës: Bujar Bishanaku dhe Nazmi Kryeziu, të dy 22 vjeç, dhe Arben Broci dhe Besnik Ceka, 21 vjeç. Vdekjet e tyre u bënë simbole të sakrificës në luftën për demokraci.

Ngjarjet e 2 prillit 1991 mbeten një pikë kthese në tranzicionin e Shqipërisë nga diktatura në demokraci dhe mbahen mend si një akt i fuqishëm i rezistencës qytetare kundër sundimit autoritar.

Angjelin Nënshati (Shkodër, 12 shkurt 1929 – 18 prill 2008) ishte një fotograf i njohur shqiptar. I lindur dhe i arsimuar në Shkodër, ai fillimisht ndoqi Kolegjin Saverian deri në mbylljen e tij nga regjimi komunist, pas së cilës përfundoi arsimin e mesëm në Shkollën e Mesme “28 Nëntori”. Nga viti 1948 deri në vitin 1957, ai punoi si mësues në qytetet e Pukës dhe Shkodrës.

Nënshati zhvilloi një pasion të thellë për fotografinë që në moshë të re, duke e filluar praktikën e tij në moshën 14 vjeç nën mentorimin e fotografit të njohur Rraboshta. Në vitin 1948, ai themeloi laboratorin e parë fotografik në Pukë. Pas shtetëzimit të sektorit të fotografisë, ai shërbeu si fotograf shtetëror profesionist nga viti 1958 deri në vitin 1990, duke fituar njohje për aftësitë dhe përkushtimin e tij ndaj zanatit.

Përgatiti : Hemelita Boriҫi

1 Komente

  1. G
    GIUSEPPE VERDI

    @ Hemelita Borici, Kjo zonja/zonjusha me nje emer te cuditshem dhe qesharak, ka marre persiper te flase per nje periudhe dhe per nje ngjarje, per te cilat duket fare qarte qe, ose eshte injorante 24 karat, ose eshte trushplare. Ky individ i padenje dhe i papergjegjshem mashtron opinionin e sotem, nder te tjera, duke iu thene se " Ngjarjet e 2 prillit 1991 mbeten një pikë kthese në tranzicionin e Shqipërisë nga diktatura në demokraci dhe mbahen mend si një akt i fuqishëm i rezistencës qytetare kundër sundimit autoritar.". Ngjarja e 2 prillit nuk ishte " rezistence kunder sundimit autoritar " sepse " sundimi autoritar " kishte rene de jure qysh ne 12 dhjetor 1990 kur u krijua dhe miratua ligjerisht PD-ja. Te paraqesesh demonstrimet dhe protestat e dhunshme kunder rendit, nje apo dy dite pas zgjedhjeve pluraliste, nderkombetarisht, por edhe kombetarisht te pranuara si te lira dhe te ndershme ( free and fair ), vetem e evtem pse nuk te ka pelqyer rezultati i zgjedhjeve, do te thote ( ne rastin me te mire ) nje injorance dhe mungese kulture ekstreme ), por edhe nje ligesi e madhe morale. Deshira e papermbajtur e disa shkodraneve per tu veteviktimizuar dhe paraqitur krejt Shkodren ( duke e identifikuar me veten e tyre ) si te persekutuar dhe, prandaj, duke i dhene vetes te drejte edhe kur nuk kane, edhe kur kryejne krime apo akte antidemokratike, eshte dicka qe ka nevoje per studime socoilogjie. Ngjarja e 2 prillit ( moshat e viktimave jane dhene te gjita gabim ) nuk ka qene asgje tjeter vecse nje artific politik i banditeve te Shqiperise, nen instruktimin e banditeve nderkombetare, per te futur Shqiperine ne kaos derisa te benin te mundur ardhjen e tyre ne pushtet. Me cdo parameter moral, ligjor dhe demokratik, ngjarja e 2 prillit 1991 ne Shkoder ka qene nje akt kriminal dhe antidemokratik, pasi drejtohej kunder zgjedhjeve te lira dhe kishte si synim, qe me metoda kriminale te mundesonte ardhjen ne pushtet nepermjet kaosit meqe shumica dermuese e popullit shqiptar s'ua dhe voten. Madje, Shkodra nuk kishte asnje aresye morale dhe politike te protestonte sepse ne Shkoder opozita kishte fituar 16 nga 19 deputetet e qarkut. Populli qe doli ate dite ne shesh, ashtu si edhe kater viktimat, kane qene thjesht njerez te manipuluar dhe keqperdorur per qellimet e atyre qe per pushtet kane djegur Shqiperine dhe po, per pushtet, vrane edhe ne 21 janar 2011. te tjerat jane legjenda kafeneshe, perralla rrugesh e rrugecerish dhe masturbime njerezish totalisht te pa kulture.

    Përgjigjjuni

    Lini një Përgjigje