INTERVISTA/ Haradinaj rrëfen takimin me Milosheviçin, pse donte që të fitonte Berisha dhe thekson: Do jem kryeministër

Kryetari i Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës, Ramush Haradinaj, flet në “Tonight Ilva Tare” për akuzat e luftës dhe si do bëhet kryeministër

Keni qenë komandant në luftë, kryeministër në paqe, tani jeni politikan që po luftoni me kohën sepse doni sërish të bëheni kryeministër. Në cilin pozicion jeni ndjerë më mirë?

Secili pozicion në kohën e vet. Është nder të udhëheqësh një projekt për liri. Projekti i luftës sonë për liri ka qenë një projekt me të vërtetë i shenjtë edhe fatmirësisht në atë projekt nuk kam qenë vetëm. Ka pasur plot njerëz, plot… të gjithë kemi qenë pjesë e tij, përfshi edhe bashkëkombësit tanë kudo që janë, në Shqipëri e në vende të tjera ku jetojnë, në Diasporë, por për fatin tonë kemi pasur edhe miq të cilët ishin Aleanca e NATOS-s, vendet e avancuar në demokraci, sistemet e avancuara në demokraci. Me pjesën e kryetarit të qeverisë, unë kam qenë për një kohë të shkurtër, për 100 ditë edhe ai qe një privilegj, një nder, një mision jo i lehtë. Ne bëheshim gati për pavarësi. Ne vendosëm themelet e asaj që ishte ndërsa tani e vërteta është ashtu siç thashë, jam në luftë me kohën në pozicionin e sotëm dhe më dhimbset koha e humbur. Jo e imja si individ, por e projektit. Luftoj që ta zë atë kohë, pra t’ia jap mundësinë vendit tim dhe njerëzve të vendit tim, qytetarëve të Kosovës që të bëj gjithë ato punë me të cilat vendi ynë e jeta jonë shkon në drejtimin e duhur.

Si nisi dhe si përfundoi ai muaj mjalti me zotin Thaçi dhe pse nuk funksionoi?

Është kështu. Unë i kam bërë një ofertë zotit Thaçi dhe PDK-së. Duke vlerësuar gjendjen në vend, një analizë të cilën ata jo se e mohonin, por një gjendje jo të mirë. Trendet e brendshme, nuk po flasim për obligimet e Kosovës regjionale, ndërkombëtare, në planin e jashtëm edhe në planin e brendshëm duhet shumë më shumë të bëhet, por për qeverisjen në vend. Unë i thashë që nëse dëshiron… krahas angazhimit ndërkombëtar që ai e zhvilloi, nëse dëshirojmë që ta përforcojmë pozicionin tonë, na duhet një qeverisje efektive në vend sepse situata e brendshme ta dikton nivelin tënd kudo që shkon. I bëra një ofertë që ai ta lëshonte qeverisjen, ta merrja unë udhëheqjen dhe të kryeja këto punët e shpisë, si i quaj unë. Kishte një interesim në fillim por ajo nuk ndodhi, më vjen keq që s’ka ndodhur.

Që ta sqarojmë pak. Kishte interesim nga zoti Thaçi që ai të lironte postin e kryeministrit?

Po, po, ishte i interesuar.

Po pastaj pse ndryshoi mendje?

Me siguri zhvillimet ose të brendshme ose zhvillime të tjera në ekipin e tij ose ku di unë si kanë shkuar gjerat më tutje, por kjo nuk ndodhi. Do të ishte mirë sepse do kishim fituar kohë, atë që thashë, po luftoj me kohën, do të ishte mirë që  të kishim fituar betejën me kohën.

Ka edhe nga ata thonë se ishte ndoshta një lojë apo një taktikë e zotit Thaçi për t’ju lënë juve ta publikoni publikisht që “unë do bëhem kryeministër” dhe në një farë mënyre për t’ju lënë juvë bllof përpara opinionit publik. Mund të ishte dhe kjo?

Mund të ketë aspekte të kësaj natyre, fare. Unë i kam marrë përsipër të gjitha rreziqet e mundshme se qëllimi ishte i shëndetshëm për Kosovën edhe gjatë politikbërjes kuptohet që jo të gjitha shkojnë në bazë të planit. Çfarë është me shumë rendësi, ajo që edhe sot besoj se do të kishim fituar më shumë kohë. Ajo do të ndodhë pas një kohe.

Pra do të jeni kryeministër?

Po, po.

Por ju nuk mund ta dini?

E di me siguri.

E dini që do të jeni kryeministër i Kosovës?

Po, po, po, e bazoj në ato që punoj, në ato që ndodhin në terren dhe në ato që ndodhin në mendjet e njerëzve të Kosovës.

Zoti Thaçi, aktualisht si i keni marrëdhëniet me të, mbasi nuk u bë kjo ofertë?

Unë kam vazhduar një lloj përkrahje për misionet e Kosovës në përgjithësi, për disa axhenda që janë interes nacional sikurse është situata e shtrirjes së juridiksionit tonë në veri të rendit dhe ligjit, e njihet sot si procesi i dialogut me Serbinë për të normalizuar marrëdhëniet por ajo që kuptohet, motivi im është edhe përmes këtij procesi, të avancohet rendi dhe ligji në veri dhe i kam dhënë një përkrahje me pjesëmarrje, do të thotë një kontribut tonin direkt në këtë temë. Ne kemi vazhduar po ashtu të përkrahim axhendën evropiane të Kosovës, të gjithë legjislaturën, të gjitha temat që lidhen me integrimin e Kosovës në BE, ne i përkrahim sikur të ishim pozitë. Kuptohet, kemi një situatë opozitare në aspektin e qeverisjes së brendshme dhe zhvillohet beteja politike por në kuadër të një gentleman-iteti politik, pa ofendime, pa etiketime personale, pra jemi në garë mes vetit.

Është arritur marrëveshja me Beogradin midis kryeministrit Thaçi dhe zotit Daçiç. Ju e aprovoni atë marrëveshje? Keni rezerva për  të?

Po, marrëveshja s’është e përkryer, por ne e përkrahim këtë proces. E përkrahim marrëveshjen dhe të gjitha detyrat që dalin nga ajo.

Por mund të ishte më e mirë? Çfarë duhej të ishte bërë ndryshe?

Duhet të ishim më funksional brenda në Kosovë, në mënyrë që situata në terren të diktonte edhe marrëveshjen më të mirë. Mirëpo me gjendjen reale çfarë e kemi me kualitetin e qeverisë me atë si është gjendja në veri atëherë ne e mendojmë këtë si një zhvillim real drejt shtrirjes së juridiksionit tonë në veri. Kuptohet dhe ajo do të kishte mundësi për  më mirë por në zhvillimet çfarë kanë ndodhur ne besojmë se përmes kësaj që është arritur, të mund ta shtrijmë juridiksionin në veri.

Dhe cili mendoni se do të jetë impakti final i kësaj marrëveshjeje për të ardhmen e Kosovës?

Një Kosovë unike me rend dhe ligj në të gjithë territorin e vet, me qytetarë të integruar, pra aludoj veriun. Pra do të kemi një Kosovë që ka rend dhe ligj, që kushtetutshmëria vlen në të gjithë territorin me të gjithë njerëzit e vet.

Vetëm brenda territorit? Do ta njohë Serbia? Kur mendoni se do ta njohë Serbia Kosovën? Apo s’do ta njohë ndonjëherë?

Unë i ndaj këto dy tema. Interesi im i parë është të zotërojmë veten. Interesi i dytë është që atë që ne zotërojmë, të na e njohin të tjerët. Ne e kemi tash këtë, të arrijmë të zotërojmë vetveten, të arrijmë të jemi zot shtëpie në shtëpinë tonë pastaj me siguri etapa tjetër do të jetë, e shoh dhe atë që do të ndodhë. Do të ndodhë me anë të proceseve të integrimit në BE. Nuk do të mundet as Serbia as ndonjë vend tjetër me konflikte të ngrira të vazhdojnë. Ju e dini se kriteret për anëtarësim në BE vetëm sa po ashpërsohen dhe kuptohet që BE nuk i lejon më vetes atë që ka ndodhur me Bullgarinë e Rumaninë që u bë tolerancë në nisje dhe pastaj me i zgjidhë ato që janë akumuluar. Me ne do të jenë shumë më striktë. Do të kërkojnë preçiz si duhet të veprojmë ne për të shkuar më tutje, pra e shoh që  do të ndodhë, por për mua janë dy tema të ndara. E para është zotërimi i asaj se kush jemi. Të jesh zot shpie. Që kushtetuta, rendi dhe ligji, juridiksioni i Kosovës të funksionojë në tërritorin e vet, tek të gjithë njerëzit e vet. Pastaj bilateral me fqinjin do të avancojmë gradualisht.

Do ta njohë ndonjëherë Serbia Kosovën?

Nuk mund ta them. Nuk ia jap vetes…

Brenda këtij 10-vjeçari?

Po, shumë më shpejt.

Edhe më shpejt?

Mendon se ka lloj servilizmi të klasës politike të Kosovës ndaj Bashkimit Europian dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës?

Jo, jo, jo, janë gabim ata që flasin kështu. Janë gabim total. Ata kanë mungesë të njohjes elementare. Nuk ka kush kohë të vijë të na kërkojë ne shërbime. Ne jemi në zor. Kosova është në hall. Kosova duhet të shkojë të lobojë në Uashington. Philipe Reeker të vijë në Bruksel ndonjëherë. Të na vijë ndonjëherë në kryeqytetin tonë, Prishtinë. Kosova duhet të lobojë në BE e të shkojë në Bundestag e madje të shkojë në qeverinë nacionale dhe t’i lutet që të mbesin me ne në këtë temë.

Qartë. Por ka dhe një tjetër teori. Që politikanët e Kosovës, për shkak se kanë probleme me korrupsionin, kanë probleme të tjera me drejtësinë, janë më të shantazhueshëm nga partnerët ndërkombëtarë, qoftë nga BE, qoftë nga SHBA që t’i binden dëshirave dhe marrëveshjeve që ata kanë në dëshirë të ndërmjetësojnë dhe të japin bekimin. A qëndron kjo? A janë të shantazhueshëm politikanët e Kosovës?

Nuk mund të flas për këtë direkt apo preçiz për shkak se në një farë mënyre duhet të vërtetosh pse dikush mund të jetë i shantazhueshëm. Le ta vlerësojnë të gjithë. Por në rast se është kështu, në rast se është kjo dhe ty të jepet mundësia të gjesh një temë të brendshme  dhe mbahesh peng për shkak të një marrëdhënieve të ndërsjellë ta zëmë, po Kosova të mendonte edhe unë si subjekt politik, unë mbaj përgjegjësi nacionale. Po të nisesha vetëm nga mendimi se mund të jetë qeveria Thaçi e shantazhuar dhe unë mbetem indiferent në tema sikurse është veriu, cila është ndihma ndaj vendit tim?  Ajo që kam bërë unë është tjetër. Unë ka kërkuar të jem pjesë në tavolinë për të parë çdo material, për të parë çdo diskutim, të kontribuoj në kualitet dhe kemi kontribuar dhe njëkohësisht po kërkojmë të jemi pjesë në zbatim për një temë që është e Kosovës. E thënë ndryshe mendoj se kanë ndryshuar raportet shumë në raport me  faktorin ndërkombëtar. Pse?  Ajo që dikur ka qenë interesimi i bashkisë ndërkombëtare ishte të bëjë një mikromenaxhim dhe këtu kryesisht aludojnë ambasadorët e vendeve të caktuar që kanë kryer detyrat e caktuara në emër të qeverisjes. Ajo në radhë të parë nuk ka ndodhur e tëra ashtu si thuhet por politikanët Kosovarë janë fshehur. Kur kanë marrë vendime  jo shumë të mira, “s’kemi ça të bëjmë se po na thonë të huajt” për shembull ka ndodhur kjo në Prishtinë. Mund të ndodhë e sot.

Kanë përdorur EULEX-in?

Jo, janë mbrojtur, janë mbrojtur. Kur kanë marrë një qëndrim që ata s’e kanë shpjeguar, s’e kanë përgatitur me kohë, s’i kanë informuar vartësit e tyre, ata kanë thënë na e kërkuan, na e kërkuan amerikanët, na e kërkuan, s’kishim ç’bënim dhe e bëmë. Ju kanë lënë faje që s’janë të tyre, bashkisë ndërkombëtare. Ndërsa sot nuk ka asnjë energji bashkësia ndërkombëtare të vijë të mikromenaxhojë Kosovën. Në fakt tash ka kaluar në të kundërtën. Ne na duhet ta mbajmë interesimin e tyre për temën tonë, Kosovën. Krejt ajo që thuhet për servilizëm, sipas meje është krejt e kundërta tash.

Si e kishit zgjidhur? Ju keni premtuar kur ishit në pushtet se për 10 ditë e zgjidhnit veriun. Pse nuk e zgjidhët? Si do e zgjidhni?

E dini cila është formula tjetër? Nëse kjo ndodh do të ishte një formulë e zbatimit të rendit e të ligjit me forcën e ligjit, por edhe kur e kryen këtë, edhe kur me forcën e ligjit e ke mbërritur dhe e ke shtrirë këtë juridiksion, prapë duhet të integrosh qytetarët. Prapë do të duhet të vish në këtë etapën që po hyjmë sot. Domethënë kjo në fakt ne na ka kursyer nga një veprim i parë i zbatimit të rendit dhe të ligjit me forcën e rendit dhe të ligjit. Po bëhet një marrëveshje politike por po vendohet rendi dhe ligji që është një opsion më i avancuar, më larg sesa ajo që kam thënë unë dikur.

Qëndrimet e ndërkombëtarëve kanë qenë të ndryshme në kohëra të ndryshme. Dikur e quanin UÇK guerilase sot ju jeni në politikë, Thaçi Kryeministër. A kanë qenë gjithmonë qëndrimet e tyre në favor të Kosovës, pra mund të jetë edhe rasti që mund të jenë më shumë në favor të Serbisë se sa të Kosovës?

Duhet të kesh kujdes kur bën krahasime për shkak se secila situatë i ka parametrat e vetë. Nëse e shohim shabllon, nuk vlen shablloni në këtë rast. Unë shoh njerëz që arsyetojnë ndoshta humbjen e orientimit të vet, ose të  pozicionit të caktuar me krahasime se dikur UÇK-së i kanë thënë ashtu pastaj janë kthyer. Se dikujt i kanë thënë ashtu pastaj janë kthyer. Mos të harrojmë zhvillimet janë më të shpejta tash në jetë, janë më dinamike. Sapo të mbyllet çështja e veriut, një pjesë e bashkisë ndërkombëtare ose të amerikanëve, të europianëve duhet të trajtojnë Sirinë, duhet të trajtojnë Egjiptin si shkon e të tjera. Është një realitet tjetër në kohën kur ka edhe, për mua sipas logjikës sime, ata që duan të ndihmojnë vendin e vet, ata me parametra vendorë duhet të kyçin axhendën e tyre me axhendën ndërkombëtare. Në rast se e vonojnë kyçjen, për shembull, UÇK-në vërtetë e kanë quajtur në fillim ashtu, por mos të harrojmë një lëvizje paqësore e presidentit Rugova bëri shumë përpara vetëm të fuste Kosovën në axhendë ende pa hyrë lufta. Për t’u njohur, për të ditur se si është kriza e Kosovës. Erdhi lufta. Ajo na ndihmoi, ajo paraprakja. Ndoshta për shkak të asaj paraprake, të asaj lëvizjeje, të atij popullarizimi të çështjes së Kosovës, atë e njihnin si një Gandhi, ose si Dalai Lamën e një vendi dhe vetvetiu kthimi u bë më i shpejtë, se kishte dhe argumente paraprake, se ishte në zor, se ishim të pushtuar, se ishim të shtypur dhe ne që luftonim, ne në fakt ishim produkt i regjimit shumë të ashpër të Milosheviçit. Nuk janë situata shabllone. Nëse do të ndihmosh vendin tonë, me dinamika shumë të mëdha, me interesa shumë të përziera, ne duhet që kërkesat tona, axhendat tona vendore të definuara sa më qartë, të mundemi ta kyçim, ta integrojmë në axhenda të tjera regjionale e globale.

Thatë që sapo të zgjidhet çështja e veriut, SHBA, NATO edhe vende të tjera që janë këtu do vazhdojnë vëmendjen në vende të tjera. Kur do zgjidhet çështja e veriut? Dhe si do të zgjidhet? Do të humbasë Kosova nga zbatimi i marrëveshjes? Në pjesën e çështjes së veriut gjithmonë…

Zbatimi është zhvillim praktik në terren. Do të varet nga kualiteti ynë për atë. A kemi kapacitet të mjaftueshëm që të arrijmë të krijojmë më shumë besim tek qytetarët e veriut. Të zgjidhim njerëz më integrues do të thotë varësisht nga etapat. Nuk mund të them se procesi do të ndodhë por ajo që them unë është se ka ndodhur procesi i integrimit të veriut. Koha mund të vonojë, mund të ketë rezistenca të ndryshme, mund të ketë vakume të ndryshme të bojkotimit të këtij procesi nga grupacione, nga individë, por ka ndodhur dhe nuk mundet të kthehet prapa ky proces mos harroni. Dhe ju them dhe bashkëqytetarëve të mi. Nuk kanë kohë të tjetër si kujtojmë ne që kanë. Ata që kanë hyrë në këto garanci, u fol për marrëveshje që ka bërë Tito e Milosheviçi, megjithatë ata kanë qenë shumë më indiferent nga mendimet e të tjerëve. Por s’është më Serbia ajo që ka qenë dikur. Jugosllavia ka vdekur, ne e dimë, s’ka më Jugosllavi 24 milionëshe, Titon e të painkuadruarve. Qeveria në Beograd është po ashtu në një udhëtim në të cilin i ka obligimet e marra. Mos arritja e një caku për ta mund të jetë shumë e dëmshme për zhvillimet e brendshme. Ka një gjendje të rëndë ekonomike mos harroni, ka akumuluar probleme të të gjitha natyrave. Ata e mbajnë buxhetin e vet me hua. Herë tek Rusët, herë atje për të mundur të vazhdojnë dinamikat e veta. Ata e shohin Evropën si ideale, edhe shpjegimi për Serbët vendorë është që “ne duhet të hyjmë në BE”. Na falni ju të tjetër që mbesni në Kosovë.

Zyrtarë të AAK e kritikuan fillimisht ligjin për amnistinë, por më pas e votuan, çfarë ndodhi?

Ne e kemi përkrahur marrëveshjen, produktet e marrëveshjes. Ky është një produkt i marrëveshjes. Ne kemi kritikuar kualitetin e ligjit. Jo idenë e ligjit ose idenë për të mbërritur deri ku kemi mbërritur. Për fat janë bërë disa ndryshime cilësore në ligj. Është hequr neni 3 që është i panevojshëm. Edhe janë bërë disa ndryshime të cilat…

Problemet më të mëdha i kishte neni 5, të paktën sipas opozitës së Vetëvendosjes?

Po, në fillim ata e kritikonin idenë e ligjit. Pastaj kur ndodhi përmirësimi i ligjit, kuptohet mbeti vetëm neni 5. Pastaj kur ndodhi përmirësimi i ligjit, kuptohet mbeti vetëm neni 5. Edhe kuptohet tash që është fokusuar kritika aty por e vërteta është pak më ndryshe. Ligji ishte pak më i zgjeruar.

Pra e votuat sepse u përmirësua ligji?

E para e votuam sepse në vizionin tonë ishte një ligj i nevojshëm për integrim në veri, por për fatin tonë edhe kualiteti i tij u përmirësua gjatë rrugës.

Sërish Vetëvendosja ka një tjetër shqetësim me asosacionin e komunave serbe, i cili ka një status shumë të veçantë, madje sipas tyre e kthen Kosovën në një pseudoshtet duke i ngjarë gjithnjë e më shumë Bosnjes për shkak se askush nuk mund ta shpërbëjë. Presidentja Jahjaga mund të shpërbëjë parlamentin në çdo moment, kryeministri mund të shpërbëjë qeverinë por asnjë nga këto autoritete në Kosovë nuk mund të shpërbëjë asosacionin e komunave serbe. Çfarë është ky asosacion? Ju shqetëson juve?

Jo, a mund t’ju them një detaj. Në Kosovë krijohen komuna përditë. Komuna të reja. Krijimi i komunave të reja relativizon numrin. Për shembull në rast se ke sot 30 komuna, prej tyre 10 janë etnikisht të pastra ose etnike, në daç ke 50 , në daç ke 100, pra gjendja në nivelin komunal, qeverisja është evolutive. Ajo që dikur ka qenë Ahtisari, ajo që sot, duhet të kuptoni se edhe sot ka dalje nga Ahtisari në zhvillime të brendshme, jo për shkak të veriut. Pra është një gjendje evolutive në të gjitha temat. Kurrgjë s’ka… Edhe kushtetuta, edhe legjislacionet, të gjitha janë evolutive. Nëse ne e fitojmë të drejtën të zbatojmë qeverisjen në të gjithë territorin e vendit, gjendja është evolutive. Ata thonë se me kushtetutën e sotme, nuk mund të ndryshosh këtë dhe s’mund të bësh atë.

Keni një gjykim për qëndrimet që mban Vetëvendosja?

Jo s’mund t’i gjykoj. Ajo që kam parë unë është që ata e kanë humbur orientimin total, si me thënë, nga logjika e një force politike që përfaqëson një kauzë, por edhe zbaton në të mirë të vendit të vetë. Përfaqëson një kauzë, një koncept politik dhe e zbaton në të mirë të vendit të vet. Unë ka patur një simpati dhe kam provuar realisht t’ia jap meritën asaj që ka qenë identifikimi i të këqijave qeverisëse, i dëmeve të kualitetit qeverisës, por me zhvillimet e fundit që kanë bërë, janë dy prej tyre që kanë bërë shumë dëm.

Cilat janë?

Një flirtim me radikalizmin islam realisht, me tema që lidhen me radikalizmin islam.. Një përdorim i dhunës pa kontroll në parlament ose edhe në rrugë e cila ka shkuar deri në situatën e sulmeve kundër diplomatëve të akredituar në vendin tonë. Kuptohet që sipas meje i kanë nxjerrë sipas logjikave të arsyeshme normale. I ka larguar nga një forcë politike e cila ka një kauzë të mirë dhe e zbaton mirë.

Megjithatë duket se ju ka larguar dhe ju nga një mundësi bashkëpunimi ndoshta, një fryme bashkëpunimi për të baraspeshuar forcat dhe për të qenë më agresive dhe ndaj sulmeve dhe vërejtjeve që do të bëni dhe ndaj qeverisjes? Është e pamundur që të bashkëpunoni si opozitë?

Mënyra si mbërrin në pushtet do ta diktojë kualitetin e atij pushteti. Unë s’jam i interesuar që po të mbërrij në pushtet , të bëj të gjitha ato që dëmtojnë kualitetin e atij pushteti nesër. Megjithatë e ndërtojmë në bazën e disa parimeve, në bazën e disa rregullave dhe normave njerëzore në fund të fundit. Nuk mund t’ia lejoj vetes përdorimin e çdo gjëje dhe gjithçkaje për të mbërritur në pushtet.

A ka ndonjë rrezik për radikalizëm islamik në Kosovë?

Jo, nuk flasim për rrezik. Po flasim për parime njerëzore. Ne në Kosovë jemi një popull shqiptar në radhë të parë prej mijëra vjetësh. Të paktën ashtu e besojmë veten. Për aq sa dimë, dëshirojmë të mbesim shqiptarë dhe për aq mijëra vjet sa është e mundur. Kemi identitetin fetar e kemi shumë aspekte të tjera por nuk i nxjerrim ato në plan të parë, dhe ato nuk kanë qenë identiteti ynë. Unë i respektoj edhe bashkësitë fetare, besimtarët, të gjithë, s’kam problem. Por nuk mund të lejoj lëvizje ose mekanizma të caktuar që duan të nxjerrin mbi të gjitha këto identitete.

Por besimi i atyre të rinjve dhe të rejave që duan të besojnë në fe apo në vajze që do ta mbajë shaminë, gjithashtu duhet respektuar dhe lejuar apo jo?

Po flasim për liritë universale të njeriut. Ato, shoqëritë në bazë të kapacitetit të vet, i zbatojnë. Por po ashtu po flasim për një identitet sekular të shtetit të Kosovës i cili duhet të marrë parasysh jo vetëm të drejtën tonë por edhe të drejtën e tjetrit, të secilit.

Do doja të flisnin pak tani për Hagën. Nuk e di, kur ju them Hagë, çfarë ju vjen ndërmend?

Një vend i bukur…

Një vend i bukur? Keni qenë, e keni vizituar dot Hagën?

Nuk ka pasur rast, por mendoj të shkoj një fundjavë kur të më jepet mundësia për qejf.

Ke kuriozitet të shikosh qytetin?

Jo kuriozitet. Po kam jetuar atje, është një vend që kam qëndruar 4 vite.

Po keni jetuar i mbyllur në burg?

Prapë edhe ajo ishte një lloj jete.

Keni patur dritare me pamje nga deti?

Si ishte të qenurit në një qeli që ka pamje nga deti në Hagë?

Mirë ishte se ishte ajri i mirë, me aromë deti realisht. I pastër dhe me aromë deti. Kuptohet që ta shikosh kur s’e shijon, të mungon. Kur s’mundesh, ajo molla e ndaluar e bën të vetën por megjithatë, njeriu kur e di… T’i thuash dikujt, nuk e ke një këpucë, ai detyrohet të gjejë zgjidhje me tjetrën. Si t’ia bësh? E njëjtë është edhe kjo situata. Edhe pse duken shumë të vështira por nga momenti që ndodhin, ambientohesh me to.

Mendoje që do të ishte i gjatë 8 vjet kalvari?

Jo, e dija se s’është një vit. Atë e dija, por nuk dija sa.

Në vlerësimin tuaj, në reflektimin që bëni tani, fakti që jeni politikani që jeni gjykuar dy herë nga Haga, cilat janë arsyet përse? I ke dhënë përgjigje vetes?

E kam të vështirë të jap këtë përgjigje. Kryesisht e dëgjoj këtë në disbalancat e politikave. Do të thotë se Kosova s’ka arritur të konfirmojë argumentet e veta mjaftueshëm. Edhe balanca politike, atëherë kuptohet që është marrë diçka nga Kosova. Marrja ime si kryetari në detyrë i qeverisë, ka qenë për krijim të balancave politike për t’i marrë diçka Kosovës për shkak se është krijuar një mungesë është krijuar një situate që po si more diçka nuk mundesh me vazhduar balancat e caktuara.

Apo një shkëmbim e keni quajtur ju për të ekstraduar gjeneralët e lartë nga ana e Serbisë.

Po edhe ashtu. Krijimi i balancave të caktuara për të mundur të vazhdoheshin dinamikat në të cilat bashkësia ndërkombëtare ka patur involvim. Atëherë kuptohet se kam qenë një target i dobishëm.

Në fakt jeni deklaruar i pafajshëm por sigurisht që gjatë luftës, lufta ka dhe rregullat e saj. Mendoni se ka patur elementë gjykata e Hagës ku mund të ngrinte vërtet dyshime për sjelljen tuaj gjatë luftës?

Në fund të të tërës që ka ndodhur në Hagë situata ka qenë kështu: jam shpallur i pafajshëm nga të gjitha pikat e akuzës dhe në konstatim thuhet jo vetëm, që s’kam bërë faj, por përkundrazi, roli im në vendimin gjyqësor se kanë dashur dy herë ta verifikojnë, thuhet që përkundrazi,  ka bërë veprime të mira ose të duhura, që mos të ndodhë të këqija, gabimet ose thyerjet e rregullave të luftës. Pra ky është vendimi i gjykatës në të cilin s’është ankuar më tutje prokuroria. Ka patur mundësi të ankohej. Ky është një vendim unik. Nuk gjendet në asnjë vendim tjetër gjyqësor, ky konstatim. Jo konstatimin i cili ndodh kryesisht duke nxjerre përralla, nuk është vërtetuar fajësia. Në rastin tim gjykata ka shkuar dhe më tutje se vendimi i pafajësisë. Ka konfirmuar me “përkundrazi” se i akuzuari ka ndërmarrë veprime të duhura mos me ndodhë të këqijat, pra jo roli negativ, por roli i duhur i drejtë. Ka konstatuar se ku ka bërë këtë, këtë, mos të ndodhin të këqijat.

E keni ndjerë mbështetjen e shtetit të Kosovës, të paktën nga momenti që u shpall shtet në gjykimin që ju kishit në Hagë? Ndjeheshit i mbrojtur që kishit patur shtetin se në fund të fundit për këtë shtet keni luftuar?

Jo, shteti ka qenë në hallet e veta, s’ka mundur të mbërrijë deri tek mbështetja për mua.

Por do të kishit dashur që shteti të ishte pas jush, t’ju mbështeste?

Kam patur nevojë, jo vetëm që kam dashur, por kam patur nevojë. Por nuk janë krijuar rrethanat që ta kisha një përkrahje shpirtërore.

Në kuptimin financiar?

Të gjitha, të gjitha.

Por nuk jeni i mërzitur me shtetin e Kosovës apo me zotin Thaçi?

Jo, shiko, vetëdija e secilit është si i marrin përgjegjësitë, si i kuptojnë, si i bëjnë. Nuk mendoj në këtë formë, të orientoj veten ose të logjikoj ashtu. Po të ishim më të mirë si shtet, me vetëdije, me përgjegjësi, me kompetenca, atë që thashë sikurse për dialogun. Po ta kishim një gjendje më të mirë të brendshme do të reflektonte në tavolinë. Unë nuk është se nuk jam njohës i gjendjeve në Kosovë, i logjikave dhe s’kam prit realisht ndryshe, por nevojë kam patur. A ma nuk ashtë se jam befasu që nuk kam pas mospërkrahje. Që s’kam patur përkrahje nuk jam befasuar se e kam ditur si jemi.

Si e kalonit kohën në qeli?

Unë kam jetuar si ushtar atje, dmth e kam bërë një orar për vete. E kam ndarë kohën sikur të isha në një plan pune. Zgjimin e kam patur deri në orën 7, nuk ka qenë obligativ. Nga ora 7 jam zgjuar, jam larë, jam rruar sikur të kisha për të dalë në punë. Higjienën personale. Orarin ia kam përshtatur orarit të rregullit ditor. Kur ishte koha e sportit, koha e muzikës, koha tjetër. Pauzat ato i kam respektu. Pjesën tjetër ia kam organizuar vetes. Kuptohet aty ka patur edhe pjesë për të ndejtur, për të pirë kafe, por shumicën e kohës e kam organizuar dhe kam funksionuar në bazë të orarit. Në orën 11 të mbrëmjes kam rënë në gjumë me përjashtim ose të premten ose të shtunën sikur të isha në punë dhe në fundjavë për shembull edhe rri më tepër. Jam zgjuar në 7, kam ruajtur ciklin dhe ritmin. Një pjesë të madhe të kohës e kam patur sport. Minimumi 3 orë në ditë deri në 6 orë brenda ditës. Por dita atje është diku 16 orë sepse nuk e ke një punë dhe i ke 8 orë të detyruara në punë. Por deri në 6 orë të ditës i kam patur sport. Pjesën tjetër e kam patur media. Televizion, CNN, BÇ, Francë 5, Euroneës, mediat e Ballkanit. Një pjesë lexim. Një pjesë muzikë ose kënaqjeje si të thuash.

Kishit kontakt me të burgosurit e tjerë atje, takoheshit?

Ishte zgjidhje personale kuptohet nuk mundje t’i ikje komunikimit për shkak se ambientet e përbashkëta ishin të njëjta për të gjithë. Qelia ishte individuale, aty kishte televizioni edhe një tavolinë për punë, një krevat, ishte shumë e thjeshtë, kuptohet. Një vend për të lënë rrobat, kaq kishte. Pastaj mund të merrje brenda dhe një… për muzikë. Mundje të merrje ndonjë bojler për kafe, por ishte e thjeshtë, tepër e thjeshtë. Çdo ambient tjetër ishte i përbashkët pa kufizime. Ishim ndarë nëpër kate, nëpër sektorë, por prapë shumica e ambienteve ishin të përbashkëta të njëjta.

Nuk bënit biseda për luftërat?

Ka ndodhur edhe kjo, si jo. Por kam ikur prej bisedave të ndjeshme sepse s’kam dashur të lëndohem ose të krijohet ndonjë situatë tjetër. Kam ikur, nuk i kam pranuar si partnerë për të biseduar kështu. Me zotin Godovina e kemi patur simpati të madhe edhe si shqiptarë, por ka qenë reciproke. Edhe ai ka patur kujdes të jashtëzakonshëm ndaj nesh edhe ndaj meje dhe kemi një miqësi të përjetshme me të cilën edhe ai e ka ndihmuar realisht.

Milosheviçin e keni parë?

Në herën e parë kur kam qenë po. Dy herë.

Komunikuat me të?

Jo ndonjë komunikim, por ka ndodhur edhe interesimi i tij.

Si ishte momenti?

Po ai ishte… nuk e njoha në fillim të them të drejtën. Shkoja në sallonin e vizitave dhe duke pritur tek vendi i vizitës dhe prisje të hapej një derë xhami për të ndërruar vendin, të shkoje  tek vendi i vizitës dhe ata më thirrën, më thanë: “Zoti Haradinaj” ndërkohë pashë një person përballë dhe ai më tha në anglisht zoti Haradinaj, unë e këqyra dhe i thashë “Po” dhe ai më tha “jam Milosheviçi” në anglisht.

Nuk më bëri përshtypje gjë. Po s’munda ta besoja që ishte ai, dukej shumë i vogël, me pantallona të shkurtra dhe një jelek si të peshkatarëve me shumë xhepa, por vetëm hundën njoha se ka pasur një hundë karakteristike kur dilte në televizor i thashë o, po. Si është gjendja në Kosovë, më tha.

Ju pyeti për gjendjen në Kosovë?

Po, i thashë mirë. I thashë se bashkësia ndërkombëtare po sillen keq me ne. Po pse, tha? Po ne duam të bëjmë një ushtri sipas dëshirës sonë dhe ata duan ta bëjnë si të vetën të amerikanëve. Cinizëm ishte. Në fakt kjo ka qenë hera e dytë. Herën e parë më tha “oooo mirë se ke ardhur, si po të duket këtu?” Isha duke kaluar, dhe i thashë “S’e di, po ti je më herët dhe duhet ta dish më mirë”. E merr vesh vetë, më tha. Kuptohet në distancë ishim dy- tre veta, kishte roje ato që ishin prezent.

S’pati tension?

Jo tension. Cinizëm pak, por ato s’ishin rrethanat, s’pati shtrëngim duarsh ta zëmë dhe as kontakt fizik. Po ishte në distancë dhe pak cinizëm pati.

Ishte i rënë, i penduar?

Jo, jo, jo, hiç fare.

Të erdhi instinkt ta pyesje pse u solle ashtu me Kosovën? Pse e bërë spastrimin etnik?

Jo, përse ta pyesja. Dhe nuk e mendoj as tani. Ti e di kush është ai. Pse ka vepru ashtu? Çfarë ka bërë, si t’i bëj llogari atij. Po të ishin rrethanat ai e meritoi krejt ndëshkimin, por llogaria atij s’bëhet.

Do t’i shkruani këto? Do keni një biografi tuajën?

Nuk besoj. Nuk mbaj ditar, nuk shkruaj vargje, nuk shkruaj poezi. Kam një koncept tjetër. Teza të caktuara, ose qëllime ose qëndrime ose diçka që më bën përshtypje ose që më hyn në punë e mbaj shënim. Për shembull të dëgjoj diçka të ndershme nga media ose nga ju që më duket se është me kuptim atëherë atë e shënoj, por vetëm si thënie pa e ditur pse, prej kujt, nga ato mundohem t’i ndaloj.

Nuk do kemi një autobiografi tuajën?

Nuk mendoj, nuk mendoj.

Në një shkrim të Vanity Fair, gazetarit i kishte bërë përshtypje që ju ia kishit fituar zemrën me sinqeritet. Jeni me të vërtetë i sinqertë apo luani është pjesë e aktrimit politik?

Nuk e di. Pjesën e sinqeritetit, në fakt jam i vërtetë, jam ai që jam. Do të thotë që nuk janë dy Ramusha, është një. Me siguri ajo u bën përshtypje njerëzve. Sinqeriteti është i ndërsjelltë, mund të jesh i sinqertë me dikë që është i sinqertë, mund të jesh i sinqertë me një mashtrues, me ata që janë naiv ose me ata që nuk i respektoj, kuptohet.

Vanity Fair thotë: ai është i thjeshtë, po i thjeshtë si ata që kanë besim të pakufishëm në vete.

Besimi në vetvete është element i rëndësishëm. Është nisja. Kur nisesh me besim kuptohet se është e mundur të mbërrish cakun. Por e vërteta është që unë punoj shumë. Për ato që mendoj t’i bëj, përkushtohem shumë, i studio, i analizoj, i trajtoj, pranoj argumentet e tjerëve. Nëse dikush më bind me argument se ka të drejtë e pranoj menjëherë. Nuk e kam problem të them që kam qenë gabim. E pranoj edhe gabimin edhe kërkoj falje për dëmin për logjikën e gabuar që kam pasur.

Po ju kujtoj një zonjë që nuk e keni shumë për zemër, Karla Del Ponte. Ajo ka reaguar për agjencinë e lajmeve Taniug kur ju u liruat dhe ka thënë që nuk jam e surprizuar nga lirimi juaj. Ju çfarë mendoni për këtë?

Nuk kam shumë për të thënë. Kualiteti i institucioneve varet nga kualiteti i atyre që i përfaqësojnë ato, integriteti i tyre. Unë mendoj se ajo në kuadër të shërbimeve të veta ndaj drejtësisë ndërkombëtare, me siguri që edhe ajo ka defektet e veta.

Ka pasur një reagim të kryeministrit Thaçi dhe të kryeministrit të Shqipërisë Sali Berisha që të hetohej ish kryeprokurorja e Gjykatës së Hagës, post të tjerave edhe për qasjen ndaj procesit tuaj. Do t’i bashkoheni këtij procesi?

Unë nuk kam ndonjë rol në këtë. Unë kam qenë palë e ligjit do të thotë që jam viktimë e ligjit në këtë rast, viktimë e ligjit ndërkombëtar. Dy herë më ka shqyrtuar për të njëjtën lëndë që është e jona tashmë kuptohet. Kjo mund ti kushtojë zonjës Del Ponte në vlerësimin për kualitetin e saj ose për ekspertizën e saj, sado që të jetë drejtësia ndërkombëtare i kushton. Është një defekt i drejtësisë ndërkombëtare kjo që ka ndodhur. Varet se sa ju ekspozohet ky defekt. Por vetvetiu ka ndodhur diçka e re. Për herë të parë në histori të ligjit Ndërkombëtar të civilizimit e njëjta lëndë është shqyrtuar dy herë. Ka raste kur rigjykohet lënda, por me kërkesë të të akuzuarit. Ka ndodh përpara gjykimi i dytë, por jo pala që akuzon dy herë.

Çfarë mendoni për veprimet e EULEX-it në Kosovë, rihapjen e dosjeve për disa nga ish- komandantët e UÇK-s, midis tyre Fatmir Limaj, Sylejman Selimi etj?

E para është e vështirë të vlerësosh EULEX-in, pa e vlerësuar gjyqësorin tonë ligjin tonë. Dëmi është tek ne, efekti është i gjyqësorit të Kosovës. Kosova ka dështuar për të bindur të tjerët që ka gjyqësor profesional, të paanshëm dhe që mundet të gjykojë çfarëdo lloj krimi, pa marrë parasysh se kush është ky, pavarësisht se kush është viktima. Është dashur një herë të fitosh këtë mandate, këtë të drejtë. Gjyqësori ynë është dash me qenë i vlerësuar se mundet të gjykojë këdo qoftë, që ka bërë krime në luftë, përfshirë një serb. Nuk do të jetë i diskriminuar se është serb, por do të gjykohet në bazë të ligjeve të Kosovës për veprat që mund të ketë bërë. Përfshirë një shqiptar apo kushdo qoftë. Mosaftësimi i Kosovës deri në këtë shkallë ka lënë hapësira për të interpretuar në mënyra të ndryshme të atyre që kanë ndodhur në luftë dhe është e vështirë si të thuash se është e padrejtë të shqyrtosh ngjarje të caktuara ,ta zëmë, është e padrejtë që më kanë thirrur dhe më kanë… Megjithatë ligji shqyrton. Defekti është para se të mbërrijmë këtu. Do të thotë nuk mund tash të thuash a ka të drejtë EULEX-i që shqyrton një incident apo një ngjarje. Unë besoj se Gjykata do të vendosë në pafajësinë e zotërinjve të cilët janë sot të akuzuar. Dhe besoj shumë se nuk kanë ndodhur krime që ata akuzohen. Çka është më e keqja për ne, është se ne nuk kemi krijuar gjyqësor tonin. Nuk kemi arritur të themi se nuk ka lidhje kush është, është vëllai, axha, është komandanti është kryetari i shtetit. Ligji është ligj. Ne duhet të shkojmë nga krijimi i gjyqësorit nga krijimi I ligjit në Kosovë, i cili na jep të drejtat t’i themi tjetrit, ne bëjmë ligjin në vendin tonë. Nuk ka nevojë të vijë dikush të na trajtojë cilëndo etapë të jetës sonë që në e bëjmë.

Mendon se do të jenë procese që do të mbyllen me pafajësi?

Shpresoj dhe besoj.

Ju vetë e keni mbyllur llogarinë me Hagën?

Me sa duket, po.

Do të kërkoni dëmshpërblim për vitet e burgut?

Nuk e di. Nuk është se e kam falur atë që ka ndodhur me mua. Unë nuk e fal. Nuk më kanë bërë mua dëm. I kanë bërë njerëzve që i kam përfaqësuar, projektit. I kanë marrë Kosovës diçka. Në fund të fundit I kanë marrë një kryeministër të zgjedhur në parlament. Duhet të kishte ndonjë instrument.. kur më kanë pyetur mua se si doni ta shpërblejmë? Se ka njerëz që thonë kemi hyrë në Hagë etj, etj. Unë them, shpërblejani vendit tim. Na pranoni në OKB dhe ua falim, nuk duam dëmshpërblim. Ajo pra që është krediti i Kosovës ose i imi në plan të parë mendoj se është mirë të shfrytëzohet për Kosovën. Do të ishte me interes për ne. Ç’ka mund të nxjerr unë, është të nxjerrim atë që kemi humbur si Kosovë, jo individi. Pra të përshpejtojmë proceset.

Jeni në fushatë për zgjedhjet e 3 nëntorit, për pushtetin lokal. Çfarë platforme do të ndiqni?

Ne udhëheqim 6 komuna në Kosovë, rajoni perëndimor. Të 6-shtat marrim besimin prapë me një rritje të besimit. Por po ashtu po punojmë për të fituar edhe në komuna të tjera në nivel vendi. Dhe është një dinamikë e mirë. Si I ofrohen njerëzve. Nuk po shkojmë shumë me atë se sa keq është gjendja, por listën e punëve që do të kryejmë. Dhe shtoj ato që duam të bëjmë në nivel kombëtar si qeverisje. Pra punësimin, vetëpunësimin. Ajo që është risi është se ne po shpenzojmë sot fonde në mënyra të ndryshme. Por nëse një fshatarë atje do të shtojë numrin e bagëtive dhe do ta shpallë veten të punësuar , të deklarojë pagën e vet, të thojë  që e kam pagën 400, 500 euro. Të paguajë tatimet, të paguajë sigurimet shëndetësore. Përmes asaj veprimtarie ne mund të investojmë në atë vend punë, do të thotë të invostojmë me fonde, me pare. Bëhet fjalë për vetëpunësim plus. Kosovës i themi: shumë thjesht dy gjëra prisni prej meje. Një shoqëri ku ligji dhe rendi të mbizotëroje, që do të thotë gjykata do të thotë të drejtën. Nuk ke nevojë të mbrosh veten sepse ligji do të mbrojë. S’ka milicë nuk ka të diskriminuar prej ligjit. Do të shkojmë rend e ligj në vend sipas standardeve të BE-s. Dhe një ofertë ekonomike. Ofertë prej qytetari që është I papunë, një ofertë që si të punësojë ai veten. Çfarë duhet të bëjë ai nëse do të krijojë vendin e tij të punës dhe të ketë financim publik për një vend pune. E bëjnë edhe në vendet fqinje. Ata ju japin kryesisht kompanive ekzistuese, i japin 8 mije euro për një vend pune. Nëse një kompani ekzistuese do të punësojë edhe 10 të tjerë.

Me kë do të bëni koalicion?

Ne kemi një koalicion me Lidhjen Demokratike të Dardanisë, që udhëhiqet nga Nexhat Daci, kryetar i Kuvendit më përpara. Jemi në koalicion me grupe të organizuar qytetare në disa komuna që na përkrahin. Nuk kemi arritur një marrëveshje koalicioni me subjektet e mëdha me PDK ose LDK në këtë raund të parë. Në raundin e dytë do ta shqyrtojmë si të shkojmë ne bazë të specifikave. Ne shpresojmë të jemi vetëm në garë dhe ta kërkojmë ndihmën e tjerëve, por do ta shqyrtojmë edhe mundësinë ose kërkesën e dikujt për ndihmë.

Aleanca për Ardhmërinë e Kosovës njihet më shumë si parti e Dukagjinit. Çfarë do të bëni ju për ta bërë më kombëtare AAK. Është edhe si parti e Ramushit. Kur jeni ju, fiton vota kur nuk jeni ju humbet votat. Si do ta bëni ju parti ideologjike parti që ofron diçka?

Dy etapa janë e para është marrja e besimit në të gjithë Kosovën. E dyta është të iki ndonjëherë unë, t’i lë ata që vijnë pas meje të udhëheqin, do të thotë të kalosh në një kualitet tjetër si parti. Tani jemi në fazën e zgjerimit të besimit dhe pas zgjedhjeve do ta shihni se është vërtetuar ajo që kam thënë.

Do të keni rritje?

Po, po. Është shumë interesante situata me Aleancën. Ne nuk i kemi mediat shumë miq. Për shumë arsye , për shkak se ne e themi atë që mendojmë, nuk flirtojmë me mediat. Arma jonë kryesore është komunikimi njerëzit. Jemi tek qytetarët, tek temat jemi të vërtetë. Dhe kur na vlerësojnë plot analistë dhe media si rasti i 2009, na jepnin një vlerësim shumë të çuditshëm, shumë të ulët. Por rezultati më pas doli dy fish plus. Analistë dhe gazetarët me thonë, na vjen keq që ju kemi vlerësuar kështu dhe unë i thash, jo mua, ju keni informuar qytetarët gabim. Ne kemi një situatë ndryshe nga shablloni politik. Në më shumë se 20 aktivitete vjetore që bëjmë ne 1 ose 2 pasqyrohen ne media. Dhe kjo ka anën e mirë dhe anën e keqe. Ana e keqe është se nuk e shohin të tjerët dhe mesazhi nuk shkon dhe e mirë është se nuk mund me na marrë kush këtë punë. Se partitë politike që nuk e dinë se ajo ka ndodhur, e kanë të vështirë ta dëmtojnë. Ne shkojmë pa zhurmë të madhe me takimet me njerëzit dhe kryesisht nuk I ekspozojmë.

Përse vëllai juaj Dauti sulmohet shumë nga mediat, nga Vetëvendosja dhe nga opozita për lidhjet e tij me bizneset?

Kuptohet përse. Është shumë e thjeshtë. Me ardhjen time sërish në jetën politike dhe në krye të Aleancës, unë kuptohet që punoj në terrenin e të tjerëve dhe çdo kujt që i prek në terren në votues në struktura ata do të reagojnë. Kjo ka qenë e vazhdueshme një propagandë e tillë nga Shërbimi Informative Kombëtar, ata e vazhdojnë ende. Pastaj të tjerët nuk janë më kreativë për të zbuluar diçka të re marrin atë çka kanë thënë ata. Është si ajo shprehja armiku i armikut tim është miku im. Do të thotë ka një koalicioni antialeancë, sepse aleanca i merr terrenin. Kjo fushatë negative do të thellohet. Janë hapur portale mediatike të caktuara vetëm për këtë qëllim.

Kjo ju ka dëmtuar?

Njerëzit mendojnë se me komente dhe me tituj, unë them lëre, se unë kam armën tjetër. Cila është arma ime? Unë nuk shkoj të ballafaqohem me ta në headlines, por shkoj tek njerëzit dhe punoj në terren. Nuk më dëmtojmë sepse e vërteta është më e forte se mjegulla. Unë jam ai që kam qenë në vitin 2001, në çdo aspekt ekonomik nuk jam më shumë ndoshta diçka më pak jo më shumë. Vëllai im është po ai që ka qenë në vitin 2001.

I bie nuk i keni investuar mirë paratë?

Nuk kemi pasur para të investojmë.

E quani veten të pasur zoti Haradinaj?

Po, jam njeri i pasur. Familja ime ka gjërat që i nevojiten. Jo vetëm aq, kam nderin tim. Nuk e kam synim paranë. Pasuria ime është e një karakteri tjetër, kam respekt të madh njerëzor nga shumë të tjerë përfshirë edhe sektorin ekonomik.

Po i afroheni dy dekada si aktivist duke filluar që kur ju u angazhuat në luftë. Cili është objektivi juaj në politikë dhe kur dhe në c’rrethana do të tërhiqeshit nga politika?

E kam planin e daljes. Është shpejt ta them, por e kam. Unë mendoj me dalë kur jap kualitetin më të lartë të mundshëm që t’ia vështirësoj të tjerëve standardet. Ata që duan të vazhdojnë  duhet të japin më shumë se sa ai standard. Unë mendoj të ngre pragun, kualitetin qeverisës në shkallën më të lartë të mundshme. Që kushdo që vjen në rast se  s’e rrit, mos të mund të jetë as kryeministër, as kryetar partie. Ose mos të marrë besimin,ta rrëzojë populli tre muaj qeverinë nëse është nevoja.

Si do ta masnit që e rritët pragun dhe ia arritët atë që doni?

Ka kritere për të gjitha.

Ju duhet një mandat qeverisës për këtë?

Unë synoj të kryej punë me një mandat qeverisës.

Por jeni i ri për të menduar tërheqjen tuaj nga politika.

Shiko, nuk e bën mosha kurrgjë. E bën kualiteti.

Nuk ju tremb tërheqja në një moment të caktuar?

Unë nuk jam vetëm politikan, në një mënyrë tjetër jam një njeri i respektuar për shumëçka tjetër jo vetëm në fushën e politikës. Ju e dini vetëm në Shqipëri sa qytete me kanë shpallur qytetar nderi. Nuk më kanë bërë si politikan, me siguri janë ndjenja të tjera që I kanë detyrua njerëzit që më kanë nderuar. Jetoj edhe një botë tjetër jam një qytetar i respektuar i vendit tim, si qytetar në radhë të parë. Pastaj si politikan do të ma japë notën historia, a kam qenë i mirë apo i keq. Unë e gëzoj një autoritet edhe për ato se si jam sjellë ndaj vendit tim nëpër tema të tjera që nuk janë shumë politike.

Bashkimin kombëtar, si e shikoni me Shqipërinë?

Shumë interesante kjo temë. Unë mendoj se krahas asaj që ndodh në rrugëtimin tonë drejt BE-së nuk duhet t’ia lënë krejt integrimit në BE, do të thotë ne kemi filluar të themi që do të bashkohemi BE dhe po na vjen më lehtë, por nuk është krejt ashtu. Edhe në BE ke regjione që nuk ndërlidhen më vete. Ne duhet me qenë krijues së ideve integruese ndërshqiptare. P.sh ekzistojnë disa dhoma ose ta quajmë senat, parlament me krijue një dhomë shqiptare të tillë.

Brenda kufijve të dy shteteve?

Jo të gjithë shqiptarëve. Kur bëhen zgjedhjet për BE për Parlamentin Europian të gjitha vendet votojnë për vete për komunën dhe për parlamenti e BE-së. Ky parlamenti i BE-së është një model i mirë. Një parlament shqiptar që t’i japi vetes disa detyra që nuk bien ndesh me kushtetutat e vendeve ku jetojnë  edhe në rast se jetojnë në Kosovë dhe në Shqipëri, por dikush mund të zgjedhë me përfaqësu në atë vend edhe nga rajonet e tjera nga shtete fqinje, nga diaspora secila dhomë mund të kishte 4-5 përgjegjësi, kryesisht simbolike si fillim që do të merrej me standardi e gjuhës, me historinë kombëtare që do të merrej më shënimin e datave festive me dhënien e çmimeve kombëtare ose me tema të tjera. Pra një dhomë me obligime jo aq ekzekutive, një dhomë nderi ta quajmë ashtu, shqiptare. Dhe ajo do të ndikojë në një farë mënyre që njerëzit me vazhdu. Pastaj ngadalë po presion të madh pa ndikuar në temat integruese apo në raporte integrale me fqinjët të kemi dhomën tregtare ekonomike të kemi dhomën kombëtare të sportit. BE-ja i ka në komisione. Vendet janë të pavarura, por kanë komision të përbashkët për tregtinë. Shqiptarët nuk e kanë të ndalur për të qenë krijues për të ndërmarrë veprime të një integrimi të ndërsjellë që nuk bie në konflikt me parimet integruese të BE-së dhe me marrëdhëniet bilaterale. Ka hapësira pra kushtetuese ligjore që e lejojnë që shqiptarët të krijojnë një integrim të brendshëm

Si i shikoni dy shtetet shqiptare në rajon, do të jenë të fuqishme së shpejti?

Varet se si e qeverisin veten dhe a ia lejojmë vetes, kur po flasim për shtete shqiptarë të mos harrojmë se nuk jetojmë të gjithë në këto dy shtete. Ka gjithkund kemi arvanitas, arbëresh, dalmat kemi të tjerë. Pse po e foli këtë ideja është shqiptarë muj.. imagjinoni janë 500 mijë njerëz shqiptarë që jetojnë në Amerikë dhe ata mund të zgjedhin 5 deputetë ose senator në senatin mbarë shqiptarë. Që të mund të ketë rezidentë të përkohshme. P.sh tre muaj në Tiranë, tre muaj në Prizren dhe kështu me radhë. Nuk është cenim i sovranitetit të ndonjë shteti fqinj në fakt është vetëm një integrim natyrorë për tema në interesin e tyre pa dëme.

Çfarë nuk duhet të mësojë Kosova nga Shqipëria?

Ne shpesh themi të mos i mësojmë të këqijat andej. Por ato nuk janë të këqija vetëm të Shqipërisë, janë të këqijat e zhvillimeve. Çdo vend që ka kaluar komunizmin apo në një krizë ekonomike ato nuk janë të këqijat e Shqipërisë janë të pashmangshme kushdo kishim qenë. Unë i them ndonjëherë shteteve të tjera e popujve të tjerë, plot njerëz, plot kosovarë thonë mos i bëni këto që bën Shqipëria. Kadalë nuk është Shqipëria shqiptari, por është situata reale njerëzore. Unë i them këtyre po t’ju heqim juve kushtetutën dhe policinë, në vendet e juaja ç’ka bëjnë njerëzit e jua. Imagjinoni në Shqipëri ka ndodhur kthimi i regjimit krejt aty kanë ndodhur shumë gjëra, tranzicioni ka zgjatur vështirësi ka nuk mundet të tërheqim vija shabllonike ,mos bëni këtë sepse janë realitete që prodhojnë këto. Fatmirësisht Shqipëria ka ecur shumë, i them të gjithëve. Ajo është anëtare e NATO-s. Ajo po ecën drejt BE-së. Ka liberalizuar vizat. Shqipëria ka një dinamikë të brendshme shumë të gjallë. Me të gjithë defektet që duhet të përmirësohen.

Pashë një deklaratë tuaj ku thonit se do të donit të kishte fituar zoti Berisha. Por e respektoni votën e shqiptarëve dhe përmendi faktin se Berisha e partia demokratike, ka bërë liberalizimin e vizave, rrugën e kombit. A mjaftojnë këto zoti Haradinaj në ditën ku Kroacia u pranua anëtare me të drejta të plota në BE?

Asnjëherë nuk mjafton. Të flas nga këndi im. Nuk e kam thënë më herët tani po e them. Kur ka disa mandate e di që është e ligjshme. Po ashtu në përcaktim politik disa argument vlejnë. Nuk mundesh me i ikë disa momenteve kyçe. E gjithë Shqipëria ka ndihmuar në ndryshimin nga Komunizmi në Demokraci. Nuk është vetëm një forcë e vetme, por një forcë është identifikuar si ajo që është mbartëse e proceseve të ndërrimeve. Kjo është e vërtetë për Shqipërinë e re për Shqipërinë e 23 viteve. E gjithë Shqipëria ndihmuar në anëtarësimin e saj në NATO. Ne e dimë gjendjen e ushtrisë shqiptare si ka qenë më përpara ndoshta tani nuk është aq e mirë. Dhe së fundmi liberalizimi i vizave. Unë e kam quajtur kështu, kjo forcë politike e kam nga një aspekt personal, lidhjet me kryeministrin Berisha respektin që më ka bërë ai.

Respekt që i bëtë edhe ju. Pavarësisht se në 97-ën, vëllai juaj Luani është vrarë në Shqipëri dhe ju u burgosët më pas. Pati shumë komente në Shqipëri. Nuk i mbajtët mëri zotit Berisha?

E vërteta është pak më ndryshe. Unë e di një pjesë e jona e UÇK, janë bijë të afërt ta zëmë me zotin Nano, me Pandeliun me Ilirin dhe nuk kam ndonjë vërejtje. Edhe sot kanë simpati le të kenë. Luani është vrarë në kufi të Kosovës. Dhe populli nuk e di asnjëherë se unë jam penguar shumë nga po këta shokë të mi me hyrë në atë kohë, këta që e duan këtë krahun që fola kemi pasur pengesa të jashtëzakonshme prej tyre. Jo prej shtetit shqiptar të atëhershëm. Shteti shqiptar ka qenë në kaos. Nuk mundesh me ia atribu fajin Sali Berishës në 97-tën, në maj e dini si ka qenë shteti shqiptar. Kurrkush nuk e ka pasë në kontroll shtetin shqiptarë. Kush ka qenë atëherë kryetar qeverie apo kushdo qoftë. Luanin e vranë në territorin e Kosovës jo në territorin e Shqipërisë, nga forcat serbe. Kur jam kthyer mbrapa tek komisiarati i atyshëm as lidhje nuk ka pas, nuk mundesh me i quajtur fajtorë ata për kurrë gjë. Një kryetar policie aty që i vjen dikush me një të vdekur. Ai në fund e ka për obligim derisa ta vërtetojë se çfarë ka ndodhur. A e ke vrarë ti a ta ka vrarë dikush? Kush jeni ju? Por është një detaj që ne nuk po e harrojmë. Të mos harrojmë ne bazën kryesore unë personalisht…, nuk e them vetëm se është Berisha dhe tani ai ka hup dhe nuk është në zgjedhje dhe nuk është më, por bazën kryesore të logjistikës të armatimit unë kam pasur shtab në shtëpinë e tij në Shqipëri. Shtabi ka qenë në kullën e Sulejman Berishës, axha i tij. Po në atë familje. Në shtab kanë qenë më qindra djem që kemi kaluar me ditë jemi ngarkuar i kemi nxjerrë prej shtëpi ata në fakt se nuk kishin se si me jetuar prej nesh. Prandaj edhe ndonjëherë njerëzit shikojnë për interesat partiakë politikë. Ashtu si na kanë ndihmuar gjithë shqiptarët na kanë ndihmuar njerëzit e Ramiz Alisë së asaj kohe. Në stërvitje etj. Na kanë ndihmuar oficerët e Shqipërisë që kanë pasur bindje të majta, por nuk ka lidhje. Ai ka ardhur si shqiptar. Gabojmë kur interesat partiake shpesh i kthejmë deri në luftë. Askënd nuk e ka penguar asnjë profil partiak asnjë bindje mos me përkrahë UÇK.

Në Shqipëri ka një maxhorancë të re, do të jetë Edi Rama kryeministër. Si i keni marrëdhëniet me të?

Nuk kam ndonjë marrëdhënie shumë me zotin Rama. E kam përcjellë në politikë, është një rast interesant.

Kanë thënë të paktë përpara fushatës se do të organizojnë dy herë në vit mbledhje qeverie me qeverinë e Kosovës. Nëse ju do të jeni kryeministër?

Me kënaqësinë më të madhe. Përse jo. Është e mirëseardhur. Nuk ju thash se përse doja të fitonte Berisha. Përse kam vepruar ashtu. Është rruga. Në fakt për ta bërë këtë rrugë që sot lidh kombin ka qenë një ngarkesë financiare për Shqipërinë. Unë e di se ndoshta kanë mbetur rrugë pa u bërë në jug të Shqipërisë ose  në veri apo tjetër vend. Mirëpo ajo rrugë është tepër strategjike do të na ndihmojë në një kohë afatgjatë. Ne kemi edhe një projekt të papërmbushur, ai kushton rreth 400 milion euro është hekurudha. Lidhja me hekurudhë Kosovë-Shqipëri. Berisha e kishte në plan ta bënte hekurudhën. Hekurudha do të vinte nga Lezha ne drejtim të Kosovës. Më vjen keq se ai do ta kishte bërë.

Festuat 10 vjetorin e martesës me Anitën para disa ditësh? Si kanë kaluar këto 10 vite duke llogaritur dhe 8 vitet e vështira të Hagës?

Me siguri me trauma. Por këtu jemi ashtu si i gjithë populli i Kosovës. Nganjëherë njerëzit ankohen me hekat e veta. Po besoni me shku me pyet një taksist ai do të thotë kam hequr shumë e shumë se ti. Ose një bujk ose një student. Jeta ka qenë sfiduese për ne shumë për mu për Anitën për fëmijët, për prindërit e mi që kanë kaluar shumë vuajte. Unë e shikoj kështu jemi këtu të shkojmë më andej.

E konsideroni njeri me fat?

Nuk e di! E vështirë me e thënë ashtu. Megjithatë meqë kam shpëtu në luftë është fat, sepse ka qenë e vështirë. Meqë i kalova këto peripeci të cilat janë të shumta dhe ajo është një lloj fati jo i mirë sepse më është dashur me ra me hek megjithatë i kam kaluar. Prapë jam në mundësi për t’i dhënë vendit një shërbim të madh vendit tim. Unë e quaj të madh nuk jam edhe aq modest. Ajo që synoj është t’i jap sa më shumë Kosovës në periudhën që vjen. Do të ishte fat i madh ndoshta nëse arrij ta bëj këtë.

Nazim Bllaca u dënua me 4.5 vjet burg

18:03 Rajoni

Artemie “hëngri” paratë e kishave të Kosovës

11:26 Rajoni

Miliona euro për avokatët e huaj

11:24 Rajoni

Të dashur grekë

11:14 Rajoni

Sekretari i MPJ shkurton orarin e punës për agjëruesit, acarohet Ministri i Jashtëm

10:34 Rajoni

Reagon Haradinaj, paralajmëron padi për Fatos Lubonjën

12:55 Rajoni

Kosovarët: Shqipëria është një vend i pasigurt (edhe pse policia i kapi ca hajdutë sot)

11:02 Rajoni

Drejtori i aeroportit të Prishtinës kapet në një nga bordellot më të frekuentuara

10:53 Rajoni

Të gjithë kundër Lubonjës

10:42 Rajoni

Reagon AAK: Lubonja ia kaloi edhe Tomislav Nikoliçit

18:23 Rajoni