Nga Armend Pire
Qyteti i Kuçovës gëzon një nga monumentet e trashgimisë kulturore më të herëshme në histori. Bëhet fjalë për Kishën e Shën Kollit e cila daton që në shekullin e XI. Jo më tepër se 2km larg qytetit dhe në qendër të fshatit Perondi ndodhet, ende në këmbë, kisha e periudhës së hershme Bizantine. Kjo kishë ndër të tjera mbahet si një nga kishat e para në vend por edhe në Ballkan. Historia dhe trashgimia e saj flasin shumë, megjithëse nën heshtjen e degradimit.
Qyteti i Kuçovës, fshatrat përreth si dhe besimtarët ortodoksë kanë mbajtur kremtimet e tyre në këtë kishë deri në vitin 1968. Në qyetin e Kuçovës Kisha e Shën Kollit ishte e vetmja faltore për besimin ortodoks në vitet e diktaturës komuniste. Pas viteve 70′ kjo kishë nisi degradimin pak e nga pak. Si fillim Kisha e Shën Kollit qendroi e mbyllur për afro 20-të vjet deri në vitin 1990. Në këtë vit do të ishte hapja fundit për besimtarët e fshatit Perondi dhe më gjerë për t’i lenë vend mbylljes së përhershme të saj.
Në vitin 1997 kisha ra pre e grabitjes masive nga “lufta civile”. Shumë ikona të shënjtorëve u vodhën, bashkë me to edhe objekte të tjera të saj. Në ditët e sotme Kisha e Shën Kollit vazhdon të vizitohet nga turistët e huaj por edhe shqiptar. Çdo vizitor i saj tashmë mjaftohet duke e vëzhguar nga jashtë, duke fotografuar ndërtimin e saj ifrastrukturor si dhe duke vërejtur dëmtimet sipërfaqsore. Pranë parvazëve të dritares së kishës duket errësira mbytse përbrenda saj. Vendi është bosh dhe i mbuluar nga tym e hi që janë krijuar nga mos funksionimi i saj.
Edhe afishja që qendet tek porta hyrëse diçka shkruan në gjuhën shqipe dhe në atë angleze por vështirë se mund të lexohet diçka. Ndërsa rojtari i saj i vetëm ka ngelur një dryn i madh e i zi që ka bllokuar portën hyrëse.
Të vetmit rimkëmbës që mund ta rrikthejnë kishën në funksionin e dikurshëm janë Istitucioni i Monumenteve Kulturore dhe Kisha Autoqefale Ortodokse Shqiptare. Kjo e fundit ka fondet në gatishmëri për rikonstruktimin e çdo kishe në vend por një vendim i IMK për shpalljen e Kishës së Shën Kollit si objekt kulti e ndalon KAOSH të veprojë. Deri në gjetjen e një rrugëzgjidhjeje Kisha e Shën Kollit mbetet mikpritëse ndaj çdo vizitori.
Jo Shen Kollit or taj, por nga Shen Nikolle( San Nicola), logjikisht(shpresoj) dhe ne dialekt duhet te jete Shen Nkoll. Kolli apo Kollit ska ndonje lidhje ose me sakte ka nje kuptim tjeter…
jo me kot citova ne nje koment me siper [qe deri tani nuk shte montuar] se : sunitokomentuesit por edhe psevtoistorianet muslims,pa harruar normalisht edhe te tredhurit[atheoi] kristiane se fatkqsht kemi edhe te tille si i tredhuri Ngjela etj……..nuk duhet te diskutojne apo japin mendime per KISHAT apo KRISHTERIMIN pasi nuk jane pjese e tyre,si te tille do te shkruajne karlliqe……….
non gratta per koment gjithe sumqiret sunitokomentues…………..
Gabim, jam 100% katolik o funderrine Greqie(tipat si ti ja bete me ere mu. lavdine qe kishte Greqise e lashte).
P.S. je edhe injorant, kuptohet nga pikat qe i perdor sic perdor bythen.
Te pershendes nga Zemra e Krishterimit.
Kishe e bukur dhe me vlera, jo si ajo e ku fshihet skuthi Janulle.
Eshte fatkeqesi qe ne Shqiperi ka kaq shume injorance dhe paedukate .Kjo duket qe nga fjalet qe perdorin komentuesit dhe deri tek pseudonimet qe ate vendosin .Si mund te perdoresh emrin e Hiresise se Tij Janullatos ,I cili per Shqiperine ka bere me shume se te gjithe shqiptaret qe kane drejtuar Shqiperine nga viti 1991 .Ringriti Kishen Orthodhokse Autoqefale Shqiptare nga hiri,hapi shkolla te cdo kategorie ,hapi qendra shendetesore per te krishtere e muslimane ,ndertoi objekte fetare e kulturore e deri hidrocentrale ,ndihmon shtresat ne nevoje pavaresisht besimit ,nderon emrin e Shqiperise ne bote kudo qe perfaqeson KOASH etj etj . Po bilanci I shqiptareve qe kane drejtuar Shqiperine kush eshte ? DROGE,KRIMINALITET,PROSTITUCION,PLEHRA , XHIHADISTE , EMIGRACION I jashtezakonshem ,VRASJE per nje fjale,nje vije uji,nje dege peme ,nje shikim , TREGETI NJEREZISH (femra,femije ) etj etj . Dhe ju poturake qe vetem shani ,jo vetem tregoni nivel te ulet te intelektit tuaj,por tregoni se jeni plotesisht te kungullizuar nga propaganda komunisto-poturake qe I mban ison edhe qeveria . Eshte fatkeqesi per ju qenia ne Shqiperi .Ju e doni Shqiperine ne Evrope si teren per vjedhje e vrasje dhe jo si alternative per te jetuar si njerez . Mjere Shqiperia me te tilla mbetje njerezore . Ju lutem shume botoni komentin tim !
Artikull i dobet dhe me informacione te shtremberuara.
Po ashtu pa asnje te dhene te sakte mbi procedurat administrative te institucioneve qe permend.