INTERVISTA/ Rama: 21 Janari është një peng i madh, që më nxit për një qeverisje të drejtë

Kryeministri Edi Rama flet për Sokol Ballën në emisionin Top-Story

S.Balla: Zoti Rama, më në fund, kryeministër, apo jo. Dhe urime për detyrën.

Kryeministri Edi Rama: Mirëserdhët dhe ju falënderoj shumë. 

S.Balla: Shoh që zgjodhët një vend simbolik të zyrës së kryeministrit, pikërisht dritaren. Besoj duhet të keni kujtime nga kjo dritare, gjatë protestave.

Kryeministri Edi Rama: Më mirë hajde ulemi dhe t’i lëmë kujtimet. 

S.Balla: Në fakt desha të pyesja për 21 janarin, sa jemi këtu. E di që intervistat zakonisht të tilla duhet të nisnin ndryshe, por është një peng i madh 21 janari, besoj.

Kryeministri Edi Rama: Është një peng shumë i madh dhe është një arsye shumë e fortë për të mos përsëritur të gjitha ato që i shtynë njerëzit që të vijnë nëpër protesta dhe nga ana tjetër është edhe një arsye shumë e fortë për ta kthyer këtë mandat në mandatin e një qeverisjeje të drejtë. 

S.Balla: Vazhdojmë atëherë. Më thoni sa peshon ajo karrige ku jeni ulur.

Kryeministri Edi Rama: Nuk është çështje karrigeje, është çështje e një përgjegjësie shumë të madhe, sepse e kam thënë edhe herë tjetër, në qoftë se do të kishte qenë një fitore nga ato, le të themi, të zakonshmet, edhe pse e zakonshme s’mund të ishte, sepse ishte një periudhë e gjatë kohe që ne luftuam për këtë fitore, barra do të ndjehej më pak, ndoshta dhe ajo ndjesia e brendshme do të ishte më e fortë në drejtim të entuziazmit dhe jo kaq e fortë në drejtim të përgjegjësisë, besoj. Kurse kjo fitore plebishitare, ky mandat kaq i fortë është shprehje e një nevoje shumë të madhe të njerëzve për një transformim rrënjësor, e bën shumë më të rëndë përgjegjësinë në këtë karrige. 

S.Balla: Megjithatë le të themi ky moment, jemi në orët e pasdites së ditës së diel, kur ju keni rreth një orë që jeni larguar nga Presidenca, është sigurisht një moment i rëndësishëm edhe personal, është një kulmim i një karrierë politike. Ju e keni nisur shumë herët për ta ndërprerë dhe për ta rinisur sërish pas vitit 1998, kur ju u caktuat ministër i Kulturës. Pra, projekti juaj politik është më i hershëm se kaq.

Kryeministri Edi Rama: Patjetër që është një arritje, nuk diskutohet dhe është një arsye për të qenë krenar që njerëzit besojnë në këtë detyrë, e cila, besoj, është nga detyrat më të mëdha që një njeri mund të ketë në vendin e vet, por, edhe një herë tjetër, mënyra sesi gjërat kanë shkuar në këtë vend dhe mënyra sesi njerëzit reaguan ndaj gjërave që shkuan në drejtim të gabuar në këtë vend më bën shumë të vetëdijshëm që njerëzit nuk kanë votuar thjesht për të ndërruar një kryeministër me një tjetër, nuk kanë votuar për njeriun që do të ulej në këtë karrige, por kanë votuar për një ndryshim rrënjësor të vendit, duke filluar nga modeli qeverisës. Në këtë kuptim, karrigia është që të ulem unë, kurse pushteti padyshim duhet të jetë i njerëzve që më sollën mua këtu, përndryshe, koha kalon shumë shpejt dhe gjërat kthehen aty ku ishin. 

S.Balla: Zoti Rama, besoj do t’ju pyes për të gjitha këto, pasi këto qenë edhe disa nga mesazhet që ju thatë në atë fjalë, deri diku spontane, që mbajtët para njerëzve, para se të hynit në kryeministri. Megjithatë do të doja t’ju pyesja për përjetimin tuaj personal. Realisht çfarë ndjetë kur u futët, përtej, të themi, atij zhargoni politik, unë e kuptoj përgjegjësia e votës etj. etj., për të cilat do të flasim. Por çfarë ndjen një person, kur vjen në majë të pushtetit, por, natyrisht, duke ardhur edhe në një mënyrë të caktuar, siç erdhët ju, pasi ka qenë një rrugë jo e lehtë.

Kryeministri Edi Rama: Është një ndjesi peshe mbi supe dhe një lloj jo boshllëku, por një lloj ndjesie paralele e një zbrazëtie që lidhet me kujtesën e menjëhershme si në një film me flashback të sa shumë vështirësive, sa shumë problemeve, sa shumë plagëve, sa shumë padrejtësive, halleve e me radhë janë mbrapa këtij vendimi të njerëzve për të bërë këtë ndryshim. Në fund të fundit, ajo që ndodh në skenë është ajo që shohim, por kush e vë në skenë është një popull i tërë që fatkeqësisht bëhet i padukshëm mbasi projektorët janë mbi skenën, por në fakt është arsyeja pse ne të gjithë jemi në skenë. Nga ana tjetër, ma bëri më të lehtë gjithë këtë kapërcim, se është edhe si një kapërcim, nuk është futja nga një palë shkallë në një godinë, por është një kapërcim periudhash të jetës… 

S.Balla: Epokal.

Kryeministri Edi Rama: Edhe periudhash që lidhen me jetën e një vendi, ma bëri më të lehtë takimi me zonjën që ka qenë edhe në kohën kur unë kam hyrë në këtë godinë si ministër i Kulturës dhe që shërbente me shumë dashuri për të gjithë, në barin e kryeministrisë.

S.Balla: Dhe, në fakt, shembulli i kësaj zonje, që unë besoj e shpresoj që ju do ta mbani në punë, ngre një pyetje të fortë. Natyrisht, shumë veta bien dakord që me administratën publike në këtë vend, në këto tetë vite janë bërë edhe gabime dhe këtu po e fus në vlerë absolute, pasi mendimet janë shumë më kritike. Por tek ajo pjesë e shqiptarëve, që i përket gjeneratës të cilën ju pretendoni me këtë program, me këtë fitore e me këtë qeveri ta përfaqësoni, është gjithmonë ajo mungesa e trashëgimisë shtetërore, pra, këtu gjithkush kur vjen, e nis nga zero dhe këto akuza nuk munguan edhe ndaj jush nga deputetët e opozitës në Kuvend. Unë e kuptoj ndryshimin, por deri tani, zoti Rama, përveç fjalimit në Prishtinë, kur ju në një farë mënyrë vlerësuat rolin e ish kryeministrit Berisha përsa i përket lobimit për TAP-in, nuk ju kam dëgjuar të thoni që nga kjo mazhorancë, tani që mbaroi propaganda elektorale, tani që jeni në këtë zyrë, çfarë realisht trashëgoni diçka pozitive që ju do ta ruani? 

Kryeministri Edi Rama: Unë them që ka një, le të themi, tërësi hapash, të përkthyera në legjislacion, që janë hedhur në funksion të integrimit në Bashkimin Europian dhe që sigurisht kanë pjesën e meritës së opozitës së deridjeshme, që ka bërë të vetën kur është thirrur për të bërë të vetën për ligjet me 3/5, por kanë edhe një masë të konsiderueshme kontributi të qeverisë së djeshme dhe opozitës së sotme. Problemi i Shqipërisë nuk është legjislacioni, problemi i Shqipërisë nuk është sa vandakë me ligje kemi në arkivin e Kuvendit të Shqipërisë, por problemi është sa ligjshmëri kemi në rrugë, sa ligjshmëri kemi në marrëdhëniet e njerëzve me institucionet, sa ligjshmëri kemi në mënyrën sesi administrata ju shërben njerëzve e me radhë. Dhe në këtë aspekt, unë, me keqardhje e them, por shoh regres, nuk shoh progres. 

S. Balla: Zoti Rama, le t’i rikthehemi pikërisht ashtu si ju e nisët punën si kryeministër e si qeveri e re. Këtë të diel, ju miratuat tre vendimet e para. Mund të na thoni diçka më tepër për këto tre vendime, sepse, kur flitet për vazhdimësi të shtetit, ju bëtë në fakt një gjë që do të duket si një goditje, hoqët me vendim qeverie fotografinë e presidentit Nishani.

Kryeministri Edi Rama: Nuk ka lidhje me këtë. Unë e kam thënë dhe e përsëris, me presidentin e Republikës do të bëj gjithçka është në dorën time, që të ndërtojmë një marrëdhënie shembullore për nga mënyra sesi dy përfaqësues të lartë të dy institucioneve kaq të rëndësishme mund të bashkëpunojnë në respekt të Kushtetutës dhe në interes të qytetarëve e të ligjit, pavarësisht se vijnë nga parti të ndryshme. Kjo ka lidhje me një histori shumë të stërzgjatur e qesharake të gjithë kësaj periudhe, kur asnjëherë një fotografi e presidentit të Republikës nuk ka gjetur paqe mbi mure, sepse gjithmonë është bërë objekt i kontestit të palëve për beteja të verbra brenda vetes, apo për inerci betejash me të tjerët. Nga ana tjetër besoj që ky vend ka nevojë për një rilindje morale dhe kjo rilindje morale duhet jo vetëm të përfshijë, por duhet të jetë pjesë e dijes qeverisëse. Megjithëse simbolet kanë një peshë relative, pesha e tyre nganjëherë është shumë e rëndësishme në momente të caktuara dhe Ismail Qemali besoj është një figurë e gjithpranuar dhe është një simbol që rrezaton shumëçka në funksion të një rilindjeje morale të qeverisjes edhe në rrugën për të gjetur pika të përbashkëta referimi me të gjithë. 

S.Balla: Zoti kryeministër, ju patët pas fotografisë kolektive me ministrat, një bisedë të shkurtër kokë më kokë me kreun e shtetit, me zotin Nishani. Mund të na thoni diçka më tepër, çfarë biseduat me të? 

Kryeministri Edi Rama: Sipas protokollit, në këtë ceremoni, pasi bëhet betimi, presidenti tërhiqet me kryeministrin për një kohë të shkurtër dhe këmbejnë, le të themi, disa opinione të para dhe këto opinione ishin në vazhdën e atyre opinioneve që unë i kam këmbyer edhe më parë me presidentin, për një bashkëpunim institucional dhe për një marrëdhënie që të tejkalojë të shkuarën në funksion të të ardhmes, duke respektuar Kushtetutën, duke luajtur secili rolin e vet, i patrazuar nga tjetri, siç ka ndodhur fatkeqësisht rëndom në gjithë këto vite dhe duke dhënë një shembull bashkëpunimi për qytetarët. 

S.Balla: A duhet të ndjehet presidenti Nishani i rrezikuar potencialisht nga një impeachment, nga një shkarkim?

Kryeministri Edi Rama: Presidenti Nishani nuk ka asnjë arsye të ndjehet i rrezikuar nga asgjë, por i ka të gjitha arsyet që të jetë gardian i Kushtetutës, ashtu sikundër Kushtetua e kërkon. Nga ana tjetër, mund t’ju siguroj që, për sa më takon, epoka e municioneve që mblidheshin në këtë zyrë dhe pastaj mbushnin topat apo armët e luftës politike, për t’u nisur të shtënat drejt presidencës, ka mbaruar. Në të gjitha rastet, ju nuk do të dëgjoni që unë si kryeministër të sulmoj publikisht presidentin. Sigurisht që mund të ketë momente mosdakortësie, por, gjithmonë, në rast se do të shprehen, edhe pse do të bëj çmos që këto as të mos shprehen, por t’i shprehen presidentit në rrugë konfidenciale, nuk do të kenë lidhje fare me çfarë na kanë parë sytë e dëgjuar veshët deri pak kohë më parë.

S.Balla: Zoti kryeministër, jua bëjë këtë pyetje, pasi ditët e parë të legjislaturës së re sigurisht prodhuan edhe lajm përsa i përket numrit të votave që ka mazhoranca juaj, e drejtuar nga ju dhe zoti Meta dhe kjo u vërejt në votimin për kryetarin e ri të Kuvendit, i cili mori 91 vota, dy më pak sesa 3/5 që nevojiten për një shkarkim potencial të presidentit të Republikës. Ju thoni që nuk do ta sulmoni presidentin Nishani dhe ai nuk ka asnjë arsye, përsa kohë është gardian i Kushtetutës, të ndjehet i rrezikuar nga çdo lloj kërcënimi nga kjo supermazhorancë politike e krijuar në Kuvend. Por a jeni i sigurt që edhe zoti Meta mendon kështu?

Kryeministri Edi Rama: Jam absolutisht i sigurt sepse ne kemi biseduar edhe për këtë temë. Në rolin e kryetarit të Kuvendit, zoti Meta dëshiron të lërë gjurmë duke ndryshuar një vazhdë që kulturalisht është e papranueshme për një vend evropian dhe demokratik dhe pjesë e këtij ndryshimi është edhe raporti i kryetarit të Kuvendit me presidentin e Republikës, sepse përsëri, çnuk na kanë parë sytë e çnuk na kanë dëgjuar veshët, për fat të keq.

S.Balla: Në fakt, qoftë edhe për mënyrën si shkuan zgjedhjet, për rezultatin e thellë, qoftë edhe për krijimin e një kulture të re demokratike në vend, bashkëjetesa apo koabitacioni, meqenëse ju jeni simpatizant i kulturës franceze, besoj se është një gjë e mirë për vendin. Pra, ne kemi një kryetar Kuvendi të një partie, kryeministrin të një partie tjetër dhe opozita e cila ka një ish përfaqësuesin e saj në krye të presidencës. Dhe kjo duket sikur direkt sjell një klimë të re, e cila u vu re edhe në ditët e parë të Kuvendit dhe besoj se edhe ju e vlerësuat rolin e zotit Meta si një moderator i një stili tjetër, që po fut një kulturë të re, të paktën deri tani. Megjithëse, për shembull, ka pasur shumë reagime kryesisht në rrjetet sociale, kanë qenë simpatizantë të krahut tuaj, të krahut të majtë, të cilët ngrinin një shqetësim të drejtë e thoshin se përse kjo mazhorancë e re e nisi jetën parlamentare duke shkelur rregullin. Latë një deputet të opozitës të fliste pa limit.

Kryeministri Edi Rama: Kjo është një pyetje që duhet t’ia bëni kryetarit të Kuvendit, por, nga ana tjetër, kryetari i Kuvendit e deklaroi që për këtë kishte marrë konsensusin e kryetarit të grupit tonë parlamentar dhe në atë sallë eksperienca e kryetarit të grupit socialist është shumë më e besueshme si pikë referimi, sesa opinioni im.

S.Balla: E futur në vlerë absolute, ky shqetësim mund të përkthehet në një pyetje tjetër. Kemi dëgjuar gjithmonë nga ish kryetari i mazhorancës së djeshme, më besoni, mua, unë, do të respektoj opozitën, do t’i jap këtë apo atë. Kjo mazhorancë që do të keni tani është shumë e madhe dhe duket për momentin shumë e fortë, megjithëse zoti Blushi i dha krisjet e para dhe jemi prapë në të njëjtën situatë. Pra, ne duhet t’ju besojmë juve apo zotit Meta që do të respektoni apo nuk do të respektoni ligjin, siç e gjykoni ju të arsyeshme. Në rastin e zotit Berisha besoj qe një vendim i arsyeshëm dhe i kuptueshëm për opinionin e gjerë publik, por përse opinioni publik duhet t’ju besojë juve dhe arsyes tuaj, kur në fund të fundit jeni këtu i votuar nga një milionë shqiptarë, edhe për shkak se duhet një kulturë e re e zbatimit të rregullave e ligjit dhe ku kemi ne garanci që kjo nuk do të ndodhë në një rast tjetër nesër apo pasnesër?

Kryeministri Edi Rama: Ndoshta gjashtë muaj më vonë, kur ne të bëjmë një bashkëbisedim tjetër, mund të bëhet kjo pyetje, sepse mund të kenë lindur dyshime, që unë shpresoj jo, kurse sot jemi në kushtet kur opinioni publik e ka marrë vendimin e tij dhe na ka besuar si dy parti, por si një forcë, Aleanca për Shqipërinë Europiane dhe ne jemi shumë të vendosur që të qeverisim qoftë Kuvendin, qoftë Shqipërinë përmes qeverisë si një forcë me dy parti që janë komplementare me njëra-tjetrën, sigurisht me dy liderë që janë liderët e këtyre dy partive, duke qenë të vetëdijshëm se mandatin e kemi përveç të tjerave, për të mos e shpërdorur me gabime të përsëritura. Neve, besoj, nuk na kërkohet të mos bëjmë gabime, na kërkohet të mos përsërisim gabimet e të shkuarës, qoftë në raport me keqqeverisjen që shqiptarët i dhanë fund me një milionë shuplaka në 23 qershor, qoftë edhe në raport me qeverisjen e të majtës në të shkuarën.

S.Balla: Zoti Rama, ndjesë që po këmbëngul tek kjo pikë, po ç’mund t’ju pyes në ditën e parë të qeverisë, përpos dy vendimeve të tjera që do t’ju pyes pak më vonë. Raportet me opozitën e sotme janë të rëndësishme, sepse njerëzit kërkojnë një klimë të re politike në vend dhe sigurisht, sinjalet e para u dhanë në parlament, me disa kompromise që iu bënë opozitës. Por një nga arsyet pse përfaqësues të opozitës duken pak të stresuar, por edhe pikëpyetja që e ka edhe një pjesë e opinionit publik, a do të ketë revansh të mazhorancës së re ndaj mazhorancës së djeshme?

Kryeministri Edi Rama: Ne kemi vetëm një revansh, revanshin me të shkuarën si traditë e konfliktit, traditë e dhunës verbale që shtrihet tek personalja, tek fisi e tek fara, traditës së një jete politike që është vërtet jetë e ulët në sallën e parlamentit, ku në vend që të ballafaqohen vizione, programe e këndvështrime, që normalisht janë të ndryshme e lavdi Zotit që janë të ndryshme, kacafyten persona. Ky është revanshi që ne kemi. Revansh me çka duhet të ndryshojë dhe në emër të asaj që do të ndryshojë.

S.Balla: Zoti Rama ka një debat që ka lindur pak javë më parë. Një nga vendimet e fundit të qeverisë, i dekretuar nga presidenti i Republikës në cilësinë edhe të Komandantit të Përgjithshëm të Forcave të Armatosura, për kalimin e një ndërtese, të administruar nga ushtria shqiptare, si seli e re e Partisë Demokratike. Si gazetar ju them realisht se Partia Demokratike kishte nevojë për një seli të re, sidomos tani që aktiviteti i tyre është vetëm opozitar, sigurisht ka nevojë për më shumë hapësira. Sigurisht ka një debat për mënyrën si u kalua. Ajo që njerëzve u intereson është cili do të jetë qëndrimi apo aksioni. A do të ndërmerrni ju ndonjë aksion të mirëfilltë, për të zhvleftësuar këtë vendim, apo do ta pranoni si një gabim e në emër të një klime të re politike do vazhdoni përpara.

Kryeministri Edi Rama: Një gjë tjetër që do të ndryshojë është natyra e qeverisjes dhe metoda e qeverisjes së kryeministrit. Unë nuk do të anonçoj vendime që anëtarët e qeverisë do t’i marrin vesh bashkë me televizorin dhe nuk do të deklaroj më parë çka do të bëhet, pa rakorduar së bashku brenda përbrenda Aleancës për Shqipërinë Europiane, jo thjesht midis meje e kryetarit të Kuvendit që është njëkohësisht edhe partneri strategjik në koalicion, por brenda përfaqësuesve të rëndësishëm të kësaj shumice që nuk janë vetëm ministrat, por janë edhe kryetarët e grupeve, janë edhe deputetët me përvojë. Kështu që ne do të ecim me një metodologji krejt tjetër.

S.Balla: Dakord, por ju pyeta për një gjë konkrete.

Kryeministri Edi Rama: Dhe përgjigja ime është kur ta diskutojmë dhe të vendosim do të themi se çfarë kemi vendosur. Ndërkohë që bashkë me të gjithë kolegët ministra kemi vendosur qoftë vendimin për të cilin folëm, qoftë vendimin për të kaluar në qeveri Kodin Ministror.

S.Balla: Të rrimë tek Kodi Ministror. Çfarë do të thotë, se tek shumë është interpretuar si mënyrë censurimi që ju do t’u bëni ministrave?

Kryeministri Edi Rama: Kodi Etik Ministror është praktikisht dokument i miratuar bashkërisht, i një praktike të mirë që ne e kemi huazuar si praktikë, pavarësisht se e kemi modifikuar në funksion të kontekstit tonë, nga qeveria britanike dhe e kanë edhe qeveri të tjera, që do të thotë se është një angazhim për një sërë elementesh që kanë të bëjnë me ndërveprimin dhe me etikën e qeverisjes. Do të jetë publik që nesër.

S.Balla: Vendimi i tretë?

Kryeministri Edi Rama: Vendimi i tretë është anulimi i ndërhyrjeve në ligj që kanë mundësuar futjen e plehrave nga jashtë në Shqipëri. Pra, Shqipëria nuk do të importojë më plehra nga jashtë. Ky është një angazhim solemn që e kemi marrë përpara popullit dhe na u duk shumë e rëndësishme që ta vendosim në vend këtë zotim qysh në ditën e parë.

S.Balla: Në kuadrin e transparencës e keni konsultuar këtë pikërisht me palën që e ka kontestuar atë, shoqërinë civile?

Kryeministri Edi Rama: Ne kemi bërë atë që shoqëria civile ka kërkuar. Kështu që besoj në këtë pikë nuk kemi pasur nevojë të konsultohemi.

S.Balla: Pra, në një farë mënyrë, referendumi i dhjetorit është tashmë jashtë…

Kryeministri Edi Rama: Të gjithë ata që kanë firmosur për referendumin e dhjetorit kanë marrë atë që kanë kërkuar, anulimin e importit të plehrave në Shqipëri.

Sokol Balla – Zoti Rama, të qendrojmë pak tek situata politike në gjirin e mazhorancës së re. Kemi një kryetar Kuvendi të votuar me 91 vota, dhe një Kryeministër të votuar me 82. Ju duket pak anormale kjo?

Kryeministri Edi Rama – Jo absolutisht jo. Kryetari i Kuvendit ka një rol krejtësisht të ndryshëm dhe ka dhënë provën që mund të jetë një kryetar Kuvendi i votuar përtej shumicës qeverisëse, ndërkohë që shumica qeverisëse nuk ka ç’kërkon përtej vetes përvecse në rastet kur bëhet fjalë për ligje të shtetndërtimit apo integrimit që janë pjesë e programeve të të gjitha partive, të paktën në letër. Kur vjen puna tek miratimi i përbërjes dhe programi qeverisës, mazhoranca nuk ka cfarë kërkon, ndaj unë këtë e thashë që në ditën e parë që nuk do ta provokoj opozitën duke thënë votoni programin. Kjo nuk ndodh. Opozita s’është aty që të votojë programin, por është aty që të rezistojë për të nxjerrë në pah se cfarë nuk shkon, sipas saj, në programin tonë.

Sokol Balla – Megjithatë pashë fjalë mikluese nga ju ndaj disa deputetëve të opozitës, sidomos drejtuar atyre që qendruan në sallë pas largimit të Berishës që…

Kryeministri Edi Rama – Normal por është një miklim jo për t’i bërë pjesë të qeverisë. Është një adresim në funksion të një sërë cështjesh që janë të përbashkëta. Partia që mbron të drejtat e çamëve, në funksion të të shkuarës, mund të ejtë në opozitë me ne, por ne jemi qeveria e parë që e kemi në program çështjen çame, sigurisht me pak fjalë, por në thelb me një qendrim të qartë dhe koherent karshi publikut çka do të thotë se ata kanë vendosur të qendrojnë aty sot, ne e respektojmë këtë gjë,  por ama ka shumë arsye pse ne mund të bashkëpunojmë. Po kështu partitë e tjera, duke përfshirë edhe Partinë Demokratike. Zoti Shehi që unë iu drejtova mbajti një fjalim që në shumicën dërrmuese të tij më gjente tërësisht dakort. Reformën territoriale, cështjen e pronës, domosdoshmërinë që ne të shkojmë përtej axhendës së të përditëshmes, një domosdoshmëri që i ka ardhur koha me kohë, por nuk është zbatuar sepse nuk është gjetur arsyeja për të bashkëpunuar.

Sokol Balla – Qendrojmë tek mazhoranca. Ju mungoi vota e Dules, a e dini arsye përse?

Kryeministri Edi Rama – Më kërkoi shumë ndjesë. Kishte një udhëtim të domosdoshëm për një takim të planifikuar më parë që nuk e kthente dot dhe kjo ndodhi sepse u shty procesi i parashikimeve të orarave dhe në fund të fundit s’kishte problem.

Sokol Balla – Ju thoni që nuk do t’i ftoni, por do t’i mirëprisni deputetë të tjerë nëse vijnë në gjirin  e mazhorancës tuaj?

Kryeministri Edi Rama – Ne nuk do të bëjmë gjueti deputetësh. Kemi një shumicë të mjaftueshme për të bërë gjithcka që shqiptarët kanë patur në mend kur na kanë dhënë votën. Natyrisht që do të hapim kanale komunikimi me të gjithë ata që duan të bëhen pjesë e një procesi reformash të mëdha dhe besoj që do t’i gjejmë konsensuset e mëdha për këto reforma.

Sokol Balla – Pyetja që shtrojnë armiqtë tuaj politikë është a do të rezistojë dot raporti Rama-Meta?

Kryeministri Edi Rama – Njerëzit shkojnë përpara altarit betohen për dashuri të përjetëshme edhe përtej jetës në tokë dhe pastaj gjenden përballë në një gjyq divorci ndërkohë që kur vjen puna tek politika, besoj se dy aleatë që janë divorcuar njëherë, kur ribashkohen, nuk ribashkohen për t’u divorcuar për të dytën herë sepse mos harrojmë që edhe koha bën të veten. Ne tanimë kemi në lëkurë shumë nga vrragat e një jetë politike jo të lehtë dhe besoj që kemi nxjerrë mësime të cmuara për të qenë në lartësinë e kërkesës së njerëzve ndaj nesh. Besoj.

Sokol Balla – Zoti Rama vendimi juaj i mbështetur edhe nga zoti Meta për ndarjen e mandatit të ministrit nga ai i deputetit, solli një kabinet ndryshe, të ri, shumë të paprovuar në qeveri, por ama solli edhe një pasojë tjetër ku të gjithë ata që quhen garda e vjetër e PS, që shumë prej tyre nuk janë as të vjetër në moshë, shumë prej tyre janë edhe më të rinj se ju, por janë ndoshta pak më të vjetër në eksperiancat e tyre qeverisëse me të majtën, ngelën jashtë këtij kabineti. Mendoni që kjo ju krijon një problem, jo me koalicionin, pasi ai i ka votat e nevojshme për të përballuar cdo krisje, por në gjirin e partisë tuaj.

Kryeministri Edi Rama – Jemi angazhuar për një ndryshim strukturor dhe pjesëve të ndryshimit kulturor, politik flas, shpresoj të jetë kulturor edhe në tërësi, është ndarja e mandateve në funksion të një ekzekutivi që është 24 orë në punë për të bërë ekzekutivin, të një figure ministri që nuk është vazhdim i figurës që njohëm në këto vite keqqeverisjeje. Nuk ka alibi, nuk ka imunitet politik që i buron nga mandati i deputetit dhe nuk ka ku e nxjerr tjetër bukën e përditëshme të suksesit përvecse me suksesin e rezultatit. Kjo nuk do të thotë aspak që është ulur pesha e grupit parlamentar, përkundrazi grupi ka marrë një peshë më të madhe. Do të ketë më shumë tension mes qeverisë dhe grupit, por kjo është një gjë e mirë për të dyja palët. Kemi qenë të vetëdijshëm për këtë kur kemi marrë këtë rrugë, ashtu sikundër nuk diskutohet se do të vazhdojmë përpara në konsolidimin e kulturës së bashkëveprimit, koordinimit dhe të respektimit të vendimmarrjes sepse përndryshe gjërat nuk funksionojnë ashtu sic duhet.

Sokol Balla – Megjithatë shkëndijat e para u vunë re në fjalimin e zotit Ben Blushi…

Kryeministri Edi Rama – Unë nuk e gjykoj …

Sokol Balla – vini pas një periudhe jo të lehtë, sidomos pas zgjedhjeve të 2009-ës, pajtimi ibujshëm dhe i heshtur para kongresit të 2011 ku blushi u rikonfirmua anëtar i kryesisë, një nga personat që gjatë fushatës ishte krah jush dhe befas është jashtë qeverisë. A është e vërtetë zoti Rama që ka patur jo një vendim, por një mendim për të lënë jashtë kabinetit të gjithë ata që kanë punuar me Fatos Nanon?

Kryeministri Edi Rama – Nuk do ta shihja dot në mënyrë ka simpliste, ashtu sikundër nuk shoh shkëndija përtej natyrës dhe profilit të Ben Blushit. Ben Blushi është ai dhe pa ato do të ishte dikusht tjetër. Ajo që shoh është një shumicë e re që duhet të jetë në lartësinë e mandatit që ka marrë dhe qeveria që unë kam kompozuar në bashkëpunim me aleatin tonë strategjik është një qeveri e kompozuar si një skuadër për t’iu përgjigjur pritshmërisë së parë të publikut dhe fakti që pritshmëria nuk u zhgënjye, por u rrit kur u paraqit skuadra qeverisëse, është prova më e mirë.

Sokol Balla – Në fillim të bisedës më kujtuat takimin me zonjën që ju përgatiste kafetë në kohën kur ishit Ministër i Kulturës në kohën e qeverisë Nano dhe në mos gaboj edhe në atë Majko. Një bashkëpunëtor i juaji më kujtoi kohën kur ju keni qenë kryetar bashkie dhe kur zoti Nano ju linte, ndoshta dhe qëllimisht, ndoshta edhe jo, që të prisnit gjatë para kësaj zyre. Cfarë ndjesie keni sot ndaj zotit Nano që besoj duhet të jetë gëzuar si personi që ju dha mundësinë që sot kulmon në këtë mënyrë, por nga ana tjetër edhe shumë histori të tjera?

Kryeministri Edi Rama – Nuk është këtu, nuk na dëgjon, por e vërteta është që nuk më ka lënë asnjëherë të pres gjatë në atë kohë. Kemi patur një marrëdhënie shumë të mirë që buronte nga një marrëdhënie e krijuar jashtë oborrit të PS dhe nga një këndvështrim për njëri-tjetrin në distancë. Kur u njohëm nga pranë pastaj u bë e pamundur që të kishim të njëjtin raport, ai për arsyet e tij dhe unë për të miat. Unë të miat i kam thënë dhe përtej tyre nuk kam asgjë tjetër. Kam keqardhje për anën njerëzore dhe gjithmonë kam menduar që si ka mundësi që një person me aq shumë histori në politikë, të mos e vendosë vetë daljen. Por nga ana tjetër është një cështje që…

Sokol Balla – I jeni mirënjohës atij, qoftë edhe minimalisht, që jeni ulur sot në këtë karrike?

Kryeministri Edi Rama – Unë kam një këndvështrim disi ndryshe për këtë temën e mirënjohjes kur vjen puna tek politika. Unë nuk mendoj, të themi që Sajmir Tahiri duhet të më jetë mua mirënjohës në formën që asnjëherë që të mos i shkojë mendja të mendojë ndryshe nga unë, apo edhe të dalë kundër meje nëse arsyet pse ai ka ardhur të punojë me mua dhe pse ne kemi një raport pune kaq të mirë, e përmend atë sepse ai ka qenë i pari që ka ardhur me mua nga jashtë në PS, sepse besoj që sa do të jetë ai mirënjohës ndaj meje, duhet t’i jem edhe unë mirënjohës atij që ai pranoi të punojë me mua. Unë kështu e shoh. Nuk shoh një mundësi në këtë fushë për ta trajtuar mirënjohjen në këtë fushë si një mirënjohje ndaj një bamirësi apo ndaj dikujt që të ka hapur derën e jetës, ndërkohë që besoj që në një mënyrë apo në një tjetër të gjithë ne jemi zëdhënës të një besimi që nuk e përcaktojmë ne në sytë e të tjerëve.

Sokol Balla – Ju vetë pohoni që shumica dërrmuese e ministrave të rinj janë njerëz që i përkasin erës tuaj dhe normalisht cdokush punon me njerëz që ndjehet më komod, apo njerëz të cilët beson apo tek të cilët investon.

Kryeministri Edi Rama – Unë mund t’ju them pa asnjë diplomaci që njeriu me të cilin unë jam ndjerë më komod në PS, është Gramoz Ruçi dhe e them këtë, do ta them gjithmonë sepse aq sa jemi të ndryshëm, aq jemi komplementarë me njëri-tjetrin, aq sa jemi të gatshëm të bashkëpunojmë për cdo gjë, aq mund të kemi arsye për të mos menduar njësoj në thuajse të gjitha gjërat. Komoditeti i të punuarit nuk lidhet me njerëzit që kanë ardhur pas meje në PS, apo që unë i kam gjetur. Unë jam komod thuajse me të gjithë, nuk kam asnjë problem të kësaj natyre dhe me ata që i ka gjetur etj etj.

Sokol Balla – Do doja të flisnim në këtë pjesë të fundit lidhur me atë cka njerëzit presin prej kësaj qeverie. Dëgjova një nga deputetët e opozitës, që në fakt me të drejtë thoshte që zoti Rama duhet të vijë e të thotë që do të bëjë 1,2,3 gjëra. Duket që edhe në axhendën që paraqitet gjatë fushatës, edhe në program keni vendosur shumë prioritete, duke vlerësuar ndoshta pesë prej tyre si më kryesorët. Por realisht cili do të jetë aksioni i parë i qeverisë? Që ju do të drejtoni. 

Kryeministri Edi Rama – Do të jetë një ballafaqim frontal me problemet. Nëse ju doni 3 cështje që unë i kam prioritete të forta të miat edhe si Kryeministër, së pari rimarrja e kontrollit të territorit në kuptimin e sigurisë të individit dhe pronës, së dyti dhënia e të drejtës për të gëzuar pronën qoftë bujqërve në fshat, qoftë të ardhurve që kanë ndërtuar shtëpi rreth qyteteve për një jetë më të mirë në zonat informale dhe qoftë të atyre që kanë 20 vjet zvarriten dhe nuk marrin dot një pronë që mund të marrnin se ka raste sa të duash që nuk e marrin dot për arsye se është objektivisht e pamundur dhe duhet ndjekur një politikë kompensimi dhe e treta heqjen nga axhenda e fushatës së ardhshme elektorale pas 4 vitesh e ujit si një cështje ku të gjithë përplasen se kush do ta sjellë ujin, qoftë në arë, qoftë në rubinet.

Sokol Balla – Në një farë mënyrë shoh të gjitha prioritetet që keni përmendur edhe në librin tuaj në 2011 kur flisni për urbanizimin e Shqipërisë si një nga mënyrat për shpëtimin e saj. Megjithatë cështja e pronave është shumë e koklavitur. Ndërkombëtarët thonë që ka disa ligje për cështjen e pronave që i kundërvihen njëri-tjetrit. Nëse mund të na thoni me 2-3 fjali, si realisht mendoni se do ta zgjidhni këtë problem?

Kryeministri Edi Rama – Po të zgjidhej me 2-3 fjali të thjeshta kjo do ishte zgjidhur, besoj unë, por duhet të ulemi edhe me të tjerë. Shpresoj zoti Shehi, që është një promotor i kahershëm i idesë së një zgjidhjeje racionale përtej retorikave elektorale dhe të tjerë do të jenë të interesuar që ta bëjnë këtë me ne dhe të tjerë, ndërkohë që ne pavarësisht se kush do të na bashkohet do të bëjmë legalizimet falas për ata që kanë ndërtuar shtëpi në zonat informale dhe do të shkojmë përpara me përfundimin e procesit të stërzgjatur 20 vjet të ligjit 7501 për t’i dhënë certifikatën e tokës atyre që jetojnë me tokën dhe që tokën s’e kanë ende të tyre.

Sokol Balla – Kam dëgjuar që lidhur me këtë problem do të ketë edhe një ristrukturim institucional. Këtu ka disa institucione që merren me cështjen e pronave, kemi ALUIZNI, hipotekat, Agjencisë Kombëtare të Kthimit dhe Kompensimit të Pronave, pra informacioni që ne kemi flitet për krijimin e një institucioni të ri.

Kryeministri Edi Rama – S’është institucion i ri. Është në program, por sigurisht do të ketë një proces për të arritur deri këtu, një Agjenci Kombëtare të Pronave, ndërkohë që edhe rrugës për të arritur deri këtu do të jemi shumë radikalë në politikat që do të ndërmarrim në politikat sa i përket trajtimit të pronës, legalizimeve, qoftë sa i përket trajtimit të qytetarëve në zyrat e hipotekave.

Sokol Balla – Megjithatë, në programin tuaj ka disa ide thelbësore përsa i përket mënyrës se si do të drejtohet ky vend në fusha të caktuara dhe këtu po përmend Byronë Kombëtare të Hetimit apo Shërbimin Kombëtar Shëndetësor. Në një demokraci tjetër jashtë, debati do të fokusohej në këto tre institucione për të cilat nuk është bërë debat aq sa duhet dhe duket se ka paqartësi, jo mungesë transparence por paqartësi. Janë krijuar për mirë, por që realisht mund të krijojnë probleme, si psh Byroja Kombëtare e Hetimit, që mund të krijojë një debat lidhur me kushtetueshmërinë e saj…

Kryeministri Edi Rama – Është tërësisht një tym që del nga oxhaku i propagandës kundërshtare. Byroja Kombëtare e Hetimit nuk do të jetë e varur nga Kryeministri, kjo është një sajesë që bazohet mbi keqkuptimin ose nevojën për keqinformim. Do të jetë pjesë e strukturave që varen nga Ministria e Brendshme dhe do të bashkojë të gjitha strukturat që sot ekzistojnë për që janë komplet të pakoordinuara me njëra-tjetrën dhe që merren me inteligjencën në kuptimin e punëve të brendshme, jo në kuptimin e shërbimit sekret shqiptar.

Sokol Balla – Një pyetje sa i përket raporteve ndërkombëtare, keni një axhendë të ngarkuar, keni qenë në Prishtinë, Bruksel së shpejti në Nju Jork drejt OKB-së. Ka bërë përshtypje dhe ka ngjallur debat fakti që Shqipëria zgjedh, pra qeveria e re, zgjedh partner strategjik, përvec atyre aktualë, Turqinë. Pse kjo zgjedhje? Pse Turqia? Pse jo psh Kina?

Kryeministri Edi Rama – Ne flasim për rajonin tonë dhe të tre partnerët strategjikë, Italia, Greqia dhe Turqia janë fuqi me ndikim në rajon për arsye të pozicioneve që kanë në raport me botën në tërësi, me institucione të caktuara. Turqia është anëtare e NATO-s, të mos harrojmë, Italia dhe Greqia janë anëtare të BE-së dhe ndërkohë nuk shoh si mund të mos jetë Turqia si partnere strategjike e Shqipërisë, kur këtë hap e ka hedhur vetë Greqia me të apo kur edhe Italia e konsideron Turqinë partnere strategjike, ndërkohë që brenda këtij trekëndëshi ne fusim në vizionin tonë të politikës së jashtme edhe Kosovën të njehsuar me Shqipërinë si pikë e barazlarguar dhe konvergjente me këta tre.

Sokol Balla – Partneritet do të thotë të marrësh dhe të japësh. Cila është kostoja që ne i paguajmë partneriteti me Turqinë?

Kryeministri Edi Rama – Absolutisht asnjë kosto.

Sokol Balla – Zoti Rama ju jeni ulur në karriken e zotit Berisha…

Kryeministri Edi Rama – Më kujtohet historia e karrikes, por karrikia është një vend për t’u ulur, nuk është vetë pushteti, pushteti është gjetkë.

Sokol Balla – Keni ndonjë ndjenjë revanshi ndaj tij si kundërshtar direkt politik?

Kryeministri Edi Rama – Jam i bindur që edhe ai kur është ulur këtu, pasi është cuar që këtu dhe ka dalë kundërshtari historik i tij, nuk ka patur ndjenjë revanshi ndaj paraardhësit të vet. Ndjenja e revanshit ndaj paraardhësit nuk ekziston.

Sokol Balla – megjithatë ndjenja e ndryshimit të zyrës, kur e pashë, unë s’kisha qenë ndonjëherë në zyrën e Kryeministrit dhe shpresoj të mos futem më, shpresoj që intervistat e tjera t’i bëjmë në studio e Top Story, besoj kjo zyrë shumë shpejt do të ndryshojë?

Kryeministri Edi Rama – Është e sigurtë. Sic ka ndryshuar zyra e qeverisë, e cila ishte e papranueshme estetikisht, por edhe pamja e kushteve, ndërkohë që është një godinë me një të shkuar të rëndësishme për trashëgiminë tonë kulturore dhe kjo pjesë e godinës është e konceptuar dhe e ndërtuar mbi bazën e projektit të konceptuar nga një arkitekt shumë i rëndësishëm për Italinë. Ka shumë për të bërë për ta kthyer në identitet, por besoj që kemi ide të qarta si do të bëjmë.

Sokol Balla – Ndonjë ide mund të na e thoni?

Kryeministri Edi Rama – Do t’ju ftoj kur të përfundojë me më pak shpenzime se cdo të duheshin për ta mbajtur kështu sic është.

Sokol Balla – Ju dëgjova në parlament atë ditë kur folët për programin dhe incidenti që u krijua në momentin që ju i kujtuat opozitës që ndonjëherë cfarë bëhet në det, ndonjëherë kripa të sjell në gjellë dhe në fakti që sot opozita gjendet përballë një aktualiteti që ajo kishte sulmuar aq shumë, pra që kryetari i saj ndodhet jashtë parlamentit dhe Kryetar Bashkie. Përtej sarkazmës, duhet të kishte një moment reflektimi pasi o jeni ju që e kuptoni pozitën e zotit Basha o s’është askush tjetër.

Kryeministri Edi Rama – Unë e kuptoj absolutisht dhe për këtë arsye e respektoj, por nga ana tjetër, me ndryshim shumë të madh, unë nuk isha, por flitej thuajse vetëm për mua, ndërkohë që në dy ditë diskutime emri i tij nuk u zu asnjëherë në gojë, jo vetëm nga ne, që nuk bëjmë ata që ata bëjnë, por nuk u zu në gojë as nga ata që e kishin problem.

Sokol Balla – Mendoni për mundësin e ringritjes së një komunikimi normal me të si kundërshtari i juaj direkt. Të gjithë e dinë pengun e madh të krijuar mes jush për shkak të situatës së zgjedhjeve në Tiranë në 2011… 

Kryeministri Edi Rama – Kjo nuk është një zgjedhje e imja. Nuk jemi ne që zgjedhim kundërshtarin. Problemi me PD-në sot është që ne nuk e dimë saktësisht akoma se kush është njeriu real me të cilin duhet ndërtuar partneriteti. Për mua s’ka dallim, qoftë Sali Berisha, qoftë Lulzim Basha, qoftë Paloka, për mua nuk ka problem, rëndësi ka që ne të ndërtojmë një partneritet kundërshtues sepse nuk është e rëndësishme a jemi a s’jemi dakort. Jemi lindur për të mos qenë dakort si forca politike sepse jemi të ndryshme edhe pse mund të kemi pika të përbashkëta. E rëndësishme është cfarë cilësie ka bashkëjetesa jonë dhe cilësia e bashkëjetesës varet nga mënyra se si njerëzit trajtojnë mosdakordësinë sepse kur janë dakor të gjithë janë në rregull.

Sokol Balla – Në fund një pyetje që lidhet me përjetimin tuaj personal, cilin persn që nuk e kishit këtu do të donit që ta kishit në këto momente pranë?

Kryeministri Edi Rama – Nuk është këtu, por e kam pranë, është Linda.

FOTO LAJM/ Shtëpia e ëndrrave mund t’i prishet sepse është zgjeruar pa leje

22:20 Politika

Kryesia e PS vendos: Xhafaj tek Ligjet, Braçe tek Ekonomia, Dade tek Komisioni i Jashtëm

21:22 Politika

Berisha: Edi Rama arriti në një javë gjashtë rekorde historike

20:14 Politika 1 koment

FOTO LAJM/ Por a do e gjesh atë në botën tjetër? (Nëse ka)

19:06 Politika

VENDIMI/ Apeli: Viktimat nuk po tentonin të hynin në Kryeministri, ndaj vrasja nuk është me dashje

18:27 Politika

Manjani kundër Nishanit për shkrirjen e inspektoratit të MD-së

15:44 Politika

FOTO LAJM/ Thjesht një kujtesë për Kaçin: Kjo nuk të bën njeri të madh!

13:14 Politika

Braçe: Qeveria e mundur ka zhvatur gjithçka nga zyrat. Kjo bastisje nuk duhet falur

11:36 Politika

Një konkurs bukurie vetëm për myslimanet/ Dhe fituesja është... (FOTO)

11:38 Politika

FOTO LAJM/ Ja pse janë fuqia më e madhe ushtarake në botë

11:17 Politika