Te fundit
Gaza dhe Hamasi, flet polititologu afër Trump: Receta amerikane për ndaljen e konfliktit
1 Qershor 2025, 17:31Bota
TEMA
Nga Giuseppe Sarcina, Corriere della Sera
Politologu i Trump ka qëllime dhe interesa, ai pret që Bibi(Netanjahu) t'i ndjekë. Grupi ekstremist mund të mposhtet ushtarakisht, por është e vështirë që ai të zhduket politikisht.
“Çështja kryesore është të kuptohet nëse do të arrihet një armëpushim që mund të zgjasë në planin afatgjatë: kjo do të varet nga vendimet e Izraelit”. Politologu, Vali Nasr, 64 vjeç, iraniano-amerikan, profesor në Universitetin Johns Hopkins, rekomandon “kujdes”.
Hamasi ka vendosur të negociojë, me çfarë objektivash?
“Krahu ushtarak i Hamasit është praktikisht i shkatërruar, por struktura politike është ende në gjendje të udhëheqë Rripin e Gazës. Në këtë pikë, objektivi i Hamasit është të arrijë një armëpushim të qëndrueshëm, i cili mund të shënojë hapin e parë drejt përfundimit të luftës”.
Ata po përdorin ndikimin e pengjeve për të mbijetuar...
“Është karta e vetme që kanë në dorë dhe pasi ta kenë luajtur, do të gjenden në vështirësi serioze. Kjo është arsyeja pse ata po e modulojnë lirimin e pengjeve, duke synuar të arrijnë një marrëveshje të qëndrueshme, e cila u lejon atyre të qëndrojnë në Gaza me një rol politik".
Është një skenar që Netanyahu e konsideron të papranueshëm. Çfarë do të bëjë kryeministri izraelit?
"Kjo është pyetja kryesore. Sigurisht që nuk e dimë. Por kemi një precedent. Armëpushimi i fundit zgjati shumë pak, sepse Izraeli rifilloi luftën. Në fund të fundit mendoj se mund të ketë një marrëveshje për lirimin e pengjeve, por do të duhet të shohim se cilat do të jenë kushtet konkrete".
Netanyahu ka deklaruar vazhdimisht se do të vazhdojë derisa të ketë zhdukur Hamasin nga Gaza. A është ky një plan i realizueshëm?
"Problemi është se Hamasi mund të mposhtet ushtarakisht, por është e vështirë të imagjinohet se mund të zhduket politikisht. Është pak si historia e luftës së armatosur të disa formacioneve komuniste në Evropë. Mund të eliminoni edhe Brigadat e Kuqe dhe formacione të tjera. Por fshirja e ideve të revolucionit komunist zgjati shumë më tepër. Duke u kthyer në Gaza, duhet të kuptojmë se çfarë do të thotë Netanyahu kur thotë se dëshiron të eliminojë Hamasin. A mendon ai se mund të eliminojë çdo luftëtar në strukturën ushtarake? Çdo militant në formacionin politik? Përgjigja e këtyre pyetjeve varet nga forma që do të marrë procesi i paqes, nëse do të ketë ndonjëherë një të tillë, dhe nga ajo që do të ndodhë me popullsinë».
Si po lëviz Administrata Trump?
«Deri më tani, Trump ka arritur me siguri më shumë se Joe Biden. Para së gjithash, ai ka përfituar nga lirimi i pengut të fundit amerikan të kapur nga Hamasi. Vendimi për të negociuar me Hamasin përmes ndërmjetësve të Katarit rezultoi të ishte i duhuri. Pastaj vendimi për të formuluar një propozim konkret dhe për të ushtruar presion të fortë mbi Izraelin që ta pranojë atë. Pra, roli i amerikanëve mbetet shumë i rëndësishëm në këtë çështje, qoftë edhe vetëm sepse është e paimagjinueshme që Hamasi dhe qeveria izraelite të mund të fillojnë ndonjë formë të konfrontimit të drejtpërdrejtë».
Në javët e fundit, dukej se marrëdhënia midis Trump dhe Netanyahu ishte ftohur pak. A është ky rasti?
"Unë besoj se mbështetja amerikane për Izraelin nuk është zbehur kurrë. Megjithatë, është e vërtetë se diçka ka ndryshuar me Trumpin. Presidenti amerikan e ka bërë të qartë se Shtetet e Bashkuara kanë interesa specifike në Lindjen e Mesme dhe po i ndjekin ato me politika të vendosura në mënyrë autonome. Trump pret që Netanyahu ta mbështesë këtë strategji, ndërsa me Bidenin ndodhi e kundërta".
A po i referoheni, për shembull, negociatave që Trump ka filluar me Iranin?
"Sigurisht. Amerikanët kanë filluar negociatat me Teheranin, duke hedhur poshtë mundësinë e një sulmi ushtarak kundër objekteve bërthamore për të cilin Netanyahu këmbëngul. E njëjta gjë vlen edhe për Huthitët. Trump ka arritur një marrëveshje, pa pëlqimin e izraelitëve. Ky qëndrim i ri i amerikanëve mund të peshojë edhe në negociatat me Hamasin. Në një moment të caktuar, Trump mund të ushtrojë presion mbi qeverinë e Netanyahut për të nxjerrë lëshime".
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
Lini një Përgjigje