VIDEO/ "Ndërkohë që po u mësoja greqisht, fëmijët po më mësonin shqip”

2 Shtator 2015, 20:57Sociale TEMA

Maria Efthimiou, një profesore e historisë në universitetin e Athinës, e vlerësuar me çmim nderi nga presidenca greke(http://www.thetoc.gr/eng/culture-arts/article/maria-efthimiou-awarded-fo…), por e angazhuar gjithashtu në mësimdhënie në mjedise të shumta, jep këtu një leksion për arvamitasit në Greqi.

Pa bërë dallimet e zakonshme terminologjike, shqiptar, shqip, arvanitas, Efthimiou flet për rolin e tyre, gjuhën dhe faktin se shqipja asokohe në Greqi ishte gjuhë vendi në disa rajone.

Një moment interesant është hapja e shkollave greqisht për fëmijët arvanitas në ishullin e Specës, ku një prej mësuesve shkruan se “ndërkohë që mësoja greqisht, fëmijët po më mësonin shqip”.

“Mësova shqipen në mënyrë që t’u mësoja greqishten”, vijon më poshtë ky moment.

Leksioni i përcjellë ka edhe vlerën e vet komunikuese, pasi nuk shihet aty kompleksi i shumëpërfolur i shmangies, anashkalimit apo edhe gënjeshtrës që na kanë mësuar t’i mendojmë si kritere me të cilat operon historiografia fqinje.

Në dritën e debateve për kishën e Shën Thanasit, është mirë që ky afrimitet historik, që i bën shqiptarët dhe grekët më shumë sesa fqinj të zakonshëm, të lexohet pa komplekse dhe mëri.

Është po kështu mirë që të mos marrim zakonin e gënjeshtrës që ua kemi ngjitur të tjerëve për historinë: le t’ua lëmë atë emisarëve dhe atyre që restaurimin e nisin nga retushimi. (Leksioni është i titruar anglisht).

http://www.respublica.al/2015/09/03/nd%C3%ABrkoh%C3%AB-q%C3%AB-po-u-m%C3%ABsoja-greqisht-f%C3%ABmij%C3%ABt-po-m%C3%AB-m%C3%ABsonin-shqip%E2%80%9Dvideo

35 komente në “VIDEO/ “Ndërkohë që po u mësoja greqisht, fëmijët po më mësonin shqip””

  1. Fotaqi says:

    Nuk e kuptoj perse Shqiptaret kruhen kaq shum Me Arvanitasit ? Arvanitasit sot jan ne 99% te ngaterruar me greke e shumica e te rinjve qe kan origjine arvanitase ndihen PLOTSISHT GREK, e madje jan nacjonalista te mdhenj greke kunder te huajve, emigracionit etj, shqiptaret i konsiderojne si parasita. Sa per gjuhen arvanitika mund te dije vetem ndonje plake 90 vjecare. Te tjeret as dine as kan ndermend tja dine. Arvanitasit kan vrare e kan prere qindra mijera Shqiptare myslimane, te fajshem te pafajshem. E dini apo nuk e dini? E ju akoma flisni per keta. Arvanitasit kan vajtur ne Greqi para disa shekuj si imigrante ose refugjate mbas shum shekuj bashkjetese me popullaten greke jane tashme plotsisht te asimiluar ne identitetin Grek. Edhe shqiptaret qe kan shkuar ne Greqi 25 vitet e fundit, gjenerata e dyte e kryesisht ajo e treta do asimilohen ne kulturen greke kurse me Alvanine nuk do ti lidh asgje. Keshtu ndodh ne te GJITH Boten, keshtu ndodh edhe ne Greqi,ne Turqi etj.

    1. Tarrasi says:

      Kjo ka te beje me historine e majmunit.

      U be nje eksperiment ku moren disa majmune dhe u futen ne kafaz. Dhe ne maje te kafazit u vinin banane dhe kush nga majmunet shkonte te merrte banane njezit e lagnin me uje te ftohte. Dhe vazhdoi keshtu derisa te gjithe majmunet u mesuan dhe nuk shkonin te merrnin me bananet se kishin frike se do i lagnin me uje te ftohte. Me vone studuesit vendosen te nxirrnin nje majmun dhe te fusnin nje tjeter qe nuk e dinte “problemin” me banane. Sapo ata vune bananet majmuni i ri u nis ti merrte porse majmunet e vjeter ju sulen dhe e rrahen paq sepse nuk donin te lageshin me uje te ftohte. Pas disa heresh dhe ky majmun i ri nuk vajti ti kapte me bananet. Kjo pune vazhdoi me nderrimin e majmunerve derisa te gjithe majmunet ishin zevendesuar. Per cudi asnje nga ata nuk ishte lagur me uje por kur vinte puna per bananet ata nuk linin asnje ti prekte por e rrihnin paq.

      Keshtu eshte dhe puna me Arvanitasit Grekerit i kane nxjerre ujin e zi leri emrat i kane nderruar po dhe emrat e varreve prandaj ata te gjoret sa here qe i pysin ne qofte se jane Shqiptar apo kane te bejne me ta bejne cmos ta hedhin poshte me ngulm. Shiko ci punoi Shqiptareve mbas 1990 kur te gjithe kane nje emer grek.

      Grekerit jane racist te tmerrshem por gjithesesi jane me mire nga si kane qene ne kohen e Arvanitasve. Jane zbutur pak.

      Eshte nje fatkeqsi te jesh fqinj i Greqise pyesni ke te doni.

      1. X says:

        Fiks fare Tarrasi. Ky eshte realiteti.

    2. Foto Xhavella says:

      Keshtu do te ndodhe edhe kur zonat arvanitase te bashkonen me Arvanitine mor PALLAVESH,duke filluar nga Epiri i jugut,Makedonia e Jugut,Thraka Perendimore,Thesalia,Morea e ndoshta edhe ca me shume! Rendesi ka qe ata e dine origjinen e tyre dhe nuk e harrojne,historia vete ka shume fantazi … ?

    3. Dasareti says:

      Fotaqis! Lexo historine se ne te do te gjesh shume me shume sesa shpegoj profesoresha e nderuar Efthimieu,rreth shqiptareve,jo vetem qysh prej shekullit te 14-15,por qysh nga shekulli 14-15 para krishtit,ne te ashtuquajturen Greqi….gjaku Uje nuk behet!
      P.S:po ku jane keta grekofonat e Temes,qe nuk po I degjohet zeri?!

    4. the Punisher says:

      Ha Fotaq, ha se te ben mire.

    5. Jorgo says:

      Gjuha “greke” e tanishme ishte gjuha e patriarkanes bizantine (mbeturine e perandorise romane lindore, byzantine – ashtu si ishte latinishtja per ate perendimore) ne Stamboll shume kohe para se te krijohej shteti “grek” me 1832. Edhe atekohe ajo gjuhe nuk ishte gjuha “greke” e popullit “grek” vendas. Nuk ka komb “grek” apo “helen”, nuk ka patur ndonjehere; shihni historine e shkruar dhe hartat: na ka patur ndonjehere shtet “Greqi” apo “Helen”, as “helenë”. Shteti i vogel me emrin jo-grek “Greqi” u krijua nga fuqite europiane vetem ne vitin 1832. Nuk ka pakice “greke” ne Shqiperi; ato jane thjesht shqiptare besimtare te krishtere ortodokse.

    6. Zeqo Kallami says:

      O fotaqipidhis, une jam Norvegjez per veten time, i limdur ne tirone, po tani them jam norvegjez se keshtu ndihem !!! Kishe hall ti ? Rrofte Norvegjia !!

    7. Dru me pre says:

      Ja fut kot o Fotaq!
      Emigrantet shqiptare ne Greqi e kane pranuar te poshterohen dhe te bejne punet me te uleta qe nuk pranojne ti bejne greket, megjithese shumica e tyre kane nje nivel intelektual shume me te larte sesa afendikojte e tyre greke. Gjithashtu, ka shume pak ose aspak prej tyre te punesuar ne shtet, ne banka apo institucione. Femijet e ketyre emigranteve, vertet qe flasin shume mire gjuhen greke, dhe ndoshta edhe e konsiderojne veten grek por ne momentin qe do te konkurrojne me greket autoktone per vende pune dhe do e ndjejne mbi kurrizin e tyre racizmin dhe padrejtesine, kur te shohin se greku edhe pse shume me i paafte do te preferohet, do ta kuptojne se dicka nuk shkon dhe nuk do te pranojne kurre poshterimin qe prinderit e tyre e pranuan me vetedije te plote, per nje te ardhme me te mire per femijet.

    8. Apofiritira metaqirizmeno says:

      ti si bythqir 300’qindsh duhet te mesosh se ;

      Arvanites nuk emigruan ne gerrqi po jane vendas
      Para 1820, greqia qe si stan dhish, ca andej e ca ketej
      Me ardhjen e mbretit Otto u fut megaloidea “Nje fe, nje komb”
      Ne kuader te kesaj u asimilua / etiketua gjuha dhe zakonet e arvanites si greke.
      Greket e sotem nuk kane ashnje lidhje me greket e lashte

      Ελληνική εθνική συνείδηση είναι η ψευδαίσθηση τού ρωμιού, ότι κατάγεται από τούς αρχαίους έλληνες.
      Ndergjegjia kombetare greke eshte ndjesia e genjeshtert e romejve,se jane te prejardhur nga helenet e lashte.
      (shenim: romej jane gjithe popullsite kristian ortodokse,pa dallim kombesie,gjuhe dhe prejardhje, ne ish-Perandorine Otomane)
      C’jane GREKOMANET (si puna e Fotaq pordhes) :
      Dihet qe feja dhe besimi nuk kan kombesi, por GREKOMANET jane grekofil te indoktrinuar, pa vision te qarte dhe ne injorance totale fetare. Kjo specie njerezore (qe nuk eshte vetem dukuri nder shqiptare,ka edhe sllave apo rumune qe bejne te njejten gje) ben nje ngaterrese qesharake; barazimin e Helenizmit me Grekizmin! Ka nje “çeles” te vogel, te cilin duhet ta zbulojne te gjithe, ortodokse apo jo-ortodokse, besimtare apo ateiste, kristiane apo myslimane! Mund te kete shume simpatizante te helenizmit ne bote, por shume pak ose aspak te grekizmit! Nese shqiptaret do e kuptojne kete, gjerat do jene shume te thjeshta dhe te kuptueshme! Nuk behet fjale per shqiptaret ortodokse fanoliste, ata kane 100 vjet qe e kane kuptuar. Por per shqiptaret grekomane(qofte edhe te pakte)! Per greket s’na intereson se c’bejne. Pra c’jane keta grekomanet!?
      Greko-mania eshte semundje mendore si psh klepto-mania. Kjo e fundit eshte fiksimi mendor per te vjedhur sende,thjesht si manjak i semure, edhe nese sendet qe vjedh nuk te duhen fare! Greko-mania ka po te njejtat paraqitje dhe simptoma, manjaket e semure menderisht i ngjiten si vemje grekizmit,pa qene fare e nevojshme e aq me teper e vlefshme! FIKSIM,njerez te semure,qesharake e trupeshke!Justifikimi i ketyre gjynafqareve ( si puna e atij budallait qe thote se eshte i zgjuari i mehalles), eshte se grekizmi eshte dicka e kultures siperore,eshte e lashte,e ndritur!Ketu kemi “ngaterrese” te Helenizmit me Grekizmin!Kjo vjen nga INJORANCA (padija)e ketyre gaztoreve,sepse bejne nje ngaterrese fillestare dhe te thjeshte! E kjo eshte se Grekizmi dhe Helenizmi,qe ne thelb te tyre, jane dy gjera krejt te ndryshme! Madje jane ne KUNDERSHTIM ideor te plote! Thelbi i helenizmit eshte politeizmi,universializmi dhe demokracia,ndersa thelbi i grekizmit eshte monoteizmi,nacionalizmi dhe autokracia! Perpjekja e metejshme qe behet nga grekistet,eshte qe keto dy kundershtesa ideore,te paraqiten si vazhdimesi e njera -tjetres dhe te “martohen” midis tyre!Kjo eshte krejt qesharake,sepse edhe nje bebush e kupton qe te kundertat KURRE nuk jane vazhdim i njera tjetres,por vec mund ti zene vendin njera tjetres! Keto jane gjera te ditura dhe te thena (madje edhe ne Greqi),por natyrisht per njerezit mendje-hapur jo per trupeshket!
      Semundja e grekomanizmit do mjek dhe mjekim! Keshillohet autoqefali e kishes shqiptare dhe dije!

      1. me thene te drejten says:

        Te pershendes,me pelqen qe shkrimi im ka perkrahes,shperndaje sa te mundesh ?

    9. alto says:

      Po cfare halli ke ti qe me vrap nxiton te shpjegosh gabim se cfare gjuhe kane folur arvanitasit ???
      Plasi syte dhe veshet dhe degjo se cfare thote profesoresha
      Ajo thote se flasin shqip
      E ke problem ??

  2. Bim anglezi says:

    Ne shqitaret jemi u ke PSE DUHET TE PRISHIM BASHKJETESEN ME VELLEZERIT GREK perse nje cam ortodoks si zverza vrau ca cam te tjere te nje feje tjeter…zihen camet Dhe ne prisim miqesine me gjitonin..absurde

  3. shqiptar says:

    ku jan kermat e janulles motherfuckers

  4. shqiptar says:

    prit se nuk kan koh se i bejn gojore janulles fashiste

    1. Klimax says:

      Me sa duket ti paske lexuar vetem titullin e artikullit dhe u nxitove te leshosh “vrerin” e corbes se prishur qe ke ngrene ti dhe paraardhesit e tu more krimb jashteqitjeje!
      Llogjika jote eshte teper e kufizuar per te kuptuar sado pak leksionin fantastik te profesores mbi historine e arvanitesve ne greqisht dhe te perkthyer pjeserisht ne anglisht, o “shqiptar”!

      1. me thene te drejten says:

        Ne shqiptaret e kuptuam fare mire leksionin e profesoreshes (edhe ne greqisht)! Ju Pisoglendat a moret ndopak ere nga jeta ?

  5. shqiptar says:

    fotaq bytha mbarove ti besh pipa janulles. arnavitasit jane bere me dhune grek e dime fort mire cfare nodhi pas pavarsisie greke. e dime edhe rolin e talebanve grek per gjuhen shqipe
    ndodh ne greqi edhe turqi kjo gje sepse nuk jeni kombe po jeni eperizere rracash qe detyroni disa rraca qe te behen grek apo turq ne greqi ka sllav shqipatr evgjit vvlah turq te gjithe keta perbejne grek

  6. Italia says:

    ..lexoni Aristidh KOla-n..,dhe shikono DOKUMENTARIN E TV-GREK :…182o,Revolucioni GREK….!LAVDI GJUHES SE MOTCME E A U TOK TONE ARBANITO-SHQIPTARE!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!

  7. Safeti says:

    E keni te gjithe gabim FOTAQ. Une kam qene para pak kohesh ne Greqi e vizitova shume vende rreth Athines.
    Gjuha arvanite flitej gjithandej jo vetem nga te moshuarit, por edhe nga te rinjte. Emigrantet shqiptare pervec punes ne ekonomine greke, kane realizuar shkrirjen e gjuhes se vjeter shqipe me gjuhen e re shqipe.
    Per me teper arvanitasit jane krenare per origjinen e tyre. Kam folur personalisht me disa prej tyre.
    Shpirti i shqiptarit rron nder ta e nuk vdes kurre. Rron ne mbi 5 milione arvanitas.

  8. KASTRIOTI says:

    FOTAQ,DO TE THEM KAQ: KUR GREKERIT LUFTOJNE PER IDENTITET DERI NE PAKISTAN E KINE PERSE SHQIPTARET TE MOS E KERKOJNE ATJE KU KA ARVANITE E ARBERESHE E QE JANE NJE GJAK E KANE TE NJEJTAT ZAKONE? MAS PRIKSATE TA APQIDHIA.

  9. butroja says:

    Z.Ethimiu meriton nje dekorat nga presidenti i repuplikes

  10. butroja says:

    Ku Jane Ata langot e janulles qe s’bahen Te gjall

  11. Albann says:

    Kur shoh une …turkofagon…tipik alvanos. Alvanos je?- e pyes….
    Une thote,jo kurren e kurres,e turfullon me inat…
    Po nga e ke prejardhjen ….
    Filan vend…..
    Po atje te gjithe jane arvanites…Si e ke mbiemrin …
    Malok(is)…
    hahahaha…Po ti e di qe malok i thone njerezve te rritur nder male,nga erdhen arvanites….
    Jo jo …Une jam safi grek…

    Ca dite me vone:Signomi,Qenkam malok e kokerr maloku,keshtu me thane ata te fisit te malok(is) ve…
    S kagje mos u merzit,40% e grekeve si ty jane.Po e di ti qe shqiptaret jane luftetare te mire se vriten mes tyre?Prandaj s ka asnje te keqe qe urren shqiptaret e shqiperise e qe shahesh e hahesh me ta…nje race jeni ne fund te fundit…Race malokesh…

    PS:Sado asnjeanse perpiqet te tregohet kjo si shpeton dot asaj shprehjes “qe shqiptaret jane rritur nder male…te ngjashem me mongolet :P…Gjithesesi si e armatasur me dije eshte nje hap para se turgofagos ,qau ca dite e nete kur mesoi se greket s ishin greke,se greket ishin alvanose te vjeter,po pastaj u qetesua:Alvanoset e vjeter kane shtetin e tyre,te rinjte shtetin e tyre…C te keqe ka?

  12. zqk says:

    Profesoresha eshte nderuar nga presidenca greke se ndihmoi ne asimilimin e shqiptareve…

    1. Marko Bocari says:

      Profesoresha nuk ka patur asnje rol ne asimilim e as qe kishte ndonje mundesi ta kete bere kete. Thjesht ajo thote te verteten (prape jo plotesisht) ?

  13. i hutuari says:

    Fotaqi,
    arvanitasit jane njesoj si arbereshet dhe ne shqiptaret e tjere,flas nga rraca.Arvanitasit si popull jane te indoktrinuar dhe te asimiluar por si rrace jane si dhe ne te tjeret.Ata jane ne token e te pareve nuk kane “vajtur atje”!
    Turqia e perdori Kishen per te asimiluar dhe percare rracen tone.Gjuha shqipe eshte mallkuar si nga Kisha dhe e nxjerre jasht ligjit nga Turku!
    Pse nuk e perndoqi Turku gjuhen greke apo sllave?A me thua valle ?Vetem gjuha qe flasin arvanitet u asimilua ne kete shtet te quajtur Greqi.A leshon njeri gjuhen e nenes me qef…….. jo!
    Dje Kisha kishte shpaten dhe helmin sot ka evrote e Janulles …… Muzika e njejte instrumentet sipas kohes…….. Lengon rraca me e vjeter e evropes lengon se djemte e saj u tjetersuan dje me dhune e sot me evro!!

  14. Berlin says:

    Kot nuk thone se gjaku nuk behet uje.
    GJAKDHJERVE dale nga dale po i soset cdo gje. Rraca sklleverve skllever do te ngele per here. Arrixhiju arrixhi ngelet.
    Keto jane ligjet e naytyres!

  15. Uji i ftohte says:

    Ata qe mendojne se arvanitasit(arbereshet)dhe emigrantet shqiptar ne Greqi jane greqizuar gabohen shume rende,ne momentin e duhur historik ata te gjithe se bashku ne mes te Athines do hapin gjoksin dhe do promovojne zemren e madhe shqiptare.

  16. MIRDITORI says:

    Jam Mirditor historikisht. Flas dhe shkruaj Greqisht, shume me mire se nje Minirotar i Shqiperise, dhe shume greke, dhe me pelqen jashte mase gjuha greke dhe historia e saj. Mund te ju them pa asnje rezerve, se te pakten historia 300 vjecare e Greqise eshte e lidhur pazgjidhshmerisht me shqiptaret. Kjo zonje e nderuar Greke nuk thote asgje tjeter vetem se shqiptaret jane nje e te pandare me Greqine dhe historine e saj…Eshte shume interesante kjo bisede qe degjova.

  17. illyrians says:

    E ku eshte çudia, zonja e nderuar ka thene te verteten, nje gje qe dihet prej kohesh. Vetem minorikaret e tipit Klimax, Bythofagos, Eleftherisqepi, Enter, Aldo, etj kerma grekqire nuk e pranojne.

  18. Tema says:

    Pakti detar djallëzon grekun

  19. arvanitas says:

    Mbase ja shtie ne vesh ndonjeri menderpresidentit tone ti jape nje dekorate znj. Efthimiou . Per vete kam mesuar nga kjo me shume se c’me kane treguar gjithe zyshat e historise se bashku.

Lini një Përgjigje

Adresa juaj email nuk do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme shënohen *

Lini një Përgjigje