Te fundit
Kolumbi, pse e qëlluan kandidatin presidencial Miguel Uribe?
8 Qershor 2025, 17:30Bota
TEMA
Nga Sara Gandolfi, Corriere della Sera
Djali i një gazetari të rrëmbyer dhe të vrarë nga Pablo Escobar, nipi i njërit prej ish-presidentëve më të diskutueshëm të vendit, senatori është ndër kundërshtarët më të vendosur të Presidentit Petro. Por ai ka edhe armiq në partinë e tij të krahut të djathtë.
Ata qëlluan presidentin e ardhshëm aspirant të Kolumbisë, Miguel Uribe, një yll në ngritje tridhjetë e nëntëvjeçar i së djathtës së re i arsimuar në Harvard, por me një trashëgimi të pasur politike familjare pas tij. Dhe spektri i dhunës politike është rikthyer të qëndrojë pezull mbi vendin e Amerikës së Jugut, në fillim të një fushate të gjatë presidenciale, siç ndodhi në vitet e përgjakshme nëntëdhjetë. Dy të shtëna me armë zjarri në kokë, gjatë një tubimi në periferi të Bogotës, të qëlluara nga një djalë pesëmbëdhjetëvjeçar. Kështu goditën edhe vrasësit e Pablo Escobar, "mbretit" të narkotrafikut.
Pse e qëlluan Uriben? Emrat e nxitësve janë ende të panjohur, dhe kështu çdo hipotezë mbetet e tillë për momentin. Por është e qartë se e kaluara dhe e tashmja e Kolumbisë janë të ndërthurura në këtë tentativë vrasjeje (senatori po lufton për jetën e tij në spital), e cila ndodhi një vit pas raundit të parë të zgjedhjeve presidenciale dhe nën qeverinë e parë të krahut të majtë në historinë e kohëve të fundit të vendit, presidenti i së cilës, Gustavo Petro, sapo ka zgjedhur një përplasje ballë për ballë me opozitën për të miratuar reformën e tij të punës.
Viktima nuk është një politikan i çfarëdoshëm. Një avokat me master në administratë publike nga Harvard, një këshilltar bashkiak në Bogota në vetëm 25 vjeç, pastaj një nga senatorët më aktivë kundër qeverisë që vjen nga e djathte ekstreme dhe një kandidat në zgjedhjet paraprake të partisë kryesore të opozitës, Qendrës Demokratike, në garën për kandidaturën presidenciale të vitit 2026, Miguel Uribe në karrierën e tij të shkëlqyer politike ka qenë gjithashtu në gjendje të mbështetet në homoniminë (pa asnjë lidhje) me Alvaro Uribe, ish-presidentin dhe themeluesin e Qendrës Demokratike, ende shumë me ndikim në qarqet konservatore dhe midis elitës së vendit.
Për më tepër, Miguel Uribe rrjedh nga një nga familjet më të njohura në politikën dhe median kolumbiane, historia e së cilës shpesh është kryqëzuar me atë kombëtare. Ai është djali i gazetares Diana Turbay, e rrëmbyer nga "Los Extraditables" të Escobarit dhe e vrarë gjatë një përpjekjeje shpëtimi kur ishte vetëm 4 vjeç. "Mund të kisha kërkuar hakmarrje, por në vend të kësaj vendosa të hyja në politikë", tha ai gjatë njërit prej tubimeve të tij - dhe është nipi i ish-presidentit liberal Julio César Turbay Ayala, i cili udhëhoqi Kolumbinë nga viti 1978 deri në vitin 1982, vitet në të cilat doli lëvizja guerile urbane M-19, anëtar i së cilës ishte edhe Petro (i cili deklaroi se ishte viktimë e torturës ushtarake). Në atë kohë, Turbay Ayala iu kundërvu valës së dhunës me një "Statut Sigurie" që në fakt u dha forcave të armatosura liri veprimi, madje edhe në nivel gjyqësor. Shumë disidentë u detyruan të shkonin në mërgim, përfshirë shkrimtarin Gabriel García Márquez, i cili iku në Meksikë pasi u akuzua se i përkiste M-19. Por le të kalojmë te sot. Klima politike në Kolumbi është nxehur që kur Senati hodhi poshtë reformën e punës, një nga gurët themelorë të presidencës që synon të forcojë të drejtat sindikale dhe të rrisë pagat për turnet e natës. Petro ka vendosur të nxjerrë një dekret ekzekutiv për të thirrur një referendum popullor, duke urdhëruar të gjithë ministrat e tij ta nënshkruajnë atë ose të largohen. "Ai po ndjek një strategji radikalizimi si taktikë qeveritare dhe fushate zgjedhore", komenton gazeta kolumbiane La Silla Vacia. "Presidenti i ka quajtur kundërshtarët e tij "shërbyes skllevërish" në rrugë, duke valëvitur flamurin e një "lufte deri në vdekje" dhe ka bërë thirrje për protesta masive për të mbrojtur referendumin e tij. Ai pretendon se dëshiron ta dekretojë atë, duke thyer ndarjen e pushteteve dhe qartësisht po kryen lëvizjen më autoritare të administratës së tij". Uribe ka qenë një nga kundërshtarët më të zellshëm në Senat ndaj projektit të reformës dhe referendumit: disa ditë më parë ai kërcënoi të padisë ministrat që nënshkruajnë dekretin-ligj të kërkuar nga Petro, i cili në përgjigje e akuzoi atë se ishte "nipi i një presidenti që urdhëroi torturën e 10,000 kolumbianëve".
Sulmi mund të jetë pra një "paralajmërim" politik nga ndonjë ekstremist i krahut të majtë, por nuk mund të përjashtohet dora e krimit të organizuar, i cili në Kolumbi shpesh është i ndërthurur me trafikun e drogës dhe bandat guerile ende aktive në vend.
Uribe kundërshton deri në fund të hidhur linjën e dialogut të paqes të ndjekur nga Petro dhe në tubimet e tij premton një goditje për të luftuar dhunën. Nga ana tjetër, ai nuk kryesonte në sondazhe dhe nuk ishte ende një kandidat zyrtar: ai po kandidonte për të marrë kandidaturën e Qendrës Demokratike dhe madje edhe brenda partisë së tij kishte bërë shumë armiq, të cilët e akuzuan se kishte shpenzuar shuma të mëdha për ngjarjet e tij të mëdha parazgjedhore. Për Shtetet e Bashkuara, faji është ende i Petros: "Ky është rezultat i retorikës së dhunshme të krahut të majtë që buron nga qeveria kolumbiane. Kolumbia nuk mund të kthehet në ditët e errëta të dhunës politike. Presidenti Petro duhet të braktisë retorikën e tij nxitëse dhe të mbrojë kolumbianët", tha Marco Rubio, Sekretar i Shtetit në Shtëpinë e Bardhë.
Pyetja që analistët tani po bëjnë është nëse Petro do të vazhdojë në rrugën e trazirave popullore që kishte planifikuar, me pjesëmarrjen në një marshim në Cali të mërkurën e ardhshme, apo nëse do ta ulë atë. Disa orë pas sulmit, ai deklaroi se nuk do të kurseheshin burime ose kohë për të gjetur ata që ishin përgjegjës për incidentin, duke akuzuar forcat e sigurisë për moszbatim. Pastaj, ai akuzoi opozitën se donte të shfrytëzonte sulmin: "Minj kanalesh", tha ai.
Sulmet dhe vrasjet kundër kandidatëve presidencialë janë pjesë e historisë së Kolumbisë. Nga vrasja e liberalit Jorge Eliécer Gaitán në prill të vitit 1948, deri te ajo, katër dekada më vonë, e Jaime Pardo Leal, kandidat i Unionit Patriotik të krahut të majtë, deri te sulmet e përgjakshme nga bosët e drogës të Escobarit, të cilët në vitin 1989 vranë përfaqësuesin shumë të popullarizuar të Partisë Liberale Luis Carlos Galán, babain e kryetarit aktual të bashkisë së Bogotës, e ndjekur nga vrasja e dy kandidatëve të tjerë presidencialë, Bernardo Jaramillo Ossa dhe Carlos Pizarro Leongómez.
1 Komente
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
Botën e kontrollojnë politikanët e korruptuar të përkrahur gjithmonë nga injoranca e njerëzve të thjeshtë... që në shqipe të thjeshtë quhen shpellarë.