Punonjësit e policisë që punojnë brenda saj e kalojnë ditën duke vrojtuar ekranet kompjuterike dhe duke filtruar pamjet që vijnë nga 4 300 kamera të shpërndara në të gjithë vendin.

Kamerat me rezolucion të lartë dërgojnë atë që shohin në 16 qendra monitorimi në Ekuador, në të cilat janë punësuar më shumë se 3 000 njerëz. Policia survejon kamerat dhe kontrollon rrugët për marrëveshjet e drogës, vrasjet apo krime të tjera. Nëse dyshojnë për diçka, zmadhojnë pamjet.

Kjo “parajsë vuajeristësh” është bërë me teknologji nga ajo që me hapa të shpejtë po bëhet kryeqyteti global i vëzhgimit: Kina.

Sistemi i Ekuadorit, i cili u instalua në fillim të vitit 2011, është një version bazë i një programi kontrolli të kompjuterizuar që Pekini ka shpenzuar miliarda përgjatë dekadës së fundit të përparimit teknologjik. Sipas qeverisë së Ekuadorit, këto kamera i japin policisë pamje për shqyrtim manual.

Por një investigim i “New York Times” zbuloi se pamjet gjithashtu shkojnë në agjencinë e shërbimeve sekrete të vendit, e cila nën presidentin e mëparshëm, Rafael Correa, ka pasur një histori të gjatë të ndjekjes, kërcënimit dhe sulmimit të kundërshtarëve politikë. Edhe pse një administratë e re nën presidentin Lenin Moreno heton abuzimet e agjencisë, grupi në fjalë ende ka akses në pamjet e kamerave.

Nën presidentin Xi Jinping, qeveria kineze ka zgjeruar gjerësisht mbikëqyrjen e brendshme, duke ushqyer një gjeneratë të re kompanish që bëjnë teknologji të sofistikuar me çmime gjithnjë më të ulëta. Një nismë infrastrukture globale po e përhap këtë teknologji edhe më tej.

Ekuadori tregon se si teknologjia e ndërtuar për sistemin politik të Kinës po zbatohet- dhe nganjëherë edhe keqpërdoret – nga qeveritë e tjera. Sot, 18 vende – duke përfshirë Zimbabvenë, Uzbekistanin, Pakistanin, Kenian, Emiratet e Bashkuara Arabe dhe Gjermaninë – po përdorin sisteme të monitorimit inteligjent kinez dhe 36 kanë marrë trajnim në tema si “udhëzimi i opinionit publik”, i cili zakonisht është një eufemizëm për censurë, sipas një raporti të tetorit nga “Freedom House”.

Me ekspertizën kineze në mbikëqyrje, njohuritë dhe pajisjet që tani përhapen nëpër botë, kritikët paralajmërojnë se kjo mund t’i japë një dorë një autoritarizmi të nxitur nga teknologjia, që potencialisht çon në humbje të privatësisë në një shkallë industriale. Shpesh të përshkruara si sisteme të sigurisë publike, teknologjitë kanë përdorime të errëta të mundshme si mjete të represionit politik.

“Ata e shesin këtë si të ardhme të qeverisjes; e ardhmja do të jetë e gjitha për kontrollin e masave përmes teknologjisë “, tha Adrian Shahbaz, drejtor hulumtues në “Freedom House”.

Kompanitë në mbarë botën japin komponentët dhe kodin e mbikëqyrjes digjitale dhe vendet demokratike si Britania dhe Shtetet e Bashkuara gjithashtu kanë mënyra për të mbajtur nën vëzhgim qytetarët e tyre. Por dominimi në rritje i Kinës në treg i ka ndryshuar gjërat. Kreditë nga Pekini kanë bërë që teknologjia e mbikëqyrjes të jetë në dispozicion të qeverive që nuk mund ta përballonin atë më parë, ndërkohë që sistemi autoritar i Kinës ka zvogëluar transparencën dhe llogaridhënien e përdorimit të saj.

Për vendasit që kërkojnë të kundërshtojnë, pak mund të bëjnë. Kompanitë kineze operojnë me më pak vëmendje dhe konsideratë për përgjegjësinë sociale të korporatave sesa homologët e tyre perëndimorë. Aktivistët në Ekuador thonë se ndërsa ata kanë arritur të punojnë me grupet e shoqërisë civile në Evropë dhe Amerikë për të kundërshtuar shitjet e teknologjive të mbikqyrjes, fushata të ngjashme në Kinë nuk kanë qenë të mundshme.

“Ne nuk kemi kapacitet për të kërkuar informacion nga Kina – është vërtet e vështirë”, tha ish ligjvënësi ekuadorian Marta Roldos.

Sistemi i Ekuadorit, i quajtur ECU-911, u krye kryesisht nga dy kompani kineze, C.E.I.E.C. dhe I shumëdebatuari Huawei.

Sisteme të ngjashme janë shitur në Venezuelë, Bolivi dhe Angola, sipas njoftimeve të qeverisë dhe medias shtetërore kineze. / Marrë me shkurtime nga The New York Times/ TemA TV/