Te fundit
The Times: Lideri artistik i Shqipërisë, Edi Rama, mahnit galerinë me vizatime ëndërrimtare
13 Tetor 2025, 18:18Politika
James Imam
James Imam/ The Times
Me shtatin e tij imponues dhe gjestet plot ngjyra, ai është bërë tashmë i njohur në qarqet evropiane — tani, kryeministri shqiptar ka siguruar një rol të ri me një galeri në Berlin.
Si kryeministri më jetëgjatë i Shqipërisë, Edi Rama ka fituar një reputacion global për udhëheqjen e tij karizmatike, ndonëse të pazakontë. Ai është ngjitur në majën e politikës shqiptare pas një periudhe si basketbollist profesionist dhe ka treguar një lloj teatraliteti që ka bërë që edhe liderë botërorë, si kryeministrja italiane Giorgia Meloni, të skuqen.
Tani, është pikërisht puna e tij si artist që ka kaluar në qendër të vëmendjes, pasi një galeri e madhe gjermane ka nënshkruar marrëveshje për të promovuar artin e tij.
Galeria Société në Berlin njoftoi se i ka shtuar Ramën, i cili ka ekspozuar tre herë në Bienalen e Venecias, në listën e saj prej rreth njëzet artistësh. Udhëheqësi socialist 61-vjeçar do të prezantojë akuarelet e tij të gjalla dhe punimet prej qeramike me degëzime bronzi në formë koralesh në Frieze London dhe Art Basel Paris këtë vjeshtë, ndërsa në prill të vitit të ardhshëm pritet një ekspozitë personale në Berlin.
Për mbështetësit e tij, ky nënshkrim është një shpërblim i merituar për njeriun që revolucionarizoi artin shqiptar, duke hapur një rrugë të re përtej realizmit socialist të zymtë dhe duke përfaqësuar rilindjen postkomuniste të vendit. Por për kundërshtarët, është një manovër ndërkombëtare e marrëdhënieve me publikun për të zhvendosur vëmendjen nga skandalet e korrupsionit që kanë shoqëruar 12 vitet e tij në pushtet.
Rama u formua në Akademinë e Arteve të Bukura në Tiranë, ku më vonë dha mësim si profesor, dhe kaloi disa vite në Paris përpara se të ekspozonte në Qendrën Pompidou, si edhe në SHBA, përfshirë New York-un.
Artisti dhe kritiku bashkëkohor shqiptar Oltsen Gripshi, i cili botoi vitin e kaluar një libër mbi artin e Ramës, e përshkruan veprën e tij si neo-ekspresioniste dhe të frymëzuar nga Kandinsky.
“Ai revolucionarizoi mënyrën si e shohim realitetin,” tha Gripshi për The Times. “Nuk mund ta ngatërroni me asnjë artist tjetër — do ta njihnit nga kilometra larg.”
Rruga e Ramës ndryshoi drejtim kur ai u kthye në Shqipëri në vitin 1998 për të shërbyer si ministër kulture. Dy vjet më vonë u zgjodh kryetar i Bashkisë së Tiranës, duke tërhequr vëmendjen ndërkombëtare kur lyu fasadat gri të pallateve komuniste me ngjyra të forta.
Megjithatë, ai kurrë nuk reshti së vizatuari — vizatonte gjatë takimeve me zyrtarë e personalitete dhe krijonte qeramika në studion e një miku në Tiranë, në kohën e lirë.
Edhe pse arti ka qenë shpesh hobi për liderë botërorë — George W. Bush pikturoi veteranë, Winston Churchill krijoi peizazhe, e Francisco Franco bënte vizatime hiperrealiste — për Ramën, ai është pjesë thelbësore e procesit të tij të mendimit.
“Ai e bën ndërsa punon, dhe pothuajse ka nevojë ta bëjë që të punojë,” tha Julia Ballantyne-Way, galeristja e Société. “E thotë shumë hapur se është dëgjues më i mirë dhe ndihet nervoz kur nuk ka një stilolaps në dorë.”
Ballantyne-Way e quajti Ramën një shtesë unike në listën e galerisë, duke theksuar se “ne nuk kemi asnjë artist tjetër që është edhe politikan”. Ajo shtoi se “koha dukej e përshtatshme” për ta nënshkruar, pas një ekspozite mahnitëse në Paris vitin e kaluar.
Ekspozita e Berlinit do të përmbajë rreth shtatë vepra të papublikuara më parë, përfshirë edhe skulpturën e parë në natyrë të Ramës, me fokus në veprat prej bronzi dhe qeramike.
Ndërkohë, angazhimet e tij artistike mund t’i shërbejnë si një arratisje e mirëpritur nga presioni politik në rritje. Në shkurt, organi më i lartë i mbikëqyrjes gjyqësore në Shqipëri e akuzoi atë për ndërhyrje në pavarësinë e drejtësisë pasi kritikoi autoritetin antikorrupsion për arrestimin e kryebashkiakut të Tiranës, Erion Veliaj, një aleat i ngushtë, për akuza korrupsioni.
Tre muaj më pas, Rama fitoi një mandat të katërt historik me premtimin për të futur Shqipërinë në BE deri në vitin 2030. Ai tërhoqi sërish vëmendje disa ditë më vonë kur u gjunjëzua para Giorgia Melonit, e cila kishte hapur dy qendra emigrantësh në Shqipëri në vitin 2023, dhe i përkuli dorën në tapetin e kuq gjatë samitit të BE-së në Tiranë.
Artisti dhe kritiku Armando Lulaj, një kundërshtar i kahershëm i Ramës, e quajti artin e kryeministrit “një manovër PR për të lëmuar imazhin e tij”, duke e akuzuar se shtyp zërat kritikë në art përmes mungesës së fondeve publike.
“Ai e përdor artin për t’i bindur të huajt se është një majtist i sofistikuar, që ndihet rehat në sallonet intelektuale,” tha Lulaj.
Ndërsa komentatori politik Ermal Hasimja shtoi:
“Atij i pëlqen të shihet si artist… dhe i pëlqen të tërheqë vëmendje.”
Por Ballantyne-Way hodhi poshtë sugjerimet se arti i Ramës është pjesë e një menaxhimi imazhi, duke i quajtur “nonsens”.
“Ai ka qenë fillimisht artist dhe më pas hyri në politikë, jo anasjelltas,” tha ajo. “Ai është vërtet një artist që rastësisht vazhdon të bëjë art ndërsa merret me politikë.”
36 Komente
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
Hahahahah. Lideri Karistik
Ky eshte nje letyre, qe tja qish rrobt . Artist Posi , nga Kokaina I del frymezimi.
Ju mjeran,vazhdoni dhe shajeni Edi Rame,bejani qejfin njeri tjetrit,ai nuk do t'ja dij fare per ju kafshe sepse, ai bene punen e tij pasionante dhe per kete nuk i bje njeriu meqafe,por me talentin e tij natyral bene qe evropa dhe bota t'a admiroi dhe t'a vleresoi. Kur evropa e lavderon,sharjet dhe ofenimet tuaja shumzohen me zero.
Ja dhe nje servil tjeter. Meqe na e lavderoi Europa, qenka burre I mire ky plera. Gjithe jeten tek Sufllaqja do rish o mjeran.
Vazhdoni me fjalorin e saliut e mulit o cara prandaj keni 13 vjet lehni te kazanat e plehrave
Zhgaravinat e te droguarit i mahnisin, sa poshte ka rene Evropa eshte kthyer ne kurve ku pallohet me arabe dhe zezake nga Afrika.
Ursula eshte nene modele me femije ik qihu tek alice weideli afd lezbikja me gruan srilankeze, nese ste pelqen europa ik pirdhu ne greqi apo vende sllave, tqifsha ropt
Vazhdo vizato o yll. Vizato dhe k'te timin, po jo ta mbash si microfon
'Gënjeshtari më i Madh në Botë' është një konkurs vjetor për të thënë gënjeshtra, që mbahet në Cumbria të Anglisë. Konkurrentët nga e gjithë bota kanë pesë minuta për të thënë gënjeshtrën më të madhe dhe më bindëse që munden. Rregullat e konkursit ndalojnë përdorimin e rekuizitave ose skenarëve. Këtë vit mori pjesë Edvin Krstq Rama me ftesë të Tony Blair. Ai u shpall kampion absolut nga Juria pasi tha: "Unë nuk gënjej asnjëherë". Pas kësaj organizatorët vunë një rregull të ri shterues. Politikanët transgjinorë nga Surreli nuk lejohen të hyjnë në konkurs, sepse "gjykohen si extremisht shumë të aftë në të thënë gënjeshtra".
Mos ma vini re, jam rrotë kari me patentë..
Dhë Pështan Tribune.......rrote kari, rrote kari por pa pire ilacet nuk duhet te rrish se je bere sa rrota e pasma e zetorit.
Kur sillet si babaxhan dhe ben arrogantin ky palopidhi medet qe i duket vetja i sigurt me ato baxhellat ministresha qe e rujn, te ben te shkosh te qish liri vicidolovic bullatoviqen serbe ne banjo nderkoh qe rusi sali te sheh duke i qi grun
Piece of ????
edhe ky si gjithe te tjeret e ka rritur nivelin sapo hyri ne politike ....çudi asapk
Shqiptari "vdes" me shit içikë pordhë ,veçanërisht për ata që nuk i njohin mirë. Ky flet sikur drejton dhe jeton në shoqërinë kulturale të Wajmarit ku artet ,arkitektura,letërsia,artet figurative,rrymat artistike,ishin epiqendra e jetës shoqërore. Kurse ky udhëheq një shtet të korruptuar,me njerëz të varfër,pensionistë të vobektë. bankat lavatriçe të parave te krimit,etj,etj.
Pse je loqe kanari to duhet te jete edhe kryeministri .
Mos ma vini re, jam rrotë kari me patentë..
Nuk jam i fushës për komente në art por për veç rezervave të theksuara për veprimtarinë e tijë si politikan dhe kryeministër për 13 vjet në të vërtetë me duket se ky burrë shteti ka ca avantazhe në raport me shumë politikan të tjerë Evropian, Ballkanik por dhe në arenën botërore . Rama duam s'duam është artist i dilpomuar dhe i provuar dhe si petagog i artit.Aka njëtë tillë në Evropë apo Ballkan , më duket se jo ?? Rama eshtë politikan i tre dekadave që i ka provuar disa pozicione deri sa tani radhitet në të paktët që ka 13 vjet kryeministër dhe që do ta mbyllë 16 vjtëshin . Një të tillë e gjen rrallë për të mos thënë që janë shumë pak . Rama është një politikan që në arenën ndërkombëtare ka lënë gjurmë edhe pse politikan i një vëndi të vogël ai dallon për karizmatikën e tij për mënyrën e komunikimit me udhëheqësit e shteteve që janë super të mëdhenjë por ky me mënyrën e paraqitjes ,të komunikimit, të butaforisë ,të sarkazmës e ironisë politike të përshtatjes me çdo ambjent apo të orgsnizmave botërore duke e prezantuar Shqipërinë jo si një shtet i vogël pa peshë në vendim marrje por si një shtet me reputacion . Rama ka një avantazh si erudit dhe hulumtues në shumë fusha si në atë artistike politike diplomatike historike ne fushën e religjioneve fetare dhe më kryesorja Rama është në një farë mënyre poliglot Ai zotëron minimalisht katër gjuhë të huaja Por kjo e bën superior në komunikim direktë pa patur prapa si bisht përkëthyesin që në të vërtetë ai duhet kur takimet janë tepër të rëndësishme dhe brënda portokollit .Një avantazh i tillë i jep Ramës mundësinë e komunikimit direkt me të gjithë udhëheqësit dhe të jetë i prezenshëm dhe i pranushëm në çdo situatë .Diplomacia është një ndër boshtet qëndërore të shtetit dhe këtë ai e zotëron mirë .Dhe në se sot Shqipëria ka një vënd të admirueshëm në diplomacinë botërore , pa e tepruar roli i Ramës është evident.Pra hapja e ekspozitave për punimet artistike të tija që nuk është e para është një event që e prezanton më mirë si artist dhe politikan i disa dimensioneve Shkrova disi gjatë dhe e di që do të më quajnë patronazhist por jo more të nderuar jam në një moshë të tillë që Rama të fluturojë me krahë për mua nuk më sjell ndonjë dobi sepse vetëm pensionin kam edhe për pak kohë ama disa gjëra duhet të thuhen sepse është realitet që Rama po bën ca punë të mira përveç skicave pikturave dhe skulpturave që e ka talent.
Po o kara, po. Rama lideri global ëndërrimtar
Sa te ka paguar ky kellira i gjate o James pa din e Iman?
Mos ma vini re, jam rrotë kari me patentë
????…
Një kompani e shkëlqyer për rikuperimin e investimeve ka nevojë për një ekip të shkëlqyer, dhe vetëm kur një ekspert u shërben klientëve me integritet dhe besim mund të arrihen rezultate të shkëlqyera. Udhëtimi im filloi kur pa e ditur investova në një skemë kriptomonedhash, i joshur nga fitimet e premtuara. Në fillim, pashë fitime, kështu që investova më shumë, duke pritur të fitoja miliona brenda pak muajsh. Megjithatë, ishte një mashtrim. Pavarësisht se kërkuan një rimbursim deri në 50%, ata më manipuluan që të dërgoja më shumë derisa kuptova se donin të më mashtronin. I raportova tek autoritetet dhe kontakti i FBI-së më referoi te TRUSTWAVEHACKERSTECH RECOVERY FIRM. Fillimisht isha skeptik ndaj kësaj kompanie për shkak të burimit. Nga fillimi deri në fund, ekipi i tyre financiar punoi profesionalisht për të rikuperuar të gjitha fondet dhe fitimet e mia të vjedhura. Jam ende i shokuar nga rezultati. Kontakti: [email protected]
Akoma nuk hoqe dore ti o shkerdhata Emilia. Mjaft se u bere boze.....
Një kompani e shkëlqyer për rikuperimin e investimeve ka nevojë për një ekip të shkëlqyer, dhe vetëm kur një ekspert u shërben klientëve me integritet dhe besim mund të arrihen rezultate të shkëlqyera. Udhëtimi im filloi kur pa e ditur investova në një skemë kriptomonedhash, i joshur nga fitimet e premtuara. Në fillim, pashë fitime, kështu që investova më shumë, duke pritur të fitoja miliona brenda pak muajsh. Megjithatë, ishte një mashtrim. Pavarësisht se kërkuan një rimbursim deri në 50%, ata më manipuluan që të dërgoja më shumë derisa kuptova se donin të më mashtronin. I raportova tek autoritetet dhe kontakti i FBI-së më referoi te TRUSTWAVEHACKERSTECH RECOVERY FIRM. Fillimisht isha skeptik ndaj kësaj kompanie për shkak të burimit. Nga fillimi deri në fund, ekipi i tyre financiar punoi profesionalisht për të rikuperuar të gjitha fondet dhe fitimet e mia të vjedhura. Jam ende i shokuar nga rezultati. Kontakti: [email protected]
Duhet te fusin nje filter antispam, na cave karin
Te vdesin MALOKET derra nga urrejtja
Aman ore na e merrni kete llafazanin me gjithe shkarravinat e tij. Aman ore se na shpetoni ne shqipot e dhjere qe i hipim ne pushtet keta muter dhe nuk kemi me takat i zbresim. Kemi 35 vite nga Sali deri tek ky sharlatani qe vetem muter zgjedhim.
Me ben pershtypje te madhe kultura, edukata dhe respekti i disa komentuesve ketu. Vetem kane nje deshire, te shajne me fjale banale dhe te nxijne sa me shume personin qe tregon se te tille jane dhe vete, por me e keqja eshte se e quajne veten te zgjuar duke perdore kete fjalor. Niveli zero, qe jo veten nuk ngjit, por dhe i nervozon idiotin. Komentuesi "çika mal" e ka pershkruar objektivisht realitetin Rama dhe tregon nivel te larte njerezor.
"Rama u kthye në Shqipëri në vitin 1998 si ministër i Kulturës dhe dy vite më vonë u zgjodh kryetar i Bashkisë së Tiranës,......" > Si? Pse? Kush e ktheu? Nano te takon te sqarosh popullin shqiptar se kush te urdheroi ta sillje barbonin ("me thonj te paprere" siç ke thene vete) nga nen-urat e Parisit dhe ta katapultoje Minister Kulture. > Nano! Fol apo nuk ta mban bytha.
Mos ma vini re, jam rrotë kari me
Aha nuk e paske bere dot ¿ dhe ia ke futur kot. Debil!!!
Sa ka paguar ky i gjati per kete shkrim ? Artisti i leshit dhe ca patronazhiste servile qe i bejne fresk. Per mua ky nuk eshte gje tjeter vec se nje i cekuilibruar mendor,nje antishqiptar megalloman etj.etj.Fatkeqesi per vendin dhe te gjithe ne qe nje si ky na ka zaptuar dhe ben si do me jeten dhe pasurine e ketij vendi. Sa per te huajt,atyre as qe i plas per Shqiperine dhe te gjithe ne qe jetojme ketu.
Sharjet dhe ofendimet e shume komentuesve me fjale nga me banalet, jo vetem ne kete rast, jane pasqyre e nje frustracioni te thelle dhe me zor presin rastin dhe pretekstin, per te shfryre kete frustracion. Po lereni tjetrin te ushtroje pasionin e vet, ai ne kete drejtim nuk i prish pune kerkujt. Pastaj, a ka apo nuk ka talent, ate e vendos publiku artdashes, ne rast se i pelqen pikturat, i blen; ne rast te kundert nuk i blen, pra ne fund te fundit, publiku eshte "arbitri". Para se gjithash duhet pasur parasysh, se vetem leja per te ekspozuar pikturat e tua ne nje event apo galeri europiane eshte sukses, pjesa tjeter vjen mbrapa.
Shumica e komentueseve i perkasin shpellave te sali kermes.., shkurte nje sanduic nje uje te madhe , lanj opingat te shatervani, se as keni degjuar as do te degjoni gje vec sali gomarit..!!
Luani, une nuk kam pune me Saliun, biles te dhjefsha Saliun. Ti a me jep dot pergjigje si ka mundesi qe nje person, cilido qofte ky, ne kete rast Edvin Kristaq Rama, nga barbon poshte urave te Parisit katapultohet direkt si minister i kultures??????Pastaj, qe eshte piktor i mbaruar, lider boteror e te tjera nga keto, dakord jemi. Po deshe dhe po qe i zoti na sqaro kete pike te erret te biografise se Edvin Rames. Pastaj ato te kaluarat si homoseksual, si njeri qe akuzoi babane e vet qe i bente gruan etj. keshtu qyfyresh nuk po i marim parasysh.