Edhe pse tashmë kanë kaluar 26 vite nga rënia e sistemit diktatorial, ish- të përndjekurit janë në betejë të vazhdueshme për të zbuluar se çfarë ka ndodhur me të shkuarën e tyre. Kush i tradhtoi besimin? Pse u dënuan? Cilat ishin rrënjët e komunizmit?
Në një rrëfim të sinqertë për gazetën “TemA”, Bujar Sala, ish – i burgosur politik, tregon historinë e jetës. Në sytë e tij duket se mllefi i grumbulluar gjatë kohës së vështirë të burgut, është zbehur ndjeshëm.
Ajo që vijon të kërkojnë sot edhe pas kaq vitesh është e thjeshtë: Të mësojë se kush ka vendosur për fatin e tij.
“Cili do të më ketë spiunuar? Po nga shokët tanë të burgut ka pasur spiunë? Do të ketë qenë vërtet i përndjekur ky në atë kohë apo ka ardhur si kërpudhë pas 90’-tës?” Këto janë disa nga pyetjet që nge Bujar Sula që në krye të bisedës sonë.
Tiranasi i vjetër sjell një pjesë të detajeve që nga momenti i vendosjes së prangave edhe deri ditën që la qelinë.
“U burgosa për motivin se doja të isha i lirë. Nga aq sa kisha parë dhe dëgjuar prej të parëve, e dija se si jetonte bota dhe se si jetonim ne. Për këtë arsye rreth 2 vite nisa të shkruaj trakte që t’i hapja sytë njerëzve për t’i treguar se si po mashtrohen nga propaganda. Letrat i hidhja ku të mundja, në autobusë, në stola, përpara kryeministrisë etj. Në fillim, sigurimi e pati të vështirë të binte në gjurmët e mija pasi mendonte se këto trakte i shkruante një njeri me shkollë dhe jo një shofer si puna ime. Kjo nuk zgjati shumë. Që prej momentit kur agjentët nisën të dyshojnë, nuk kam mundur të fle më kurrë gjumë pasi ata ishin kudo ku isha unë,” rrëfen Bujar Sula.
62- vjeçari sjell në kujtesë përndjekjen që i behej nga punonjësit e sigurimit të cilët e shihnin edhe nga vrima e çelësit.
“Më vjen në mendje kur u zgjova një natë disa ditë përpara arrestimit dhe pashë dy veta mbi një taracë që vëzhgonin apartamentin. Edhe një komshiu im shfaqte sjellje të çuditshme, vështrime dyshuese, lëvizje të çrregullta. Atëherë ndjeva për herë të parë rrezikun dhe prisja momentin e arrestimit. Pas disa ditësh xhipi i sigurimit frenoi para këmbëve dhe më arrestoi në sy të djalit tim të mitur. Nuk e harroj kurrë atë skenë pasi isha duke e ushqyer me disa arra kur ata pamëshirshëm më kapën prej leckash dhe më goditën para të qarave të tij. Kujtoj që momentin e arrestimit një nga shoqëruesit më pyeti egërsisht: Ti je ai që na ke lënë për dy vite të flemë nëpër avlli dhe degë pemësh?” tregon shoferi.
Ai i ka ende të freskëta torturat e burgut pasi siç thotë, i vinë shpesh herë në mendje ulërimat nga dhimbja.
“Unë kam qenë i dobët fizikisht, por kjo nuk i pengoi xhandarët e sistemit të më torturonin barbarisht. Kërkonin të mohoja fenë dhe të thosha rroftë Enver Hoxha. Dhuna e egër fizike dhe psikologjike e ushtruar mbi mua, më ka lënë disa ditë pa ndjenja. Veç kur jam zgjuar në burgun e Qaf Barite kam marrë vesh se jam dënuar 6 vjet për agjetacion e propagandë. Dënime që mu shtuan. Në burg pastaj kishte ndëshkime nga më të llahtarshmet ku në birucë temperaturat shkonin deri në minus 20 gradë.
Kujtoj se norma e vendosur ishte të mbushja 5 vagonë me mineral cilësor. Kur nuk i mbushja më gjuanin 50 herë në shputat e këmbëve me bishtin e kazmës pasi ata e konsideronin si dëmtim të pushtetit popullor. Ohh Zot, ende e ndjej atë torturë. Masat ishin aq të rrepta sa më 20 maj 1984 të burgosurit u ngritën në revoltë për më tepër liri,” nënvizon ish i përndjekuri.
Por ditët e vështira në burg nuk mjaftuan si ndëshkim për të. Të afërmit tashmë do të duhej të përballeshin me përndjekjen e shtetit si edhe përbuzjen e shoqërisë.
“Menjëherë pas burgosjes sime, përveç meje familja pësoi tërmetin më të madh pasi e privuan nga një sërë të drejtash duke i bërë që të gjithë hamallë krahu. Ish- bashkëshortja më braktisi duke më ndaluar të takoj edhe djalin tim të ndjerë. Janë plagë që nuk dua t’i ngacmoj më shumë sepse më dhembin shumë,” shpjegon 62- vjeçari.
Duke e prekur drejtpërdrejt në lëkurë sistemin, Bujar Sula këshillon një studim të mirëfilltë të së shkuarës në mënyrë që të evitohen gabimet e të ardhmes së vendit.
“Unë edhe në burg edhe i lirë jam po njëlloj. Pas viteve 90-të s’kam ndjerë ndryshime që të më bëjnë optimist. Deri sa ne të edukoheminga leksionet e së shkuarës, unë dhe të tjerë do vazhdojmë të jemi të përndjekur në vendin tonë,” deklaron Sula.
Me rënien e sistemit diktatorial shoferi i vjetër ka ëndërruar ditë më demokratike, më të lira dhe më të shëndetshme për vendin.
Por edhe pas kaq vitesh, ai ende vazhdon të presë duke përsëritur me vete çdo moment pyetjen: Deri kur? Vallë deri kur?
po ligja keshtu ka qene…pse e kruajte ti kur e dije qe te dhemb? mos qahesh fare ,hajde te shkuara
Ky Bujar Sula,pak a shume e ka kerkuar vete burgun.Keta qe e heqin vehten te perndjekur politike,nje grusht njerzish kane qene, gjoja paskan dashur lirine,kurse pjesa tjeter e popullit,paska “vuajtur” nga mungesa e lirise.Ne ekspozen e tij ai permend se sigurimi i shtetit me pergjonte.Natyrisht,po te beshe veprime kundra shtetit do pergjohesh,dhe kjo eshte normale,qe behet edhe sot,madje me shume.Pra Bujar Sula e ka kruajtur vete.Tjeter-ai thote, me arrestuan ne sy te femijes,ku tregon dhe e bene gjendjen tragjike.Por e verteta eshte se ne momentet e arrestimit ata silleshin te kulturuar,te sqaronin dhe pastaj te arrestonin.Keto qe thot Sula nuk jane te verteta.Njerzit e sigurimit te shtetit ishin me shkolle,te edukuar,dhe ishin ne mbrojtje te lirise se popullit,te drejtave te tyre.Por sot shtremberohet e verteta.Ne ate kohe nuk te prekte askushe,njeriu ishte plotesisht i lire,i sigurte per jeten dhe pronen.Kurse sot te vrete krimineli per nje fjale.Te vjedh shteti,te vret shteti naten e te qan diten.
Tjeter qe do teksoja,ne ate kohe,jeta ne burgje nuk ishte ashtu siç e paraqesin keta sot,shume e veshtire.Ne burgje kishte nje status,kishte rregull,dhe i bugosuri trajtohej mire.Nuk ushtrohej dhune.
Tjeter-qe do theksoja,per familjen e tij qe na qenka perndjekur pasi Bujar Sula eshte burgosur.Vete e ka fajin.Ai eshte bere shkak per njerzit e familjes te punojne si punetore.Nuk i ka patur njeri faj.Pra shkaku ka qene vete Bujari, qe nuk ka ditur te sillej.Pse sot ai i pershtatet sistemit? Sepse sot nuk t’a perton njeri,te vrasin si ndonje qen rrugesh,dhe nuk t’a le radhen per ne burg.
O Spartacus,o pampersi i btheve te plakura te diktatures komuniste dhe mostrave te saje,nese ne burg do te kishte aqe shume njeezllek,apo zbatim ligjesh,nuke do te toturoheshin e vidisnin ne torture apo dilin te gjymtyer te burgosurit politik,o pjelle e qofte largut qe shume shpejt do te pendoheni per tjeterimin e nje realitetit te merrshem ne burgjet e diktatures komuniste.Nese dje te vrisnin e te terrorrizonin dhe te torturonin komunistet,sot jane levat e diktatures,me bijte e tyre,qe nen deklaratat viktima u kap kurse kriminelet iken ne dejtim te “paditur”u bene deputet,ministra e biznesmene duke i bere karshillek familjeve te viktimave.Kjo nuke eshte merite,apo zgjuaresi,por nje damke qe shume shpejt do ta keni mbi balle.Ne dash beso,ne dash mos beso drejtesia do te behet dhe nuke ka kush qe e ndal. Shqiptaret i rezistuan terrorrit te turqise osmane,ashtu sikurse asaj zogolljane-enverise dhe sot kesaj paloje produkt i jashteqitjes shqiptare deri me sot,jo ngase kishin frike nga presijoni e terrorri,por se ju pergjigjen me te njeten monedhe diktaturave e diktatoreve e zagareve te tyre,dhe do te jetoje sa te kete jete mbi kete toke se na ka bekuar ZOTI.E drejta do te triumfoje ndaj c’do ekstremizmi te gufuar nga fuqia pushtetev e leket e piset.Te pangoporit ne leke te piset e pushtet me c’do forme e cmim do te kne nje fund te turpshm sikurse i milloshevicerve,karaxhicerve,mlladicerve e sadameve me gagafeve me shoke e shoqe.Nese nuke besoni ky nuke eshte fai jone,por i juaji qe ushqeni krimin e korrupsionin ne vite.
spartak koqja ;;;; po fjalen liberte ;;; demokracie egelite ;;;; e din cdi te thote ;;; cope budallai ;;;;ne bote njerezit e shajten sarkozin dhe si ben gje koqe cobani ;;; mjaft se me bere per ne banjo ;;; debile ;;;;; ede lopet kishin me liberrte ne bote ;;;;po kujt ti thush derrave si ky spartaku ;;;
Haha o karagjoz i burgosur politik,po kush kishte nevoje ne ato vite,qe pretendoke ti qe paske bere propogante kundra pushtetit,e kush nje cope IDIOT si puna jote. Do besh mire tja kerkosh sali berishes ose mekembesit te tije lul bashicit, se ata i dine me mire punet e demokracise, shko e mos ju nda atyre.
Ky IDJOT do te na hapte syte se cfare ishte bota me traktet e tij neper Tirane dhe me flet sikur po me tregon filozofine qe do te ndryshonte boten por me KUNGUJ keta qe botojne deficente te tille.
MASHTRUES !
Sa je ti i denuar politik aq eshte edhe kembora e cjapit e varur nga bishti.
Ja te te kujtoj une kur dhe sa je denuar: Je burgosur me 18.10.1985 dhe ke dale nga burgu me 10.01.1991.
Nuk mund te denoheshe per “agjitacion e propagande” sipas Kodit Penal, me pak se tete vite burgim. Ti qenke denuar me vetem kater vite? Trego perse je denuar me te vertete, duke publikuar Vendimin e Gjykates se kohes.
Llapaqene si ti jeni me tonelata ne gjirin e ushujzave te bashkesise tuaj te ndyre.
Ato parate qe kryeministri psikopat me kartele te depoziton tek RAIFFEISEN BANK, nese nuk tregohesh i sinqerte, duhet t’ja kthesh arkes se shtetit, shqiptareve qe nuk te kane as edhe nje qindarke borxh.
Te paskan torturuar ? Paske qene nje dallkauk, sepse, siç thua edhe vete, mund te mohoje zotin dhe te therisje rrofte Enver Hoxha, e asgje nuk do te te ndodhtwe as ty e as zotit tend.
O bythe tanga, po si nuk te vari ty Enveri nga tangat? Te ta tregonte qafen e barin, duke ngrene qafen e patokut. Sju vjen turp, se keq per te gjithe ata qe u persekutuan me pa te drejte jo e jo qe nuk ju vjen. Respektoni mendimin njerezor, qe te quheni njerez, o hijenat e shekullit!
OR TI ZOTNI, ti e gerrice vet bythen me gjethe fiku dhe more haraçin tend ne at koh se e njifje ligjin e shtetit te asaj kohe , po çfar kusuri kemi ne te tjeret qe te paguajm sot paret e burgut per ju zullumqaret dhe zorraxhit e nje kohe te shkuar, ne qe ishim korrekt ne at koh po dalim te persekutuar sot , se jemi te detyrum tju mbajm ju me para qyl , me taksat tona te pini raki ju neper mejhanet e tiranes , e kur ju marohen leket nuk kerkoni pun si ter bota , po gjeni vinçin me te lart ne tiran dhe hipni siper , kecenoi dhe beni presion se doni akoma para ,hik mer pirdhu me gjith kte historin tate se na jeni shpifur, se kush keni qen ju njofim, mjaft se naj shpifet..,
Pardije ne mbremje pinim raki ne nje lokal ne Pogradec. Nje i njohur me mbiemrin Kapri na tregonte historine e persekutimit te tij nga regjimi komunist
Une u denova se kerkonja demokraci dhe ma gjeten rastin kur cova ZISI n tim te ngarkuar me hekur te N.SH.N ne shtepi se po ndertonja shtepi te re.Sistem i poshter.
Sigurimsat bëkan komente këtu, o Mero?
Gjete Ramen budallin qe merr leket e popullit qe pu non terr diten e ti jep ty. Dardha e ka bishtin prapa
shume nga keta qe e quajne veten te burgosur politike jane ajdute ordinere nje i tille ketu ne greqi u thote grekeve qe e arestoi policia ne vitin 1982 se degjonte kenget e marineles dhe te jani parios nderkohe qe ishte vete regjimi qe i solli vete keta kengetare te cilet dhane koncert ne tirane dhe korce dhe kete e ben per te perfituar ndonje gje duke u hequr si vorio epiriot
Cfar kerkon ky,ne vitet 60-90 cdo njeri eshte denuar me dishmitar ne gjyq,pra njezit ja thonin ne sy ti ke bere kete e ate,cfar kerkon tani,dishmitaret a ishin te stimuluar eshte gje tjeter por dhe disa u kruanin me ligjet ne fuqi,vidhnin,folnin teper etj
joo ore joooo vetem mos flisje kaq duhej asgje me shum ato qe thonin noj llafe hanin burgun keto qe sot jan te denuar kan patur fisse jashte ose ishin me pikepamje mikroborgjeze e dininin te gjithe qe nqs shaje enverin partine haje burgun edhe gamori i zeqos e dinte por kur vidhnin e shanin partine dhe hanin burgun si sot zagaret e njerez parti shajne zagaret e partise tjeter fuckkkkkkkkkkkk alll te dy partive
Per Ju o komentues qe ofendoni ish te denuarit politik,Ju nuke jeni as me pak dhe as me shume vecse pasoje e pandeshkuesherise se krimeve makabre te diktatures komuniste dhe persekutoreve ne to,qe si dje e sot vazhdojne te sundojne ne te tre pushtetet pa i hyre gjemb ne kembe.o pampersa diktatoresh dardha e ka bishtin prapa,se Zoti vonon por kurre nuke harron..Besoni o miza tek bythet e plakura te diktatures komuniste e mostrave dhe pjellave te divaneve te saj.Reforma ne Drejtesi e dekriminalizimi prandaj kerkohen me force,nga populli,USA dhe BE-ja,rroni se shume shpejt do te provoni mbi supe paudhesite tuaja ndaj nje vendi te grabitur e tjetersuar me fuqine e botes se krim-korrupsionit-imoralo-politik ne te tre pushtetet.Ju o mij kenetash e produkte te epsheve te diktatures ne poltronet e zyrave te saje,qe si mije qerizesh u fshet si miu kur shikon macen,sot na trimeroheni.Ju mbeteni jashteqitja shqiptare,paca se keni vene disa leke te piset menjane me krime e korrupsion,shume shpejt Ju dhe ato qe Ju perkedhelin, do te keni nje fund te turpshem dhe pa kthim.Se fundi nderim e mirenjohje per te gjithe ato shqiptare qe dhane sa munden per nje Shqiperi te Lire,e Demoktatike
O PSIKOPAT merre “zotin” e fute ne bythe ?