Te fundit
Politico: “Trupa e krizave” që drejton BE-në
26 Shkurt 2026, 13:20Bota
TEMA
Nga përballja me Donald Trump te kthimi i rënies industriale, “bunkeri” i Coreper II ka marrë një rol qendror.
Kur Bashkimi Evropian përballet me një krizë, dritat ndizen në një dhomë ultra të sigurt në një ndërtesë në Bruksel që pret Këshillin Evropian. Gjatë vitit të fundit, ato janë ndezur më shpesh se kurrë, ndërsa 27 të dërguarit e qeverive të vendeve anëtare marrin timonin.
Kompleksi i dhomave, përfshirë një “bunker” në bodrum të projektuar për të parandaluar përgjimin, është vendi ku mblidhen ambasadorët e BE-së, të cilët po luajnë një rol më të madh se më parë në vendimmarrjen për reagimin e bllokut ndaj sfidave më të mëdha të kohës. Nga kërcënimet e presidentit amerikan Donald Trump për të marrë nën kontroll Groenlandën dhe vendosja e tarifave të importit, te konfliktet në Gaza dhe Ukrainë, mundësia e goditjeve ndaj Iranit dhe shqetësimet më të gjera për ekonominë evropiane, kjo strukturë e përfaqësuesve më të fuqishëm kombëtarë të vendosur në Bruksel po merr gjithnjë e më shumë peshë.
E njohur në zhargonin e Brukselit si Coreper II (shkurt për Komiteti i Përfaqësuesve të Përhershëm), kjo strukturë ekziston që prej themelimit të BE-së. Ajo po i jep vetes gradualisht më shumë autoritet për të marrë vendime — jo vetëm që blloku të funksionojë më me efikasitet, por edhe si kundërpeshë ndaj një Komisioni Evropian gjithnjë e më të fuqishëm, dega ekzekutive e BE-së.
“Edhe përpara fillimit të presidencës sonë [të Këshillit të BE-së], u kisha thënë kolegëve se do të mbanim dy mbledhje Coreper në javë — nga një që ishte zakonisht,” tha Agnieszka Bartol, ambasadore e Polonisë në BE, e cila drejtoi seancat gjatë gjashtë muajve të presidencës polake vitin e kaluar. “Kishte gjithnjë e më shumë çështje për t’u trajtuar dhe nuk doja që mbledhjet të zgjateshin deri natën vonë.”
Gjatë presidencës daneze që pasoi, grupi u mblodh çdo ditë përpara një vendimi të rëndësishëm mbi mënyrën se si të sigurohej që Ukraina të mos mbetej pa fonde. Sfida kryesore ishte gjetja e një zgjidhjeje për shqetësimet e Belgjikës dhe vendeve të tjera mbi përdorimin e aseteve ruse të ngrira për të financuar një hua. Nën presidencën aktuale të Qipros, Coreper II është mbledhur shpesh deri në tre herë në javë.
Në janar, ambasadorët u thirrën të dielën në mbrëmje, vetëm disa orë pasi presidenti amerikan Donald Trump kërcënoi me tarifa të rënda ndaj aleatëve si pjesë e një përpjekjeje për të aneksuar Groenlandën. Ishte hera e parë që BE-ja mblidhej për të diskutuar një reagim — dhe brenda pak orësh pati një marrëveshje të gjerë për të shqyrtuar masa ekonomike kundërpërgjigjeje. Coreper i ka dhënë vetes fleksibilitetin dhe mandatin për të reaguar me shpejtësi ndaj zhvillimeve, ndërsa më parë do të ishte dashur të thirreshin liderët kombëtarë, duke ngadalësuar ndjeshëm procesin vendimmarrës.
Formati ka evoluar shumë përtej origjinës së tij si organ përgatitor mbi gjysmë shekulli më parë, sipas katër diplomatëve që kanë qenë të pranishëm në Coreper gjatë dy viteve të fundit. Procesi nisi gjatë pandemisë së Covid-19, kur ishte e vetmja mbledhje fizike që zhvillohej, ndërsa ministrat e qeverive merrnin pjesë përmes videokonferencave.
Brenda sallës, ambasadorët lëvizin shpesh nga vendet e tyre për të konsultuar ekspertët dhe këshilltarët që ulen pas tyre, duke hyrë në debat duke kthyer anash tabelën me emrin e vendit përpara tyre. Përfaqësues ligjorë janë të pranishëm për të ndihmuar në çështje komplekse dhe, në pushime, të dërguarit shkëmbejnë edhe batuta e shqetësime personale.
“Këto gjëra duhet të funksionojnë mbi bazën e konsensusit — dhe nëse synon konsensusin, duhet t’i besosh Coreper-it për ta gjetur,” tha një diplomat i BE-së që ka marrë pjesë në diskutime, duke folur në kushte anonimiteti. “Është një vend ku mund të ndërmjetësohen kompromise. Ambasadorët janë të pasionuar në mbrojtjen e interesave të vendeve të tyre, por përpiqen të shohin edhe këndvështrimin e të tjerëve.”
Zyrtarisht, Coreper nuk është organ vendimmarrës. Por sipas atyre që kanë qenë në sallë, kufijtë janë bërë gjithnjë e më të paqartë vitet e fundit. “Nëse jemi të sinqertë, është vërtet një vend ku merren vendime,” tha një diplomat i dytë, duke argumentuar se ritmi i gjeopolitikës nuk lejon që disa çështje të presin muaj të tërë deri në samitet e liderëve.
“Ka një numër në rritje dosjesh që janë shumë politike për grupet e ekspertëve, por shumë teknike për politikanët, ku duhet të përtypim më gjatë para se të shkojnë te liderët,” tha një diplomat i tretë. “Dhe ky është roli i Coreper-it.”
Ky rol është bërë edhe më i dukshëm që kur António Costa mori detyrën si president i Këshillit Evropian në vitin 2024. Ai dhe ekipi i tij janë vlerësuar nga kryeqytetet evropiane për faktin se kanë arritur t’i kthejnë samitet e liderëve në takime njëditore, krahasuar me negociatat shumëditore të së kaluarës, duke rënë dakord paraprakisht për pozicionet kyçe mes ambasadorëve.
Në të njëjtën kohë, Coreper II — që tradicionalisht fokusohej në ekonomi, çështje të brendshme dhe marrëdhënie të jashtme — ka marrë edhe tema që më parë ishin përgjegjësi e Coreper I, i cili merret me dosje teknike specifike. Me çështje si energjia, ndryshimet klimatike dhe burokracia që janë bërë prioritete për liderët, ambasadorët e Coreper II po negociojnë edhe për to.
Një nga përgjigjet ndaj pasigurisë gjeopolitike është se Komisioni Evropian është përfshirë në fusha që tradicionalisht ishin kompetencë kombëtare, si mbrojtja dhe politika e strehimit. Coreper II ka rol kyç për të siguruar që vendet anëtare të mbajnë nën vëzhgim punën e Komisionit, pa e bllokuar atë apo pa pritur muaj të tërë për miratimin e liderëve.
“Kur po negocionim marrëveshjen tregtare me SHBA-në, kishte vazhdimisht një Coreper,” tha një zyrtar i Komisionit, duke shprehur pakënaqësi për mbikëqyrjen e shtuar nga kryeqytetet.
Por për ambasadorët, pjesëmarrja aktive në çështjet kyçe dhe shmangia e tejkalimit të mandatit nga Brukseli është pikërisht thelbi.
“Coreper ndërtohet mbi dy parime,” tha Bartol. “Besim i ndërsjellë dhe asnjë surprizë.”/Politico
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
Lini një Përgjigje