Eduard Halimi dhe banaliteti i të keqes

Fletë-rrufeja e ministrit të Drejtësisë ndaj kryeprokurorit të Tiranës, që drejton hetimet e vrasjeve të 21-janarit, është një kambanë alarmi që sa të rrezikuar vazhdojmë të jemi nga thikat me helm.

Nga Besar Likmeta

Në një njoftim për median, pas një inspektimi të kryer mbi një dosje penale, Ministri i Drejtësisë Eduard Halimi të premten ka kërkuar vënien para përgjegjësisë së kryeprokurorit të Tiranës, Sokol Malaj, duke e akuzuar se ka abuzuar “me ligjin në masë të tillë që godet në mënyrë agresive dhe të drejtpërdrejtë sigurinë publike të qytetarëve dhe integritetin e sistemit të drejtësisë në përgjithësi”.

Dosja penale që ka inspektuar ministri, i cili vazhdon të jetë akoma kryetar i komisionit hetimor “për zbulimin, identifikimin, përballimin, neutralizimin, pengimin dhe ndëshkimin,” e autorëve të grushtit të shtetit më 21-janar, është një vendim i gjykatës së Tiranës për akuzën e “vrasjes në kapërcim të kufijve të mbrojtjes së nevojshme,” me të pandehur 22-vjeçarin Konstandin Xhuvani.

Për shkak se prindërit e studentit që akuzohet për vrasje në rrethana vetëmbrojtje dhe armëmbajtje pa leje, Luiza dhe Gjergj Xhuvani janë persona publik, dosja e tij hetimore ka gjeneruar interesim në media më shume se ngjarje të ngjashme.

Sipas hetimit gjyqësor të kryer nga gjyqtari Gerd Hoxha në gjykatën e Tiranës, Konstandin Xhuvani akuzohet për vrasjen e Alfred Musabelliut, pasi viktima i armatosur ka shkuar në shtëpinë e një mikut të Xhuvanit, Albi Zelës –ku ndodhej gjithashtu i pandehuri – dhe janë konfrontuar pas një zënkë për motive të dobëta.

Kodi i procedurës penale parashikon për akuzën e “vrasjes në kapërcim të kufijve të mbrojtjes së nevojshme,” një dënim deri në shtatë vjet burg. Akuza e përfaqësuar nga prokurori Shpëtim Kurti ka kërkuar dënimin e tij me 3 tre vjet heqje lirie për tejkalim të mbrojtjes së arsyeshme, dhe një vit për armëmbajtje pa leje.

Mbas bashkimit te dy vendimeve dhe pranimit të gjykimit të shkurtuar nga i pandehuri, sipas kodit të procedurës penale, kërkesa për dënim e Xhuvanit është ulur në dy vjet heqje lirie. Përfaqësuesit ligjor të të pandehurit kanë kërkuar pafajësinë, duke arsyetuar që veprimet e Kostandin Xhuvanit janë kryer në kushtet e mbrojtjes së nevojshme.

Në vendimin e tij gjyqtari Gerd Hoxha nuk e pranon kërkesën e pafajësisë, duke arsyetuar që mbrojta e Xhuvanit pas sulmit të kryer nga viktima ndaj tij e ka tejkaluar mbrojtjen e arsyeshme.

Megjithatë, gjyqtari Hoxha rreshton në arsyetimin e masës së dënimit të të pandehurit një sërë rrethanash lehtësuese. Si për shembull, që vepra penale e Xhuvanit është kryer nga i pandehuri “nën ndikimin e veprimeve të padrejta e të rrezikshme të viktimës Alfred Musabelli dhe shokëve të tij, të njohur si persona me rrezikshmëri të lartë kriminale”. Mbrojtja nuk e ka pranuar vendimin e gjykatës dhe e ka apeluar atë në gjykatën e Apelit, ku çështja është në gjykim.

Vëmendja mediatike që i është kushtuar çështjes ka qenë e madhe, dhe sigurisht asgjë nuk mund ta kompensojë dhimbjen që familja e viktimës ndjen. Në të njëjtën kohë, pasqyrimi i saj në shumë medie si vrasje në gjakftohtësi është jo vetëm jo-profesional por dhe i padrejtë – për faktet që deri tani janë bërë publike.

Ç’fare është edhe më shqetësuese është reagim i ministrit të Drejtësisë, që mbas inspektimit që nuk e ka bërë publik akoma por pretendon se e zbardh në letrën e tij kërcënuese, e paraqet si një vepër penale të tillë duke u ankuar që “vetëm 2 vjet burgim, ndaj agresorëve të jetës së qytetareve është e papranueshme”.

Ne të gjithë në gjyqin e opinionit publik kemi të drejtë ta diskutojmë vendimin e gjykatës ndaj Xhuvanit në terma të tillë si “agresor i jetës”, apo vendimin e saj si “selektiv”, Megjithatë, është tërësisht banale, që një jurist si Z.Halimi, aq me tepër ministër i Drejtësisë, të bëjë akuza të rënda ndaj prokurorëve për “cenimin e sigurisë publike të qytetarëve” pa ju referuar asnjëherë ligjit dhe kodit të procedurës penale.

Opinioni publik ka gjithë të drejtën të dyshojë, të ngrejë pikëpyetje mbi punën e gjykatës dhe prokurorisë, por një ministër Drejtësie që bën akuza te rënda, mbi prova që i mban të mbyllura në një raport tridhjetë-faqesh, vetëm banalizon institucionin që ai drejton dhe personalitetin e tij profesional.

Kjo nuk është hera e pare që ministri aktual i Drejtësisë bën akuza pa fakte dhe prova. Të gjithëve na kujtohet që pak muaj më parë, ai nëpërmjet ekranit tentonte të na bindte – përtej arsyes sonë të shëndoshe- që presidenti, kryeprokurorja, kreu i opozitës, drejtori i Shërbimit Informativ Lombëtar, sëbashku me katër gazetarë drejtonin një grusht shteti të orkestruar me çadra pistoletë dhe thika me helm.

Edhe pse ministri ka gati një vit qe heton, akoma nuk ka bërë publike as edhe një provë të vetme për t’i vërtetuar akuzat e tij. Edhe sikur ta marrim shqetësimin e tij për çështjen “Xhuvani” të dhënë, dhe të besojmë që prova apo argumentet e shëndoshë për këto akuza ekzistojnë, dëmi qe ai i ka bërë çështjes është i pariparueshëm.

Me ndërhyrjen e tij ndaj një çështje në gjykim, që fatkeqësisht ka shumë precedentë në Shqipëri, ai i ka siguruar të pandehurit lirinë nga faji, në mos në gjykatat tona në atë të të Drejtave të Njeriut në Strasburgut. Çdo jurist me pak shkollë e di shumë mirë që një ndërhyrje e tillë nga ana ekzekutivit në një çështje gjyqësore që është akoma në gjykim është jo-kushtetuese.

Ministri sigurisht është një jurist i aftë dhe i di pasojat e akuzave të tij, që zor se kanë të bëjnë me çështjen në fjalë.

Në kohën kur prokuroria e Tiranës po mbyll hetimet për vrasjet tragjike të 21-janarit, ministri i Drejtësisë thjesht po vazhdon punën e tij si kryetar i komisionit të identifikimin, përballimit, dhe neutralizimin te grushtit te shtetit.

Akuzat e tij të sotme pa prova dhe fakte janë po aq të vërteta sa akuzat që bëheshin në komisionin hetimor pak muaj më parë, dhe ato i drejtohen po prokurorëve, që mes shumë vështirësive po tentojnë të zbardhin ngjarjen tragjike qe çoj në vdekjen e katër qytetarëve dhe plagosjen e dhjetëra të tjerëve.

Akuzat të papërgjegjshme si ato qe bën ministri pa emocione, jo vetëm që tashmë kanë ndihmuar për te shkatërruar çështjen e shteti kundër Konstandin Xhuvanit, por tentojnë gjithashtu të dëmtojnë dhe procesin për vrasjet e 21-janarit, duke e forcuar më tej kultin e pandëshkueshmërisë.

Në një mënyrë te ftohtë, aparati burokratik i ekzekutivit fill mbas ngjarjes është angazhuar ta minojë hetimin, duke prodhuar akuza pa fund kundrejt atyre njerëzvë që me Kushtetutë dhe ligj i kemi dhënë të drejtën t’i ngrenë ato.

Vetë origjina e termit “banaliteti i të keqes,” i gërmëzuar për të përshkruar një tjetër çështje gjyqësore një gjysëm shekulli më parë, duhet te jetë një kambanë alarmi për ne, që krimet e mëdha në historinë e njerëzimit, nuk kanë pasur gjithmonë nevojë për sociopatë apo fanatikë, por edhe për njerëz të rëndomtë që pranojnë premisat e një shteti të padrejtë.

Polici rrugor qëllohet me plumb në kokë në prani të djalit 12 vjeç

18:58 Politika

Lajm për Guinness: Dy biznesmenë mohojnë korrupsionin

18:30 Politika

Moskë, mizëri njerëzish në shesh kundër vjedhjes së zgjedhjeve (FOTO)

17:02 Politika

Berisha: “Pranvera Arabe”, model demokracie. Shqipëria do ndikojë për demokratizimin e vendeve arabe

16:05 Politika

Meta: Nuk bëhemi pjesë e spekulimeve për Presidentin

15:03 Politika

Ministria e Drejtësisë: Deklaratat e Ina Ramës, emocionale

13:53 Politika

Arvizu: Jam i shkurajuar nga kapja e ligjit. Eksperimenti demokratik në Shqipëri është në vazhdim...

12:30 Politika

Rama viziton familjen e Hekuran Dedës: S'ka qetësi pa drejtësi

12:25 Politika

GRECO: Shqipëria duhet të dënojë ministrat e korruptuar. Gjykatat nuk funksionojnë

11:19 Politika

INTERVISTA/ Rama: Më solli Nano nga Parisi? Imagjinoni atë që zbriti Enveri nga malet. LSI e majtë? Sa një e virgjër në bordello

11:05 Politika