Për Netanyahun, shmangia e një marrëveshjeje paqeje mund të jetë më e keqe sesa të biesh dakord për një të tillë

30 Shtator 2025, 21:50Bota TEMA
Për Netanyahun, shmangia e një marrëveshjeje paqeje mund të

Ai premtoi fitore të plotë për Izraelin, por duke qëndruar pranë Donald Trump në Shtëpinë e Bardhë të hënën, ishte Benjamin Netanyahu ai që dukej i mundur.

Kryeministri i Izraelit po thoshte të gjitha gjërat e duhura në lidhje me marrëveshjen e paqes për të cilën sapo kishte rënë dakord, por dukej i shfryrë, me zë të ngjirur dhe energji të zbehur, ndërsa vlerësoi Trumpin si “mikun më të madh që Izraeli ka pasur ndonjëherë në Shtëpinë e Bardhë”.

Është një miqësi që mund t’i kushtojë qeverisë së tij.

Aleatët e ekstremit të djathtë të Netanyahut kanë kërcënuar të largohen – dhe ndoshta të shembin – qeverinë e tij nëse ai bën shumë lëshime në përfundimin e luftës.

Partnerët e koalicionit si Bezalel Smotrich dhe Itamar Ben-Gvir nuk e kanë mbajtur sekret dëshirën e tyre për të aneksuar Gazën, për të dëbuar palestinezët dhe për të rivendosur vendbanimet hebraike atje.

Ata – dhe Netanyahu – kanë qenë kategorikisht kundër çdo roli për Autoritetin Palestinez në Gaza dhe çdo rruge drejt një Shteti Palestinez.

Marrëveshja për të cilën Netanyahu tani ka rënë dakord i përshkruan të dyja, megjithëse me paralajmërime të forta.

Trump e di se duke e shtyrë kryeministrin izraelit në këtë marrëveshje, po i kërkon atij të rrezikojë qeverinë e tij. Në këmbim, ai po e lë në baltë perspektivën e një trashëgimie historike – një të ardhme të re, më paqësore për rajonin dhe lidhje të reja midis Izraelit dhe fqinjëve të tij arabë.

Kishte shenja, edhe para se Netanyahu të nisej për në Washington, se ai e dinte se kjo zgjedhje po vinte.

Presidenti i Izraelit, Isaac Herzog, i tha një stacioni radiofonik izraelit se po shqyrtonte faljen e Netanyahut në rastet e korrupsionit me të cilat po përballet aktualisht në gjykatë.

Këto gjyqe janë një arsye, pretendojnë kritikët e tij, pse ai ngurron të largohet nga detyra dhe të përballet me gjyqtarët pa mburojën e detyrave, pushtetit dhe profilit të tij kombëtar.

Por dalja politike që i ofrohet në këtë moment – një trashëgimi rajonale në këmbim të heqjes dorë nga qeveria e tij dhe ndoshta nga karriera e tij politike – nuk duket se e ka fituar plotësisht atë.

Përgjigja e tij e parë ndaj bashkatdhetarëve të tij sot ka qenë të theksojë publikisht se ai, në fakt, nuk është dakord për një shtet palestinez.

“Absolutisht jo. As nuk është shkruar në marrëveshje”, tha ai në përgjigje të një pyetjeje para kameras.

“Por ne thamë një gjë – se do t’i rezistojmë me forcë një shteti palestinez”.

Raportet në median izraelite këtë mëngjes sugjerojnë gjithashtu se kabineti i Izraelit nuk do të votojë për kushtet e plota të marrëveshjes – por vetëm për shkëmbimin e pengjeve izraelite me të burgosurit palestinezë.

Pyetja është se çfarë nënkuptojnë këto veprime në lidhje me llogaritjen e tij politike: nëse Netanyahu po përpiqet ta mbajë qeverinë e tij të bashkuar aq gjatë sa të përdorë magjinë e tij politike në sondazhe, të cilat aktualisht parashikojnë se ai do të humbasë zgjedhjet, apo nëse ai po mbështetet te refuzimi i Hamasit nga kjo marrëveshje – ose pamundësia për të kontrolluar komandantët e tij në terren në Gaza – dhe se lufta nuk do të ndalet fare.

Vazhdimi i mundshëm i luftës ishte diçka që ai e theksoi në atë konferencë të pakëndshme për shtyp në Uashington, duke nënvizuar – me mbështetjen e Trump – se Izraeli do të kishte liri të plotë për të “përfunduar punën” nëse Hamasi nuk do të përmbushte anën e tij të marrëveshjes.

Parë në këtë dritë, ky moment i pakëndshëm mund të jetë çmimi i mbështetjes së vazhdueshme amerikane për luftën e tij.

Netanyahu njihet si mjeshtër i manovrave politike, duke hapur një rrugë midis pengesave politike për të fituar kohë.

Ai ka ndryshuar qëndrim përmes raundeve të mëparshme të negociatave dhe ka kaluar nëpër marrëveshjet e mëparshme të armëpushimit, vetëm për t’u tërhequr kur një fund i përhershëm i luftës është në diskutim.

Shumë besojnë se ai kurrë nuk ka dashur të negociojë një fund të kësaj lufte, por ta detyrojë Hamasin të dorëzohet sipas kushteve të Izraelit.

Por është e vështirë të ruash atë imazh pa kompromis të “fitores totale” kur ke pranuar publikisht pikërisht gjërat që ke kaluar një karrierë duke i parandaluar dhe kur je duke pritur përgjigjen e armikut tënd.

Për herë të parë që nga fillimi i luftës, duket se pasojat e shmangies së kësaj marrëveshjeje ishin më të këqija se pasojat e pranimit të saj.

Dhe nëse Trump e detyroi vërtet të zgjidhte midis aleatit të tij në Washington dhe aleatëve të tij në vend, pse Joe Biden nuk bëri të njëjtën gjë kur një marrëveshje e ngjashme ishte në tryezë nëntë muaj më parë – dhe rreth 30 mijë banorë të Gazës ishin ende gjallë?

BBC

Lini një Përgjigje