Publikohet shkrimi i panjohur i gazetares amerikane, Brenda Fowler, korrespondente e gazetës së famshme, New York Times, e botuar prej saj më 9 mars të vitit 1991, ku në reportazhin e saj me titull “Refugjatët shqiptarë, dërgohen në strehimore”, ajo ka përshkruar me detaje mbërritjen e refugjatëve shqiptarë në brigjet italiane me anë të anijeve dhe peshkarexhave që ishin rrëmbyer në portet e Durrësit, Shëngjinit dhe Vlorës, ku në bordet e tyre ishin imbarkuar rreth 20.000 persona të moshave të ndryshme.
Reportazhi i plotë i gazetares amerikane lidhur me atë ngjarje të ndodhur plot 30 vite më parë në brigjet italiane, pamjet e së cilës bënë xhiron e botës, si dhe emrat e shqiptarëve të intervistuar prej saj, lidhur me arsyet që i kishin detyruar ata të ndërmerrnin atë aventurë të rrezikshme, me fëmijët e vegjël në krah.
“Pantallona dhe xhaketa blu të konsumuara që dukej se vinin nga një ideologji dhe epokë tjetër, flaken tej në rrugicat e pasme të Brindizit. Pasi ato hidhen atje nga shqiptarët, këta të fundit marrin nga italianët vendas, pantallona të shkurtra ose xhupa të rinj. Para një shkolle, një grua italiane vendase, qëndroi te porta e mbyllur duke i lutur një roje që të lejonte një familje shqiptare me një fëmijë të kalonte natën në shtëpinë e saj.
“Ne duam të ndihmojmë, por gjithçka është kaq e paorganizuar”, tha ajo. Në një cep tjetër, një grup të rinjsh shqiptarë nga porti i Durrësit, nga i cili janë larguar shumica e anijeve, folën për kalimin e tyre 40 orësh, në një anije që dikush kishte komanduar duke i drejtuar një pistoletë kokës së kapitenit, duke shpresuar për të gjetur punë”.
Kështu thuhej në mes të tjerash në një nga shkrimet e datës 9 mars të vitit 1991, të gazetës së famshme amerikane, New York Times, me autore, Brenda Fowler, korespondente e asaj gazete për Italinë, e cila në reportazhin e saj me titull “Refugjatët shqiptarë dërgohen në strehimore”, përshkruante me detaje dramën e 20.000 refugjatëve shqiptarë që mbërritën në brigjet italiane në javën e parë të marsit të atij viti, me anijet dhe peshkarexhat që i kishin rrëmbyer në portet e Durrësit, Shëngjinit dhe Vlorës. Për më shumë rreth kësaj, na njeh shkrimi në fjalë i gazetares amerikane, Brenda Fowler, të cilin Memorie.al e publikon të plotë me rastin e 30 vjetorit të asaj ngjarje, e cila njihet ndryshe si “Eksodi i shqiptarëve me anije drejt Italisë”.
Shkrimi i gazetares amerikane, botuar në ‘New York Times’ më 9 mars 1991
‘Refugjatët shqiptarë, dërgohen në strehimore’
Nga Brenda Fowler
9 Mars 1991
Nga frika e një epidemie midis mijëra refugjatëve shqiptarë që flinin në ambiente të hapura në kushte skandaloze pranë dokut, policia italiane filloi t’i mbledhë ata këtë mbrëmje për t’i zhvendosur në shkollat lokale për të kaluar natën.
Kjo masë paraprake, u duk se ishte hapi i parë në premtimin e Qeverisë Italiane, të bërë më parë gjatë ditës për të gjetur strehim të përkohshëm për rreth 20.000 shqiptarë, të cilët kanë lundruar me anije të mëdha dhe tejet të ndryshkura përtej Adriatikut, në këtë rajon dhe në qytetet e tjera bregdetare italiane, në ditët e fundit për të kërkuar punë dhe strehë.
Por një zëdhënës i Ministrisë së Jashtme, përsëriti sot se ata që nuk plotësojnë kërkesat për azil politik ose që nuk kanë vizë për të hyrë në Itali, do të riatdhesohen përfundimisht. Ankesa vjen nga Komisioni i Kombeve të Bashkuara.
Në një deklaratë të lëshuar në Gjenevë, Komisioneri i Lartë i Kombeve të Bashkuara për Refugjatët, i bëri thirrje Italisë të përcaktojë nëse shqiptarët kualifikohen për statusin e refugjatit politik, përpara se t’i kthejnë ata përsëri për në vëndin e tyre.
Aksioni për të strehuar shqiptarët, disa prej të cilëve kanë qenë këtu për një javë, ishte hapi i parë vendimtar i ndërmarrë nga autoritetet në këtë qytet-port jugor, me 92.000 banorë. Rrugët e ngushta të të cilit përreth zonës së portit, janë të mbushura me rreth 16.000 shqiptarë, kryesisht të rinj burra në të 20-at dhe 30-tat e tyre, por edhe familje me fëmijë.
“Gjatë natës ne do të zhvendosim të gjithë shqiptarët në 38 shkolla lokale”, tha Raffaele Belardi, Ministri Rajonal i Mbrojtjes Civile të Brindizit, pas një takimi në mbrëmje me zyrtarët e urgjencës dhe ata lokalë. “Nesër në mëngjes midis ores 8 dhe 9 ata do të marrin mëngjesin dhe midis orës 12 dhe 14, 7.000 prej tyre do të marrin një drekë të nxehtë dhe pjesa tjetër do të marrin një drekë të ftohtë”.
Policia tha se kishte gjithashtu rreth 2000 shqiptarë në Monopoli, 1.200 në Bari dhe dhjetra të tjerë, në qytete të tjera bregdetare të rajonit të Puglias. Megjithëse zyrtarët kishin thënë më herët se asnjë anije nuk do të lejohej të ankorohen këtu, policia tha se anije të vogla vazhduan të mbërrinin sot, duke sjellë shumë shqiptarë.
Por zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme, Alessandro Di Franco, tha se roja bregdetare po përpiqej të kthente anijet që mbërrinin nga Shqipëria, dhe se Italia i kishte bërë thirrje këtij vendi të ndalonte eksodin dhe të lirojë, 215 të burgosur politikë.
“Kjo do të konsiderohej një shenjë që do të zbuste dëshirën e madhe për t’u larguar nga Shqipëria”, tha Z. Di Franco.
Ndihma e Urgjencës për Shqipërinë
Qeveria Italiane u zotua gjithashtu të japë rreth 9 milion dollarë ndihmë emergjente për Tiranën, në formën e ushqimit dhe ilaçeve, në një mbështetje për programin e liberalizimit të Presidentit shqiptar, Ramiz Alia. Korrikun e kaluar, Italia, priti më shumë se 3.000 shqiptarë që kishin kërkuar strehim në ambasadat perëndimore në Tiranë, por shumica e tyre shkuan në Gjermani.
Kjo skenë, këtë mbrëmje ishte vetëm një nga qindra të tilla, nga kaosi festiv, ndërsa bllokimet e trafikut të ambulancave boshe, kamionëve të transportit dhe autokolonave të policisë, u zhvilluan në rrugët e ngushta të zonës së portit, rreth grupeve të shqiptarëve me fytyrë të zymtë dhe italianëve kuriozë.
Pantallona dhe xhaketa blu të konsumuara që dukej se vinin nga një ideologji dhe epokë tjetër, flaken tej në rrugicat e pasme të Brindizit. Pasi ato hidhen atje nga shqiptarët, këta të fundit marrin nga italianët vëndas, pantallona të shkurtra ose xhupa të rinj.
Para një shkolle, një grua italiane vendase, qëndroi te porta e mbyllur duke i lutur një roje që të lejonte një familje shqiptare me një fëmijë të kalonte natën në shtëpinë e saj. “Ne duam të ndihmojmë, por gjithçka është kaq e paorganizuar”, tha ajo.
Në një cep tjetër, një grup të rinjsh shqiptarë nga porti i Durrësit, nga i cili janë larguar shumica e anijeve, folën për kalimin e tyre 40 orësh, në një anije që dikush kishte komanduar duke i drejtuar një pistoletë kokës së kapitenit, duke shpresuar për të gjetur punë.
“Vetëm imagjinoni, që ka me mijëra pistoleta nëpër duar, në të gjithë Shqipërinë dhe ne kishim vetëm 3 në këtë anije”, tha Nini Toçi, një mekanik 27-vjeçar, i cili tha se kishte ardhur në Itali, me disa miq, sepse besonte se ishte një vend i pasur dhe se kishte punë këtu.
Një grua në grup dukej e tronditur, kur u tha se shumë shqiptarë mund të duhej të ktheheshin, nëse nuk kualifikoheshin si refugjatë politikë, sipas Konventës së Gjenevës.
“Të gjithë ne jemi refugjatë politikë”, tha Elsa Shuka, një nënë 33-vjeçare, e cila tha se kishte kaluar natën e kaluar në det të hapur me burrin e saj dhe fëmijët 6 dhe 11 vjeç. “Unë jam një emigrante politike dhe ekonomike”.
Ndërsa ajo fliste, një Fiat i vogël i kuq, u ngjit në bordurë dhe një djalë italian, doli nga dyert e saj, për t’u dhënë shqiptarëve kremin e rruajtjes, një brisk dhe pak sapun. Nëna e djalit, Irene Cecchini, u shpreh: “Unë nuk mendoj se ata duhet të lejohen të qëndrojnë në vendin tonë, por unë dhe njerëzit e Brindizit po përpiqemi t’i ndihmojmë”.
Por tensioni ishte i dukshëm në pjesë të tjera të qytetit. Policia dhe punonjësit e ndihmës, thanë se spitalet ishin të mbushura me shqiptarë, që kishin pësuar lëndime të lehta dhe rrugët pothuajse vazhdimisht po kryqëzohen nga ambulancat. /Memorie.al
Une Isha aty. Brindisi, njerez te shkelqyer. Nje medalje, nje monument, nje shenje mirenjohjeje atij qyteti… Kur do ta bejme? Shkolla “Marinaio d’Italia” ku fjetem 3 nete pas nates se pare ne port te mbuluar me plastmas. Njerez qe na vinin na sillnin gjithe c’mundnin, nuk kishim asgje. Lotet e atyre njerezve qe na shoqeruan deri diten e 5 te treni per ne Piemonte… O Zot! Nuk do ti harroj kurre!
Shkuan te gjithe debilat dhe sa zbriten ne Itali kujtuan se do i prisnin me lule dhe do i jepnin secilit nga nje televizor dhe nje makine falas! Ju thane “ku po shkoni mor derra” dhe i lane si qen ne asfalt, u hidhnin copat e bukes si majmunit te cirkut. Ca kalonin kangjellat dhe iknin e iknin, por i kapnin dhe i fusnin prape pas gardhit. Pastaj ca kerkuan te ktheheshin prape te shpia e mamit dhe e babit, se te pakten do hanin buke ne tavoline e do flinin ne krevat, ca arriten te largoheshin dhe bridhnin rrugeve ne kazanet e plerave si qen te zgjebosur dhe shanin italianet. Pastaj filluan te vidhnin dhe grabisnin dhe ja u nxine faqen gjithe shqiptareve.
Ky budallallek kolektiv ishte pasoje e propagandes “antikomuniste”, qe i kishte kthyer nje pjese te njerezve si ato kafshet e hazdisura, te arratisura nga kopshti zoologjik!
Kur do thuhet me ne fund e verteta, me te gjitha anet dhe aspektet e saj ?
Te gjithe keta kokpalar dhe barkthare qe fshinin bithen me gjethe dhe gure, qe mbushen Italin dhe Greqine, qe po mos te kishin Greqin ne kufi do te hanin njeri tjetrin nga fukaralleku, sote bejne Autochtonusin e Big Albanias.
Therasin Evropa kurve, posht Greqia rrofte Turqia.
O Zot cfare pa besie.
Ti Pisoglend coban inferior, shiko bythpalaret dhe lekurzinjte e Graqise qe shkuan si zhulsa rrugesh ne Gjermani e Zvicer ne vitet 1960-1970!
E sa per info, funderrine me te madhe se tipa si ty, zor se gjen anekend botes!
Me qe je dhe “i relaksuar”, te keqen Loni tyja, po u ngrite cpejto sot, do me zec nje radhe dhe mua per qumesht? Kam nipin, ere vella, me temperature, ishte ftohur atje ne kopsht, i uruari. Dhe ato te flamosurat edukatore nuk ua ndezin ate soben fare. Po ti pyec, papo hazer xhevap jane, “jemi ne rrethim xhaxha, nuk na kane ardhur drute akoma.” Nuk kam piken e dhalles ere vella, qe ti njomja nje cike buzet djalit, u pervelua i shkreti nga temperatura. Sikur te mos mjaftonte kjo, ere tu befte Loni tyja, dje vajc per te marre buke, “tek Dallandyshja” e Hekuranit. Prita nje ore ne radhe dhe kur te shoc, sa do merrja une, mbaroi buka e grurit, ngeli vetem ajo e hibridit, dylle e verdhe. Mos te ka ngelur nje cike nga ajo e grurit, o Dallandyshe, sepse kam ate nipin e vogel semure dhe atij nuk ja qas mideja fare kete te uruaren e misrit. : “Me vjen keq xha Loni, per koke te femijeve se me ka mbetur.” Mire, moj bije, mire, mos u beto, e di Loni qe ti kurre nuk genjen. Mora buken e misrit dhe terhoqa kembet zvarre per ne shtepi…
Te rroje Partia dhe shoku Enver!
Lololoni, nuk kam mundesi te te ndihmoj. Te vetmit qe mund te bejne dicka per ty jane psikologu i Kolkondasit dhe gomari i Tasit!
Dhe sikur te mos mjaftonte kjo, me 1997 pasoi “revolucioni i vonuar demokratik”, nje singularitet ne historine shqiptare.
Si ke mundesi qe shqipetaret u larguan ne mase nga parajsa qe pati ba kjofte largu , a nuk paten thane qe ne jemi vendi me i lumtur ne bote ateist , socialist , pa prone private , pa makina , pa taksa , shkurt pa gja mas shpirtit , por te lidhur si mishi me kocken me partine e me Enverin .FLM Zotit qe pati ngordhur hajla , Anti Krishti , anti shqipetatri , kjofte largu e pergjithmone e jetes ……………………………………………………………………….
Trushpelarja e viteve ’90, prej se ciles gomeret si puna jote nuk do shpetojne kurre, o TRUSHPELAR gjynafqar ? ? ?
PUC PUC , ku ju dogji ,çfare nuk eshte e vertete ne ato qe kam shkruajtur ma siper , perse nuk kafesh me fakte , mendje bunker , une e gjithje populli kemi shpetuar nga rregjimi vella vrases i kjofte largut , por me dhimsesh ti me tru shperlaret e tjere qe kurr nuk keni zan mend edhe pse kane kaluar 30 vjet , por as ju nuk keni faj mbasi semundja e koleres komuniste e installuar me aq mjeshtri fatkeqesisht nga regjimi i kjofte largut eshte ngulitur thelle ne trurin tuaj , keshtu qe ju ne te vertete keni shume probleme me veten tuaj , keshtu qe Zoti (qe ju nuk e besoni ) ju ardhte ne ndihme , mbasi kurr nuk eshte vone ………………………………………… gjithsesi ju jeni njerezit ma te keqij ne bote mbas islamikeve …..
O PALLOSH, edhe komunist edhe islamik nuk qendrojne njekohesisht bashke, sepse komunistet jane ateiste, o trupeshk … uhahaahahahahahaaaaaaaaaaaaaaa
Puc puci , duket se je krejt puco , i semure mendore , ku hyne shpella ketu more komunisto islamik i shpifur , fatkeqesi kombetare , shikoje pak emisionin e Fevziut te shikosh se kush ishte Shqiperia vendi i lulezuar socialist ne brigjet e Adriatikut ….
? ? ? ? ?
O Trushpelar je njish lale, je analfabeti me i larte dhe me i madherishem. C’a te te shpjegosh ty, eshte njesoj si ti flasesh gomarit.
Je njsh lale, je njish.
? ? ? ? ?
Per uhaha , qendrojne bashke pa diskutim komunizmi me islamizmin , ju tru bunkeret e dini shume mire se komunizmi vret ne emer te idologjise , pra ju me kjofte largun , kurse islamiket vrasin ne emer te fese , keshtu qe keni te perbashket vrasjen …. Kurse per pucon ose pito ,gomere jeni ju qe ju ka ngelur ora shume mrapa , pra ne kohen e kjofte largut , anti shqipetarit Enver .E megjithe ate ma shpjegoni pak pse iken shqipetaret ne 90 _91 nga vendi me i lulezuar ne bote , çdokush e din ,me perjashtim te tru bunkereve …….
O pallosh, je trupeshk dhe injorant i klasit te larte uahahahahahaaaaaaaaaaaaaaaa
Komunistet i shkerdhyn robt islamistave, o gdhe uahahahaaaaaaaaaaaaaaa
Njerezit kane vrare njeri-tjetrin ne te gjitha kohet historike dhe per te gjitha arsyet qe te shkojne neper mend, o trupeshk uahahahahaaaaaaaaaaa
Merre me mend, Sala vrau njerez se i gjujten me gur dhe i thyen xhamat e zyres ku punonte me qera, o derdimen uahahahahaaaaaaaaaaaaaaaa
Komunistet ishin vete isalamistet o legen. Ca ishte enveri, mehmeti, ramizi e gjithe byroja politike. Ne shqiperi nuk pati komunisìzem por terrorizem islamik sidomos kunder katolikeve por edhe kunder lojjit te vet. Ne zonat katolike gjithe udheheqja ishin musliman. Funksioni me i larte qe mund te kishte nje katolik ishte maksimumi kryetar kooperative.
Hajt karuc hahahiahahaha
Lavdi Bardhok Bibes!
Per uha ha m..t ha , une ju paskam favorizuar mbasi paskam thene ju ish komunistet ( jo te gjithe )
jeni njerezit me te poshter , mbas islamikeve ….. perseri po ju pyes perse ju shqetesojne komentet e mia , une fare thjeshte shkruaj 5 rreshta kur Tema boton si te thuash kujtime nga koha e neveritshme e diktatures komuniste , te gjitha te ideuara nga kjofte largu , e sigurisht te zbatuara ne praktike nga njerez si puna juaj …….
Kush tha qe shqetesohet kush nga ato qe thua ti!? Ti je gaztori me i famshem i lagjes, aaaaa mos o zot te merzitet ndokush. Hic mos ki merak askush nuk shqetesohet. Jepi jepi shkruaj sa me shume se u knoqem tu u knoq uhahahahahaahaaaaaaaaaaaa
Per uha ha m..t ha , po meqense nuk te shqetsojne komentet i mia , perse i komenton , ose perdor fjale fyese pothuajse ne çdo koment timin shoku hetues . Eshte shume e thjashte une e urrej ate periull te erret te historise tone ,e kupton eshte periulla e realizmit socialesh , me ne krye Kjofte largun e pergjithmone e jetes ,( halen Enver ) kjo vlen edhe per puc pucon , kete tru bunkerin tjeter ….Meqense ju besoni vetem tek partia , uroj qe Djadhi ju ardhte ne ndihme mbase ju sheron nga semundja e sheqerit …..
Une te perkedhel me fjale te embla o kokkapuc Trushpelar, qe ti te nxitesh te shkruash sa me shume, sepse shqiptaret sot kane nevoje te mesojne sa me mire per tipat si puna jote. Ju jeni shprehje autentike e semundjes mendore qe pesoi shoqeria shqiptare e pas ’90. Ceshtja eshte se gomere si puna jote mendojne dhe pretendojne se jane e ardhmja …
Ne nga njera ane argetohemi me debila si puna jote, por nga ana tjeter marrim informacion te vazhdueshem se ne c’stad dhe ne c’gjendje ndodhen pacientet e tufes tende speciale. Anetaret e cetes tende te debilave analfabete dhe te psikopateve, dikur kane patur shume gjera ne dore, ndaj dhe e bene lemsh kete vend. Por sa me shume kalon koha, ceta juaj tribale dhe hale, ka pak ose aspak gjera ne dore dhe kjo eshte dicka shume pozitive. Nga ana tjeter ju do vazhdoni te llapni si qen, te pellisni si gomere dhe te hani mut si perhere uahahahahahaaaaaaaaaaaaaa
**
Loloni, nuk kam mundesi te te ndihmoj. Te vetmit qe mund te bejne dicka per ty jane psikologu i Kolkondasit dhe gomari i Tasit!