Sa mund të zgjasë një Konklavë? Më i gjati zgjati më shumë se dy vjet, më i shkurtri përfundoi në 10 orë

28 Prill 2025, 20:19Bota TEMA

Sa mund të zgjasë një Konklavë? Më i gjati zgjati

Nga Giulia Taviani, Corriere della Sera

Nëse shikoni Konklavat e mbajtura nga viti 1900 deri më sot, do të zbuloni se kardinalëve u duhen, mesatarisht, tre ditë për të zgjedhur Papën e ri.

Ka shumë pyetje rreth Konklavit. Nga data e fillimit, një ditë midis 5 dhe 10 majit - Kolegji i Kardinalëve do të vendosë datën, e cila duhet të jetë midis ditës së 15 dhe 20 pas vdekjes së Papës - deri në datën e përfundimit. Por nuk ka asnjë mënyrë për të bërë parashikime se sa do të zgjasë. Në fakt, çdo Konklavë është e ndryshme dhe faktorë të ndryshëm mund të ndikojnë në secilën prej tyre.

Por, ndërsa nuk dihet se sa kohë do t’u duhet 138 kardinalëve zgjedhës për të zgjedhur Papën e ri, është e mundur të bëhet një vlerësim duke parë ato që kanë ndodhur vitet e fundit. Në fakt, nga viti 1900 deri më sot, Konklavat kanë tendencë të zgjasin, mesatarisht, tre ditë, me zgjedhjet më të gjata që zgjasin pesë ditë. Atë vit, 1922, u zgjodh Papa Piu XI - pas 14 votimesh. Përkundrazi, ai i Papa Françeskut ishte një nga më të shpejtët, me vetëm 5 vota dhe pak më shumë se 24 orë reflektim.

Për t’u zgjedhur, një kandidat duhet të marrë të paktën dy të tretat e votave. Ditën e parë, mund të zhvillohet maksimumi një votim, në pasdite. Megjithatë, në ditët në vijim, mund të zhvillohen deri në katër vota në ditë: dy në mëngjes dhe dy në pasdite. Pas tre ditësh shqyrtimi të pasuksesshëm, kardinalët duhet të marrin një ditë pushim për t'u lutur dhe për të zhvilluar bisedime. Pas kësaj, numërimi rifillon.

Pesë ditë dhe 14 votime

Në fakt, që nga viti 1900 ka pasur dy konklava më të gjata: e para në vitin 1903 dhe e dyta në vitin 1922.

Nga 31 korriku deri më 4 gusht 1903, për pesë ditë, shtatë votime dhe një veto perandorake të vendosur kundër Kardinalit Mariano Rampolla del Tindaro (vetoja u ndalua pas kësaj konklave), kardinalët zgjodhën Giuseppe Sarto-n, Patriarkun e Venedikut, si Papën e ri. Sarto zgjodhi emrin e Pius X.

Pas njëzet e një vjetësh, kardinalëve iu deshën edhe pesë ditë të tjera dhe dyfishuan numrin e fletëvotimeve për të zgjedhur Achille Ratti-n, Papa Piu XI. Votimet zgjatën nga 2 deri më 6 shkurt 1922.

Konklava e Piut XI hyri në histori si ajo me numrin më të lartë të fletëvotimeve, 14 gjithsej.

Konklavi më i shkurtër

Konklavi më i shkurtër i dokumentuar në histori ishte ai i vitit 1503, i cili pa zgjedhjen e Papa Julius II. Në fakt, kardinalëve iu deshën vetëm dhjetë orë për të emëruar Kardinalin Giuliano della Rovere si pasardhës të Papa Pius III, i cili vdiq vetëm pas 37 ditësh pontifikati.

Julius II mbahet mend si një nga papët më të famshëm të Rilindjes. Ishte ai që themeloi Muzetë e Vatikanit dhe Gardën Zvicerane, dhe gjithashtu filloi ndërtimin e Bazilikës së Shën Pjetrit.

Megjithatë, në historinë më të afërt ka tre Konklava që dallohen më shumë për shpejtësinë e tyre. E para ishte zgjedhja e Papa Pius XII në vitin 1939, për të cilën nevojiteshin vetëm tre fletëvotime (fakti që kishte më pak se 70 kardinalë që votonin ndoshta ndihmoi). Pastaj janë ata të Benediktit XVI dhe Françeskut, të dy të zgjedhur në pak më shumë se 24 orë (numërimi fillon që nga koha kur kryhet votimi i parë). I pari pas afërsisht 24 orësh dhe vetëm katër fletëvotimesh, të njëjtat me ato të nevojshme për zgjedhjen e Gjon Palit I, dhe i dyti pas 27 orësh dhe pesë fletëvotimesh.

U deshën tre ditë dhe tetë votime për të zgjedhur Papa Gjon Pali II. Por pse quhet "Konklav"?

Termi "konklav", që do të thotë "me çelësin", vjen nga ai që ishte votimi më i gjatë në historinë e Kishës Katolike, i mbajtur në Viterbo. Filloi në vitin 1268 dhe përfundoi në vitin 1271, pas 1,006 ditësh, me zgjedhjen e Tedaldo Visconti-t, i cili në atë kohë nuk ishte as prift dhe ndodhej në Tokën e Shenjtë për Kryqëzatën e Nëntë. Visconti mori detyrën më 1 shtator 1271, duke zgjedhur emrin Papa Gregori X.

Arsyet pse konklavi zgjati kaq gjatë duhen kërkuar në përçarjet e thella midis kardinalëve që ekzistonin në atë kohë. Në fakt, meqenëse nuk arritën dot një marrëveshje, thuhet se qytetarët e Viterbos, të lodhur nga ajo situatë, vendosën t’i mbyllnin kardinalët në pallatin papnor, duke u ofruar vetëm ujë dhe bukë dhe duke zbuluar çatinë për t’i shtyrë të merrnin një vendim. Prandaj termi "konklav", nga latinishtja "cum clave".

Në të vërtetë, i gjithë shekulli i 13-të ishte një periudhë e karakterizuar nga Konklava të gjata dhe të vështira (ai i vitit 1241, pavarësisht se zgjati vetëm dy muaj, përfundoi me vdekjen e Papës para shenjtërimit të tij, 17 ditë pas zgjedhjes, duke i detyruar kardinalët të takoheshin përsëri).

U deshën 2 vjet, 3 muaj dhe 2 ditë (1292-1294) për të zgjedhur Celestine V. Dy ditë më pak për Gjonin XXII, Konklava e të cilit zgjati nga viti 1314 deri në vitin 1316. Konklava e fundit që zgjati me vite ishte ajo e Martin V në vitin 1417, e cila i dha fund Skizmës Perëndimore (2 vjet e pesë muaj).

Zgjedhjet e gjata të vitit 1800

Pra, duke parë ritet që janë mbajtur që nga shekulli i kaluar, mund të themi se, mesatarisht, ato kanë tendencë të zgjasin tre ditë. Një periudhë kohore padyshim e shkurtër nëse e shohim vitin 1800. Në fakt, Piu VII (në detyrë nga viti 1800 deri në vitin 1823) u zgjodh pas tre muajsh dhe katërmbëdhjetë ditësh votimi.

Sigurisht, ishte konklavi më i gjatë i shekullit të tij, por të tjerët nuk bënin përjashtim. Zgjedhja e Leonit XII zgjati 25 ditë, ajo e Piut VIII 30 ditë dhe ajo e Gregorit XVI 50 ditë. Vetëm dy ditë u deshën për të zgjedhur Piun IX në 1846 dhe Leon XIII në 1878. Por këto janë dy raste të veçanta.

Për Piun IX, në fakt, Konklava filloi përpara se kardinalët e huaj të arrinin në Romë, dhe pjesëmarrësit ishin vetëm 50 nga 62 që kishin të drejtë të merrnin pjesë. Mbrëmjen e 16 qershorit, në raundin e katërt të votimit, Mastai Ferretti u zgjodh me 36 vota. Megjithatë, për Leon XIII, drejtimi ishte i qartë që në fillim, vullneti për t'u distancuar nga vitet e fundit të papatit të Pius IX ishte shumë i fortë. Kardinali Pecci u zgjodh në votimin e tretë me 40 vota pro.

Si kanë ndryshuar rregullat e Konklavit me kalimin e viteve

Gjatë shekujve, janë futur rregulla të reja që kanë modifikuar ritin e Konklavit. Nga heqja e vetos perandorake pas emërimit të Pius X, deri te kufiri i moshës i vendosur nga Pali VI në vitin 1970, i cili i pengonte kardinalët që mbushnin 80 vjeç para vdekjes së papës të votonin. Ashtu siç, përsëri falë Palit VI, ekziston një numër maksimal i zgjedhësve kardinalë - i vendosur në 120 - për të kufizuar madhësinë e konklavit. Megjithatë, ky kufi nuk është respektuar gjithmonë, siç do të ndodhë për këtë Konklav.

Duke parë normat më të fundit, Gjon Pali II në vitin 1996 përsëriti, në Kushtetutën Apostolike «Universi Dominici Gregis», përjashtimin e kardinalëve mbi tetëdhjetë vjeç, numrin maksimal të zgjedhësve dhe procedurat e detajuara për shqyrtimin, sekretin dhe izolimin e kardinalëve. Ai gjithashtu përjashtoi format e zgjedhjes me aklamacion ose kompromis, duke favorizuar votimin e fshehtë. Ndërsa Benedikti XVI, fillimisht në vitin 2007 dhe më pas në vitin 2013, bëri disa ndryshime për të forcuar nevojën për një shumicë prej dy të tretash për zgjedhje në çdo votim.

1 Komente

  1. D
    Davidi

    Po kari po. Me i gjati, zgjati.

    Përgjigjjuni

    Lini një Përgjigje