Te fundit
Hija e historisë
3 Gusht 2016, 22:11Politika
TEMA
Demokracitë bashkëkohore
Demokracitë e përsosura, bashkëkohore,
lënë takime me diktatorët,
dalin shëtitje të zëna përdore me diktatorët,
drekojnë me diktatorët.
Kanë dhe ato huqet e tyre.
Dënimet
Bota moderne, e civilizuar, e hoqi
dënimin me vdekje për njeriun.
Dhe la në fuqi
dënimin me vdekje të popujve.
Niko Kacalidha u lind në fshatin Leshnicë e Sipërme afër Sarandës. Për rreth tri dekada ai ishte profesor i gjuhës shqipe në Gjimnazin e Sarandës. Nga krijimtaria e tij veçuam këtë poezi:
Ma mori gjyshen maji
Ma mori gjyshen maji dhe s’arrita t’i çoja
pakon e kafesë për llogari të majit.
Xhezvja bosh e heshtjes, varur në
gozhdën e dhimbjes.
Filxhani i përmbysur i fatit me mijëra
udhë të pathëna.
Ma mori gjyshen maji dhe i preu kostumin e
kumbullës. Se s’donte ta çonte me
shaminë e tretur të saj, të zezonës.
Ma mori gjyshen maji shtegut të drurëve.
As me kafe s’e ngopa fisnikërinë e
rrudhjes.
Ma mori gjyshen maji dhe nuk e la të ecte
se mos pikëllonte jaseminin.
Ma mori gjyshen maji si një penë të lehtë
për të firmosur qiellin,
dhe: «Ku e kam Nikon? Prisni t’i marrë leje
Nikos», i thoshte majit.
Qiriri i qiparisit në asterisin e mbrëmjes
përnatë i ndezur për të brenda meje.
Dhe është fryma e saj, puhiza që endet mbrëmjeve
në gjethnajën e drurëve, përbri
shtëpisë sime.
Shkrimtari më i madh i jugut bregdetar mbetet Petro Marko. I lindur në Dhërmi ai është një Hemingway shqiptar – jo vetëm për shkak të veprës së tij, por edhe për faktin se si vullnetar i Luftës së Spanjës takoi edhe autorin e madh amerikan dhe nobelistin e mëvonshëm – Ernest Hemingway. Si idealist me bindje të majta politike Petro Marko shkroi dhe luftoi kundër padrejtësive të mëdha sociale – dhe për këtë u arrestua, internua dhe anatemua nga regjimi i Zogut dhe i Enver Hoxhës.
Rreth një orë larg Sarandës gjendet siujdhesa Porto Palermo me kështjellën e Ali Pashë Tepelenës. Brenda mureve të saj ka qenë i internuar në vitet ’30 edhe Petro Marko. Më vonë kështjella u shfrytëzua nga komunistët herë si burg, herë si magazinë. Në ndërtesat përreth ende mund të lexohen parullat e kohës së komunizmit mbi miqësinë e përjetshme shqiptaro-kineze.
Gjatë regjimit komunist Porto Palermo ishte zonë e ndalur për shqiptarët e zakonshëm. Gjiri i detit në Porto Palermo ishte bazë ushtarake – dhe e tillë vazhdon të jetë edhe sot. Ndërsa notoni në Porto Palermo befas mund të shfaqet një anije e Rojës Bregdetare. Para një çerekshekulli këtu çdokujt mund t’i shkonte koka nëse futej në det për të notuar, sot ushtarët e mirësjellshëm shqiptarë të japin udhëzime që të mos i afrohesh aq bazës. Kohërat kanë ndryshuar. Dikur Shqipëria ishte pjesë e Paktit të Varshavës, sot është vend anëtar i NATO-s me të drejta të plota.
Një autore e njohur e jugut jobregdetar është Musine Kokalari, juriste e diplomuar në Romë, socialdemokrate, e dënuar nga regjimi komunist për shkak të qëndrimeve të saj properëndimore. Musine Kokalari vdiq në mjerim, emri i saj ishte i ndaluar. Në Kosovë në fillim të viteve ’80 kritiku letrar Ibrahim Rugova botoi një tekst prezantues të krijimtarisë së Musine Kokalarit në revistën e famshme letrare «Jeta e re». (Në këtë link mund ta lexoni tekstin e Rugoves: http://dialogplus.ch/viti-1983-ibrahim-rugova-ia-prezanton-kosoves-musine-kokalarin-98247).
Hija e historisë shihet e ndjehet gjithkund në jug të Shqipërisë. U mbetet pushteteve të ardhshme që këtë trashëgimi letrare ta prezantojnë në mënyrë meritore – edhe para turistëve të huaj, por edhe shqiptarë.
(FUND)
12 komente në “Hija e historisë”
Lini një Përgjigje
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
Eshte kenaqesi te shkruash per per bukurite e vendit tone dhe shpirtin e pasur popullor , ne kete rast te nje pjese te Bregut Jugor tonin.
Eshte shume fisnike qe, nje shqiptar i Kosoves, qofte edhe nje i tille si Robelli, shkruan per krijuesit letrare te Bregut Shqiptar te Jugut/Joint dhe per me teper, kur sjell emrat e dy talenteve letrare nga vellezerit tane minoritare, te Niko Kacalidhes dhe Andrea Zarballes.
Kacalidhen e kam lexuar dhe shijuar. Poezia e tij vinte arome vjollcash dhe, s’di pse, me kujtonte gjithmone Jani Ricos-in e madh, me sakte nje profil lirik dhe delikat te tij.
Zarballen nuk e kam ndeshur, por dy poezite qytetare te tij, qe i sjell ne kete shkrim Robelli, me pelqyen dhe me shtyjne te kerkoj me shume per te.
Nderkaq, neper te, midis rreshtave te Robellit, ndjej nje bezdi, me sakte, ndjej nje tinezi.
Nuk surprizohem edhe aq.
Ne cdo shkrim te Robellit, nen petkun e kozmopolitit, te globalistit, te kaloresit te krishterimit, te promovuesit te qyteterimit perendimor dhe antinacionalistit qofte edhe ne kurriz te kauzave dhe imperativave kombetare do gjesh Robellin e fshehte, Robellin ne sherbim te selive politike apo financiare qe sabotojne axhendat kombetare te shqiptareve, qe denigrojne heronjte dhe mitet e tyre, qe tehuajsojne aleatet e tyre rajonale dhe qe i vene shkopinj ne rrota bashkimit kombetar.
Dhe vini re edhe tek ky shkrim.
Hijet robelliane te Historise se “Jugut”, bregdetar dhe “Jugut” jobregdetar shqiptar, vijne me kater emra: Kacalidha, Zarballa, PMarko,MKokalari.
Dy minoritare sarandiote, Petro Marko i lindur ne Dhermi, Kokalari jo bregdetare, gjirokastrite.
Porto Palermo ushtarake me Gjirin e saj ku nuk shkonin dot as shqiptaret e Traktatit te Varshaves athere dhe as shqiptaret e Nato-s sot.
Keto jane Hijet e Historise se Jugut nga Robelli.
Jugu bregdetar, toke neutrale shqiptaro-greke e pretenduar nga shovinizmi grek,
Ne kater emra te permendur, dy prej tyre, 50%, jane minoritare.
Dhjetra e qindra emra te shquar shqiptaresh te Bregut Shqiptar, pa folur per Vloren, te Gjirokstres, Delvines dhe Permetit shqiptar, te Korces dhe Kolonjes shqiptare, te Konispolit dhe Camerise shqiptare, nuk bejne pjese ne Panteonin e Robellit.
Dhjetra e qindra ngjarje, luftra, kryengritje dhe perpjekje mbinjerzore te shqiptareve tejpertej historise se tyre per ti rezistuar tjetersimit etniko-religjioz qe shteti dhe kisha greke kane bere pa reshtur dhe qe vazhdojne te bejne edhe sot e kesaj dite me nje egersi mesjetare, nepermjet emisarit te vet Janullatosit, as keto nuk bejne pjese ne Hijet e Historise se Robellit per Jugun Bregdetar dhe Jobregdetar te Shqiperise.
Hija e Historise shihet e ndjehet kudo ne Jug, e mbyll shkrimin e tij Robelli, por ai vete na e sjell ate te cunguar dhe, ose te ngjyrosur me politike, ose te cunguar ne thelbin e saj.
Ai, duke qene vete me pushime me sa duket, ua le si detyre pushteteve te ardhshme tua prezantojne turisteve( atyre evropiane, ku ben pjese edhe ky kosovari yne) kete trashegimi letrare.
Zoti Robelli, mbetet te besh nje shkrim tjeter, ku tu spjegosh shqiptareve naive se si trashegimia letrare ben pjese ne Hijet e Historise se nje trualli apo te nje kombi.
Dhe nese je vertet i interesuar per keto Hije te Historise”, shko e trokit neper dyert e mitropolive dhe kishave greke te “Jugut”, apo me shkurt akoma, shko e trokit tek Zyra e propgandes ne seline e Janullatosit ne Tirane, se do te t’i rrefejne ata, njepernje. se si po e rishkruajne Historine e Jugut, ate vorioepiriote dhe si po ua mesojne kete hustori, turisteve, kancelerive europiane, besimtareve ortodokse shqiptare, kozmopoliteve e globalisteve si dhe politikaneve te korruptuar shqiptare, atyre qe e duan Bregun e Jugut aq sa per te zderhallur me zonjat api konkubinat e tyre ne plazhe e tij, me parate e fituara nga pushteti i mbajtur, nder te tjera, edhe me nxjerren e ketij Jugu, bashke me Kishen Autoqefale Shqiptare, ne ankandet greke te Vorio-Epirit.
Eshte e cuditshme se sa here shkruhet per te krishteret ortodokse ne vecanti dhe kintributin e tyre gjigant ne kulturen shqiptare del gjithmone ky imami turk alpet blu.
Ku si gjithe imamet turq ne keto ane pervec urejtjes gjenetike per shqiptaret ka mungese te theksuar te te nxenit te te kenduarit dhe kuptohet paaftesia intelektuale kombinuar dhe me urejtjen nuk e ben thjesht mashtrues po e ben qesharak deri ne peshtirosje.
Gjithe ngecja jote llogjike si gjithe imamet ngrihet gjithmone ose mbi nje fakt te pavertete ose mbi mashtrime ordinere.
Sepse thua qe paska dhjetra shkrimtare te tjere me shquar se Petro Marko ( dhe kjo eshte baza e asj qe nje njeri si ti e quan arsyetim ) por cuditerisht nuk permend asnjerin. Dhe nuk ke si te permendesh sepse per nga cilesia kontributi dashuria ne te shkruaren e shqipes jo vetem ne zonen e bregut vlore sarande Petro Marko eshte absolutisht I pakarahasushem me asnje, po ne gjithe letersine shqipe nese Ismail Kadare eshte gjiganti I letersise shqipe dhe nuk ka te krahasuar me te tjere ne ata qe mund te renditen te dytet qe nuk I kalojne ne nr as gishtat e njeres dore Petro Marko padyshim eshte njeri prej tyre.
Po nuk do cuditesha aspak duke qene se edhe Kadare eshte nje shqiptar ne gen ne bindje anti turk e anti mysylman I bindur ,dhe tek e fundit si gjithe shqiptaret e medhenj ,te gjesh ndonje arsye qesharake imamesh per ta sulmuar.
Urejtja komplekset dhe paaftesia mendore ( kjo e fundit eshte e pakurushme) mund te jene shkak per te shkruar po kurre nuk mund te jene argument per tu besuar.
Bej ndonje mundim qe kur te shkruash serisht qe mos te beshesh e dukesh kaq qesharak perdore shume pak trurin. Dhe do e kuptosh nese arin se eshte dhe nje terapi ndaj komplekseve gjigante qe mban mbi supe .
Mgjth kur e rimendoj qenie si puna jote duhet te vazhdojne te shkruajne sepse ajo qe nxirni nga goja e mendja ne thelb eshte e rendesishme po aq sa edhe ajo qe ne shqiptaret bejme.
Alpen Blu ka shkrojtur nje koment fantastik do apo jo ti ore @ben kur do filloni ju “besimtaret e devotshem ortodoks shqiptare” te shkruani me llogjike dhe jo me mllef kundrejt nje personi qe ka nje mendim te kundert nga ai i juaji per Janullen dhe ndoshta jo pa te drejte me kete shkrim je sidoqoft shume posht nga Alpet Blu
Dhe si perfundim del edhe vet ne konkluzione se GREKU PER POPULLIN DHE HISTORINE E TIJE SHKRIHET ANE E MBANE BOTES ndersa shipeci shet nenen per pes aspra .
E pse atehere te rri me cdo kusht shipec ? Qe te me vjedhin ne drite te diellit ? Qe te me vrasin me jetski dhe pastaj te thone fajin e kishte notari ?
Jo mor joooo …bravo ju qofte Grekve qe edhe pse Vorio Epirin se kan toke te tyre e duan me shume se “autoktonet” shipca !
Te duash te vjedhesh nje dicka qe nuk eshte e jotja nuk do te thote e “don” ore trongull serash po vari kkkk kaq ta pret kaq thua eshte e kot te lodhesh me “filozof” si puna jote
Ashtu sic “duan” Epirin e Jugut krahina me e prapambetur e Greqise nga ana ekonomine dhe e investimeve qe ne menyre masive popullsia ka marre rruget e emigracionit neper Bote ore Pelasgian tyta perpara se te hani m…informohuni rreth ketyre ceshtjeve shqiptare k…. po llapaqen mbetet gjithe jetes
Qofsh I nderuar or njeri qe na solle keto poezi dhe na cvendose nga politika ne letersi.
Me pelqyen shume poezit, sidomos, “me mori gjyshen maji”. E vertet. Kur shkonim te prinderit nenat na shikonim nga duart, per nje pako kafe, SE nuk gjendej ajo e shkret. Per buke duroj, thoshte e vuajtura, po nje kafe e dua.
Shume I ndjeshem ky Kacalidha. Bravo!
Alpet Blu, me pelqen shume komenti juaj se ka nje analize te thjeshte por te vertete me argumenta. E, ç’te besh, keta jane njerezit ! Fatkeqesi apo fatmiresi? Edhe ashtu edhe keshtu, ashtu si ata notojne pa bere not ose rrokullisen ne labirithet e jetes pa e kuptuar se ku do qendrojne. Respekt!
Jepjani ne dore Grekut Jugun e shipcave dhe keni per ta pare qe brenda 10 vitesh do shendrrohet ne nje parajse per turista . Pastaj do qeshni me pallavrat e drogaxhive “biznesmenve” , cunave tirones ( Turqelit turiderra ) dhe plehrave te tjera .
Jugort per nga kultura dhe karakteri jan shume here me te ngjashem me greket sesa me shipcat ( dhe ky eshte kompliment , jo ofendim )
Hahahaha ashtu sic shndrruan vendin e tyre ne 500 miliard borxh turizmin e Greqise e bene Bankat e Europes dhe Firmat Perendimore se te ishte per jevgjitet e shpellave te Anadollit do te ishin si thua ti si vellezerit e vet te ngjashem nga Jugu i Shqiperise me duart tek koqet hahahahahaha
Cunave te Tirones ju ha kkkk ti ore baltaxhi apo malok nga kush p…motre qe te jesh u bete ju shkerdhata we deri dje vishnit pantallona me arna e vishit me bo fotografi ke kali i Skenderbeut apo me gjet motren qe kishte dite qe i bojshin tegel Cunat e Tirones