Te fundit
Çfarë nuk dinit për Vaçe Zelën/ Të pathënat për divën e muzikës shqiptare
19 Gusht 2025, 21:49Kulturë
TEMA
Vaçe Zela ka lindur në 7 prill 1939 në Lushnjë dhe ka vdekur në 6 shkurt të vitit 2014. Ajo e filloi karrierën e saj në moshë të re dhe në vitin 1962. Ishte e para që fitoi Festivalin e Këngës.
Me këngën “Fëmija i parë”, ajo dëshmoi se një idhull i muzikës po lindte atë mbrëmje të 26 dhjetorit të vitit 1962. Repertori i saj është shumë i pasur; numërohen me dhjetëra këngë popullore, të lehta, kantata, balada, etj.
Ajo ka një kontribut të rëndësishëm edhe në muzikën e filmit. Ku ka interpretuar shumë këngë si pjesë e muzikës së filmave.
Kujtimet rikthehen më ethshme tek të afërmit e Vaçes tani që kanë mësuar se ajo nuk rron më. Sot, as ulliri nuk është më. Gjithashtu edhe shtëpia ku lindi dhe u rrit Vaçe Zela po rrënohet. Në Lushnjë kujtimet për Vaçen janë të forta te kushërinjtë, miqtë dhe bashkëqytetarët e saj.
Ata tregojnë se meloditë e para Vaçja i këndoi në shtëpinë e saj, në qendër të Lushnjës. Derisa një koncert e bëri atë të famshme menjëherë. Pëllumb dhe Syrja Zela janë dy kushërinjtë e Vaçe Zelës, që jetojnë ende në qytetin e Lushnjës.
Ata treguan, kohë më parë, se çdo mbrëmje Vaçja këndonte dhe i binte kitarës së saj. Pa e ditur se shumë shpejt do të bëhej ikona e muzikës shqiptare.
“Vaçja ka jetuar këtu në Lushnjë që në moshën 14-15-vjeçare e më pas u largua për në Tiranë që të ndiqte shkollën e mesme. Kjo do të ishte dhe shkëputja e madhe e saj nga Lushnja. Në atë periudhë mori pjesë në një koncert në Kinë, ku zëri i saj bëri menjëherë jehonë. Prej atij momenti karriera e saj mori hov dhe i gjithë aktiviteti u përqendrua në Tiranë”, treguan kohë më parë kushërinjtë e Vaçes.
Shtëpia e së famshmes Vaçe Zela vazhdon të njihet si e tillë edhe sot. Ndonëse prej dekadash në dokumentet e pronësisë ajo u takon personave të tjerë. Mësohet se pronarët e shtëpisë kanë emigruar në shtetin grek. Dhe fakti që në të nuk banon njeri prej vitesh ka sjellë amortizimin e plotë të saj.
Shtëpia është modeste, njëkatëshe, me sipërfaqe rreth 70 metra katrorë. Muret e saj në një pjesë të mirë janë rrëzuar, dritaret janë mbuluar nga bari dhe shkurret që depërtojnë brenda saj. Ndërsa tjegullat rrezikojnë të bien nga dita në ditë.
Vaçe Zela është fituese 12 herë e Festivalit të Këngës në Radiotelevizionin Shqiptar. Iu dha titulli “Artist i Merituar” në vitin 1973 dhe “Artist i Popullit” në vitin 1977. Ka kënduar për herë të fundit në skenën e Festivalit të RTSH-së në vitin 1980. Dhe u largua përfundimisht prej skenës në vitin 1992, transmeton ‘konica.al’.
Është nderuar me Urdhrin “Nderi i Kombit” më 24 dhjetor 2002 nga ish-presidenti Alfred Moisiu, me motivacionin: “Për vlerat e rralla si artiste e shquar, me popullaritet të jashtëzakonshëm, për interpretimin mjeshtëror të këngës së muzikës së lehtë dhe asaj popullore, për pasurinë e vyer që krijoi në shkollën shqiptare të interpretimit muzikor”.
Të parët që zbuluan talentin e Vaçes ishin mësuesit e shkollës 7-vjeçare në Lushnjë. Provoi të studionte në Liceun Artistik, por pa mundur. Ndoqi gjimnazin “Qemal Stafa”, por talenti i saj shpejt do të binte në sy. U emërua fillimisht këngëtare në Estradën e Ushtrisë, më pas në atë të Shtetit dhe së fundmi në Ansamblin e Këngëve dhe Valleve Popullore.
Ndonëse brenda një sistemi të mbyllur, zëri i Vaçe Zelës i kishte kaluar kufijtë. Aktori Astrit Çerma shkroi kohë më parë në faqen e tij në Facebook ato çfarë prezantuesi italian Mike Bongiorno do të thoshte për Vaçe Zelën, vite më parë:
“Më kujtohet në ato vite kur u vendosën televizorë nëpër ndërmarrje e institucione, ne në Institutin e Arteve ndiqnim pothuajse çdo natë RAI-n. Një natë, i madhi i asaj kohe, Mike Bongiorno, në një nga programet që drejtonte, që në mos gabohem quhej “Pyetje për të gjitha”, bëri 3 pyetje që çuditërisht kishin lidhje me Shqipërinë….
Pyetja e tretë kishte të bënte me këngëtaren e madhe të asaj kohe, Caterina Caselli dhe me këngën hit të saj, “Xhovane, xhovane”..
– Cila nga këngëtaret në botë do ta këndonte këngën “Xhovane” më bukur se Caterina Caselli…?
Përgjigjet ishin rreth një niveli këngëtarësh që trondisnin skenat e botës, por Mike Bongiorno vazhdimisht i hodhi poshtë deri sa shpërtheu:
– Këngëtarja që do ta këndonte më bukur këtë këngë është shqiptarja Vaçe Zela!”
——————–
6 Komente
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
Artiste e këtyre përmasave në Shqipëri nuk vjen më....Vaçe Zela është një gjeni që jetoi në kohën e vampirëve të diktaturës....
Plotesisht e vertete. Ne qe kemi patur fatin qe ta degjonim kete artiste te pashoqe te rangut me te larte boteror jemi mrekulluar nga magjia e zerit te saj. Askush deri me sot nuk i afrohet as ke gishtat e kembes Vace Zeles. Nje artiste e tille nuk ka per te lindur per shume shekuj ne Shqiperi. Me sa di, ajo vdiq ne Zvicer, por gjithmone e pati ne zemer Shqiperine dhe shqiptaret. I perjetshem do jete kujtimi i saj.
Dhe diktatura e vlersoi me te gjitha per ate qe ajo ishte.
Jordan! Verin e sateme e ke pare ndonjehere. "Vaçe zela ishte nje gjeni qe jetoi ne kohen e vampireve te diktatures". Kush t'a tha kete? Ajo ne kohen e diktatures u be kengetar. Diktatura e vleresoi talentin e saj, e ngjiti larte, e beri artiste populli. Por mesa duket ke pak informacion.
Kur themi gabimet e komunizmit! Ky është njëri. Mbajti të mbyllur, të dhunuar, të shtypur, censuruar, artin dhe artistët që mund të kishin pasur sukses dhe famë botërore. Dhe eksportoi vetëm atë pjesë të saj ose rryma që i interesonin për qëllim propagandist
Jordan ka informacion tamam! Nuk mjafton te kesh informacion, por ai duhet te jete i sakte dhe i plote. Vace Zela ishte nje gjeni i vertete! Artiste e rralle jo vetem per Shqiperine, por per mbare boten. Ata qe i anulluan koncertin ne Paris ishin vampire, njerez te ndyre e te poshter, zvarranike qe urrejne bilbilat e lire dhe te bukur. Po ata, e detyruan te dilte ne pension para kohe dhe keshtu fiken zerin e bilbilit qe na ngrohte zemrat tona te vuajtura. Vace kendonte vetem ne skene dhe ta nxirrje ne pension ishte baraz me vdekjen si artiste… baraz me vdekjen shpirterore. Me dhemb zemra kur mendoj sa ka vuajtur padrejtesisht kjo artiste dhe grua madheshtore. Me dhemb zemra kur mendoj qe zeri i saj i bukur nuk buciti ne mbare boten. Ne qe kemi patur fatin ta degjojme, do ta mbajme ne zemrat tona dhe do e kujtojme me dashuri dhe respekt pa fund.