Te fundit
Si u “rivarrosën” objektet arkeologjike në Durrës
5 Tetor 2021, 15:58Kulturë
TEMA
Gërmimet arkeologjike pranë sheshit “Pranvera” në Durrës u ndërprenë përfundimisht. Fadroma mbuloi gjithçka, duke groposur në këtë mënyrë të tjera dëshmi të historisë së qytetit antik, ndërsa arkeologët kanë nxituar të bëjnë dokumentimet e fundit të gjetjeve dhe t’i konservojnë ato në zemër të tokës.
Ndërprerja e punimeve dhe mbulimi i këtyre objekteve arkeologjike erdhi pasi Komuniteti Mysliman i Shqipërisë, Myftinia e Durrësit, kërkoi nga autoritetet ndërprerjen e menjëhershme të punimeve, duke qenë se lulishtja pranë filialit të postës rezulton në pronësi të tyre.
Por a duheshin betonizuar zbulimet arkeologjike?
Akademiku dhe studiuesi Emin Riza, thotë për Gazetën “Si” se objektet arkeologjike duheshin nxjerrë dhe mbrojtur nga shteti.
“Nëse janë zbuluar objekte arkeologjike, ata duhet të nxirreshin dhe në këtë rast, ata ruhen nga shteti. Pavarësisht se ajo tokë mund të jetë e privatit, objektet nuk mbulohen me dhe, por nxirren dhe mund të ruheshin për shembull te Muzeu i Durrësit”, thotë akademiku Riza për Gazetën Si.
Edhe arkeologia dhe arkitektja Lida Miraj thotë se zbulimet duheshin nxjerrë dhe ruajtur, pasi sheshi “Pranvera” në Durrës është zonë A dhe mbrohet me ligj.
“Pasuritë kulturore nuk janë të personave të caktuar. Ajo zonë është nëntokë muze, mbrohet nga shteti”, shprehet Miraj për Gazetën “Si, por shton se gjithmonë kur nisin gërmimet arkeologjike duhet të ketë edhe rakordanca ligjore.
Edhe pse Myftinia e Durrësit kërkoi ndërprerjen e punimeve dhe mbylljen e gërmimeve duke qenë se lulishtja rezulton në pronësi të tyre, ligji për trashëgiminë thotë se vlerat kulturore mbarten edhe kur janë në pronësi të bashkësive fetare dhe personave fizikë apo juridikë privatë.
Gazeta Si u interesua edhe pranë Institutit të Arkeologjisë që është përgjegjës për veprimtarinë gjurmuese e kërkimore arkeologjike në gjithë Shqipërinë. Ata nuk kanë një përgjigje për mbulimin e këtyre objekteve me dhe, por thonë se pas zgjidhjes së këtij ngërçi që u krijua, do të nisin sërish gërmimet.
“Duke qenë se kjo hapësirë figuron në pronësi private, në respektim të të drejtës së pronës, ne i mbyllëm gërmimet dhe zona u kthye në gjendjen e mëparshme. Ndërkohë do të hartojmë relacionet përkatëse mbi potencialin arkeologjik të zonës në fjalë, në mënyrë që, në bazë të ligjeve në fuqi, të merret në mbrojtje dhe t’i hapet udhë kërkimeve të programuara”, thotë për Gazetën “Si” Belkisa Muka, drejtoresha e Institutit të Arkeologjisë.
“Ne i mbulojmë objektet e gjetura gjithmonë, për faktin se dëmtohen nga faktorë natyrorë, aq më tepër kur kemi të bëjmë me gërmime në përmasa të vogla të karakterit sondazh”, thotë drejtuesja e këtij projekti, Brikena Shkodra.
Lidhur me përplasjen për gërmimet arkeologjike në këtë zonë të mbrojtur në Durrës, akademiku Riza thotë se që të mos ndodhin veprime të tilla, duhet të ketë dhe një koordinim privat-shtet në çështjen e lejeve.
“Si fillim, Instituti që ka nisur gërmimet duhet të bënte një kërkesë te privati, pasi arkeologët që kanë nisur punimet nuk punojnë privatisht. Kjo do të shmangte dhe ndërprerjen e punës së arkeologëve dhe fatin e këtyre zbulimeve arkeologjike”, thotë akademiku Riza.
Për arkeologun Mariglen Meshini, problemi në këtë rast nuk qëndron te mosvijimi i gërmimeve apo nxjerrja e objekteve. Sipas tij, problemi qëndron te mosrakordimi i Institutit të Arkeologjisë me Komunitetin Mysliman.
“Nuk ka të bëjë me mbulimin e objekteve arkeologjike, më shumë ose me mosvijimin e gërmimeve, por ka të bëjë me mosrakordimin midis Insitiutit të Arkeologjisë që është autoriteti në këtë rast që ka planifikuar gërmimet dhe do të kryejë gërmimet dhe faktit që kemi të bëjmë me një pronë private të Komunitetit Mysliman Shqiptar, institucione të cilat duhet të ishin rakorduar më parë, para se të merrnin leje nga Këshilli Kombëtar i Trashëgimisë Kulturore Materiale, pra të kishin bërë një marrëveshje për gërmimin në këtë zonë, e cila në fakt është me certifikatë është një pronë private, dhe më pas të vijonte gërmimi arkeologjik”, thotë Mariglen Meshini për Gazetën “Si”.
Ai shton se “Instituti i Arkeologjisë nuk është interesuar për këtë zonë për të kuptuar nëse kemi të bëjmë me një zonë private apo me një hapësirë publike për të cilën mund të adresohej në bashki apo diku tjetër. Pra, për të vijuar gërmimet më pas dhe për të zbuluar objektet do të duhet një marrëveshje me Komunitetin Mysliman Shqiptar”.
Prej një muaji në qytetin e Durrësit, sondazhet po kryheshin në kuadër të projektit kërkimor shkencor ”Dyrrachiumi në Antikitetin e Vonë” të miratuar nga Këshilli Kombëtar i Trashëgimisë Kulturore.
Përgjatë historisë së tij, thuajse 3000-vjeçare, nëntoka e Durrësit është shpallur nëntokë-muze dhe mbrohet me ligj nga shteti. Gjatë dekadave të fundit shkatërrimi i pasurisë së nëntokës dhe betonizimi i zbulimeve arkeologjike nuk është një praktikë e panjohur në vendin tonë, edhe pse arkeologët çdo ditë e më shumë i mëshojnë faktit në ruajtjen e rrënojave arkeologjike, si një aset i çmuar i trashëgimisë sonë kulturore.
20 komente në “Si u “rivarrosën” objektet arkeologjike në Durrës”
Lini një Përgjigje
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
talebanet jane kunder vlerave antike, kafshe te mesjetes..
myftileshlija
Turpi i perjetshem i trashesise dhe i krimit shqiptar. Nje shtet pa te shkuar do ta kete te veshtire te ardhmen. Spak, eshte nje dosje per tu hapur.
Perse duhet qe te bien dakord, Instituti i Arkeologjise me Komunitetin Musliman?! A ka apo jo nje LIGJ TE QARTE qe e percakton ne menyre SHTERUESE se Kush ben dhe cfare ben dhe si è ben? Ku dreqin jemi… ne mesjete?! Nuk ka perse te bejme lojra e ke s’e ke, ketu PRIORITET eshte IDENTITETI YNE KOMBETAR. Trashegimia kulturore mije vjecare PATJETER qe I perfshin te gjithe shqiptaret, myslimane ortodokse katolike bektashinj ateiste etj etj. Si dreqin jemi kaq TE TRASHE… kaq rrumpallhane? !! Kaq te keqinjte e vetes!?
Durresi u vra nga te paditurit, nga ziliqaret e nga zullumqaret! Qyteti me gjithe bekimet dhe me gjithe pasurine e nderviteve sapo ra ne dore te turqeve te paditur mori perposhte, dhe shkelmin ia vume keta 30 vjet me Dakon e shoke. Apollon Bace e Lida Miraj e te tjere te institucionit Arkeologjia qe merrnin para e firmosnin lejet pa kriter!
myslumanet nuk duan kulture , ata jane vetem per te ngritur bythen si arabet . ptuuu fare e keqe qe u mbollet ne shqiperi edhe qeveria eshte islamiste
Vendimi per “rivarrosjen” e objekteve arkeologjike eshte i turpshem. Shteti nuk do te duhej te degjonte urdherat e myftinise.
Respekt per akademiket e specialistet arkitekte qe shprehen ketu por e habitshme, si mund te flasesh per zhvendosje te objekteve arkeologjike te muze??!! Per cfare objektesh e keni fjalen zoterinj?? Per ato objekte te cilat i mbuloi urbanistika e Durresit te drejtuar nga zonja Miraj me pallata e vila? apo per ato objekte qe zoterinjte e monumenteve i cmontojne nga nentoka e i perplasin neper oborre muzeshe te lena pas dore??? OOOOO njerez??? objektet arkeologjike per te cilat flisni jane monumente te cilat e kane vendin atje ku jane ndertuar, te tregojne ate qe ne nuk duam “ti leme te flasin”, nuk duam ta ruajm ate qe “gelcon” nga marrja e frymes prej betonit, e nuk duam ta vleresojme ate qe do te na bente te dinim se cfare jemi!
Respekt per akademiket e specialistet arkitekte qe shprehen ketu por e habitshme, si mund te flasesh per zhvendosje te objekteve arkeologjike te muze??!! Per cfare objektesh e keni fjalen zoterinj?? Per ato objekte te cilat i mbuloi urbanistika e Durresit te drejtuar nga zonja Miraj me pallata e vila? apo per ato objekte qe zoterinjte e monumenteve i cmontojne nga nentoka e i perplasin neper oborre muzeshe te lena pas dore??? OOOOO njerez??? objektet arkeologjike per te cilat flisni jane monumente te cilat e kane vendin atje ku jane ndertuar, te tregojne ate qe ne nuk duam “ti leme te flasin”, nuk duam ta ruajm ate qe “gelcon” nga marrja e frymes prej betonit, e nuk duam ta vleresojme ate qe do te na bente te dinim se cfare jemi!
shtet bythqirash ,sunitet e kane mendjen vetem te ngrene bythen perpjete,Eshte Zone arkeologjike Zone A+ qe eshte e mbrojtur nga shteti dhe s lejohet te behet asgje .Kjo bucja ministrja e kultures pse nuk prononcohet apo e ka mendjen te beje floket dhe thonjte
Respekt per akademiket e specialistet arkitekte qe shprehen ketu por e habitshme, si mund te flasesh per zhvendosje te objekteve arkeologjike ne muze??!! Per cfare objektesh e keni fjalen zoterinj?? Per ato objekte te cilat i mbuloi urbanistika e Durresit te drejtuar nga zonja Miraj me pallate e vila? apo per ato objekte qe zoterinjte e monumenteve i cmontojne nga nentoka e i perplasin neper oborre muzesh te lena pas dore??? OOOOO njerez??? objektet arkeologjike per te cilat flisni jane monumente te cilat e kane vendin atje ku jane ndertuar, te tregojne ate qe ne nuk duam “ti leme te flasin”, nuk duam ta ruajm ate qe “gelcon” nga marrja e frymes prej betonit, e nuk duam ta vleresojme ate-qe do te na bente te dinim se cfare jemi!
Nuk kane turp e pa u skuq shkojne e thone se eshte prone private , nja alla kompensim qe nen mbulesen e pronave fetare te bera me vrap , qe me pas ti ndersejne mesjetaret e prapambetur kunder kultures kombetare . Ne emer te persekutimit fetar me gjoja , keta sulmojne kedo e gjithçka qe u del perpara dhe u prek interesat e tyre personale . Aty duket qe ne bashkpunim me interesat e felliqta te funksionarve te shtetit , ndertusve , dhe myftinise e cila na levdohet se na paska qene vigjilente ndaj atyre qe punojne per kulturen kombtare , dhe ne vend te behen pjese kontribuse per kulturen dhe antikitetin e cila eshte pasuri kombetare , shkojne e behen balli i pare qe ndersehet nga dora e fshehur e atyre hallkave qe e kane nda mendjen si duket me hedh betonin per te ndertu , dhe per te prish te vetmen lulishte , apo te vetmin kantier arkeologjik ne Durres qe nga koha e enver hoxhes . Keta qe si trima i turren antikitetit tone , dhe u duket veyja se kane bere gje te bukur , duhet ti thrrasin ndergjegjes dhe te ndihmojne dhe te jene pale e nderuar nga ku te krenohen te gjithe me ata , se te kthehen ne qender mallkimi , dhe perlyerje te misionit dhe te figures se tyre te paster. Shteti gjithashtu duhet ti thrrasi ndergjegjes dhe te mos behet palë. Te mos vendoset nen urdhra te interesave , por te zbatojne ligjin per pronen kombetare , dhe pasuria kombetare nuk mbahet peng , prandaj te kompensohen diku tjeter , dhe lulishtja para postes te mos urinohet me nga pijanecet aty ky myftinia nik ka piken e vigjilences ndaj tyre , por te behet nje park i bukur arkeologjik ne zemer te qytetit. Vlere e shtuar per turizmin qe kerkon antikitet , nese duam dhe do behet nje port elitar. Eshte mundesia e fundit ti therrisni ndergjegjes dhe atdhetarise zoti kryeminister dhe zonja minisyre e kultures. Boll me beton
Ti cqihet suma tourkoshqipfolesve…..
Dole ti hajvan me dy kembe te besh sharjet e akshamit? Nuk te rrihet rehat pa tu krujtur prapanica. Je bo si Shabon Qosja.
E keni ves juve neo-greket, qe doni baba turkun tu ledhatoje prapanicen.
O tironci .po me greket c pate ?nuk jane greke ata qe e mbuluan.jane turqshqipfoles te seres tende.
Ata jane faktikisht Shqiptaret qe te kane shkerdhy gjyshet ty per 500 vite me rradhe kur ishit skllever te Shqiptareve .
Sepse ti kopil i Shqiptareve je .
Se kush eshte bastardi ketu duket qarte.motren dhe mamane…I ktheve mbrapa nga Siria?
Nuk kane shkel ndonjehere ne lindje te mesme o vlleh bastard i Shqiptareve.
Deshmi e radhes qe Islami eshte fe e prapambetur dhe keqe.
Turkomongolet musliman fatkeqesia e shqipris
Mytftia ku e gjeti pronen ke pidhi i nones na myten antishqptaret bythqirat akoma nuk e di ky qe zonat arkeologjike kane perparesi edhe ne qofte se eshte prone privat
e po ne shqiperi nuk ka shtet ka politikane shkerdhata shiten per