Nga Albana Muçaj, BusinessMag.al
Disa foto vjeshte të shkrepura në Kukës vitet e fundit, janë krahasuar nga qytetarë e njerëz të televizionit me pamje si ato të Vjenës. Fotot u shpërndanë shumë në mediat sociale.
Por, me gjithë potencialin, kjo bukuri është e përkthyer në zero të ardhura në turizëm për zonën, e rrjedhimisht edhe buxhetin e shtetit.
Po t’u hidhni një sy artikujve ekonomikë të mediave ndër vite do të shikoni se si Kukësi kryeson në vend për nivelin e lartë të varfërisë. Varfëria është aq besnike, sa nuk e lë vendin të mbetet pa u përmendur çdo vit si i pari më i varfër në raportet e Institutit të Statistikave.
Dihet që zonat e thella malore, në çdo shtet vuajnë për aksesin në punë, apo dinamikën e ekonomisë. Por, (pa shkuar larg), vende të tilla si Italia, e kanë zgjidhur duke i njohur ato si rajone me status të veçantë, e lehtësitë u njihen në Kushtetutë.
Por, shifrat tregojnë, se vëmendja jo vetëm nuk ka qenë e veçantë për këtë zonë. Ka munguar tërësisht.
Të gjithë shqetësohemi, arkëtarët e buxhetit së pari, nëse niveli i Fierzës bie nga thatësirat, pasi duhen importuar qindra miliona euro energji (siç ndodhi vitin e kaluar me 120 milionë euro importe). Por pak kush mendon se mbi 30 mijë familjeve në ato zona u janë bërë kurban tokat pjellore, për të siguruar “elektrifikimin e vendit”. Lëvizja e parë ishte ndërtimi i një qyteti tërësisht të ri. Ndërkohë, me hapjen e ekonomisë nisi vala e imigrimit drejt periferive në Tiranë dhe Durrës.
Por, largimi i tyre nuk arriti të krijojë kushte më të mira për pjesën e mbetur. Vitet e fundit, mijëra banorë të kësaj zone u kthyen në azilantë ekonomikë në Gjermani.
Të dhënat zyrtare mbi ekonominë u japin të drejtë këtyre banorëve, ndonëse politikisht azilantët nuk njihen as në Gjermani e as në Shqipëri.
Sipas të dhënave të fundit të Institutit të Statistikave, të ardhurat për frymë në rajonin e Kukësit janë nën mesataren e rajoneve, me 343 mijë lekë në vit (mesatarja e Shqipërisë është 482 mijë lekë). Gjithçka lidhet me mungesën e tokës pjellore në dispozicion, (pas përmbytjes së luginave të ujitshme nga Fierza).
Me 8 mijë hektarë, sipërfaqja e ujitur është sipërfaqja më e vogël e çdo rajoni tjetër në vend. Kontribut në varfëri kanë dhënë mungesa e sinkronizuar e investimeve private në zonë dhe investimeve publike. Asnjë emër për t’u përmendur investimesh në këtë drejtim, përjashtuar rilindjen e qendrës së Kukësit.
Rrjedhimisht, sipas të dhënave të INSTAT-it, rajoni siguron vlerën më të ulët të shtuar në çdo sektor të ekonomisë krahasuar me të gjitha rajonet e tjera. Kontributi në Prodhimin e Brendshëm Bruto, vlerësohet në 2.1% të totalit, më i ulëti ndër rajone.
Kjo mund të shpjegojë deri diku pse tarifa e Rrugës së Kombit është kaq e papranuar për familjet e kësaj zone.
Kushdo që ka shkuar në një shtet të huaj e di që në autostradat e rregulluara paguhet tarifë. Madje, për të pasur një rrugë të sigurt, të ndriçuar, e të mirëmbajtur aq sa të shmangë aksidentet, kushdo mund të jetë i gatshëm të kryejë një pagesë të pranueshme.
Një fjalë e jona popullore thotë “nuk nxirret dhjamë nga pleshti”. E këtë çdo qeveri duhet ta ketë parasysh, pasi nuk mund ta mbushë arkën e buxhetit nga një popullsi e varfër.
Për këtë arsye ekonomistët kanë sugjeruar vazhdimisht, se qeveria të rendë pas nxitjes së punësimit e jo rritjes së vazhdueshme të taksave e tarifave.
Nxitja e investimeve dhe vënia e ekonomisë në lëvizje në Kukës, Dibër, Librazhd, Korçë, etj. do ta bënte më të pranueshme pagesën e tarifës për mirëmbajtje rrugësh. Kujtojmë se edhe rruga e Dibrës, kur të bëhet…do të tarifohet gjithashtu, ashtu si edhe një listë e tërë rrugësh kombëtare, të miratuara tashmë për t’u bërë me pagesë.
Ministrat e Financave dhe të Energjisë, kanë theksuar ditët e fundit në tryezat apo komunikimet publike se investimet për rrugët kanë qenë të larta dhe rruga në këtë rast nuk është përfunduar. Ky është një lajm i hidhur për qytetarët. Pavarësisht të majta apo të djathta, qeveritë janë besuar për të bërë politika e investime efektive dhe nuk mund të hidhet topi sa andej-këtëj, duke i thënë qytetarit se: jemi të detyruar të aplikojmë tarifa të larta, ndonëse kemi shpenzuar shumë para e rrugën nuk e kemi mbaruar.
Nje titull qesharak dhe me fjale bombastike por pa kuptim.
–
Spo i referohem fare shkrimit , as qe e morra mundimin te lexoj nje hartim tjeter te Kazanit Mediatik shqiptar, kush harxhon kohe te lexoje Median Shqiptare duhet te vizitohet.
–
Sa per tarifen ose me mire ket takse rruge, ajoeshte logjike por menyra se si u vu ne zbatim dhe shtrenjtesia e saj jane skandaloze. PIKE, ska nevoje per koment perse kjo ndodhi ne Albanistan.
nga mbiemri buket qe eshte nga kukesi.dikur kjo zone kish industri dhe bujqesi te zhvilluar ne kontekstin e kohes dhe teknikes.u mbyt kukesi nga liqeni per elektrifikimin e vendit,qe kukesit nuk i solli varferi e mjerim,ne ate kohe qe quhet diktature.i solli drite dhe zhvillim.deri ne fshatrat me te largeta,atjeku me pare ne vend te jastekut,kish familje qe vinin.copen e trungut.ajo diktatura e nxorri nga mjerimi.e di ti zonje si ka qene kuksi i vjeter?kukei i ri u ngrit nga e para .minierat,fabrikat e pasurimit,bujqesia dhe blektoria.u ndihmua nga e gjthe shqiperia.ka qene nje kenge-“qe nga jugu ne veri….tufa tufa bageti,i prin dashi me kembore”,etj…elektrifikimi parapriu gjithecka.me llogjiken tende solli mjerim.puna jote,qe ke kaq mend dhe interpreton statistikate sotme si tregues” i mjerimit “te djeshem .cdo kohe ka satistikat e veta.ato jane evidentim i arritjeve te asaj kohe.pra statitikat e kukesit sot tregojne nivelin e kohes se sotme.mjerimi ne kukes dhe ne shqiperi eshte produkt ,jo i liqenit te hidrocentralit qe zuri tokat,por i sistemit te”cekut te bardhe qe serviri pd.,produkt i mbylljes se minierave dhe grabitjes(pra nuk them privatiziit)i shkaterrimit te organizuar te gjitheckaje qe kukesi i gezonte.me llogjiken tuaj hajdete zbrazim liqenin,te mbyllim hidrocentralin dhe rehabilitojme luginen,se keshtu del dhe kukesi nga mjerimi.mjerimi dhe varferia ne kues eshte produt 27 vjecar i sistemit ku kemi hyre dhe i paaftesise se klases qe erdhi ne fuqi dhe qe sundon ne shqiperi,qe ka menduar dhe mendon per te grabitur dhe konsoliduar sundimin,me parimin perca e sundo,mashtro, genje dhe rrembe.shaj e hidh balte se cudia vetem 3 dite zgjat,populli ka memorje te shkurter.keshtu mendojne ata,keshtu endon dhe ti.ndersa une per ty mendoj se ti e nje shqierine,dhe kukesin,qe kur fillon jeta jote e ndergjegjeshme.
Nuk mjaftojne bukurite e natyres ne Kukes nuk mund te hashe nje dreke sepse eshte nivel i ulet gatimi e sherbimi dhe me kryesorja edukimi,sa kalon kufirin te bie ne sy mikpritja,pastertia,dhe menuja prandaj Kukesi eshte zero.Ne kohen e diktatures ka qene e kunderta kjo tregon qe eshte kuptuar mbrapsh demokracia prandaj kane ndodhur shume vandalizma.