INTERVISTA/ “Rama kujdes! Ilir Meta i braktis në mes të rrugës qeveritë socialiste”

Pëllumb Xhufi, historiani, diplomati e politikani i njohur, ka pasur shumë punë gjatë muajit nëntor. Ishte momenti kur historianët përpiqeshin të drejtonin ditën, atë që politikanët shtrembëronin natën, në lidhje me festimet për Pavarësinë. Në këtë intervistë Xhufi komenton të tjera ngjarje; nga përgatitja e zgjedhjeve, tek sjellja e LSI, nga peticioni anti-Rama tek beteja e anti-korrupsionit me qeverinë

Nga Skender Minxhozi, JAVA

Zoti Xhufi, si e shihni preludin e fushatës elektorale? Si po sillet klasa politike, me afrimin drejt 23 qershorit?

Së pari të bën përshtypje nisja në avancë e kësaj fushate nga ana e Kryeministrit. Është një nisje e detyruar. Ky prelud elektoral është shoqëruar me një sërë dështimesh spektakolare të qeverisë, siç është ai i privatizimit të CEZ, i privatizimit të Albpetrolit, të refuzimit për herë të tretë të dhënies së statusit kandidat nga ana e BE, renditjes së Shqipërisë në vendet përherë e më të fundit të vlerësimeve ndërkombëtare mbi korrupsionin, pavarësinë e institucioneve, gjendjen e demokracisë, mbi lirinë e shtypit, mbi investimet e huaja, etj. etj.

Ka disa muaj që Kryeministri, Ministri i Jashtëm dhe Kryetarja e Parlamentit, “amazona” shqiptare e diplomacisë parlamentare, janë strukur këtu në Tiranë e nuk marrin më rrugët e botës, siç e kishin zakon. Askush nuk i pret, askush nuk i begenis. E pra, ndezja para kohe e fushatës elektorale, është mënyra më e mirë për të dalë nga kjo gjendje depresioni total të qeverisë, duke iu rikthyer gjuhës së egër, pa përmbajtje e plot helm, të fushatave berishiane. Kryeministri mundohet ta fokusojë goditjen e tij ndaj opozitës tek të famshmet “tre ligje”, që opozita dhe Rama i paskan bllokuar. Por, ndërkohë, nga Brukseli, vazhdon të shtohet lista e kushtëzimeve për marrjen e statusit kandidat. Përveç tre ligjeve, kërkohen përherë e më me ngulm rezultate konkrete në luftën kundër korrupsionit, zbatimi i ligjit, zbardhja dhe dënimi i përgjegjësve për vrasjet e 21 janarit dhe zgjedhje të lira e të ndershme, që vetëkuptohet, i kanë munguar këtij vendi sa kohë që qeveris z. Berisha. Ky ka kërkuar t’i paraprijë apuntamentet me BE, me ndonjë lëvizje mashtruese në planin e kushtëzimeve: dy ditë para se të mblidhej Këshilli i BE, në dhjetorin e kaluar, kur edhe do të vendosej për dhënien, apo mosdhënien e statusit kandidat për Shqipërinë, u arrestua “për korrupsion” një oficer i sigurisë në aeroportin e Rinasit; pikërisht tani, dy ditë para vizitës hijerëndë të komisionerit Fyle në Tiranë, u mblodh seanca e radhës e gjykimit të çështjes së 21 janarit dhe për çudi të opinionit, u dha pretenca e prokurorit për dy nga të akuzuarit për masakrën (sigurisht, është çështje tjetër se cili do jetë vendimi final i gjykatës: siç është provuar, me gjykatat Berisha i vërtit punët si të dojë). Ndërkohë, ai i fryn pa pushim mikrofonëve, duke premtuar se zgjedhjet e 2013 do të jenë më të mrekullueshmet në nivel planetar. Pra, pavarësisht se ç’i përrallis militantëve të vetë të palodhur, qeveria e Tiranës e ka mizën nën kësulë: e di fort mirë se ka ikur koha e përrallave dhe ka ardhur koha e fakteve. Që ta bëjë Shqipërinë vend kandidat të BE, Kryeministrit i duhet të arrestojë që nga ministrat e tij e deri tek shumicën dërrmuese të gjykatësve të dalë nga bangot e Fakultetit familjar të Drejtësisë. Të gjithë këta janë të korruptuar e të fëlliqur si mos më keq.

Sigurisht, zoti Berisha as nuk ka ndërmend ta bëjë këtë. I duhet pushteti, dhe për ta mbajtur atë është i vendosur ta ruajë e ta mbrojë establishmenin e tij të krimit e të korrupsionit, është gati të djegë çdo shans të vendit, e të vazhdojë të sundojë në mbretërinë e skamjes e të korrupsionit, në jetë të jetëve.

Vlen të ceket edhe një dukuri e evidentuar qartë mbas denoncimit të fortë të PS-së të korrupsionit që ka për protagonist vetë Kryeministrin dhe familjen e tij. Mazhoranca, fillimisht u kundërpërgjigj, duke sajuar dosjen “pallati Rama”, e duke sulmuar direkt shefin e opozitës për atë çka ai mund të akuzohet më lehtë: për shitje lejesh ndërtimi gjatë kohës që ishte kryetar i bashkisë së Tiranës. Në fakt, tonet e denoncimit opozitar duket se kanë rënë, e në këto kushte kryeministri ka lëshuar skotën e “opinionistëve” të tij për të bërë thirrje për paqe e për ta fshirë temën e antikorrupsionit nga repertori i këtyre zgjedhjeve: “në fund të fundit, të gjithë e kemi ngjyer nga pak”, do të konkludonin sugjeruesit e “paqes berishiane”. Më duket se mu për këtë arsye, motivi i korrupsionit qeveritar e kryeministror duhet të jetë kryefjala e kësaj fushate për opozitën shqiptare, e cilitdo krah qoftë ajo. Nuk ka paqe nën korrupsion. Zbulimi kohët e fundit i fakteve ulëritëse të korrupsionit masiv u ka hapur sytë edhe militantëve më të paarsyeshëm të PD-së, që tashmë kanë filluar të venë shumë pikëpyetje mbi kokën e Kryeministrit e të qeverisë së tij. Kjo betejë duhet vazhduar, pavarësisht kostove, pavarësisht se ajo do të bëjë shumë viktima edhe në kampin e socialistëve dhe të opozitarëve të tjerë: korrupsioni i ka molepsur edhe radhët e tyre. Por është një luftë e pashmangshme, nga e cila do të burojë fitorja e vërtetë e opozitës dhe nga e cila do të fillojë Rilindja e vërtetë.

LSI është një ndër ato forca politike që formalisht nuk ka vendosur rreshtimin në zgjedhje. Ju si e komentoni këtë “pavendosmëri” të Metës? Është ajo vërtet e tillë, apo ai po përpiqet edhe një herë të gjejë “ofertën” më të mirë elektorale?

Mendoj se kur flasim për LSI-në duhet bërë dallimi i duhur midis grupit të saj drejtues dhe bazës së partisë. Një hendek i thellë i ndan të dyja. E dyta mbetet në thelb e majtë, patriote dhe e moralshme. E para, udhëheqja, nuk ka asnjë nga këto virtyte, përfaqëson thjesht kulturën e “kollovarisë politike”, pa cipë e pa princip. Pra, rri në pritje dhe gjuan rastin kujt t’i varet në qafë kësaj here.

Unë nuk besoj se në rastin e LSI-së kemi të bëjmë me një moment reflektimi e brerjeje ndërgjegje pas 8 vjet shitjesh e plaçkitjesh që iu dhuruan popullit shqiptar, edhe për shkak të saj.

Absolutisht jo. Zoti Meta vazhdon të deklarojë, se do t’i qëndrojë besnik deri në fund të mandatit qeverisë më të korruptuar në planet. Pikërisht ai, që e braktisi qeverinë socialiste të Fatos Nanos që në vitin e dytë të mandatit të saj, në 2003. Madje, ka lënë të kuptojë se është i gatshëm ta vazhdojë edhe më tej idilin me Berishën, sigurisht në rast se ky premton diçka më shumë nga ç’ofroi në vitin 2009. Në marrëdhëniet me të, PS sipas mendimit tim, duhet të mësojë nga përvojat e tipit “Gjiri i Lalëzit”, e mbi të gjitha duhet të mbajë parasysh një mësim pragmatik: Ilir Meta i braktis qeveritë socialiste ende para se këto të zënë vend, ndërkohë që ua ruan besën qeverive të djathta deri në ditën e fundit, madje me të drejtë rinovimi.

Si po sillet PS në raport me pritshmëritë e elektoratit të majtë në zgjedhje? A po ndjehet ajo që rëndom quhet frymë e fitores?

Nuk më duket se po ka ndonjë angazhim në këtë drejtim. PS e kishte një rast të papërsëritshëm për t’u prezantuar në mënyrë bindëse me rastin e 100-vjetorit të Pavarësisë. Pavarësia dhe protagonistët e saj janë kryesisht një pasuri e të majtës shqiptare, e më shumë se kujtdo i takonte asaj të dëgjohej në këtë 100-vjetor. Kjo e djathtë që ne kemi, pasardhëse e Esad Pashëve, ishte në gjendje të ofronte vetëm spektakle të turpshme e vulgare si ai i “festës së tortës” dhe i parakalimit të shpartalluar të ushtarakëve tanë “profesionistë”. Nuk arrij ta kuptoj arsyen pse heshti e majta në këtë takim të papërsëritshëm me historinë, a thua se nuk bëhej fjalë për 100-vjetorin e Pavarësisë e të Ismail Qemalit, por për 100-vjetorin e Enver Hoxhës.

Gjithsesi, përtej mungesave të tilla, që flasin për një boshllëk të madh ideor e intelektual, më duket se PS i ka kapur mirë disa tema afatgjata, që nuk kanë të bëjnë thjesht me “krijimin e frymës”, siç janë ato të politikave ekonomike, të sigurisë, të zhvillimit të bujqësisë e të arsimit, të fiskut e të pensioneve, që janë të ndjeshme për rrethe shumë të gjëra të popullsisë. Mbetet që e gjitha të ndërthuret mirë, duke vendosur në bosht problemin e problemeve, luftën pa kompromis kundër korrupsionit, i cili do t’i japë kuptim e përmbajtje gjithë betejave të tjera, dhe nga ana tjetër do të mundësojë krijimin e asaj që ju thoni, d.m.th. krijimin e “frymës së fitores”.

Unë jam i bindur se gjysma e punës për opozitën do të ishte e bërë, në rast se PS do të dilte hapur e prerë para opinionit shqiptar e ndërkombëtar me logon, estetikisht jo dhe aq elegante: “Ne nuk do t’u vjedhim, ne nuk do t’u shesim”!

Vijon e fortë prania e një gjuhe të mbarsur me elemente të nacionalizmit radikal. Si e shihni këtë garë që luhet me ndjenjat kombëtare të votuesit shqiptar?

Shikoni, ky nacionalizëm që shpaloset kohët e fundit dhe pothuaj me të njëjtat terma nga aktorë të ndryshëm politikë, ka shkaqe gjenetike të ndryshme. Për dikë ai është një formë reagimi ndaj shitjes së interesave kombëtare, nga një klasë politike e korruptuar dhe ekstroverse. Është, më në fund, shpërthimi i një ndjenje të ndrydhur e të frustuar nga politika e shitjes së interesave kombëtarë në emër, gjoja, të integrimit evropian. U desh dalja në shesh e kabllogrameve të Ëikileaks-it, për të parë se falja e hapësirës detare, apo ngritja e mauzoleve të huaja në tokën shqiptare, nuk ishin miratuar, aq më pak nuk ishin kërkuar, nga partnerët tanë strategjikë.

Pra, ka një nacionalizëm që buron nga revolta e masave, kryesisht e rinisë, ndaj shitjes së interesave dhe dinjitetit kombëtar, nga një klasë politike e korruptuar. Këtë revoltë e kemi parë të shfaqet në formë të bujshme më së pari në stadiumet tona, si për të vërtetuar thënien e lashtë se stadiumet janë foleja e revolucioneve. Tani, shprehëse e këtij nacionalizmi të frustruar është bërë edhe një lëvizje politike, AK. Kjo, ç’është e vërteta, ka eksese të dukshme në ligjërimin e saj politik, por që më duken tërësisht të riparueshme, me pak më tepër përmbajtje e arsye.

Problemi qëndron me nacionalizmin krepuskolar të PD-së e të Berishës. Pasi punoi për 20 vjet për të realizuar axhendat nacionaliste të të huajve ndaj Shqipërisë e shqiptarëve, pasi i ndau e i përçau shqiptarët brenda Shqipërisë, në trojet etnike apo në diasporë, zoti Berisha po don të bëjë rolin e kampionit të shqiptarisë. Kjo po, që është një përrallë për gogolë, që në Shqipëri e jashtë saj janë me bollëk. Por, mbi të gjitha, është goditja e fundit që i jepet Shqipërisë dhe interesave të saj në prag të ikjes. Mjafton të vërejmë se si Shqipëria, falë Berishës e lolove të tij, u kthye brenda natës nga vendi që prodhonte siguri në rajon, në vendin që kërcënon paqen e tij. Nëse ky ka qenë qëllimi i tij, atëherë mund të thuhet me plot gojën që z. Berisha e meriton të quhet “gjeniu i së keqes”.

Tani që nga festimet e pavarësisë ka mbetur vetëm kujtimi, si do ta përmblidhnit atë që ndodhi në Shqipëri në kuadrin e 100 vjetorit? Çfarë dallon tani, me mendje të ftohtë, në listën e festimeve të pavarësisë?

Ajo që e vunë re të gjithë është se protagonisti absolut i kremtimeve të 100-Vjetorit ishte politika, ose më saktë qeveria, ose akoma më saktë Kryeministri Sali Berisha. E thashë pak më sipër, që e majta dhe Edi Rama, me përjashtim të një “tà” që bënë në Vlorë, ruajtën, siç thuhet, një “profil të ulët”. Për rrjedhojë, u prodhua një rrokopujë, ku nuk njihte qeni të zotin. Pas çdo deklarate, pas çdo vlerësimi, pas çdo dekorate fshiheshin humoret dhe interesat e çastit të Kryeministrit: u hesht krejtësisht për fitoren e madhe të dytë për nga rëndësia pas Pavarësisë, për krijimin e Kishës Ortodokse Autoqefale, pikërisht sepse Kryeministri, dora vetë, e ç’bëri atë në vitin 1992 për t’i kthyer kushedi çfarë borxhi ekstremizmit nacionalist grek. U tentua të shfronësohej Vlora dhe Ismail Qemali, të uleshin nga piedestali ose të dënoheshin me heshtje figura si Pashko Vasa, Abdyl Frashëri, Naum Veqilharxhi, Hil Mosi, Isa Boletini, Murad e Abdi Toptani, Dervish Hima, Dom Nikollë Kaçorri e plot të tjerë, protagonistë të vërtetë të ideimit e krijimit të shtetit shqiptar, ndërkohë që u promovuan si heronj e u nderuan me kurora dafine, Esat Pashët famëkeq të historisë sonë.

Por pati një ndodhi që na ngazëlloi të gjithëve: në Tiranë apo në Vlorë, shqiptarët nga çdo krahinë e cep i trojeve tona, u dyndën për të nderuar ngjarjen dhe heronjtë e vërtetë, duke e lënë Berishën në vetminë dhe në kuturisjet e tij anti-historike.

Një listë personash të mbledhur nga Kuvendi i Shqipërisë, i bënë thirrje opozitës të miratojë tre ligjet e mbetura pezull. Si e shihni faktin që ajo që quhet inteligjencia, rreshtohet me shtetin, kundër opozitës?

Ka, gjithsesi, një lajm edhe në këtë shfaqje të radhës, të zvarritjes pas pushtetit, nga ana e disa intelektualëve në vështirësi e në nevojë. Në listat, kësaj radhe, mungonin shumë e shumë nga emrat që kanë bërë bujë në të shkuarën për shfaqje të tilla të turpshme. Ndoshta kanë pësuar edhe ata një krizë ndërgjegjeje. Ndoshta, pas 20 vjet shërbimi prej shërbyesi, janë mëkëmbur dhe nuk kanë pse të identifikohen me aradhat e reja të uritura të intelektualëve në nevojë.

Fyle e nis dhe e mbyll vizitën e tij me shqetësimin për zgjedhjet

22:34 Politika

FOTO LAJM/ Topalli: Vetëm Sali Berisha mund të lëvizë malet

21:14 Politika

Bëjnë për spital policin pse u vuri gjobë parkimi

20:10 Politika

INTERVISTA/ Oketa: Koalicion vetëm me ato forca politike pa kosto korrupsioni ose keqqeverisjeje

19:02 Politika

Shif njëherë, mos e korrigjon pak shënjestrën o Blendi!

17:23 Politika

Qeveria rrëzon buxhetin, rrit marrjen e borxhit, Berisha befason: Kur bëhet mbi 95% e GDP, atëherë rrezikohemi

18:03 Politika

Takimi Rama-Fyle, PS: Në fokus zgjedhjet dhe fati europian i Shqipërisë

15:38 Politika

SONDAZHI i dytë i Kult: PS merr 41%, PD merr 30% dhe AK është pranë 15%

13:17 Politika

FRD: E kemi prioritet përfshirjen e rinisë në partinë tonë

13:00 Politika

Arben Malaj: Të votohen tre ligjet dhe të hyjnë në fuqi në vitin 2014

12:35 Politika