Te fundit
INTERVISTA/ "Bashkëjetesa: Nga Shqipëria mund të mësohet shumë në këtë drejtim"
19 Shtator 2014, 18:20Kulturë
TEMA
Intervistë me prof. Erich Leitenberger nga fondacioni Pro Oriente mbi vizitën e Papës në Shqipëri
DW: Shqipëria një vend i vogël, me peshë jo të madhe ekonomike dhe politike, është vendi i parë, që Papa viziton në Evropë, jashtë Italisë. Cilat janë motivet e Papës për këtë zgjedhje?
Prof. Erich Leitenberger: Ka disa motive për këtë vizitë të Papa Françeskut në Shqipëri. Nga njëra anë Shqipëria është një vend në mes të Perëndimit dhe Lindjes edhe nga pikëpamja fetare. Në këtë vend ka shumë katolikë, por edhe shumë të krishterë ortodoksë dhe shumë muslimanë dhe bektashi. Përveç kësaj Shqipëria është ai vend në Evropë, ku ateizmi i shtetit komunist ka qenë ndoshta më i forti, sepse atje në vitin 1967 gjatë regjimit të Enver Hoxhës u ndalua çdo veprimtari fetare dhe u shkatërrua i gjithë kuadri institucional i bashkësive fetare. Po ajo, që natyrisht nuk mund të shkatërrohej, është besimi në zemrat e njerëzve. Pas rënies së komunizmit ky besim u bë pësëri shumë i dukshëm në Shqipëri. Këtë e sheh edhe në kishat e shumta, që janë restauruar, apo janë ngritur të reja e kam fjalën për katedralen katolike dhe ortodokse në Tiranë dhe për shumë kisha të tjera. Ky është një aspekt i rëndësishëm dhe përveç tij ka natyrisht edhe një aspekt, që e bën veçanërisht interesante vizitën e Papës. Shqipëria është një vend mesdhetar, i cili ka arritur ndoshta më së miri që të ketë një bashkëjetesë paqësore dhe miqësore mes bashkësive fetare. Kjo është e lidhur me historinë e Shqipërisë, edhe me faktin se në familjet shqiptare i gjen shpesh të dyja fetë, sepse ka fe të përziera, që është gjë shumë e rrallë në ambjentet me përbërje muslimane. Kjo në Shqipëri është krejtësisht e mundur.
Shqiptarët vetë janë krenarë për harmoninë e tyre fetare, por kjo gjë konstatohet dhe vlerësohet edhe nga jashtë.
Mendoj se ky është një kontribut i madh, që jep Shqipëria, ky vend i vogël me një rëndësi të madhe, që jep Shqipëria për kapërcimin e problemeve të bashkëjetësës në fillim të këtij shekulli në Europë dhe në gjithë zonën e Mesdheut në fillim të këtij shekulli. Në këtë pikë Shqipëria mund t’i japë diçka bashkësisë së kombeve. Nga Shqipëria mund të mësohet shumë në këtë drejtim.
Në një kohë me trazira të mëdha në vatra të caktuara në Botë Papa do të dëshmojë përmes shembullit të Shqipërisë realitetin dhe mundësinë e bashkëjetesës miqësore mes feve. do të vërë ai ndonjë theks të veçantë?
Besoj se fjalimi i Papës në Tiranë do të ndiqet me vemendje të madhe. Dhe me sa duket në rradhë të parë në takimin me përfaqësues të komuniteteve të ndryshme fetare Papa Françesku do të vërë disa thekse në lidhje me realitetin shqiptar, traditat shqiptare, historinë shqiptare, se si mund të ndërtohet dhe si duhet të ndërtohet bashkëjetesa mes njerëzve të përkatësive dhe bindjeve të ndryshme fetare. Ndërsa në disa pika në botë, sidomos në zonën jugore e lindore të Mesdheut ushtrohet papritmas një terror i pamëshirshëm ndaj njerëzve, që kanë një tjetër fe. Këtu Shqipëria është një shëmbölltyrë tjetër shumë e bukur, një shëmbëlltyrë e bashkëjetesës kundër imazheve të frikshme të armiqësisë dhe shtypjes, siç dëgjojmë nga Siria dhe Iraku, ku njerëzit vriten dhe sulmohen nga islamistët fanatikë, sepse janë besimtarë të krishterë.
Pas viteve të ateizmit shtetëror shkatërrimit të kuadrit institucional të bashkësive fetare dhe përpjekjeve për të zhdukur besimin, a mendoni se kisha në Shqipëri është rindërtuar e ringjallur plotësisht?
Mendoj, se interesant është se megjithë shkatërrimin total të të gjitha strukturave të kishës nga regjimi komunist rindërtimi i kishës ka ecur relativisht shpejt. Kjo lidhet ndoshta shumë me faktin se në zemrat e njerëzve besimi nuk u shua kurrë. Atë nuk mund ta tregoje jashtë, po ai nuk ishte shuar, ky është një aspekt. Tjetri është se në Shqipëri më fort se në shumë shoqëri të tjera postkomuniste kanë ndihmuar kishat e tjera. E kam fjalën për kishat nga Italia, nga ku kanë ardhur në Shqipëri shumë priftërinj dhe sot shohim në Shqipëri shumë fryte interesante të rindërtimit.
Unë kam qenë para disa javësh me disa kolegë gazetarë nga Austria në Shqipëri dhe ne ishim shumë të impresionuar si në Tiranë edhe në Shkodër për praninë e Kishës si dhe për aktivitetet sociale të katolikëve në punën e rindërtimit shpirtëror dhe për përpjekjet e njerëzve për të jetuar besimin e tyre në jetën e përditshme me gjithë vështirësitë materiale dhe sociale.
Fotografitë 40 martirëve të besimit janë vendosur tashmë në bulevardin Dëshmorët e Kombit në pritje të Papës. Papa do të nderojë martirët e kishës katolike, që jetoi një persekutim të madh gjatë regjimit komunist. Çfarë do të thotë për kishën dhe shoqërinë shqiptare nderimi, që i bën Papa sakrificës së tyre.
Mendoj se martirët janë dëshmi më e fortë e Ungjillit. Ne jemi thellësisht të impresionuar në Shkodër nga fotografitë e martirëve, që mund të shohet atje në kishën françeskane. Dhe historitë, që kemi dëgjuar edhe prej dëshmitarëve për martirizimin e priftërinjve, laikëve, grave dhe burrave të cilët janë vrarë nga komunistët për shkak të besimit të tyre fetar, sepse ata nuk pranuan të mohojnë Krishtin. Dhe unë mendoj se ky martirizim rrezaton edhe sot dhe mahnit pikërisht të rinjtë, dhe ky është një mesazh, që Papa Françesku do t’i përçojë kishës botërore nga Shqipëria.
Është folur këto ditë mjaft për sigurinë e Papës. Shtypi italian citonte ambasadorin irakian nëVatikan, i cili ka shprehur shqetësime të mëdha për sigurinë e jetës së Papës. A ka arsye për shqetësime?
Për fat të keq jo vetëm në Shqipëri dhe në Kosovë, por edhe në shumë vende të tjera evropiane, ka të rinj që janë influencuar nga përfytyrimet e çmendura të islamistëve dhe e lënë veten të përfshihen në këto agresione të papërfytyrueshme, që kryejnë islamistët sidomos në Siri dhe në Irak. Por unë besoj se siguria e Atit të Shenjtë duhet parë me qetësi, siç bëri të ditur edhe at Lombardi zedhënësi i shtypit i Selisë së Shenjtë në prezantimin e programit të detajuar të udhëtimit. Papa Françesku nuk do të influencohet nga thashethemet dhe hamendjet. Ai do të vijë si mëkëmbës i Krishtit në Tiranë thjeshtë për t’i sjellë njerëzve të këtij vendi lajmin e mirë të Ungjillit.
Zoti Leitenberger, ju jeni zëdhënës për shtypin i Fondacionit Pro Oriente, që punon për kapërcimin e përçarjes ndërmjet kishës katolike dhe ortodokse. Cili është vlerësimi juaj për bashkëpunimin e kishave në Shqipëri?
Unë si zëdhënës për shtypin i Fondacionit Pro Oriente, që mbush këtë vit 50 vjetorin, jam natyrisht shumë i interesuar për faktin se detyra jonë është të lehtësojmë dialogun jozyrtar mes kishës katolike dhe ortodokse, që ai të zerë vend edhe në Shqipëri dhe unë gjatë udhëtimit tonë të fundit në Shqipëri kam krijuar përshtypjen, se ka afrim dhe miqësi edhe në mes të përfaqësuesve të kishave të krishtera, se ndërmjet katolikëve dhe ortodoksëve ka një bashkëpunim të mirë në besimin e përbashkët te Krishti./DW
15 komente në “INTERVISTA/ “Bashkëjetesa: Nga Shqipëria mund të mësohet shumë në këtë drejtim””
Lini një Përgjigje
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
BASHKEJETESA……..!!!!!!!!!!
me pyete mua Papa,ne dua te ”bashkejetoj” me nje sunit…!!!??
sunit + xristian= problem……
kokshpulle-ne Shqiptareve na lidh gjaku, gjuha, tradita e vetedija si Shqiptare. Na ka ndare deri diku krahinizmi e feja ashtu sic ne cdo popull tjeter, por kurre deri ne piken e konfliktit apo te shfarosjes se vellezerve te nje gjaku qe I fallen nje feje tjeter.
Rraca greke e serbe gjithashtu ne histori kane pjese te kombit te konvertuar ne fe tjeter, por a e di se cbene ata me vellezerit e tyre te gjakut qe u konvertuan? Greket I shperngulen nga Greqia gati 1 million ne shkembimin e madh te populsise.
Serbet benne luftra te vjetra e te reja mes rraces se vet me vellezerit e gjakut qe kishin fe tjeter.
Toleranca fetare ne trojet Shqiptare megjithe mentalitetet e ndryshme ka respektuar elementin me thelbesor; gjaku nuk behet uje dhe vellau ne gjak ka te drejten te bashkejetoje e te ndaje t enjejtin atdhe pamvaresisht cfare beson.
Ju perzute nga shtepite e tyre 1 million grek qe ishin konvertuar ne mysliman ne fillim te shekullit te kaluar. Serbet vrane e shfarosen krahina te tera me serb te konvertuar.
Qyteterim nuk eshte inventari I gureve antik. Qyteterim eshte te mos kesh inventar gjakderdhje se zoti jot te duket me I mire se zoti im.
Greket e Serbet shfarosen pjese te kombit te tyre keshtu qe mos na bej gerr-gerr si gramafon I prishur. Fakti qe shan pa pushim e vjell urrejtje e prap ke hapesire te dhjesesh pa censure eshte nje shenje tjeter tolerance. Shko e shaj mjekrroshin me fustan tre zi ne Greqi e te shohim sa tolerant do jene vellezerit e tu grek.
BASHKJETESA nder Shqiptare perkthehet VDIS NGADAL .
A s’po vdesin ngadal shqipkaret ???
Me bashkejetese IDIOTI musliman ,kupton te drejten e tij per te shkaterruar vrare vjedhur tradhetuar degjeneruar gjithcka ne ate shoqeri dhe pasi i ka bere gjate gjithe historise kto poshtersira ndaj jo vetem gjysmes tjeter krishtere dhe nepermjet ksaj gjithe Shqiperise (mjafton te shofesh sot se ne cfar gjendje ndodhet shoqeria shqiptare vs asaj ballkanike mos ta krahasojm me ate europiane ) .Dhe pasi nuk ndalet asnjiher ne marrezine e tij genetike si shkaterrues i civilizimit kudo ai shkel e shfaqet ,per ironi te qenies njerezore vazhdojn akoma sot mbas gjitje ktyre poshtersive ,si nji qeneri e organizuar per lehje ne kore ,me sumen ne vend te surratit ,cirren per bashkjetese !!!
O tempora o mores !!!
Imagjinoni se cfar kuptojn kto qenie me bashjetese .
lere mucin se vjen ere amon.
kokeshpull qenke edhe ti.
Pale, po na perdor dhe latinishten duke psheretitur; O tempora o mores! Kur del nga ty tingellon bosh.
Shqiptari nuk vdes ngadal. E kunderta -ngadal eshte fuqizuar per marazin tend. Jane 5-6 million ne Ballkan qe po behen gjithmone e me te ndergjegjshem per fatin e perbashket. Nuk esht eme enderr eshte project ne realizim.
Dhe bashkejetese pikerisht e do te thote me jetu bashke.
Nuk ka patur e nuk do kete lufte civile mes shqiptareve sic u shfarosen greket me njeri tjetrin ne 45-49. Ku I hapnin barkun njeri tjetrit me bajoneta. As nuk do nxjerrim nga Shqiperi njeri se kuj zoti I falet sic beri Greqi me popullaten muslimane-greke.
perzuri 1 million greke nga vatra e tyre se I faleshin nje zoti tjeter.
bashkejetese ka kudo ne shqiperi, ateist, musliman, katolik, ortodoks jetojen bashke, si fqinje, si kolege, si bashkefamiljare, martohen, shumohen pa ndonje problem.
O Tempora O Mores eshte me me kuptim ne gojen e nje Sqhiptari ta thote kur degjon perralla nga fqinjet, ose bastardet e tyre te mbetur rrugeve te Sqhiperise.
Si nuk u lodhet njiher me te tilla pordh mer amon .
E shndruat Shqiperine ne nji hale dhe perseri keni pafytyresine si ajo kurva qe i thot tjetres – te ndershmes kurve edhe puna juaj e dobicave te dovletit .
Per cfar karin bashkjetese je duke fol o trungje te kalbur ?
Ate qe ju shkaterroni gjithe shqiperine dhe pjesa tjeter ben sehir ?
E gjitha kjo i ngjan nji Ironie qe e perdorin qellimishte te huajt ,duke u tallur me shqiptaret .
Bashkjetesa ka nji nji kuptim shume shume me te gjere se pordhet tuaja te medha qe ju shqyen poturet tuaja te pafytyresise njerezore .
Ju shkerdheheni me te huajin dhe kapeni me presh ne dore ,dhe e mohoni sy per sy . Ju vrisni vllain ,mikun shokun ,dhe sju ben aspak pershtypje .Ju tradhetoni vendin ,mikun,shokun ,cte keni pran kur eshte fjala per interes ,kur paraja sprucon trut tuaja ,dhe ju sikur mos te ndodhi asgje keni surratin tuaj prej majmuni cirku te beni salto mortale dhe buzeqeshur si te kishit bere dicka normale .
Ju jeni geni anticivilizimit jeni geni shkaterrues i ktij kombi ,ksaj shoqerie qe per shekujsh e vuajn ashtu si edhe sot gjysmat tjeter e shqiptareve ,qe ju mban juve per shqiptare,qe vuajn dhe kane viktimizuar jeten e tyre ,te ardhmen e tyre ,sepse jeni ju ata shkaktaret e pafytyre te ksaj bote idiotesh . Dhe kjo na qenka “Bashkejetesa” ????????!!!!!!!!!!!!! – Qenka Bashkjetese ,qe gjysma e shqiptareve te sakrifikoje jeten te ardhmen sepse ne kte vend gjysma tjeter njeh vetem dhunen ,vrasjen tradhetien maskarakkikun ,nuk ndjek asnjii rregull te jetes ,asnji principe njerezor ,nuk rrespekton ligjet ne shoqeri ? Nqs ju bestiale ,kuptoni bashkejetesen me shqiptaret ,duke lene gjithe kohen te lire idiotesine tuaj mbi jeten e tyre ,kjo do ishte e pranushme per boten muslimane ,por jo per kte shqiptare . Me bashkejetese nuk kuptohet babilonia fetare ,por rrespektimi i rregullave dhe ligjeve ne nji shoqeri ,te qenit fair me njeri tjetrin ne cdo maredhenje, gje te cilen juve sdo tju mjaftonin shekuj meradhe ti kuptoni . Kjo bashkjetese eshte nji bashkjetese ne kurris te pjeses tjeter te shqiptare ,nji abuzim me termin e vertet te asaj qe do te nenkuptonte bashkjetesa. Bashkejetse ka ne Zvicer midis popujve te ndryshem qe jetojne atje te bashkuar ne nji shtet ,pa dominuar dhuna e njerit mbi tjetrin ,por fair per te gjithe . Le qe sja vlen me diskutu me trungje si ju ktu . Juve ju mungon ajo pjes e trurit te kuptoni se cdo te thote bashkejtese vertet .
me vjen keq qe nuk te ndihmoj dot nga kompleksi qe ke.
je zene si lepuri ne leqe. te vuaka shpirtiu qe jeton mes Shqiptaresh.
bashkejetese eshte mos imponohesh me nderrim feje, emri, idenditeti, klture sic imponohen me arrogance rracat e kpompleksuara kur nihen te fuqishem.
e kane provuar imponimin ndaj nesh Serbet e Grket kur jane ndjere te fuqishem- dhe kane zbuluar inferioritetin e tyre dhe komplekset e brenshme.
bashkejetese eshte pikerisht me vujt e me gezu nen nje cati
jo si fqinjet qe e duan catine vetem per nje grup.
hajde shnet tani mos na bo shum teori se realiteti eshte relitet.
Shqipot nuk kan luftu njeri tjetrin per fe e perendi. kjo quhet bashkejtese fetae.
Sikur ti kurseje vetes nji “lexione” te tille,te pershtatshem per nji stan primitive mbi Bashkejtesen ,do ti vije ne ndihme vetes tate,me beso .
SAKT,file mou Noc,keta jane te pafytyre,jane specie e vecante!
Dy ”byrazere” jetonin ne nje shtepi me dy hyrje.
Njeri sunit e tjetri xristian.
Suniti:Kemi ”shkuar” o byrazer!
Xristiani: Kemi ”shkuar”,se kam bere une si ke dasht ti…….
O pallle flitet per shqiptaret! Jo per sunitet turq dhe minorancen e minorietit si puna jote. Ju te dy paleve sju pjerdh njeri edhe pse doni ti jepni vetes me shume rendesi se sa keni. Ti bie fjala te ka shkerdhyer gjyshen beu mysliman i fshatit dhe gjyshja te ka edukuar me urrejtje per te tjeret. Po je thjeshte nje rast fatkeq. Beji nje nder vetes! Shko bej analizen e ADN-se dhe do shohesh se cfare zifti te rrjedh nder vena. Pas kesaj nese te ka mbetur 1% burreri (gje qe eshte shume e veshtire ne rastin tend) mund tja heqesh vetes nga zhgenjimi e me kete rast shpetojme te gjithe nga nje idiot si ty!
Greket te shkojn ne Greqi edhe ska asni problem ne shqiperi ne pikpamje Bashkjetese.
Bashk merrni Gabelet percares. Edhe fal Enverit esht kjo tolerance edhe bashkjetese, se nuk ua la ti ngren kokat gabel si tourkofagos, adriatik, enter, janullatos , Sali Berish Vucidoli , shoqata Vehabiste te bejn percarje mes Kombit me inteligjent ne ballkan. Do ishte ber Shqiperia ndryshe si Qerbelaja ose Belfasti i irlandes se veriut
Serbet qe i njoh ne Gjermani edhe ne Zvicer shpesh her kan shprehur qe, kan zili Shqiptaret per mosperfilljen e fejes, nese esht shqiptar.Interesant si nuk u ha palla sa mir din t shkojn me njeri tjetrin Kosovaret e prizrenit , gjakoves pambarsisht feve..
24 vjet bashkejetse shembullore me sali krimin !
Pikerishte kte lloj “bashkjetese ” na duartroket Bota e huaj e tallet me ne .
Ah mer trukak.
a e dini pse jan ‘tolerant fetar’ shqiptart?
sepse jan t pafe.=t pabes=debila=kriminela=bythqima…
Kjo pjes e shoqirise arrnaute kane konceptet e veta mbi Bashkejtesen lol ?
Dhe me e bukura eshte ,kur ky botkuptim mentali shkerdhatash te trasheguara brez pas brezi ,qe si trauma perdhunimi vibrojn dhune ne kafkat e selam(h)aleqve shqipcare ,duartrokitet-orgazm(h)ale nga masa,
e orgjis demokratike , apo ndryshe pershkruar ,
si gjallesa te frustruara qe kendojn ne grupe hip-hop-qensh rrugace.
Pra referuar Realitetit shqiptare ,pare me syt e njerezimit ,ajo qe shitet si nji Bashkjetese nuk eshte gje tjeter se nji Pseudobashkjetese ,
nji abuzim i turpshem i logos njerezore .
Sepse i keni then gjithe jetes mutit – buke prandaj perfundoj ktu ku eshte Shqiperia .Dhe sekur mos te mjaftonte kjo ,
qe era e atij muti ,te ndihet aq aktual ne hundet e shqiptareve ,
nuk mungojn as profumet e pordheve te te huajve ,per te cilet ne shqiptaret i shijojme me aq kenaqsi ,sy mbyllur ! Ah..”c’far era vjen bashkjetesa ” !!!