Në NATO dhe Bashkimin Evropian po rriten shqetësimet lidhur me presidencën gjashtëmujore të BE-së nga Qipro, e cila nis në janar, për shkak të tensioneve të vazhdueshme me Turqinë.
Kështu raportoi Politico, duke cituar burime diplomatike.
Diplomatë në NATO dhe BE shprehen të shqetësuar se mosmarrëveshjet e Qipros me Ankaranë, si dhe kundërshtimi i saj ndaj një bashkëpunimi më të ngushtë ushtarak BE–Turqi, mund të ndikojnë negativisht në prioritetet e mbrojtjes evropiane, në një kohë kur blloku po përqendrohet në integrimin e sigurisë.
Një zyrtar i lartë i Komisionit Evropian tha për Politico se Komisioni është “shumë i shqetësuar” se Qiproja mund të lejojë që qëndrimi i saj armiqësor ndaj Turqisë të ndikojë në politikat evropiane të mbrojtjes.
Sipas zyrtarëve evropianë, një nga pikat kryesore të përplasjes lidhet me kundërshtimin e Qipros ndaj përfshirjes së Turqisë në programin SAFE, një skemë e përbashkët e BE-së për prokurime ushtarake me vlerë rreth 150 miliardë euro, si dhe me përpjekjet për thellimin e bashkëpunimit BE–NATO.
Roli i Qipros shihet si një sfidë e konsiderueshme për një shtet ishullor me rreth 1.3 milionë banorë, i cili mbetet i ndarë politikisht. Qiproja e ka mbajtur më parë presidencën e BE-së në vitin 2012.
Megjithatë, udhëheqja qipriote ka sinjalizuar gatishmëri për përmirësimin e marrëdhënieve me Turqinë.
Presidenti i Qipros, Nicos Christodoulides, i tha Politico-s se “çelësi” është bindja e Turqisë për të pranuar përfshirjen e Qipros në programin Partnership for Peace, që konsiderohet një hap i parë drejt anëtarësimit në NATO.
“Ne mund të imagjinojmë një qasje graduale, me hapa nga Turqia për përfshirjen e Qipros në ‘Partnership for Peace’ dhe, paralelisht, hapa pozitivë në marrëdhëniet BE–Turqi”, tha Christodoulides.
Zyrtarë qipriotë theksuan se mbrojtja, siguria dhe mbështetja për Ukrainën do të jenë prioritetet kryesore të presidencës së tyre.
Zëvendës ministrja për Çështjet Evropiane, Marilena Raouna, deklaroi për Politico se këto tema do të jenë në qendër të axhendës.
Megjithatë, një diplomat i NATO-s paralajmëroi se armiqësia e vazhdueshme mes Qipros dhe Turqisë mund të minojë përpjekjet për forcimin e lidhjeve të mbrojtjes me Ankaranë.
“Duhet të tregojmë unitet” përballë kërcënimit rus, tha diplomati, duke shtuar se përjashtimi i Turqisë nga planet e ardhshme të mbrojtjes së BE-së do ta “dëmtonte këtë objektiv”.
Në dorë të një gjysëm ishulli aziatik, të Lindjes së Mesme.
BE duhet ti lutet Turqise qe ta marri me lezet Qipron, si Kina do marre Tajvanin.