Kina, përballë vendimit fatal për Ukrainën

15 Mars 2022, 09:23Politika TEMA

Pak para se Rusia të pushtonte Ukrainën, Vladimir Putin u takua me Xi Jinping në Pekin.

Menjëherë më pas, të dyja vendet njoftuan një partneritet “pa kufij”.

Nëse nuk ka vërtet kufizime për partneritetin Kinë-Rusi mund të bëhet e qartë në ditët në vijim, pas raportimeve se Moska i ka kërkuar Pekinit ndihmë ushtarake.

Nëse Xi e plotëson këtë kërkesë, Kina në fakt do të hynte në një luftë me SHBA-të dhe kombet e NATO-s që po mbështesin Ukrainën.

Ky vendim mund të sjellë fundin për sistemin ekonomik të globalizuar, që ka nxitur ngritjen e jashtëzakonshme të Kinës gjatë 40 viteve të fundit.

Rusia dhe Kina ndajnë një armiqësi të thellë ndaj fuqisë globale të Amerikës.

Por ata i janë qasur rivalitetit të tyre me SHBA-të në mënyra shumë të ndryshme.

Kina mund të përballojë të luajë një “lojë të gjatë”, duke u mbështetur në fuqinë e saj ekonomike për të ndryshuar ekuilibrin global të fuqisë.

Por Rusia, në një pozitë më të dobët ekonomike, ka luajtur me forcën brutale në Ukrainë.

Basti i Putinit tani kërcënon lojën e gjatë të Pekinit.

Politikëbërësit kinezë mund të kenë parashikuar një prishje eventuale në marrëdhëniet me SHBA-të, megjithatë falë Rusisë, ata tani përballen me konfrontimin me perëndimin në një plan kohor shumë të përshpejtuar.

Nëse Kina ndihmon Rusinë të anashkalojë sanksionet perëndimore, ka të ngjarë të jetë në shënjestër të sanksioneve dytësore – një pikë që Jake Sullivan, këshilltari i sigurisë kombëtare i SHBA-ve, ia bëri të ditur, Yang Jiechi të Kinës kur u takua dje.

Furnizimi me armë për ushtrinë ruse do të nxiste thirrjet për sanksione perëndimore ndaj Kinës, bojkotime të konsumatorëve dhe tërheqje të korporatave.

Një luftë e shkurtër, fitimtare ruse do t’i kishte përshtatur Kinës.

Narrativa e favorizuar e Pekinit për rënien e paepur të fuqisë amerikane do të dukej edhe më e besueshme.

Mund të ishte vendosur skena për një sulm kinez në Tajvan.

Në vend të kësaj, Rusia është bllokuar.

Aleanca perëndimore është ringjallur dhe SHBA-të dhe aleatët e saj kanë shpalosur një armaturë të re sanksionesh ekonomike, që do të duken shumë kërcënuese në Pekin.

Kina tani duhet të përtypë lajmin se, si rezultat i sanksioneve perëndimore, Rusia ka humbur aksesin në shumicën e rezervave të saj valutore.

Siç thekson ekonomisti, Barry Eichengreen, një nga arsyet kryesore që vendet mbajnë rezerva valutore është “si një gjoks lufte për t’u përdorur në një konflikt gjeopolitik”.

Por Kina, e cila ka rezervat më të mëdha të huaja në botë, sapo ka zbuluar se mund të humbasë aksesin brenda natës.

Kina nuk është pothuajse e vetë-mjaftueshme as në energji, as në ushqim.

Ajo është shqetësuar për dekada për “Dilemën e Malacës” – kërcënimi që marina amerikane mund të bllokojë Kinën duke ndërprerë rrugët kryesore të transportit.

Investimet e mëdha të Kinës në marinën e saj synojnë pjesërisht të shmangin këtë mundësi.

Tani, megjithatë, Pekini duhet të marrë në konsideratë mundësinë që një ngrirje e rezervave valutore të vendit, aleate me sanksione të tjera financiare, mund të jetë po aq kërcënuese sa një bllokadë detare.

Është zhgënjyese për Kinën, që nuk ka asnjë rrugëdalje të lehtë nga kjo.

Zgjidhja e qartë do të ishte që ajo të tregtonte gjithnjë e më shumë në monedhën e saj, renminbi.

Por Pekini i është shmangur bërjes së RMB-së plotësisht të konvertueshme, nga frika se kjo do të çonte në largimin e kapitalit destabilizues.

Sekretet tregtare

Fakti që BE-ja, Britania e Madhe, Zvicra, Koreja e Jugut, japonezët dhe Singapori janë bashkuar në sanksionet financiare ndaj Rusisë, ka krijuar një front të bashkuar të ekonomive të zhvilluara që duhet të shqetësojë Pekinin.

Kina e ka matur vazhdimisht veten drejtpërsëdrejti kundër SHBA-ve, duke shënuar piketa në vazhdim: fuqia më e madhe tregtare, ekonomia më e madhe e matur me fuqinë blerëse, marina më e madhe.

Megjithatë, nëse Kina tani duhet të matet jo vetëm me SHBA-të, por edhe me BE-në, Britaninë e Madhe, Japoninë, Kanadanë dhe Australinë, pozicioni i saj relativ duket shumë më pak i fuqishëm.

Është e qartë se përpjekja për të izoluar Kinën ekonomikisht do të ishte shumë më e vështirë sesa vendosja e sanksioneve ndaj Rusisë – e cila në vetvete nuk është aspak pa dhimbje.

Kina është thellësisht e integruar në zinxhirët e furnizimit perëndimor.

Shumë kompani perëndimore e kanë vënë Kinën në qendër të strategjive të tyre të biznesit.

Por një krizë globale i bën njerëzit të rishqyrtojnë supozimet bazë.

Ideja e një shkëputjeje ekonomike të Kinës nga perëndimi, dikur e paimagjinueshme, ka filluar të duket më e besueshme.

Madje mund t’i bëjë thirrje grupit në rritje të nacionalistëve ekonomikë në perëndim, të cilët tani e konsiderojnë globalizimin si një gabim katastrofik.

Llogaritjet ushtarake të Kinës gjithashtu papritmas duken më të ndërlikuara.

Nëse ushtria me përvojë ruse nuk mund të mbizotërojë lehtësisht në një pushtim tokësor të Ukrainës, si mundet Kina të kryejë pushtimin shumë më kompleks detar të Tajvanit?

Përvoja ukrainase sugjeron që tajvanezët do të luftonin dhe se Kina do të duhej të pranonte viktima të rënda – ndërsa perëndimi do të japë ndihma ushtarake për Tajvanin.

Dhe ndërsa presidenti Joe Biden ka përjashtuar në mënyrë të përsëritur mundësinë e luftimit për Ukrainën, ai ka sugjeruar se SHBA-të do të mbrojnë Tajvanin.

Shpesh supozohet se Kina do të jetë partneri kryesor në partneritetin “pa kufij” me Rusinë, por vendimi i Xi për të përqafuar Putinin tani duket si një llogaritje e gabuar.

Është e vështirë të luash lojën e gjatë nëse e lidh veten me një lojtar të pamatur.

Financial Times

8 komente në “Kina, përballë vendimit fatal për Ukrainën”

  1. anti25642654censurë says:

    kina ka “rezervat më të mëdha valutore në botë”,por ka dhe popullsinë më të madhe në botë që me llogaritjen e mesatares së këtyre të ardhurave del që është bythë jashtë!!
    ka prodhimin gati të barabartë me amerikën por ka 5 fishin e popullsisë,dhe në fund del si rruar qethur!!
    kina po të rezikonte të bënte të njëjtën gjë si putana,do të merrte fund shumë më shpejtë se ai!!
    nëse ai është i çmëndur të kërcënojë me armë bërthamore,kina nuk e ka as atë mundësi!!kina ka popullsi,por jo fuqi!!e një popullsi aq e madhe do dhe të hajë!!
    kina do ta lërë në baltë xhuxhin e rusisë,dhe me këtë rast mund të shpëtojë dhe popullin rus!!
    akoma putana,po i mban të vetët me shpresën “se kemi kinën në krahun tonë”!

  2. rama sherbetor I Elites says:

    Futja e Kines ne loje do i jepte nje goditje te fuqishme Elites per dominim ne bote dhe do prishte planet e tyre per nje “social credit”qe ka dy vjet qe po vazhdon me intensitet edhe duke vrare me vaksina miliona njerez ne bote.

    1. ganiu says:

      Shkrimi i idiotit të radhës.

  3. Free mind says:

    SHBA dhe aleatet e saj?!!!
    SHBA nuk ka aleate, ka pengje.
    Praktikisht me ” aleatet” e saj, sillet si nje qeverite autokrate qe sulmon dhe i komandon te gjithe me dore te hekurt qe prej 1945.
    Stabilitati, mirqenia dhe suksesi ekonomik i kesaj “aleance” te bazuar tek njeshi, eshte i njejte me suksesin ekonomik nje vendi te udhehequr prej dekadash nga nje qeveri kompetente autokrate.
    Ka nje hierarki te qarte force, qe ushqen autoritetin e padiskutueshme te Amerikes, me te nenshtruarit e saj.
    Dhe ketu eshte edhe thembra e Akilit. Nje aleance, qe nuk eshte aleance, por strukture e bazuar tek forca e Amerikes, mirqenia, zhvatja sistematike e botes dhe dominimi nderkombetar, ku shtete te parendesishem europjane me ca miljona banore, vlejne me shume se shtete te botes me miljarda banore dhe perfitojne shume me teper nga ata, nga burimet e perbashketa.
    Kush prej tyre do ishte aleat i nje mini bote perendimore, qe eshte ushqyer prej mijera vjetesh mbi lekuren e tyre?! Kush prej tyre do ti dhimbsej humbja e Perendimit?! Indise? Pakistanit? Vendeve arabe? Brazilit? Afrikes? Azise? Cfare perfituan nga dominimi i Perendimit ne shekuj pervec skllaverise, zhvatjes, kolonializmit, percmimit, masakrave, varferise dhe margjinalizimit nderkombetar?
    Ne rast te nje konflikti global, Amerika ndryshe nga Rusia me Kinen, nuk ka asnje aleat ne nivelin e tyre.
    Nuk besoj pastaj, se ka ndonje mendje te shendoshe qe mendon se Amerika luften e ll Boterore e fitoi sepse kishte aleate Angline, Francen apo Australiane.
    E fitoi ne padyshim mbi nje loje te zgjuar shahu, mbi sakrificen epokale te BS te cilen e beri aleat dhe ndyresine e luftes atomike.
    I them keto Jo per ndonje nostalgji alla Putin, apo allakineze, por per te mos qene sylesh i lire te mendoje per aq sa do humori i atyre qe imponohen dhe venerohen si padronete rradhes.
    Nese Amerika e vetme eshte mbretereshe e detit, dhe pas renies se BS avancoi edhe ne toke pa shume pengesa, sot shoh tek aleanca Rusi-Kine shfaqet nje force te frikshme ushtarake dominuese ne toke, qe nuk ka te ngjashme ne histori.
    Ne toke luften e kemi te humbur. Perendimi dhe ne ne te njejten bashke me te. Per te fituar Perendimit i duhet te ndryshoje vetveten. Te ndryshoje Rracizmin, ndjenjen e superioritetit dhe vizjonin ndaj botes qe e rrethon. Perendimit i duhen aleate. Aleate tek vendet arabe, aleate ne Afrike, aleate ne azi, aleate kudo ku deri tani kane vjedhur, vrare dhe zhvatur per tu pasuruar dhe dominuar. Dhe ketyre vendeve qe sot ju imponohen me gjuhen e frikes ne rast se bashkepunojne me rusine apo Kinen, duhet patjeter te kthehet e ti respektoje duke lejuar edhe shperndarjen e drejte te rezervave te planetit, pa pare vetem zorren e tij te pangopur, perballe miljarda njerezve qe dergjen ne mjerim.
    Ndryshe armiqte e Perendimit kane per te qene me miljarda dhe humbjen nuk ka per tja falur askush, duke shfarosur pa meshire cdo lloj shenje te egzistences se Perendimit mbi Toke, qe per ne eshte kulture, ndersa per te tjeret luksi i shfrenuar i egzistences imorale te nje grusht njerezish, ndertuar mbi skllaverine dhe zhvatjen sistematike te botes.

    1. ekonomisti says:

      Free mind-komenti yt do te ishte peper i denje per agjitatoret e kohes se PPSH-se.
      Kur flet per aleancen Ruso-Kineze si dominuese ne toke, harron nje fakt teper te rendesishem qe e ben kete aleance nul.
      Se pari, te dyja vendet varen teresisht prej perendimit, por ne kendveshtrime te ndryshem. Rusia ka nevoje per valuten e perendimit per te shitur naften dhe gazin, pa te cilen nuk do mbijetonte dot, si dhe per teknologjine e vendeve perendimore, per e mbajtur ne kembe industrine e saj te vjeteruar. Nga ana tjeter, Kina ka kapacitete shume te medha prodhuese, te cilat nuk mundet te perthithen prej tregut vendas, apo te vendeve te tjera ne zhvillim. Kina nuk do mbijetonte dot pa tregun e stermadh te perendimit dhe ne vecanti ate amerikan. Ajo do falimentonte shume me shpejt se sa vete Rusia ne situata te ngjashme. Ne rast se Kina do favorizonte Rusine duke i blere naften, gazin dhe duke e furnizuar me arme, Perendimi do ti mbyllte rubinetin ekonomik, si dhe do ti bllokonte te tera asetet fianaciare ne mbare boten perendimore, qe do e conte Kinen ne nje krize te pa pare ekonomike me stoqe prodhimesh, qe nuk do ti shiste dot dhe me mijera ndermarje qe do falimentonin cdo dite, sidomos nese kompanite perendimore do terhiqeshin prej tregut kinez. Po ashtu, duhet te kesh parasysh se Kina nuk ka lende te para per industrine e saj. Ajo importon cdo gje, dke filluar nga karburantet deri tek ushqimet.
      Kjo levizje do kishte pa dyshim edhe nje cmim te kripur per ekonomite e vendeve perendimore, por ne ndryshim nga Kina, keto vende mundet te zevendesonin te gjitha prodhimet qe sot behen ne Kine, duke bere subvencionimin nga shteti te kostove ekstra, ne menyre qe konsumatori i atyre vendeve te mos mbante te gjithe barren e kostove ekstra. Une jam totalisht i bindur se Kina kurre nuk do hynte ne nje aventure te tille me perendimin, qe do ta conte ate 70 vjet mbrapa. Eshte fakt i pamohueshem se Kina drejtohet nga udheheqes inteligjente qe nuk do benin aventura te cilat do shkaterronin ate qe eshte ndertuar ne ate vend prej shume brezave.
      Sa i perket “aleancave” te SHBA-se me vendet e Europes perendimore, duhet te keni parasysh se lidershipi i SHBA-se eshte nje domosdoshmeri per ekzistencen e sistemit te paqendryeshem te Europes. Qendrueshmeri e Europes perendimore eshte pikerisht fale SHBA-se dhe politikes se saj ekonomike e ushtarake. Nese SHBA do sillej njesoj si edhe shtetet e tjera te BE-se, kjo aleance do kishte zero efikasitet perballe Rusise apo edhe Kines.
      per te kuptuar kete gje, mjafton te shikosh se sa veshtiresi ka BE-ja ne marrjen e vendimeve me te thjeshta qe kerkojne dakortesine e te gjitha vendeve anetare te saj. Kjo e ben BE-ne teper te dobet perballe sfidave te ekonomise apo politikave globale.
      Shkurt, pa SHBA-ne, nuk do kishte Europe.

  4. Ceni says:

    Kina perfiton nga popullsia e madhe. Sepse te ardhurat per fryme te amerikes jane 7 here me te medha se te kines. Prodhimi i pergjjithshem i kines ne dollar eshte 18 triliard ndersa i amerikes 25 triliard. Po te shtosh aleatet e perendimit, kanada, australi, japoni, gjermani, france, angli etj, sanksionet ndaj kines do ishin katastrofike. Dhe zhvillimi kines eshte pasoje e hapjes, e globalizmit. Prandaj autori e quan gabim. Nje terheqje e perendimit do e stoponte lindjen.

  5. Piro says:

    Ajo qe me habit me shume eshte numri i komenteve ne favor te Rusise agresore qe sulmoi Ukrainen per ta cliruar nga nazistet, dhe kunder viktimes se vertete qe eshte nje popull qe nuk do Rusine dhe kerkon te integrohet me civilizimin evropian.
    Vec kesaj shqetesues eshte edhe fakti se per here te pare po shfaqet ne Shqiperi antiamerikanizmi jo vetem te Sali Berisha e te Ilir Meta por edhe ne shume komente te lexuesve, duke krijuar pershtypjen e gabuar se populli shqiptar nuk eshte aq pro-amerikan sa thuhet. Une jam thellesisht i bindur se perqindja relativisht e larte e komenteve pro agresionit rus dhe kunder viktimes se tij, Ukraines, eshte frut i presionit te propagandes ruse ne Shqiperi
    Le te mos harrojme se nga pikepamja e interesave kombetare te Shqiperi Kosoves, SHBA eshte i vetmi garantues i pawaresise sone ne kete kohe te rezikshme nacionalizmash te eger.

    1. Janullofagos says:

      Ka plot Janulla edhe Vehabiste te paguer ketu nga 200 300 euro pe Greqie, Rusie, Arabie, Erdoganistanie.

Lini një Përgjigje

Adresa juaj email nuk do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme shënohen *

Lini një Përgjigje