Te fundit
Në gjyq për...monumentin e Skënderbeut
3 Shtator 2015, 16:16Kulturë
TEMA
Që prej vitit 1968, kur monumenti i heroit kombëtar, Skënderbeu, u vendos në qendër të Tiranës, imazhet e kësaj vepre të kthyer në simbol kanë qenë shoqëruese jo vetëm të ndryshimeve të kryeqytetit, por edhe të dhjetëra fotove që shumëkush mund të ketë shkrepur aty.
Por, përdorimi i imazhit të këtij monumenti në pasaportën biometrike pa marrë lejen e trashëgimtarëve të skulptorit të popullit Odhise Paskali, ka hapur siparin për një proces të rrallë në Gjykatën Civile.
Vajza e skulptorit, Floriana Paskali, kërkon dëmshpërblim nga shteti shqiptar me kërkesë-padinë kundër Ministrisë së Brendshme, Këshillit të Ministrave dhe Ministrisë së Financave, raporton TCH.
Sipas paditëses, që përfaqësohet në gjykim nga avokati Thimio Kondi, riprodhimi i kësaj vepre është kryer në formën e grafikës në pasaportat e reja biometrike që u janë shitur shtetasve shqiptarë, ndërkohë që është shkelur ligji për të drejtën e autorit.
“Kjo vepër artistike është riprodhuar në pasaportat biometrike. Nuk është marrë leja e trashëgimtarëve dhe kanë të drejtë tashmë të përfitojnë dëmshpërblimin përkatës, pasi e drejta e autorit mbrohet deri në 70 vjet pas vdekjes. E drejta e autorit mbrohet me ligj”, shpjegon avokati.
Ja ku është abuzuar me ligjin sipas qëndrimit të paditësve: “Ligji e përcakton qartë ku lejohet dhe ku jo përdorimi i një vepre artistike. Nëse bën një foto dhe e vendos në ambient personal, nuk ka problem. Por, nëse nga kjo foto nxjerr fitime, kemi shkelje të së drejtës së autorit. Në këto raste, duhet leja e autorit apo trashëgimtarëve”.
Në seancën e zhvilluar nga gjyqtarja e çështjes Brunilda Kadi, ju la kohë palës së tretë, Avokaturës së Shtetit, të jetë e pranishme.
31 komente në “Në gjyq për…monumentin e Skënderbeut”
Lini një Përgjigje
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
Me respekt , pse?
Odhise Paskali eshte idhulli im nga pikpamja artistike, por ai ka marre nje rroge si gjithe te tjeret ne ate kohe dhe nuk eshte pronar i kesaj vepre ashtu si dhe gjithe te tjeret ne ate sistem.
C’do themi per arkitektet qe projektuan diga? C’do themi per kimistet qe vune ne jete fabrika e kombinate? Po per gjeologet qe kane gjetur nafte e minerale qe na kane mbajtuar me buke (sidomos ne ato kohe)? Po per projektuesit e hekurudhave etc etc etc
Artisti meriton respektin tone me te madh po pasardhesit po tregohen oportunite egoiste dhe te pa-aresyeshem.
Shko mor tyte! Krijimtaria artistike mbrohet nga konventat nderkombetare te cilat shqiperia i ka ratifikuar ne 92.
Shteti shqiptar nuk e njihte pronesine intelektuale deri ne 91. Deri atehere autori ishte rogetar teknik, dhe as shteti as partia nuk ja morren te drejten e pronesise per ta shfrytezuar as atehere as tani! Pra sot e drejta e paleshuar eshte akoma e autorit! Per me teper Konventa e Bernes gezon te drejten e retroaktivitetit qe prej krijimit te saj qe prej 1871, kurdo qe ta ratifikoje nje vend. Pra duke e ratifikuar shqiperia ka njohur post faktum kete te drejte e cila ose kalohet me akt formal leshimi (qe allbanistani nuk e ka per asnje veper artistike te krijuar nga 46-92) ose trashegohet! Nga ku rrjedh e drejta e familjes Paskali. Pa llogaritur qe kjo veper po shfrytezohet e po gjeneron fitim sot!!!
Kto prrallat staliniste jo i perket popullit jo po partise, tregojne vetem injorancen dhe mediokritetin qe po shkaterron kte vend dita dites!
Turp
Po e kane regjistruar te drejten e autorit ne nje nga zyrat lokale apo nderkombetare qe mbajne bazen e te dhenave te te drejteave te autorit, i kane te gjitha shancet per te marre demshperblim.
Po qe se nuk jane te regjistruar dhe u kujtuan tani, pas pilafit opinga u takon. Por ka edhe nje skenare te trete korrupto Gjykatesin sepse francezet e pashaportave jane te huaj ketu dhe nuk korruptojne sot.
Pse flet kot, kur nuk di gjë?
E drejta e autorit nuk rregjistrohet, ajo ekziston prej momentit të publikimit të veprës.
Markat rregjistrohen.
PLEPISTES BRUNILDA
Para se te gjykosh me metrin tend te gjetheve te plepave tek Shkembi i Kavajes, kete idiotizem te tyryfyçkeve te turnit, ne daç quaji Floriana e ne daç Thimio, futja nje te lexuar historise se ketij vendi, qofte edhe ne nje nga botimet e sholles fillore.
Odhise Paskali, ne te gjalle te tij, nuk mori pelqimin per te derdhur ne bronx Gjergj Kastriotin, nga Kruja, as nga vete ai (mos u gajasni !) e as nga me dhjetera trashegimtare te tij te shperndare ne te kater anet e botes. Nje te tille me rastisi ta takoj ne New York, ishte mjek. Te tjeret, i gjen te rrjeshtuar qe nga koha kur vune kemben ne Itali, pas vdekjes se heroit kombetar, e deri ne ditet tona, ne “pemen gjenealogjike” te Kastrioteve, ne kete faqe online: http://www.castriotascanderbeg.it/albero-genealogico/11-linea-antica
Dhe mos pretendo te te sjellin vetem nje çertifikate te noterizuar me “lirishmeri perdorimi”, duhet te bien dakord te gjithe trashegimtaret e Kastrioteve, qe, ironia e ketyre mazllumeve te koheve moderne, kerkojne haraçin mbi nje veper te paligjeruar, nga ata qe jane pas’ardhesit e Gjergjit kombetar.
Me qe behet fjale per te vdekur, te gjallet e Kastrioteve duhet te ngrejne padi ndaj te gjallerueres se Paskalit, per grabitje imazhi, me qellim perfitimi te paligjeshem.
Po ty moj plepiste e Gjykatizuar nuk te shkon ne mend t’u tregosh deren, apo me mire dritaren e gjykates me nje shqelm bytheve ketyre surrogateve qe ju mbajne me bulmetin e korrupsionit skandaloz. Mendohu mire para se ti japesh te drejte jashteqitjes greke Thimio Kondi dhe te lulezuares se tij Floriane.
Nuk mund te tallesh me nje popull te tere, sepse ne fund te fundit, parate qe mund te te shkoje ne rradaken tende t’ja dhurosh ketyre kermave te shkerdhatokracise, do i paguajme ne. E ne memorien e kemi mizerisht te zhvilluar, per fatin tend te keq.
z ibaba
po odhise paskali i mori leje gjinit qe i beri skulpture babes tij gjergjit????
ky skulptor nuk e nxorri nga krijimtaria e tij kete monument atij ju urdherua qe ta kryente kete veper cka ketu per te mbrojtur , cmendoni odhisea e beri gjate nates me koken e tij dhe ja dha shqiperise dhurate ne mengjes????
skenderbeu nuk privatizohet me pare ja arrini te privatizoni shqiptaret
nje vere e famshme franceze ka vere shqiponjen dykrenare shqiptare si simbol po ashtu dhe nje stilist ne brazil kush do i kerkoje te drejten ketyre mos valle vajza qe qepi shqiponjen e ismail qemalit ????
shkoni ore budallej punoni se ska bythe vici
Bravo!
Bastardet e “terapise se shokut” si peshtyne mbi kedo qe kishte ndertuar me djerse dhe gjak per 50 vjet pa asnje shperblim privatizuan gjithcka per 2 aspra.
Eshte nje gjygj NORMAL . Ska asnje gje ANORMALE . Ne nje vend EUROPIAN . Por perpara Shteti udhehiqej nga nje kope MALOKESH .
ike mo kafshe e bute
Por kjo nuk eshte veper vetem e Odise Paskalit , por dhe e Andrea Manos dhe Janaq Pacos . Gjithsesi ai qe njeh ligjin duket te jete familja e Paskalit dhe shume mire ben qe hedh ne gjygj shtetin .
Gjithcka per te nxjerr lek!
Me fal por nqs do ishte shperdoru do i jepja te drejte zonjes ne fjale por ky simbol eshte tek pashaportat tona,pra tek te qenit shtetas SHQIPTAR!
Shoku, shqiponja e flamurit është pronë publike.
Realizimi i veprës nga skulptori është krijim i tij, dhe prandaj ai ka të drejtë të pyetet nqs qeveria fiton lekë me një vepër të tij.
Nuk eshte “Krijim” I tij,por riprodhim i 1 figure historike mbi te cilin autori nuk gezon Ekskluzivitet.
Por,muhabet ortodoksesh.Thjesht sa me bo 1 dore pare pa ju djersit bytha.
E vertete, deri 70 vjet pas vdekjes se autorit ekziston e drejta e autorit per disa lloj krijimesh ne disa shtete, ne dore te autorit krijues, kur kjo e drejte nuk eshte blere nga nje pale tjeter. Por ne kete rast ligjet e kohes se monizmit nuk jane apeluar, por vetem ndryshuar aty-ketu-atje. Pra duhet bazuar ne ligjet e kohes kur eshte bere vepra, nese ky ligj ben zot te mallit institucionin perkates ku ka punuar krijuesi dhe qe e ka paguar per punen krijuese (shtetezimi i gjithshkaje asaj kohe), apo lejon vete krijuesin edhe pas dorezimit te vepres se krijuar si zot te krijimit te tij!?. Juristet ia gjejne fillin kesaj pune, sidomos pasi te mbushin ca xhepat.
Mirë e kanë bërë që i kërkojnë shtetit dëmshpërblim.
Do jetë intersant përfundimi.
Kufizim vepruese
Veprat publike nuk mund te ruajne apo trajtojne imazhin sic po kerkon te beje parà zonja Paskali. Ne se vepra eshte e zonjes Paskali perse nuk e con ne shtepi te saj ?
Pyetja eshte: A ka qene ne fuqi i njejti ligj kur eshte perfunduar vepra? Kush i zoteronte te drejtat e vepres ne ate kohe?
Ky gjyq nu behet per para,por tej ketij gjyqi gjykohet nje periudhe historike e tere.Ne se vertet familja Paskali kerkon te perfitoje nga e drejta e autorit,sa te tjere krijues ne fushen e artit dhe te shkences do te pretendojne per te tilla gjera?Ne se ligji per te drejten e autorit ka dale ta zeme ne 92-shin,eshte ne themel te nje shoqerie demokratike qe ligjet qe miratohen nga kuvendi hyjne ne fuqi 15 pasi publikoihen ne fletoren zyrtare,dhe se;ligji ka fuqi paravepruese,ose e thene ndryshe:Ligji ka fuqi nga momenti i daljes e mbrapa,cdo gje qe ka lidhje me permbajtjen e ligjit nuk preket nga ligji ne se nuk ploteson kushtin kohor.Perse keshtu?
Sepse natyra e ligjit nuk mund te jete e tille qe: Nje ligj qe del sot te me denoje mua per nje shkelje qe kam bere dje!E kuptoni se cdo te ndodhte ne se do te ishte ndryshe?E gjithe shoqeria dhe veprimtaria e sotme do te bllokohej sepse neser mund te dale nje ligj qe me denon mua per ate qe bej sot,veprim qe ne ligjet e sotme nuk denohet.Kjo eshte kontradikta,ky eshte edhe thelbi i te gjitha shkeljeve qe jane bere keto 25 vjet,ku parimi i me siperem eshte shkelur.Ne fund dua te them se vepra e te madhit O.Paskali nuk blihet me para.Shteti mund te nxjerre nje ligj qe vepra te caktuara me impact te madh ne historine e vendit mund te shperbleje autoret dhe trashigimtaret e tyre.
Trashgimtaret e Odise Paskalit duhet ti kerkojne shqipetareve dhe te huajeve qe shikojne, fotografojne apo filmojne e vrojtojne permendoret e Skenderbeut te vendosura ne sheshet e Shqiperise para sipas ligjuit per te drejtes se autorit.Biles kjo te pagese te shtrihet ne kohe qe ne momentin ne jane vendosur ne keto sheshe.Kjo pasi e bija e Odesese ka per te mbajtur me leke edhe burrin e dyte te cilin e ka 20 vjet me te ri nga vetja .Per hajr ju qofte se turp nuk kane pasi kete shtet e kane mjelur si me e pase lope private.
Babezi allashqiptarce . Duan para nga oxhaku.
Nuk e merrje me mend qe Thimio Kondi qenkerka ne kete nivel te ulet. Çfare jane keto budalliqe. Mori pagen e shtetit Odhise Paskali, shtepine ja dhe shteti, Studion mbi te gjitha shteti, format dhe bronxi i shtetit. E ku ka ketu autoresi per para e per te drejte gjobe. Domos qe autoresi ka, por ky autor ishte i paguar dhe ketu u nda pune. U pagua edhe kur nuk punonte me leje krijimtarie, punonte ne studio te shtetit, me energji, uje e cdo send te shtetit, kishte ndihmes nga shteti etj. Keto persona per mendimin tim duan drurin ne vend te parave te autoresise.
Te ngrihet tani fjala vjen Farudin Hoxha, para per Hidrocentralet, e te tjere e te tjera.
Të drejtën e saj po kërkon Familja Paskali,bile-bile unë jam i mendimit jo vetëm për veprën në Tirant por dhe atë në Kurjë,Shkup,Prishtinë dhe kudo tjetër,bile-bile dhe për praninë e Heroit nëpër kartmonedha.
Bravo tiku komenti jot i perpikt. Ky esht fundi shqiptar po ça fen e nans tyne lypin per autorin çfar pjelle te keqe paska lan mbrapa skulptori i madh ODHISE PASKALI me vjen keq
Çfare jane keto Paskala Thimio etj. Skenderbeu eshte shqiptar bile puro sepse eshte me origjine nga Veriu.
Floriana Paskali asht e mire dhe kerkon qiqra ne hell se e shtyn burr leshi qe ka don me rrjep shqiptaret dhe imazhet. Turp cfar, je tu kerku u tutkune
Merrni fryme lirisht dhe pushoni gjyqet qe i vazhdoni qe prej 20 vjetesh.
Doni lek hajduce ndaj shtetit. Mos e turperoni me gjigandin Odise Paskali
Vertetohet dhe nje here ajo qe ndodh zakonisht,artistet e medhenj meqe jane shume te pasionuar me artin nuk kane shume kohe per familjen,prandaj femijet e tyre zakonisht nuk kane personalitet te shendetshem.
Une marr Da Vincin dhe e paguaj te me beje nje portret, portreti eshte i imi, prona ime, e shes, e riprodhoj,e djeg e bej cte dua. Nese me vjen djali a vajza i marr me shqelm bytheve,dhe i padis per shqetesimin, dhe u marr edhe qindarkat
Po ligji është për të drejtën e autorit dhe jo të atij që e ka prodhuar. Që një vepër të shifte dritën e diellit në ate kohë duhej që një komision teknikësh ose specialistësh të atij profesioni ta shikonte veprën të jepte sugjerime dhe urdhëronte që të bëheshin këto ndryshime. Pra ideja dhe vepra finale ishte e një grupi të tërë pune dhe jo e një njeriu të vetëm. Në fund vepra pasi dilte në dritë ishte pronë e institutit të monumenteve të kulurës që i paguante edhe gjatë kohës që pinin kafe apo bënin llogje rrugëve. Këdhyu që kjo kërkon një mut sepse ajo është pronë e tjetërkujt.
Nje injorance e madhe vihet re nga nje pjese e komenteve! Ai skenderbe eshte totalisht pronesi intelektuale e Odhise Paskalit! Firma u shet Shqiptarve pasaportat me te shtrenjta ne Europe! E drejta e perdorimit duhej marre nga familja dhe.
Skenderbeu nuk eshte prone e asnjerit, por e te gjithe shqiptareve. Odhise paskali, me gjithe respektin, ka bere monumentin ne kale ashtu si eshte dhe ne Kruje, Prishtine apo Shkup, Itali apo Belgjike, por nuk e ka çpikur ai Skenderbeun ne kale. Eshte nje nga budallalleqet e kohes injorante kjo kerkese. Megjithate le te luftoje mbase korrupsioni ben punen e tij. Odhise Paskali nuk ka pronesi mbi Skenderbeun, se pastaj duhet qe ashtu si ka permendur komentuesi i pare , te kene te gjithe inxhineret apo specialistet mbi ato qe kane projektuar e ndertuar dhe shtetit i ngelet vetem bilja e Sali Berishes, ndersa shqiptareve te ikijn nga Shqiperia se nuk kane te drejte te jetojne aty. Flisni mendjes se u bete jo vetem gazi botes, por dhe simboli injorances. Vetem nje diktature ua bie mendjen dhe nje here ne vend.
Ore ignorantes. Mos u ngaterroni me ligjin e kohes kur eshte krijuar vepra sepse sipas logjikes,as pronat nuk do ktheheshin,as burgu politik nuk do quhej i tille e keshtu me radhe te gjitha.
Ati yne qe je ne qiej,mbana gojenkkur s’kemi c’flasim!