Te fundit
Amerika dhe tre paradokset e saj
16 Prill 2025, 22:41Blog
TEMA
Nga Sabino Cassese
Kryeministrja italiane do të takohet nesër në Washington me presidentin e Shteteve të Bashkuara.
Ky i fundit, me një stil që të kujton atë të paraardhësit të tij të dy shekujve më parë, Andrew Jackson, tashmë ka vendosur për një sërë rritjesh tarifash, efektivitetin e të cilave ai më pas ka pezulluar pjesërisht për një kohë të shkurtër.
Kryeministrja italiane po shkon në Amerikë për të bërë të dëgjohet zëri autoritar i një prej themeluesve të Bashkimit Evropian, por duhet të marrë parasysh edhe pikëpamjet e ndryshme të aleatëve të saj në Itali.
Situata është aq fluide sa do të jetë mirë të kuptojmë se cilat janë kompetencat e dy krerëve të qeverive, motivet dhe kufijtë e strategjive të tyre. Presidenti i Shteteve të Bashkuara ishte në gjendje të merrte vendime kaq drastike të njëanshme, në një zonë të botës aq të globalizuar si tregtia ndërkombëtare, sepse ai u lejua ta bënte këtë i bazuar në Aktin e Tregtisë 1974 i nënshkruar nga Gerald Ford, i vetmi president amerikan që nuk është zgjedhur kurrë në atë zyrë.
Ai ligj, në 203 faqe, përmend presidentin e Shteteve të Bashkuara 421 herë. Me atë akt, dy dhomat e Parlamentit Amerikan hoqën veten nga kompetencat e tyre në çështjet e tregtisë, duke ia besuar ato presidentit. Ai është zgjatur disa herë, së fundmi nga Presidenti Obama.
Arsyeja që çoi në një delegim kaq të gjerë te Presidenti i Shteteve të Bashkuara ishte negocimi i marrëveshjeve ndërkombëtare të raundeve të ndryshme të Marrëveshjes së Përgjithshme për Tarifat dhe Tregtinë (GATT), të cilat më vonë do të krijonin Organizatën Botërore të Tregtisë. Këtu është paradoksi i parë: një rregull i miratuar për të siguruar globalizimin e tregtisë tani po përdoret me qëllim të vendosjes së tarifave që kufizojnë tregtinë botërore.
Kushdo që ka lexuar librin e shkruar nga Zëvendëspresidenti i Shteteve të Bashkuara, James David Vance, e di se nisma e Presidentit Trump nuk është një hap zgjuarsie ose një mënyrë për të riafirmuar rolin e tij dominues në botë, por një reagim ndaj varfërimit të shumë zonave të Shteteve të Bashkuara (për shembull, Middletown në Ohio dhe zona e maleve Appalachian).
Por duhet të lexoni edhe raportin mbi barrierat e tregtisë së jashtme të paraqitur së fundmi nga Përfaqësuesi i Tregtisë së SHBA-ve për të kuptuar se veprimi i presidentit amerikan nuk ka një motiv të vetëm.
Ai nuk është vetëm kundër importeve që ndikojnë në prodhimin amerikan, por edhe politikave, veçanërisht ato mbikombëtare (evropiane para së gjithash), më të rrepta se ato të vendit të tij, të cilat kufizojnë zhvillimin universal të kompanive amerikane, duke filluar nga Big Tech, të cilat mendojnë se tani hapësira për to është më e ngushtë.
Këto janë barriera jotarifore, siç janë rregullat e gjigantit rregullator që është Bashkimi Evropian, për shërbimet dhe tregun digjital, të cilat shoqërohen me iniciativa të autoriteteve tatimore, vendosjen e gjobave të rënda (qindra milionë e dhjetëra miliarda) dhe iniciativa penale nga prokurorët e vendeve të ndryshme evropiane.
Ky është paradoksi i dytë i veprimit të Shteteve të Bashkuara, pak shumë shpejt i përcaktuar si sovran: ai nxitet gjithashtu nga qëllimi për të thyer barrierat jotarifore dhe për të shmangur sanksionet nga gjyqtarët që ndikojnë në veprimin global të kompanive të lindura në tokën amerikane. Trump po rrit gjithashtu barrierat tarifore për Bashkimin Evropian për të ulur barrierat jotarifore.
Prandaj, ajo çka luhet është shumë më e gjera se veç tarifat. Por përpjekja amerikane për të reduktuar asimetritë tregtare ndeshet me disa pengesa. Tregtia varet nga strukturat e tregut dhe zgjedhjet e konsumatorit.
Një bilanc i përgjithshëm i borxhit dhe kredisë do të kërkonte gjithashtu llogaritjen e kursimeve evropiane të drejtuara në tregun amerikan të letrave me vlerë. Big Tech e lindur dhe zhvilluar në një flluskë imuniteti, në Shtetet e Bashkuara, tani është e rrethuar nga zjarri rregullator i Bashkimit Evropian dhe vendeve që janë pjesë e tij, të vetmet organizma gjenetikisht globalë, përfaqësojnë një sfidë për shumë shtete.
Ky është lëmshi i tretë i paradokseve që Bashkimi Evropian duhet të marrë parasysh. Trump mbron globalizimin e tij. Një autoritet publik kombëtar ushtron sovranitetin e tij për të zvogëluar kufizimet e vendosura nga një autoritet mbikombëtar ndaj kompanive më të rëndësishme private që ekzistojnë në botë.
Amerika, e cila i ka mësuar botës rregullimin, veçanërisht rregullimin e konkurrencës, ankohet se Bashkimi Evropian e ka mësuar mësimin e saj shumë mirë.
Së fundi, në këto negociata komplekse, të cilat po zhvillohen në mënyra shqetësuese, në disa raste vulgare, ekziston një problem i reduktimit të asimetrive edhe në fusha të tjera, të cilat prekin drejtpërdrejt shtetet, siç janë mbrojtja dhe kostoja e saj, e cila aktualisht është e çekuilibruar në disavantazh të Shteteve të Bashkuara.
Me pak fjalë, negociatat po zhvillohen në disa nivele, me objektiva pjesërisht të ndryshme, pjesërisht që përkojnë. Bashkimi Evropian ka shumë shigjeta në hark: ka hedhur hapin e parë dhe e ka shtyrë Presidentin amerikan të ngrejë zërin, duke përdorur armën në dispozicion të tij, atë të tarifave.
Nuk ka kundërshtim ndaj mbylljes nacionaliste të SHBA-ve dhe hapjes globale të Bashkimit Evropian.
Shtetet e Bashkuara janë shumë të interesuara për tregtinë botërore. Bashkimi Evropian, një zonë e botës me eksporte të forta, mund të jetë vetëm në favor të reduktimit të asimetrisë tregtare (dhe kjo është veçanërisht e vërtetë për vende të tilla si Gjermania dhe Italia).
4 Komente
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
Artikulli i Sabinos nqs se do te lexohet me kujdes do te sqaroje perse Zeusi i yne u detyrua qe te taksoje shtete te ndryshme. Zeusi eshte presidenti i Amerikes dhe ka nje detyrim konstitucional qe te mbroje mireqenjen dhe sigurine e popullit te tij prandaj duhen kuptuar ne nje kontekst me te gjere te gjithe levizjet e zeusit ne periudhen e fundit. Faleminderit perendi qe na e solle birin e tuaj per te udhehequr vendin tone ne kete 4 vjecar, MAGA eshte me afer se kurre tani
Presidenti amerikan është një delinkuent e gangster rrugësh . Atij i besoni ? Po a nuk tha që unë i ndaloj të dyja luftërat në 24 orë ? Ka tre muaj që është kurorëzuar dhe të dyja luftat , në Ukrainë e në Ripin e Gazës , janë intensifikuar dhe përfundimi i tyre nuk shihet në horizont . Ai Zeusi juaj rrugaç, e futi , jo vetëm gjithë botën në rrëmujë financiare me ato shpikjet e tij , por në rradhë të parë vetë Amerikën dhe taksapaguesit e saj . Për mos folur pastaj për autoritetin e Amerikës në botë që e shpuri në zero , aq sa bota që e shihte Amerikën si frymëzim e shpresë , tashmë e urren . Zeusi juaj nuk ka për t'i ngrysur as tre vjet si president , vetë amerikanët do t'a dërgojnë në shtëpi .
Si ti Muc ashtu dhe ti Dashi keni te drejte, per pozicionin shoqeror qe mbani...E verteta eshte ne mes. Une do e perkufizoja si "gjeti tenxherja kapakun". Qe te mos zgjatem me nje carcaf ketu vetem po theksoj se keto "kontradita" midis Ebvropes dhe Amerikes ka ca kohe qe kane dale ne siperfaqe. Ishte koha kur Trampi kritikoi Merkelin se ajo "e drithte" me rusin duke bere tregeti me te dhe jo me Ameriken qe kishte kushte me te favorshme. Nga ana tjeter nuk ngrinte tarifat per NATO dhe kerkon , qe ty Merkel te te mbroje NATO...Shkurt dhe shkoqur politika "kurve" evropiane, gjeti pergjigje me te njeten politike "kurve" te Tramit. Merkeli dhe Trampi kane te njejtin gjak "dredharak" dhe kjo eshte arsyeja per kete "muteri" ne boten perendimore...Nuk eshte fajtor as Trampi dhe as Merkeli, por gjaku evropian qe populli yne e ka quajtur me kohe gjak i "Evropes Kurve"...Fatkeqesia eshte tek gjaku dhe Trampi si evropian ben te njetat "dredhi" si Evropa Kurve....Bota eshte ne nje vorbull te rrezikshme ku kinezerite po ferkojne duart...
Lereni ameriken ne cmendurine e trapit . Shikojeni shqiperine se kjo na duhet.Amerika nuk e din se ku eshte Shqiperia , e njohu nga lufta Kosoves, pyeteni po deshet plakun ngjela.....se atij I ka mbetur tastiera kycur per usan.