VENDIMI/ Bundestagu voton pro negociatave, kushtet për Shqipërinë: Ngritja e Kushtetueses, Gjykatës së Lartë dhe ndëshkimi i prokurorëve e gjyqtarëve

Grupet parlamentare të Bundestagut gjerman, CDU/CSU si dhe SPD, autorizojnë qeverinë federale të mbështesë hapjen e negociatave me Shqipërinë në mbledhjen e Këshillit Europian ne tetor, por kanë një seri konstatimesh dhe kushtesh, që Tirana duhet të plotësojë më pas.

Dokumenti ka 9 pika të kërkesave ndaj Shqipërisë të ciat ndahen në dy blloqe.

Në bllokun prioritar janë reforma zgjedhore, ngritja e Gjykatës së Lartë dhe Kushtetuese, ndërsa gjashtë pikat e tjera hyjnë në bllokun e dytë të cilat duhet të plotësohen kur të hapen negociatat.

Kushtet kryesisht lidhen me drejtësinë dhe ndërtimin e institucioneve që do luftojnë korrupsionin dhe krimin e organizuar.

Vendimi i plotë i grupeve parlamentare:

Parlamenti gjerman     Qarkore 19/[…]

Legjislatura e 19-të     Datë: 18.09.2019, Ora 15.00

Kërkesë e grupeve parlamentare CDU/CSU dhe SPD

Marrëveshje e përbashkët e Bundestag-ut dhe Qeverisë Federale mbi kërkesën për anëtarësim të Republikës së Shqipërisë në Bashkimin Evropian dhe mbi rekomandimin e Komisionit Evropian dhe Përfaqësueses së Lartë të datës 29 Maj 2019 për çeljen e negociatave të anëtarësimit

Parlamenti gjerman dëshiron të vendosë:

Në samitin e tyre me shtetet e Ballkanit Perëndimor më 21 qershor 2003, krerët e shteteve dhe qeveritë e Bashkimit Evropian (BE) u dhanë vendeve të Ballkanit mundësinë e anëtarësimit në BE nëse i plotësonin kushtet. Shqipëria paraqiti një kërkesë për anëtarësim në BE më 28 prill 2009 në përputhje me nenin 49 të Traktatit për Bashkimin Evropian (TEU). Në qershor 2014, Këshilli Evropian miratoi për Shqipërinë statusin e vendit kandidat për anëtarësim në bazë të vlerësimit të Komisionit Evropian.

Më 29 maj 2019, Komisioni paraqiti një raport mbi përparimin e Shqipërisë në përmbushjen e kushteve për hapjen e negociatave të anëtarësimit në BE. Komisioni rekomandon në këtë raport çeljen e negociatave të anëtarësimit me Shqipërinë. Këshilli Evropian vendosi më 20 qershor 2019 që të marrë një vendim thelbësor sa më shpejt të jetë e mundur dhe jo më vonë se Tetori 2019 për hapjen e negociatave të anëtarësimit të Shqipërisë.

Në letrën e saj të datës 6 shtator 2019, Qeveria Federale i kujtoi  Bundestagut gjerman që Këshilli i Çështjeve të Përgjithshme më 15 tetor 2019 si dhe Këshilli Evropian më 17 dhe 18 Tetor duhet të vlerësonin përparimet e Shqipërisë dhe të vendosnin për hapjen e negociatave të pranimit në BE. Qeveria Federale i ka referuar Bundestagut gjerman mbi të drejtën e tij për të komentuar vendimet për hapjen e negociatave të pranimit në BE. Sipas nenit 9 të Ligjit për Bashkëpunim ndërmjet Qeverisë Federale dhe Bundestagut gjerman në çështjet e BE-së, Qeveria Federale duhet të ketw dakordwesi me Bundestagun gjerman përpara se ajo të japë miratimin e saj për negociatat e pranimit.

Në raportin e tij para Parlamentit Evropian dhe Këshillit mbi përpari-min e Shqipërisë në arritjen e shkallës së nevojshme të plotësimit të  kritereve të anëtarësimit, Komisioni arrin në përfundimin se Shqipëria ka bërë përparim të qëndrueshëm në zbatimin e reformave në fushat kryesore të administratës, drejtësisë, luftën kundër korrupsionit dhe krimit të organizuar dhe të drejtat e njeriut. Në qershor 2018, në kon-kluzionet e tij Këshilli shprehu miratimin për  marrjen e vendimit për hapjen e bisedimeve të pranimit në vitin 2019 në bazë të progresit të arritur deri më tani si dhe përmbushjes së kritereve kyçe të përcaktuara. Që prej asaj kohe Shqipëria i ka çuar më tej përpjekjet e saj për reforma dhe ka bërë përparim në kriteret kyçe. Përveç vlerësimit pozitiv të përparimit të reformave, Komisioni kërkon gjithashtu një përmirësim të klimës politike.

Bundestagu gjerman mbështet perspektivën e Shqipërisë në BE dhe vlerëson pavarësisht gjithë mangësive përpjekjet për reforma në vend. Procesi i anëtarësimit është një shtytës vendimtar për reformat dhe stabilitetin në rajon. Gjermania dhe BE janë veçanërisht të interesuara për stabilizimin dhe bashkëpunimin e fqinjësisë së mirë në rajon. Shqipëria i jep procesit të afrimit në BE një përparësi shumë të lartë, dhe motivimi i këtij vendi të NATO-s për t’u anëtarësuar në BE është i lartë. Vitet e fundit, vendi ka filluar pjesërisht reformat thelbësore politike për të përmbushur kushtet për hapjen e negociatave të prani-mit. Reforma gjithëpërfshirëse në drejtësi është duke u zbatuar.

Bundestagu gjerman sidoqoftë vëren se gjatë zbatimit të disa priorite-teve kyçe faktikisht u arrit progres, por gjithashtu ekzistojnë shumë deficite. Institucionet e reja për vetë-administrimin në fushën e drejtësisë faktikisht janë ngritur, por nuk janë akoma funksionale. Janë ndërmarrë hapa për forcimin e pavarësisë dhe detyrimit të lloga-ridhënies së drejtësisë. Gjykata Kushtetuese dhe Gjykata e Lartë tani duhet të plotësohen. Është gjithashtu e rëndësishme të sigurohet ri-marrja e gjyqtarëve dhe prokurorëve të kualifikuar dhe të pavarur përmes shkollimit dhe trajnimit.

Tashmë është bërë progres i dukshëm në luftën kundër kultivimit të kanabisit. Në bashkëpunim intensiv me autoritetet italiane janë reali-zuar fluturime të shumta vëzhguese për të gjurmuar plantacionet. Madhësia e plantacioneve të kultivuara është zvogëluar ndjeshëm.

Sasia e kanabisit të konfiskuar në Itali – një tregues i sasisë së kultivuar – ra me 81% brenda një viti (6,59 ton në vitin 2018 krahasuar me 34,72 ton në vitin 2017). Ekziston edhe një bashkëpunim i ngushtë me autoritetet gjermane. Shqipëria mbetet sidoqoftw, qender e trafikut tw drogws për tregun evropian. Trafiku i drogës është rritur ndjeshëm.

Në lidhje me reformën në administratën publike, Shqipëria gjithashtu ka bërë përparim në efikasitetin dhe transparencën e shërbimeve pub-like. Këto duhet të konsolidohen në mënyrë që të ngrihet një admini-stratë publike më efikase, e depolitizuar dhe profesionale.

Përveç pesë prioriteteve kyçe të formuluara nga Komisioni në Raportin e progresit për plotësimin e kushteve për hapjen e negociatave të anëtarësimit, OSBE / ODIHR dhe Komisioni i Venecias i Këshillit të Evropës në 2013 dhe 2015 formuluan rekomandime për një reformë zgjedhore. Edhe pse këto nuk janë pjesë e katalogut evropian të kërke-save, Bundestagu gjerman konsideron se është i nevojshëm zbatimi i shpejtë i rekomandimeve. Për këtë qëllim një projekt-ligj u paraqit në dhjetor 2018, por ai ende nuk është miratuar.

Shqipëria është në një krizë politike te brendshme te rende. Bundestagu gjerman u bën thirrje me ngulm të gjitha forcave demokratike në Shqipëri që tw ndwrmarrin menjwherw tw gjitha hapat për të kapërcyer këtë krizë sa më shpejt përmes dialogut politik, përndryshe rruga për negociatat e anëtarësimit do të vwshtirwsohet nw mwnyrw të konsiderueshme.

Bundestagu vëren se:

Bundestagu gjerman deklaron në bazë të nenit 9 të ligjit federal mbi bashkëpunimin e Qeverisë Federale më Bundestagun gjerman në cështjet e BE-së miratimin e tij, që Qeveria Federale të miratojë një vendim të Këshillit të Evropës për çeljen e negociatave mbi anëtarësimin e Shqipërisë në BE. Në të njëjtën kohë ai shpreh pritshmërinë që kur të merret një vendim i mëvonshëm për anëtarësi-min në BE jo vetëm është vendimtare plotësimi i kritereve të anëtarësimit, por edhe të merret parasysh kapaciteti për anëtarësim i BE-së.

Bundestagu gjithashtu i kërkon Qeverisë Federale që,

– Sigurimi i vënies në punë dhe funksionimit të Gjykatës Kushtetuese si dhe të Gjykatës së Lartë duke angazhuar një numër të arsyeshëm gjyqtarësh dhe prokurorësh të verifikuar.

– Të merret vendim  për reformën zgjedhore, e cila të jetë në përputhje të plotë me rekomandimet e OSBE/ODIHR dhe siguron një financim transparent të partive dhe fushatave zgjedhore si dhe të bazohet në rezultatet e komisionit ad hoc të reformës zgjedhore. Rishikimi i draftit të përgatitur atje duhet të bëhet në një dialog të hapur dhe gjithëpërfshirës të të gjitha forcave politike, siç rekomandohet edhe në raportin e ODIHR të datës 5 shtator 2019.

– Zbatimi i ligjit për reformen zgjedhore të inicuar

– Fillimi i procedimeve  penale kundër gjyqtarëve dhe prokurorëve të cilët nuk u kualifikuan në procesin e vetingut për shkak të sjelljes së dënueshme;

– Fillimi i ndjekjes penale dhe eventualisht i proceseve gjyqësore  kundër atyre që lidhen me blerjen e votave në zgjedhje, dhe ndjekjen serioze dhe të shpejtë të procedimeve,

– Angazhimi i strukturës speciale për të luftuar korrupsionin dhe krimin e organizuar dhe aftësia e saj  për të punuar

– Progres solid në krjimin e bilanci suksesi  në luftën kundër korrupsionit dhe krimit të organizuar në të gjitha nivelet, përfshirë inicimin dhe proçedimet e para të përfunduara kundër nënpunësve civilë dhe politikanëve të nivelit të lartë. Këto përfshijnë hetime proaktive, eventualisht ndjekje penale dhe dënime në lidhje me korrupsionin dhe krimin e organizuar,

– Progres i prekshëm në reformën administrative, përfshirë rishikimin e qëndrimeve të zyrtarëve të lartë dhe drejtorëve, edhe nën këndvështrimin e  parregullsive,

– Një vendim përfundimtar për ligjshmërinë e zgjedhjeve lokale të 30 qershorit 2019 nga Gjykata Kushtetuese; nëse urdhërohet përsëritja e zgjedhjeve, ato duhet të zhvillohen në bazë të ligjit të ri zgjedhor,

–           Sundimi i ligjit, kjo do të thotë vazhdimi i verifikimit të gjyqtarëve dhe prokurorëve (proçesi i vetingut), krijimi i strukturave të reja të drejtësisë,

–           Luftën kundër korrupsionit dhe krimit të organizuar, përfshirë forcimin dhe lidhjen e  institucioneve në rrjet, si dhe krijimin e bilanci suksesi në të gjitha nivelet dhe zbulimin dhe konfiskimin e fondeve financiare në lidhje me korrupsionin;

Të sigurojë që shtjellimi i ketyre kapitujve (para së gjithash kapitulli 23 Gjyqësori dhe Të Drejtat Themelore, kapitulli 24 Drejtësia, Liria dhe Siguria) të kryhet në fillim të negociatave dhe ato të mbyllen vetëm në fund të negociatave. Planet e veprimit për këto kapituj të propozuar nga Komisioni duhet të përcaktojnë afate dhe synime të qarta, përmbushja e të cilave përbën një parakusht për hapjen e kapitujve të rinj; kapitujt e tjerë të negociatave nuk duhet të hapen më parë. Komisioni duhet të raportojë rregullisht për zbatimin e planeve të veprimit, përveç progres raporteve vjetore. Hapja dhe mbyllja e kapitujve të tjerë duhet të varen nga përparimi thelbësor në këto fusha.

Bundestagu rezervon të drejtën të ushtrojë të drejtën e tij të përgjithshme për të komentuar në përputhje me ligjin federal mbi bashkëpunimin e Qeverise Federale me Bundestagun gjerman për çështjet e BE-së nëse ai konkludon se kushtet për hapjen e kapitujve të negociatave nuk janë përmbushur;

–           Institucione demokratike funksionale,

–           Reforma në administratën publike,

–           zhvillimi ekonomik dhe aftësia konkuruese,

–           fqinjësia e mirë dhe bashkëpunimi rajonal,

–           liria e shtypit dhe e medias,

–           të drejtat e grupeve më vulnerabwl dhe anëtarëve të pakicave,

–           shoqëri civile aktive

të pasqyrojnë pikat thelbësore të negociatave të anëtarësimit.

Berlin, më … 2019

Ralph Brinkhaus, Alexander Dobrindt dhe grupi parlamentar

Rolf Mützenich dhe grupi parlamentar

Ish-ministri i LSI-së: Na nxorrën nga Parlamenti, për të na futur në një hotel. I pafshi hajrin tani

18:30 Politika

Rudina Hajdari: Do ta votojmë Reformën Zgjedhore edhe pa konsensusin e PD-LSI-së

17:57 Politika

Paniku me tërmetin rastësi? Fakenews-et më të mëdhenj nga viti 2013: Që nga armët kimike, apo 1400 kontenierët me mbetje toksike nga Italia

17:53 Politika

FOTOT: Tanket rusë bien nga mbi 1500 metra dhe shkatërrohen plotësisht

17:47 Politika

Sesioni 74 i Asamblesë së Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara, Gent Cakaj: Në shërbim të çeljes së negociatave për anëtarësim

17:16 Politika

VIDEO/ Rama mesazh nga OKB krah shqiptarit të Kosovës

17:08 Politika

Reforma Zgjedhore, sekretari i PS, Peza: Nuk është “rikthimi i djalit plangprishës”, por i opozitës nga rruga në sistem

16:42 Politika

Reforma zgjedhore bën bashkë partitë, Kryemadhi: Opozita s’ka qenë kurrë pengesë për zgjidhjen e krizës

15:27 Politika

"Tërhiqet" opozita, do marrë pjesë në takimin e OSBE për reformën zgjedhore

15:10 Politika

SHBA: Lajm i keq për zyrtarët e korruptuar, shumë shpejt aktivitetet e tyre korruptive do ndalen

13:47 Politika