Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, dhe sekretari i përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, kërkuan që aleanca të forcojë dimensionin evropian për të ulur varësinë nga mbështetja ushtarake e Shteteve të Bashkuara. Deklaratat u bënë të martën, përpara samitit vjetor të NATO-s në Ankara.
Von der Leyen theksoi rëndësinë e bashkëpunimit të ngushtë mes Bashkimit Evropian dhe NATO-s, duke nënvizuar se ndërveprimi është thelbësor për forcimin e sigurisë së përbashkët.
Nga ana e tij, Rutte tha se NATO dhe BE kanë role të qarta dhe plotësuese: NATO merret me strukturën e komandës, aftësitë dhe standardet ushtarake, ndërsa BE me industrinë e mbrojtjes, investimet dhe rregullimin. Ai theksoi se Evropa nuk mund të vazhdojë të mbështetet te SHBA si në të kaluarën.
“Nuk mund të vazhdojmë të mbështetemi tepër te Shtetet e Bashkuara. Na duhet një Evropë shumë më e fortë brenda një NATO-je më të fortë. Për të qëndruar transatlantikë, duhet të bëhemi më evropianë”, u shpreh Rutte.
Samiti zhvillohet në një kohë tensionesh mes Evropës dhe SHBA-së, pas sulmit amerikan ndaj Iranit dhe reduktimit të pranisë ushtarake amerikane në kontinent. Në këtë kontekst, vendet evropiane po përpiqen të rrisin investimet në mbrojtje dhe të forcojnë kapacitetet e tyre ushtarake.
Megjithatë, ritmi i investimeve mbetet i pabarabartë. Ndërsa vende si Polonia, shtetet baltike dhe ato nordike kanë rritur ndjeshëm shpenzimet ushtarake drejt objektivit prej 5% të PBB-së, vende të tjera si Spanja, Belgjika, Luksemburgu dhe Republika Çeke vijojnë të mbeten prapa.
Von der Leyen prezantoi gjithashtu planet e Komisionit Evropian për të forcuar industrinë evropiane të mbrojtjes, përmes 150 miliardë eurove në kuadër të programit të kredisë SAFE dhe 135 miliardë eurove të planifikuara në buxhetin e ardhshëm të BE-së.
Ndërkohë, Rutte paralajmëroi se NATO duhet të rrisë ndjeshëm kapacitetet industriale të mbrojtjes për t’iu përgjigjur ritmit të prodhimit ushtarak të Rusisë, duke theksuar se edhe Evropa, Kanadaja dhe SHBA-ja duhet të intensifikojnë prodhimin për nevojat e sigurisë.
Qe te behet Evropiane e te mos varet nga Amerika duhen para per mbrotjen. Ka Evropa pare buxhet negativ aq para? Duhet qe Evropa te heqe dore nga perkedhelirat "sociale" dhe me ato fonde te financoj mbrotjen. Por "Nga e thena ne te bere kalon ne mes nje lum i tere" sidomos kur je mesuar per 80 vjet te luash rolin e djalit plangprishes me parate e e Amerikes.