Pse shumë nga monstrat e mitologjisë greke janë gra?

20 Prill 2021, 19:27Lifestyle TEMA

Monstrat zbulojnë më shumë për njerëzit sesa mund të mendohet. Si krijesa të imagjinatës, alienët, krijesat rrëqethëse, zvarritëse, me krahë, që mbushin mitet, prej kohësh kanë ndihmuar shoqëritë të përcaktojnë kufijtë kulturorë dhe t’i përgjigjen një pyetjeje të vjetër: Çfarë llogaritet si njerëzore, dhe çfarë llogaritet si monstruoze?

Në mitet klasike greke dhe romake që përshkojnë njohuritë perëndimore sot, një numër ndoshta befasues i këtyre krijesave janë të koduara si gra. Klasicisti Debbie Felton shkroi në një ese të vitit 2013, “të gjithë folën për frikën e burrave nga potenciali shkatërrues i grave. Mitet, në një farë mase, përmbushin një fantazi mashkullore për të pushtuar dhe kontrolluar femrën”.

Autorët e lashtë meshkuj e përshkruan frikën e tyre dhe dëshirën për gratë në tregime përmes femrave monstruoze: Në Metamorfozat epike të shekullit të parë të erës sonë, për shembull, poeti romak Ovid shkroi për Meduzën, një Gorgon të tmerrshëm, që kishte gjarpërinj në vend të flokëve që kthenin këdo që shkëmbente vështrimin në gur.

Më herët, në Odiseën e Homerit, rreth shekullit të shtatë ose të tetë p.e.s., heroi grek Odiseu duhet të zgjedhë midis luftimit të Scylla-s, një krijesë me gjashtë koka, dymbëdhjetë këmbë dhe Charybdis, një përbindësh deti. Të dy përshkruhen si femra.

Këto histori mund të tingëllojnë fantazi sot, por për njerëzit e lashtë, ato reflektonin një realitet thuajse -historik, një e kaluar e humbur në të cilën njerëzit jetonin së bashku me heronj, perëndi dhe të mbinatyrshmen. Për më tepër, përbindëshat femra të përrallave zbulojnë më shumë për kufizimet patriarkale të vendosura mbi gruan sesa për vetë gratë. Medusa futi frikën sepse kishte njëkohësisht një bukuri mashtruese dhe një shëmti të fshehtë; Charybdis e tmerroi Odiseun dhe njerëzit e tij sepse përfaqësonte një gropë të uritur pa fund.

Monstrat femra përfaqësojnë “historitë për gjumë që patriarkia tregon vetë”, duke përforcuar pritshmëritë rreth trupit dhe sjelljes së grave.

Në këtë koleksion ese, rishikon monstrat e antikitetit përmes një lente feministe. “Gratë kanë qenë monstra dhe monstrat kanë qenë gra, në historitë ndër shekuj, sepse historitë janë një mënyrë për të kodifikuar këto pritje dhe për kapërcyer ato”.

Megjithëse monstrat e frikshme femërore shfaqen në traditat kulturore në të gjithë botën, Zimmerman zgjodhi të përqendrohej në antikitetin e lashtë grek dhe romak, të cilat kanë qenë të impresionuara në kulturën amerikane për breza të tërë. “Mitologjia greke kishte një ndikim të rëndë në letërsinë e Rilindjes, dhe arti dhe letërsia e Rilindjes kanë një ndikim të rëndë në idetë tona tani, në lidhje me atë që përbën cilësi letrare, nga perspektiva shumë mashkullore”.

Smithsonianmag

12 komente në “Pse shumë nga monstrat e mitologjisë greke janë gra?”

  1. Pa ofenduar pres pergjigje says:

    Thuhet Zoti qe shumoj boten dhe nuk thuhet Zonja !
    Por kush e hapi shishen ku zoterija e kishte mbyllur Djallin ?
    Cila gjini ka 200-300 gr tru me pak dhe pse eshte shkencerisht keshtu ?

    1. Erdogan says:

      Sipas Mitho-llogjise Greke femra eshte Bukuria qe te Plagos apo vret.
      Kjo eshte e pasqyruar ne bustet e Afrodhitis Perendeshes se Bukurise dhe Dashurise.
      Atje ku eshte e bukura eshte lufta,zilia,tradhetia,hakmarrja.
      Mithollogjia Greke eshte e paarritshme.
      Kurse Romaket vetem sa kopjuan cdo gje Greke.

      1. Blini says:

        hahahaha Erdomutos.
        Romaket kopjuan ne provim, nuk kishin mesuar mire mesimet, o lluc.
        hahahaha

        1. Matrapiku says:

          Mitologjia Greke ????
          C’ne Greke, kur spias Shqipove nuk ka as Grek as Helen por vetem Pellazg dhe Ilir (pika qe s’ju bie ore majmuna te Kaukazit).
          .
          Me siguri Greqia ka manipuluar historin ne gjithe Boten nga fondet e Ministris se Jashtme.

      2. Me thene te verteten: says:

        Erdogan, grate e mitologjise neogreke jane femra sepse shumica juaj jeni beqira. Aferdita eshte emer neogrek simbas mbytho-qis se janulles!?

    2. MacGr says:

      Ne cilin fjalor e gjete fjalen ”monstra” .Si eshte e mundur te besh artikull e te mos dishe shqip.

  2. Erdogan says:

    Sipas Mitho-llogjise Greke femra eshte Bukuria qe te Plagos apo vret.
    Kjo eshte e pasqyruar ne bustet e Afrodhitis Perendeshes se Bukurise dhe Dashurise.
    Atje ku eshte e bukura eshte lufta,zilia,tradhetia,hakmarrja.
    Mithollogjia Greke eshte e paarritshme.
    Kurse Romaket vetem sa kopjuan cdo gje Greke.

    1. Byrektore SHQUP-i says:

      Erdogan,
      ti hash produktin Erdoganit te vertete.
      Greket e leshete,….. me fal, e lashte, kane ardhur nga Azia ne trevat ku jetojne sot rreth 3.500 vite te shkuara. Ata gjeten kulturen Ilire dhe moren nga Egjypti ate egjyptine dhe krijuan te ashtuquajturen kulture greke.
      Romaket e pushtuan Greqine ne shekullin e dyte mbas eres tone, moren kulturen greke dhe e zhviluan me tej e cila kulmon me rilindasit e ltalise.
      E more vesh o toc?

    2. Cubi says:

      Si duket mamaja jote mithologjine greke ka lexuar dhe kopjuar ,prandaj ja plagosi karin Er Doganin me bukurine e saj , e cqeu Er Dogen ne cibuqe ja griu bolet ne te lepire …..ptuuuuuu vromjari

  3. Qinan Erdogan says:

    …femna,esht nji grop qi te han
    ..te han e te perpin
    ..te perpin edhe te q1n…

  4. Taulant dautllari says:

    Me mire po lexoj ngazeten dita qe eshte per shqiptaret ju shkruani veç per grekun

  5. Mbase femra e vetme komentuese says:

    ne pergjithesi greket nuk nijeheshin per feministe apo per mbrojtes te dinjitetit te femres. Ne shoqerine greke nuk shihet te kishte rol ne vendimmarrje femra, ne Iliri po. Mendoj qe kjo shpjegon dhe “denigrimin” e femres duke e portretizuar me demone si Meduza a ku di une. Do pare dhe ne kete aspekt kjo ceshtje. sado europiane te civilizuar , greket femres nuk duket ti kene dhene rol , pas tyre dhe romaket do thoja nuk bene ndonje hap me pare. Ndekohe shoqeri qe sot duken maskiliste, dikur kane pasur figura femerore ne role kyce. Teuta ne Iliri, Hatshepsut dhe Kleopatra ne Egjipt….

Lini një Përgjigje

Adresa juaj email nuk do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme shënohen *

Lini një Përgjigje