Ai jep versionin e tij se si u plagos Mustafa Kruja nga njesiti gueril i Tiranës, duke treguar edhe xhaketën e shpuar nga plumbi.
Lexoni më poshtë intervistën dhënë për gazetarin Roland Qafoku në emisionin “Debati në Channel One”.
Unë e kam cilësuar Mustafa Krujën po aq tradhtar sa Ismail Qemali, Ahmet Zogu dhe Enver Hoxha të cilët për një pjesë të shqiptarëve janë heronj dhe një pjesë janë tradhtar. Edhe Mustafa Kruja cilësohet për një pjesë hero dhe për një pjesë trëadhëtar. Do doja një koment për atë që mendojnë për gjyshin tuaj.
Mua më pëlqeu komenti juaj se ka trajtuar në dritë origjinale tradhtinë, me këtë akuzë është përballur edhe Ahmet Zogu edhe Ismail Qemali edhe Enver Hoxha. Ne si popull e kemi shumë të pakursyer këtë epitet. Tradhtar quhet dikush që tradhton një ideal për të fituar diçka për veten e tij, ndërsa në këto raste ëshët çështje konceptesh e mendësish politike. Ne jemi vend i vogël, në mes të dy popujve të tjerë që që kanë dashur gjithmoën të marrin tokat tona. Jemi të detryuar si popull të manovrojmë në këtë ambjent politik.
Përse Mustafa Kruja sipas jush nuk ishte tradhtar?
Vetë jeta e tij tregon se nuk ishte tradhtar. Që në rininë e tij ka punuar me pasion për atdheun. Qëkur ishte student në Stamboll është shquar për veprimtarinë atdhetare, për luftën për shkronjat shqipe, për të drejtat e komuniteteve, për të cilat ëshët përjashtuar nga universiteti, por më në fund u pranua pas një ndërhyrjeje nga deputetët e parlamentit. Gajtë gjithë jetës ai ka punuar për interesat e Shqipërisë. Akuza atij i bëhet për kohën që ka qenë kryeminsitër, pra gjatë kohës së pushtimit fashist. Ky është problemi më i diskutueshëm i jetës së tij. Ai e ka dhënë shumë mirë shpjegimin tek nëj dokument që i ka bërë qeverisë amerikane për të marrë strehim politik atje. Ai shpjegon motivet dhe rrethanat që e kanë shtyrë. Ai vetë thotë se kur ka ardhur në Shqipëri ishte i vendosur të mos pranonte asnjë funksion qeveritar në Shqipërinë e pushtuar. Nga 1939 deri në 1941 Mustafait i është propozuar 3 herë të bëhet mininistër i Brendshëm në qeverinë e Shefqet Vërlacit dhe Mustafai nuk ka pranuar. Është marrë me studime. Viti 1941 solli ndryshime të mëdha. I pari është bashkimi i trojeve shqiptare, Kosova, Dibra e madhe një pjesë e trojeve të Malit të Zi, ndërsa Çamëria sado që ishte në synimin e atdhetarëve shqiptarë nuk u realizua. Pra, bashkim solli një erë të re në historinë shqiptare sepse menjëherë pati entuziazëm të madh sidomos në Kosovë. Atje shkollat shqipe u hapën gjithandej. Më vonë filloi lufta mes BS dhe Gjermanisë, Hitleri vendoi të prishë paktin me Stalinin dhe e sulmoi. Sulmi i BS ndryshoi raportin e forcave në Evropë se në gjitha vendet e pushtuara u aktivizuan komunistët, të cilët deri atëherë kishin qenë pasive. Komunistët nuk ekzistonin deri në qershor të vitit 1941. E njëjta gë ndodhi dhe në Shqipëri. Në vjeshtën e vitit 1941 organizimi arriti majën me krijimin e Partisë Komunsite, që u krijua nga 2 jugosllavë si Miladin Popoviçi dhe Dushan Mugosha se grupet komunsite shqiptare nuk qenë të aftë në 2 vjet e gjysëm të krijonin parti. Ky moment shpjegon faktin që Mustafa Kruja pranoi të marrë qeverinë me propozimin e Jakomonit. Ai parashikoi që ky bashkim vihej në rrezik, sepse nëse lëvizja që po krijohej do të kishte sukses, do të rrezikonte pikërisht fitorja që ishte arritur. Ai pranoi të behej kryeministër që komunsitët të mos vinin në pushtet, sepse rezultati i parë do të ishte braktisja e trojeve shqiptare dhe së dyti do të vendosej një diktatur staliniane.
Po cila ishte më e rrezikshme komunizmi që po lindte apo lufta ndaj pushtuesëve italianë?
Rreziku më i madh nuk ishte Italia se ajo ishte në gjendje lufte ndërsa komunizmi vërtetoi se qe shkatërrimtar për kombin, duke iu dorëzuar sllavëve tokat e Shqipërisë dhe vendosi diktaturë jo demokraci.
Por, i bie që Mustafa Kruja ka dështuar në këtë synim, pasi komunistët në këtë 1 vit, 1 muaj e 1 ditë që ai ishte kryeministër kanë kryer organizimin më të madh të tyre. U themelua Debatiku, u themelua gazeta “Zëri i Popullit” dhe Kushtrimi i Lirisë, u organizua konferenca e Pezës dhe u ngritën çetat e para bashkë me njësitete guerile.
Kjo është e vërtetë por ka arsyet e veta. Mustafa Kruja kur ka marrë qeverinë i ka vënë 3 kushte mëkëmbësit Jakomoni. Kushti i parë që Shqipëria të kthehej në vendimet e 12 prillit të 1939 të cilat ishin, bashkim kurorash, bashkim si shtetesh, por Shqipëria mbetej me të gjitha institucionet e saj, më vonë italianët i suprimuan këto institucionee dyta. E dyta të hiqeshin simbolet fashiste në flamurin e Shqipërisë. E treta Mustafa Kruja i kërkoi një forcë milicie prej 10 mijë vetash për të mbajtur rendin. Meqënëse këto kërkesa nuk u realizuan, ai nuk arriti të këtë sukses në projektin e tij, por kjo nuk do të thotë që ishte tradhtar dhe projekti ishte i gabuar.
Çfarë pasojash konkrete pati Shqipëria nga fakti që Mustafa Kruja ishte kryeministër. Sa shqiptarë vuajtën nga ky bashkëpunim i Mustafa Krujës? Kam parasysh këtu edhe një deklarim të Artan Shkrelit, këshilltarit të kryeministrit Rama sipas të cilit edhe ai po të jetonte gjatë Luftës së Dytë Botërore do bënte të njëjtën gjë që bëri Mustafa Kruja.
Unë e përshëndes këtë deklaratë të Artan Shjkrelit sio një studiues serioz dhe i saktë dhe e falenderoj për vlerësimin. Problemi është ky, cilat ishin interesat e Shqipërisë në atë periudhë. Bashkimi kombëtar dhe përballja me luftën në mënyrë sa më të mundur të padëmshme. Nuk ishte lufta ndaj fashistëve, ishte bashkimi kombëtar, qoftë dhe me përkrahjen e fashistëve.
Sipas jush, a bëri populli shqiptar rezistencë ndaj pushtuesve?
Qenë disa vatra rezistence të monarkistëve, por jo të komunsitëve, ata nuk kanë bërë asnëj rezistence. Deri në 42, Enver Hoxha rrinte te kafe Flora në mes të Tiranës, më pas nuk kanë bërë beteja të mëdha, kanë bërë luftë çetash në funksion të marrjes së pushtetit, jo në të mirë të vendit.
Ju po mohoni luftën që kanë bërë shqiptarët që morën armët për të shporrur fashistët dhe jo për tu bërë komunistë.
Shqiptarët e thjeshtë po u ngritën, por jo komunistët dhe Enver Hoxha. Ata synonin marrjen e pushtetit dhe gjithçka e drejtonin jugosllavët.
A pati një konkluzion për ato që bëri Mustafa Kruja, për gabimet dhe të mirat?
Konkluzioni varet nga këndvështrimi. Historiografia zyrtare e ka marrë si dicka negative. Mua nuk më duket se është ashtu jam i bindur që vlerësimi nga historiografia nuk është i saktë dhe historia e vërtetë që do të shkruhet në të ardhmen nuk do të lërë asgje nga kjo historigrafi që është tani. Unë kam disa thënie për Mustafa Krujën nga personalitete të poltikës. Karl Gurakuqi, Martin Camaj Eqerem bej Vlora, Kolë bej Miraka etj (vlerësime maksimale për Mustafa krujën). Fakti që Kosova sapo u bë e pavarur i vendosi 3 rrugëve emrin e Mustafa Krujës, tregon se për ta mbetet shumë i rëndësishëm.
Po në Shqipëri a ka emra institucionesh dhe sheshesh me emrin e Mustafa Krujës?
Në Shqipëri në një shesh në Krujë është emri i tij. i’u vendos me rastin e 100 vjetorit të pavarsisë. Ai punoi gjithë jetën as për famë as për pasuri por për të realizuar interesat e shqipërisë. Jam i bindur që ka bërë mirë që mori detyrën e kryeminsitrit.
Një ngjarje të bujshme që ka kaluar në jetën e tij ka qenë edhe atentati që komunistët dhe njësiti gueril i Tiranës i bëri Mustafa Krujës ku mbeti i plagosur. A mund të na tregoni dicka më shumë për atentatin që i është bërë gjyshit tuaj në tetor të vitit 1943?
Po. Kjo që po ju tregoj është xhaketa që Mustafai ka pasur kur i kanë bërë atentatin. E ka ruajtur që nga ajo ditë nusja e xhaxhait. Dallohet që ka marrë 4 plumba, por shpëtoi sepse plumbat e morrën në dorë. Duket se instikti i mbrojtjes ka bërë të ngrejë dorën dhe plumbat e kanë marrë të 4 në krah, ndërkohë që një tjetër i ka shpuar xhaketën në pjesën e poshtme. Ai sapo doli nga klinika dentare në oprën 11 paradite. Pjestarë të njësitit gueril i dolën përpara dhe qëlluan mbi të. Menjëherë mbërritën gjermanët dhe në të gjithë Tiranën u vendos shtetrrethimi. Nëna ime, pra nusja e djalit të Mustafait më ka treguar gjithçka nga ajo ditë dhe ajo natë e trazuar. Në mesnatën e asaj dite, ka rënë dera dhe dilte vetëm nëna ime, si gruaja e re, dhe mendohej se mbi grua nuk qëllohej. Ishte kapedan Markagjoni, Gjon Markagjoni kapedan i Mirdites, me dy djemtë, Mmarkun dhe Sandrin të shoqëruar me 500 mirditorë të armatosur që kishin udhëtuar për tërë ditën nga Mirdita në Tiranë. U futën në shtëpi dhe kanë diskutuar nja 2-3 orë me gjyshin sepse Marku dhe Sandri donin të merrnin hak për atentatin. Ata ishin gati për të bërë raprezalje në Tiranë ndaj komunistëve në shenjë hakmarrje. Mustafai u tha në asnjë mënyrë, këtë ma ka bërë partia komuniste, jo njerëz të vecante, prandaj sdo te derdhet asnjë pikë gjaku. Gjyshi im ishte paqësor dhe nuk lejonte gjëra të tilla. Të nesërmen ata ikën dhe e morën me vete në kullën e kapedanit. Mustafai qendroi tre muaj në kullën e tyre pas kësaj ngjarje.
Ka një arsye pse ai iku nga detyra e kryeministrit. Vrasja e mikut të tij Qazim Koculit, mikut me te afërt. A mund të na thoni arsyen ose ndonjë detaj për dorëheqjen?
Arsyeja është vrasja e Qazim Koculit. Ai ishte i dërguar i qeverisë në Vlorë me fuqi të plota nga Mustafai. Unë nuk kam dokumente, por mesa më ka treguar im atë, qëllimi ishte për të filluar dhe organizuar një rezistencë anti italiane që do të shpërthente në momentin e duhur, meqë nuk i plotësuan kërkesat e tij. Qazim Koculi çoi armë në disa shpella por italianët e kuptuan dhe e vranë. Mustafai kërkoi hetim dhe nxjerrje para gjyqit të personave përgjegjës, nuk ia pranuan dhe dha dorëheqjen. Këtu dua të tregoj edhe një detaj që Hysni Kapo bashkë me Qazim Koculin kanë ardhur në shtëpinë e gjyshit tim Mustafa Kruja kur ai ishte në detyrën e kryeministrit. Një gjë e habitshme po të mendosh se Hysni Kapo ishte sekretar i qarkut të Vlorës. Por lidhja është se si Kapo dhe Mustafa Kruja përgatiteshin për rezistencë dhe ky bashkëpunim do sillte rritjen e saj. Ata donin të bënin të njjëtën gjë si luftë si në 1920. Por gjërat nuk shkruan mirë pas vrasjes së Qazim Koculit dhe ky bashkëpunim nuk u arrit kurrë.
Sa e njihte Mustafa Kruja aktivitetin e Enver Hoxhës?
Hoxha në atë kohë nuk ishte shumë i njohur, rrinte më tepër tek shtëpia e të kunatit Bahri omarit. Më shumë se ai vetë njihej pseudonimi i tij.
Paska qenë i zoti ta fshihte identitetin dhe kryeministri të mos e njihte atë që do drejtonte Shqipërinë për 50 vjet.
Mesa di unë, Mustafai mund ta ketë njohur si emër, pro nuk ka pasur lidhje ose marrëdhënie me të. Ai ka një shkrim ku thotë pse Enver Hoxha u vendos në krye.
Pse u largua jashtë Shqipërisë Mustafa Kruja?
Sepse djali i tij 19 vjecar që ishte ne Vjene për studime u sëmur dhe ai u nis menjëherë. Djali vdiq në spital nga tuberkulozi, ai ndenji dhe pak kohë në Austri, më pas kaloi në Itali, prej aty ka shkuar në Egjipt. Ka pasur periudhe vështirësish ekonomike shumë të mëdha, nuk punonte se ishte klandestin. Këtë gjendje ia ka treguar Abaz Kupit që ishte me mbretin në Egjipt dhe mbreti e ka marrë në Egjipt. Mustafa Kruja kishte me vete 1 djalë, 2 të tjerë im atë dhe xhaxhai ishin ne Shqipëri, ndërsa Bashkimi mbeti në Itali, e ndërsa njëri vdiq. Ndërsa motra e tij, e shoqëroi në Egjipt e më pas në Amerikë. Ai shkoi në Egjipt deri në 1956, ndërsa në 1958 vdiq.
Ka dyshime që mund të ketë dorë Sigurimi i Shtetit në vdekjen e tij. Operacioni doli me sukses por menjëherë pas përmirësimit ai vdiq krejt papritur.
Nuk ka asnjë të dhënë të saktë, mund të ketë pasur dorë, mund të mos ketë pasur dorë. Halla më ka thënë që nuk beson të ketë pasur dorë sigurimi, sepse atë natë që ka vdekur 2 agjentë të CIAS amerikane i kanë thënë ne kemi qenë gjithmonë pranë jush.
Cilat ishin gabimet e Mustafa Krujës?
Siaps mendimit tim, gabimet e tij ishin në marrëdhënie me Zogun, ai ka qenë mik me të përpara se të bëhej armik politik. Ai është njohur me Zogun kur ishte në Stamboll. Në kohën e Haxhi Qamilit, ata kanë bashkëpunuar, pas ikjes së princ Vidit ai është kthyer e ka ndenjur disa muaj në Mat te Ahmet Zogu. Në Kongresin e Lushnjes, ai nuk shkoi sepse ishte minister i qeverisë së Durrësit. Kongresi i Lushnjes bëhej per të rrëzuar qeverinë e Durrësit dhe ai nuk e ndjente moralisht veten të aftë të tradhëtonte qeverine e Durrësit. Ai donte marrëveshje me shoket e tij gje që nuk mundi ta bënte. Lidhjet ishin nëpërmjet letrave.
Ka një histori ndryshe nga të tjerët Muastafa Kruja. Ai nuk ishte bej dhe nuk ka dalë nga bejlerët, por nga populli, që e thotë dhe Jakomoni si arsye përse e zgjodhi atë për kryeministër.
Kjo është e vërtete dhe është një meritë e tij, Esat Toptani ka thënë se më në fund edhe Kruja do të ketë një vezir. Ai nuk kishte ndërmend të bëhej vezir.
Dale nga dale po i dalin dhe rrenjet bukshkalit shrekl letersi arrixhi arkitekt!
E nxorri koken fashiste dhe anti shqiptare edhe Edi Rama nepermjet keshilltarit te tij Artan Shkreli,qe paska thene:
-“Po te jetoja edhe une gjate L2B do te veproja si Mustafa Merlika”!
Dhe per ta perforcuar akoma me shume kete na nxjerrin qe tradhewtarin Mustafa Merlika e paska shpetuar dajua i Edi Rames,Spiro Koleka!!
E degjoni o socialiste te gjore se PER CILIN KENI VOTUAR ME REFEREWNDUM PER KRYETAR TE PERJETSHEM????
Edi Rama eshtre pom ai qe ka thene se LUFTA NACIONAL CLIRIMTARE KA QENE LUFTE CIVILE!!!
Cfare duhet me shume qe Edi Rama te shporret nga PS-ja dhe qeveria???
Ky eshte po aq tradhetar sa edhe Sali Berisaha,bile edhe GJARPER me Zile!
Berisha eshte ARMIK,budalla,ndersa Rama ARMIK i rrezikshem!!
Edi Rama po con deri ne fund amanetin e Berishes,qe Shqiperia te shkaterrohet si shtet e si komb!!
Thjesht dhe qarte
VDEKJE FASHIZMIT – LIRI POPULLIT,atehere dhe tani ?
nëse mustafakruja për mëndjelehtësi,për emocion quajti “bashkim të trojeve shqiptare” nën pushtim,ky duhet të jetë idiot kur vazhdon dhe mbron këto veprime të tij!!kësaji i thonë të sjellësh budallallëkun për argument!!
nëse mustafa kruja e quante baskim ndarjen e zonave të pushtimit mes dy pushtuesve??atëherë mund të themi se ai ishte një budalla kur është përpjekur për pamvarësinë!!dhe në kohën e turkut ishim të bashkuar!i vejn që paskemi bërë budallallëk që jemi ndarë prej tij!!
se çfar thot ky për xhajën a dajën nuk më prish ndonjë punë,por që një gazetar të këthehet në gazekar,kjo më duket pak si e trashë!!bile e trashë është dhe ajo redaksi që pranon intervista të tilla!!
që merlika duhet studiuar në të tëra aktivitetet e tij,që i duhet dhënë vëndi në çdo periudhë si dhe të gjithë të tjerëve!?kjo nuk ka dyshi,por ta quash çlirimtar dhe bashkues të tokave shqiptare nën sundimin nazifashist?!kjo më duket pak si e trashë me tendencë idiote!!sipas kësaj llogjike dhe hitleri ka qënë një bashkues i “trojeve gjermane” me a pa dëshirën e tyre,si plas kujt!!neonazistët e sotëm e mbajnë për hero!!
ndoshta dhe ne duhet të bëjmë të njëjtën gjë si nipi të mbajmë për hero atë që ndihmoi italianët për të vrarë ata që i luftonin!!
parrullave komuniste “rroftë lufta nac-çlir”duhet tu vëmë “rroftë pushtimi nazi-fashist”,”rroftë bashkimi nën pushtim”??
ndoshta këto parrulla mund të ishin “Inn”në L2B,por sot janë mëse “out”,bile kur përkujton bashk me botën 9 majin!!
mëndja është gjë e madhe!!kur e ke vendosur në vëndin e gabuar,saherë ulesh i zë frymën!!
Tradhetar i urryer dhe i paskrupullt. Nuk mundesh ti apo larot e klases tate te mohoni luften dhe rolin e atij udheheqesi te madh. Kini burrerine qe gjithmone ju ka munguar te pranoni tradhetine tuaj dhe te kerkoni falje per jeten e shume bijve qe u vrane dhe qe Enver Hoxha gjithmone i respektoje dhe i thuri lavdi.
Ne mes te se keqes fashiste dhe asaj serbo-malazeze, z. Merlika me te drejte zgjodhi te keqen me te vogel!
Nuk ka patur kurrfare “zgjedhje” te ketij lloji qe thote “Jeronimi”, ne ate kohe! Zgjedhja ka qene e hapur dhe e ditur per te gjithe : ME OSE KUNDER FASHIZMIT! Sipas zgjedhjes qe bene njerezit moren nderimin ose poshterimin ne histori ?
Keto fare soj “zgjedhje” per te keqen me te vogel,e thone sot ose KOKTRASHET ose pinjollet e KOLABORACIONISTEVE per te justifikuar tradhetine.
(Po te bejme nje deduksion te thjeshte psh me zgjedhjen qe do benin serbet ne ate kohe : mes fashizmit apo shqiptareve!? I bie qe cetniket (bashkepunetoret e fashizmit dhe antishqiptaret me te medhenj) kane bere zgjedhjen e duhur ? Pra CETNIKET dhe KOLABORACIONISTET shqiptare bashkepunuan te dy me fashizmin,pra i bie qe ishin bashkepunetore me njeri-tjetrin!!! (ne fakt ka fotografi-dokumente origjinale te cetnikeve dhe kolaboracionisteve shqiptare te veshur me uniforma ushtarake naziste).Dikush qe ka bashkepunuar me cetniket na paska petkun e patriotit apo tradhetarit,qe ta marrim vesh ? ? ?
Jeronim zgjidh e merr ne c’grup ben pjese : te koktrashet apo te pinjollet ? ? ?
Koketrshe jane te gjithe ata qe nuk e kuptuan dhe ende nuk po e kuptojne qe serbi (komunistet serbo-malazez) “qimen e nderrojne por zanatin s’e harrojne”.
Me kete pergjigje prej kllouni kerkon te thuash se nuk ben pjese te grupi i KOKTRASHEVE por te ai i PINJOLLEVE!? ?
Nuk ka patur asnje fare “zgjedhje” te ketij lloji qe thote “Jeronimi”. Zgjedhja ka qene e thjeshte dhe e dukshme : ME ose KUNDER fashizmit! Sipas zgjedhjes qe bene njerezit moren nderimin ose poshterimin ne histori!
Kete fare “zgjedhje te se keqes me te voqel” e thone sot ose KOKTRASHET ose pinjollet e KOLABORACIONISTEVE ?
Ja,po te bejme nje deduksion te vogel per “zgjedhjen” qe bene psh serbet : do zgjidhnin midis fashizmit apo shqiptareve! I bie qe CETNIKET,bashkepunetore te fashizmit dhe antishqiptare te medhenj,kane bere zgjedhjen e duhur ? Pra edhe cetniket edhe ballisto-zogistet tane,kane bashkepunuar me fashizmin,pra edhe me njeri-tjetrin i bie me rregull treshi.(Ne fakt ka fotografi dhe dokumente ku tregohen cetnike dhe kolaboracioniste shqiptare bashke,te veshur me uniforma naziste). Si i bie dmth qe dikush qe ka bashkepunuar me cetniket mban petkun e patriotit apo tradhetarit,ja na e thoni dmth ?
“Jeronim” zgjidh e merr ne cilin grup ben pjese,ate te koktrasheve apo pinjolleve ? ? ?
Cetniket dhe partizanet serbo-malazias nuk kishin dallime. Ata ishin te njejte, kishin te njejtin qendrim ndaj shqiptareve. Cetniket ishin te drejteperdrejte, komunistet serbe ishin te kamufluar. Cetniket, njejte si partizanet e titos dhe te Rankoviqit , e urrenin shqiptarin. Nacionalistet kosovare, apo sic i quan ti kolaboracionistet, kurre nuk bashkepunuan me cetniket. Ballistet kosovare ishin ata te cilet e mbrojten popullsine shqiptare nga masakrat cetnike. Sa ishin “kolaboracionistet” ne Kosove, cetniket nuk guxonin qe t’i afrohen asaj. E kunderta eshte me komunistet shqiptare, te cilet u shiten tek komunistet serbo-malazias. Bashkepunimi me Mugoshet, Popoviqet, Rankoviqet ishte aq i madh , sa qe ata e humben ndjenjen e te qenurit shqiptar dhe bashkepunuan me jugosllavet kunder shqiptareve te Kosoves .
Ja e shikon,me siper u perpoqe te shpjegosh se nuk ben pjese te KOKTRASHET por te PINJOLLET e Kolaboracionisteve! Ndersa ketu tregon pa nje pa dy se jo vetem je PINJOLL KOLABORACIONIST per njekohesisht edhe KOKTRASH! 2 ne 1 si i thone fjales ? ? ?
(Po te rikujtoj se ka fotografi te cetnikeve me kolaboracionistet shqiptare dhe me oficeret naziste bashke.Te gjithe funderrinat ne nje foto ? ? ? )
Ne fund te fundit ata qe u vrane ne ate kohe, u vrane se ishte kohe lufte. Ne lufte do te vritesh dhe nuk ka perse te kerkohet falje. Po ç’t’i bejme vrasjeve te pafund gjate diktatures, ne “kohe paqe”? A kane kerkuar falje pasardhesit e E. Hoxhes per keto vrasje?
Kush ti ka thene ty mor kaqol keto “vrasjet pa fund”!? Apo kane tall bythen me ty propagandistet halabake te pas ’90-tes dhe ti cfare fluturon hahet!!! Jane denuar me vdekje nga 1945-1990, gjithsej 2 mije persona.Nga keta 2 mije persona, 80% e tyre jane denuar nga 1945 deri ne vitin 1948 (jane ish-kolaboracionistet dhe bandat kriminale te pasluftes)! Nuk po e kuptojme se kush duhet te kerkojne falje ne kete vend,ata qe bashkepunuan me nazistet dhe vrane djemte shqiptare antifashiste qe luftonin pushtuesin,apo ata qe morren hakun per deshmoret e lirise ?
FUNDERRINA!!!
Tradhetar i urryer dhe i paskrupullt. Nuk mundesh ti apo larot e klases tate te mohoni luften dhe rolin e atij udheheqesi te madh. Kini burrerine qe gjithmone ju ka munguar te pranoni tradhetine tuaj dhe te kerkoni falje per jeten e shume bijve qe u vrane dhe qe Enver Hoxha gjithmone i respektoje dhe i thuri lavdi.
Tradhetar i urryer dhe i paskrupullt. Nuk mundesh ti apo larot e klases tate te mohoni luften dhe rolin e atij udheheqesi te madh. Kini burrerine qe gjithmone ju ka munguar te pranoni tradhetine tuaj dhe te kerkoni falje per jeten e shume bijve qe u vrane dhe qe Enver Hoxha gjithmone i respektoje dhe i thuri lavdi.
Tradhetar i popullit dhe i luftes antifashiste.
o pseudo gazetar le ta studjojne historianet e jo ti qe merresh me te vdekurir e tregon e shkruan ca perralla kushi lexon r i beson shiko perpara
E bela e madhe ,edhe nje turuthar tjeter,”bashkimi” i trojeve shqiptare por nen perandorine italiane ,se keshtu e konsideroje italia fashiste shqiperine,
dhe mucua i krujes bashke me nipin e tij ishin dhe jan dakort.
futi ndonje tasqebap or ti i krujave……
Mustafa Kruja ,nji nder intelektualet ma te shquem te Shqipnise.Ai si Kryeminister dhe Ernest Koliqi si Minister Arsimi edhe pse nen pushtimin fashist çelen ne Kosove dhe Maqedonine Perendimore mbi 300 shkolla shqipe.Pa ato shkolla veshtire se sot kosovaret do te flitnin gjuhen shqipe.Do te ndodhte ajo qe ndodhi ne Sanxhak,ku shqipja ne ate periudhe ,ishte ne te njajtin nivel si edhe ne Kosove,por fati e desht qi ne Kosove ato te çelen ,ndersa ne Sanxhak jo,dhe rezultati atje shqipja u venit.Mustafa Kruja se bashku me Ernest Koliqin hapen per here te pare Akademine e Shkencave .Mustafa Kruja ishte nji njohes i shkelqyeshem i gjuhes shqipe.Fjalori i gjuhes shqipe (mbase i humbun ose i grabitun )i Tij ishte nji veper monumentale e gjuhes shqipe.Shpresojme qe kjo veper te mos jete grise prej”çlirimtareve”!!!??
Fashizmin e financoi dhe ideoi perendimi si kryqezate kristiane.
Perfshirja e shqiperise ose bashkepunimi u be me qellim qe me pas te akuzoheshim si bashkepunetore te fashizmit dhe te justifikohej spastrimi etnik.
Duke gjykuar sot del qe muatafa kruja ishte nje viktime e kohes me ndjenja atdhetare. Kjo loje e pwrendimit nuk eshte kuptuar as sot dhe si do kuptohej atwhere. Une i justifikoj disa nga keta pershire edhe dishten.
Shikoni lojrat qe perendimi loz tani sa e veshtirw eshte per ti kuptuar krizat ekonomike, luftrat dhe aktet terrorristw se kush i krijon dhe pse.
Une them qe kruja ishtw nje patriot naiv
Mbas pese shekujsh nen Turqine dhe ne erresire te plote, lidhja me Italine ishte aleanca me e mire e mundshme gjate trazirave te luftes!!!
Pat dhe intelektuale qe refuzuan ofertat e pushtuesve per karriere.
Pa dyshim, edhe ne vitet 40, intelektuali me i njohur, i vetmi deri ne ate kohe qe ka botuar ne revista SHKENCORE gjermane, austriake dhe italiane, ishte Dr. Eqrem Cabeu, qe sot vleresohet si albanologu me i madh i te gjitha koheve, i cili ne 1933 kishte mbrojtur doktoraten ne Universitetin e Vjenes me Italo-Albanische Studien , vleresuar nga Paul Kretschmer me AUSGEZEICHNET (shkelqyer)
Edhe atij iu propozua ne menyre te perseritur pjesemarrja ne qeverite kuislinge si minister i arsimit por e refuzoi.
Edhe atij iu ofrua te punonte ne Akademine qe ngriten italianet per te unifikuar historine e Shqiperise me te Italise por ai refuzoi.
Ato ai burre i mencur i refuzoi sepse vinte interesin e Shqiperise mbi cdo gje.
Ne qofte se nuk gaboj, Cabej dhe Mehmet Konica ishin te vetmit intelektuale shqiptare qe refuzuan postet e ofruara nga qeverite kuislinge.
Ka nje dallim thelbesor MORAL (nuk po flas per ate ideologjik) midis intelektualeve atdhetare si Eqrem Cabej dhe Mehmet Konica nga njera ane dhe antipodeve te tyre Mustafa Kruja dhe Ernest Koliqi qe i moren pa hezitim postet e ofruara nga pushtuesit.
E drejte “Tomorica”! – ka nje dallim thelbesor. Cabej nuk ka qene kurre politikan, por njeri vetem i studimeve. Mustafa Kruja dhe Ernest Koliqi kane qene jo vetem te letrave por edhe me karriere ne politike. Cabej ka pasur nje respekt te jashtezakonshem per te dy, por edhe keta te dy kane ushqyer respekt per te. Ne fund, fitimtar doli Cabej qe nuk u perzie, ndersa keta te dy ishin kompromentuar nga pjesmarrja ne politike.
Ne kohe te rrezikshme per vendin, ama, dikush duhet te ekspozohet, jo te gjithe mund te rrine menjane. Ose nga kjo, ose nga ajo ane, por qendrim duhet te mbash. Ne kete rast mund te them se fatmiresisht Cabej nuk u perzie ne politike sepse komunistet do ta kishin pushkatuar dhe do te na kishin hequr nje mendje te ndritur te kombit.
Edhe pse nuk u perzie ne politike, i madhi Cabej ishte i persekutuar nga diktatura.
Edhe une kam qene i persekutuar,me theu xhamin e dritares Xha Bequa prandaj ?
Di gje ne se Çabeu ishte pjestar I keshillit te Regjences.
Ja qe paska “shqiptare” qe kane qejf te jemi koloni (pa nuk ka rendesi e Italise, Kines, Turqise apo Greqise eshte njelloj).
Lum si keta per kete mendje moderne snobiste.
Ore.Pyetja eshte, kur do clirohemi nga Turqia, pa lerini llafet jo e lagu apo nuk e lagu.
Ky vend njifet si nje vend Islamik dhe pa nje revolucion nuk ka mundesi te krijoi nje identitet me gjakun dhe historine e te pareve tane,nje vend qe “denon” pak “shqipetare” Islamista qe luftojne dhe dergojne njerez per luften e “shenjte” te Allahut.Shqiperi pa Turqine nuk do krijohej, me vone pa Italine, tani pa Ameriken nuk ka mundesi ky “shtet”artificial qe kurre nuk do bej prokopi te mbijetoje.0
Do thote dikush qe ne kemi institucionet, gjuhen, shtetin tone.
Po, por fuqite e medha kane interesa per prostituta shtete si vendi jone.
Traitor – a person who is not loyal or stops being loyal to their own country, social class, beliefs, etc.
Shqiperia ka nevoje te zbardhe historine e vertete dhe populli ta gjukoj me fjalor.
O Gjin-o.
A mund te na besh te kuptojme si e ditke qe nje fjalor “i humbun ose i grabitun” , d.mth. qe nuk e ke pare i Mustafa Merlikes qenka “nje veper monumentale”?
Logjika ime e dobet nuk arrin ta kuptoje. Duhet me te vertete gjenialitet i rralle qe te zbuylosh se nje fjalor “i humbun ose i grabitun” qenka nje veper monumentale”.
Lum si ti per kete veshtrim depertues ne fjaloret qe nuk i ke pare.
Fashistë trima! Erdhi koha të mjaullisni.
Kush e prishi kete pune/ Kruja me Qazim Kocule/ Mercenaret na i prune/ Gjormit zjarrin i vune/…..Mercenaret ne Gjorm, i shpuri Mustafa Kruja me Qazim Koculle. Ka tradheti me te madhe se kaq ?!!!
PRITE KUR PRESIDENTI I PD-SE BUJAR NISHANI TA SHPALLE “NDERI I KOMBIT” JO VETEM ATE …
.. por edhe te gjithe tradhetaret e bashkepunetoret e nazi- fashizmit, te Rankovicit e Zerves, te UDB-es e Asfalise, te Milloshevicit e Stanishicit, te dreqit e te birit.
Te gjithe ata qe luftuan komunizmin shqiptar me urdherat, me armet e dinaret e Boegradit dhe te UDB-es dhe komunizmit serb qe e konsiderojne si babain e atij shqiptar !
Kur njeriu mendon me aresye, duhet te ndjeje keqardhje per disa individe apo familje qe e kane pesuar, qofte gjate kohes se Monarkise ashtu edhe gjate regjimit te Hoxhes. Por, kur lexon apo degjon individe te tille si ky Merlika qe, ne vend te heshte, perpiqet te ngreje ne piedestal gjyshin e tij, i cili me cfaredo kriteri europianoperendimor ta vleresosh rezulton vecse kolaboracionist. Madje, ne deshmine e tij kur ka shkuar ne SHBA ( kjo deshmi eshte botuar po nga ky nipi i tij ) vete Mustafa Kruja iu thote autoriteteve amerikane se ” Une jam nje kolaboracionist, nje Kuisling shqiptar “. Kesaj i thone: ” I zoti e shet, tellalli s’e jep “. Dhe, kushdo qe i ka kater klase shkolle e di shume mire se edhe ne Europen Perendimore kuislinget jane derguar ose ne burg, ose ne boten tjeter. Po ta lexosh me vemendje intervisten e ketij nipit te tij duket qarte qe edhe ky eshte, edhe sot, ne te njejtat pozita shpirterore dhe morale, si gjyshi i tij. Prandaj per te tille njerez jo vetem qe nuk duhet te ndjejme kleqardhje por vetem neveri. Keta fare burracakesh kane 26 vjet qe thone ” Pse nuk na kerkojne falje per persekutimin e pesuar gjate regjimit komunist ? ” Kujt t’i kerkohet falje ? Krimineleve dhe pasardhesve dhe avokateve te tyre te sotem ? Kurre.
Intelektualet shqiptare ne kohen e luftes se dyte boterore u ndodhen para dy alternativave te keqija.
Te bashkepunonin me pushtuesit ose te bashkoheshin me komunistet (ndryshe nga masa, nje pjese e intelektualeve e dinte c’do te vinte me komunizmin).
Si shkencetar, Cabeu iu shmang te dyjave.
Ai nuk ka qene as ne regjence as nder ata qe i shpune kuroren mbretit te Italise dhe, sic shkruan Tomorica, refuzoi jo vetem postet politike, por edhe ato shkencore qe i ofroi fashizmi (Instituti i studimeve shqiptare qe ngriti Italia do te pergatiste bazen historiko-ideologjike te shkrirjes se Shqiperise me Italine).
Une kam pasur fatin e madh ta njoh personalisht Cabeun. Nuk kam njohurite e nevojshme te bere vleresimin e tij si shkencetar. Por nqs ka nje gje qe une di me siguri kjo eshte se ai ishte nje atdhetar i flakte.
Per hir te se vertetes duhet ta themi se menjehere pas luftes ne vitin 1946, kur qeveria e sapoformuar krijoi Institutin e Shkencave, Eqrem Cabeun me vella te pushkatuar nga komunistet, e moren menjehere ne ate institut, ku cuditerisht ishin futur edhe disa intelektuale te tjere me biografi “te keqe” si arkeologu Skender Anamali me vella te denuar me 25 vjet si nje nga organizatoret e kryengritjes se Koplikut, etj.
Pas prishjes me Rusine, nga fillimi i viteve 60-te, Enveri, me nuhatje te forte politike, kuptoi se ideja komuniste nuk i mjaftonte per te bashkuar te gjithe popullin shqiptar. Ai e dinte mire se kete mund ta bente vetem ideja kombetare duke i bere jehone prejardhjes, historise dhe luftrave te popullin shqiptar. Dhe ai e dinte mire se ne Shqiperi ne ate kohe ai kishte nje aset te rralle intelektual, albanologun me te mire te botes (Jokli, Krecmeri kishin vdekur). Ai shfrytezoi mbledhjen me intelektualet e Universitetit ne 1961 per te riabilituar Cabeun duke thene midis te tjerash “eshte e vertete se ai nuk u hodh ne krahun tone, por ai nuk i ktheu thembrat atdheut si Ernest Koliqi me shoke”.
Ne fakt, ne saje te punes titanike te Eqrem Cabeut dhe shkolles albanologjike qe krijoi dhe udhehoqi ai der sa vdiq, Shqiperia per here te pare ne histori u be qendra boterore e studimeve albanologjike. Keto arritje u pasqyruan ne ate numer te madh simpoziumesh e konferencash albanologjike me karakter nderkombetar e te nivelit shume te larte, ku kane asistuar dhe folur edhe historiane e gjuhetare qe mbronin pikepamje te kunderta me ato tonat e te vete Cabeut, si psh. Bonfante, Pisani, Georgievi etj. Ato e rriten prestigjin e shkences shqiptare ne bote.
Vitet 60-90 te shekullit te kaluar ishin periudha me e ndritur e shkencave tona Albanologjike.
Perseritje-Ka shume figura politike ne Shqiperi qe aktivitetin e tyre nuk mund t’a permbledhesh ne nje interviste.Duhet folur per cdo moment. Mustafa Kruja eshte firmetar i Pavaresise me 28 Nentor 1912.Ishte aktiv ne lufte me pende e me pushke prandej e caktuan delegat dhe nuk eshte i rastesishem.
Ne shtetin shqiptar ne vashdim ishte bashkepunetor me Opoziten me Fan Nolin,Luigj Gurakuqin,Bajram Currin,Avni Rustemin, Qazim Mulletin,Bahri Omarin e shume tjere.Gjate 6 muajve te qeverise se Fan Nolit ishte Prefekt i Shkodres.
Me rikthim te Ahmet Zogut u larguan jashte Shqiperise dhe 15 vite ndejten ne emigracion politik. Nje pjese e antizogisteve krijuan organizaten “Bashkimi Kombetare” dhe paguheshin nga Jugosllavija. Nje pjese e antizogisteve te majte u lidhen me Internacionalen dhe paguheshin aty. Dhe nje pjese ku eshte edhe Mustafa Kruja jetuan ne Zara dhe ne Itali dhe u paguan nga Italia. Me pushtim te Shqiperise nga Italia me 7 Prill 1939 te gjithe emigrantet politike antizogiste u kthyen ku keto pro Italianet moren pushtetin, ato te “Bashkimit Kombetar” krijuan Ballin Kombetar dhe ato te Internacionales u lidhen me grupet komuniste.
Te gjithe ketyre qe u kthyen me pushtuesin,Faik Konica nga Amerika u ka thene- Agjeruat 15 vite por prishet agjerimin me halee !
Keto fashistet por edhe Ballistet nuk mund te pretendojne antifashizem pasi keto ishin antizogiste dhe fituan duke larguar Zogun. Gjithashtu Fronti Antifashist Nac-Clirimtar u krijua ne Peze me 16 shtator 1942 me pjesemarrje te nacionalisteve te pa angazhuar ,perfaqesues te Partise Komuniste Ymer Dishnica,Enver Hoxha,Nexhmije Xhuglini etj si dhe perfaqesues te Zogisteve Abaz Kupi dhe Ndoc Coba. Sic e shikoni “llogoret”ishin ndare qe me 7 Prill.Me 18 dhjetor 1943 Zogistet u larguan nga Fronti Nac-Clirimtar dhe ketu fillon diskutimi i komunizmit por Italia kishte kapitulluar me 9 shtator 1943 dhe Mustafa Kruja e fashistet nuk ishin me……ai ka jetuar ne amerike prandej atje jetoine nipat nnga shqiperia.shume e gjate por nuk dij ndryshe…tung
O KOQI, kur Abaz Kupi u be pjese e Frontit Antifashist Nacionalclirimtar (ne Peze) Legaliteti nuk ishte krijuar ende! Pra Legaliteti NUK KA MARRE PJESE ne krijimin e Frontit! U kuptuam!? Abaz Kupi (dhe persona te tjere private) mori pjese si person privat,si ish-ushtarak i Ushtrise shqiptare dhe ata qe e afruan natyrisht kishin si qellim qe ai te angazhohej realisht ne organizim dhe lufte kunder pushtuesit! Realiteti tregoi se ai nuk hodhi asnje pushke kunder okupatorit dhe nje dite te bukur u largua nga Fronti! Vleresimi eshte i thjeshte : dezertor dhe bashibozuk e asgje tjeter ?