Përse 2015-a do të na befasojë!

11 Dhjetor 2014, 13:36Politika TEMA

Nga Moises Naim, El Pais

 

Por, nëse ngjarjet kryesore të vitit 2014 nuk do të jenë dominuese edhe në vitin 2015, atëherë cilat do të jenë temat dominuese? Nuk e di. Megjithatë, dyshoj se disa prej ngjarjeve që mund të na befasojnë vitin tjetër do të kenë katër burime: 1) një sulm kibernetik me dimensione dhe pasoja të paprecedenta; 2) një aksident klimatik me përmasa edhe këtë herë të paprecedenta; 3) paqëndrueshmëri në vendet eksportues të naftës, si pasojë e rënies së çmimit; 4) një lajm i mirë: firmosja e një marrëveshjeje bërthamore me Iranin.

Ndoshta atje ku jetoni ju, temperatura, prania e reve dhe reshjete  shiut do të jenë të ngjashme me sot. Eshtë një formulë e lashtë për të parashikuar kohën, që meteorologët e quajnë “rregulli i vazhdimësisë”.

Natyrisht, nuk funksionon gjithmonë. Ndryshueshmëria e klimës është rritur, duke krijuar ndryshime të habitshëm në modelet historikë të temperaturave dhe reshjeve. Por ky shkrim nuk ka të bëjë me klimën, por me ngjarjet që kanë destabilizuar planetin në vitin 2014 dhe për mundësinë që probleme të tillë të vazhdojnë dhe të ndikojnë situatën në botë gjatë vitit të ardhshëm.

Eshtë një mundësi e vogël. Eshtë më realiste të mendojmë se 2015-a do të na rezervojë surpriza shumë të ndryshme nga ato të këtij viti. Kush e kishte parashikuar, në fundin e 2013-ës, se në vitin 2014 Shteti Islamik i transformuar me shpejtësi në një forcë ushtarake mbresëlënëse, do të pushtonte Irakun? Apo që Vladimir Putini do të kishte pushtuar Krimenë dhe destabilizuar Ukrainën? Kush e kishta parashikuar që epidemia e Ebolës do të kish shkaktuar panik në të gjithë botën, apo që çmimet e naftës do të binin? Askush. As qeveritë, as forcat e tyre të armatosura dhe shërbimet e fshehtë, as Banka Botërore apo Fondi Monetar Ndërkombëtar, as bankat e mëdha, as akademikët, editorialistët, apo futurologët. Askush.

Ja përse do të ishte gabim të zbatonim rregullin e vazhdimësisë në botë për vitin 2015. Sigurisht, as Ebola, as Shteti Islamik dhe as luftëdashja e Putinit nuk do të zhduken vitin tjetër. Por nuk do të jenë kaq të rëndësishme sa ishin këtë vit. Fatkeqësisht, në 2015 Ebola do të vazhdojë të shkaktojë viktima. Por, për fat, vlerësimet më pesimistë për numrin e të vdekurve kanë rezultuar tashmë të gabuar, ashtu sikurse dhe humbjet për ekonominë nënSahariane. Diçka e ngjashme ka ndodhur me Shtetin Islamik. Organizata do të vazhdojë të veprojë ushtarakisht, ndonjëherë me sukses, në hapësirën e territorit mes Sirisë dhe Irakut. Individë apo celula të lidhura apo frymëzuara prej kësaj organizate do të sulmojnë objektiva në vende të tjerë. Megjithatë financimi, udhëheqësit, lëvizshmëria, armatimet dhe në përgjithësi aftësia ushtarake e Shtetit Islamik do të zvogëlohen, ndërkohë që do të rriten ato të armiqve të tyre. Shteti Islamik duhet të përballet me një Aleancë, deri pak kohë më parë të paimagjinueshme, të më shumë se 50 shteteve, mes të cilëve SHBA dhe shumë vende europianë dhe të Lindjes së Mesme. Gjithçka të bën të mendosh se e ardhmja do i rezervojë shtetit islamik shumë më pak suksese se sa e kaluara e afërt.

Një tjetër që ka arritur të krijojë kushtet për ndërtimin e një aleance edhe në këtë rast të paimagjinueshme është Vladimir Putini. Pavarësisht afrimit të tij kohët e fundit me Kinën, presidenti rus ka arritur të bëjë që shumë vende të bashkojnë forcat për t’iu kundërvënë abuzimeve të tij. Në këtë mënyrë, Putini arriti të izolojë vendin e tij dhe të dëmtojë rëndë ekonominë: e dobësuar prej rënies së çmimit të naftës, largimit të kapitalit, sanksioneve të rëndë ekonomikë. Në vitin 2015 do të flitet më shumë për dobësimin e Putinit se sa për forcën e tij.

Por, nëse ngjarjet kryesore të vitit 2014 nuk do të jenë dominuese edhe në vitin 2015, atëherë cilat do të jenë temat dominuese? Nuk e di. Megjithatë, dyshoj se disa prej ngjarjeve që mund të na befasojnë vitin tjetër do të kenë katër burime: 1) një sulm kibernetik me dimensione dhe pasoja të paprecedenta; 2) një aksident klimatik me përmasa edhe këtë herë të paprecedenta; 3) paqëndrueshmëri në vendet eksportues të naftës, si pasojë e rënies së çmimit; 4) një lajm i mirë: firmosja e një marrëveshjeje bërthamore me Iranin dhe fillimi i normalizimit të marrëdhënieve mes këtij vendi dhe SHBA.

Bota.al

19 komente në “Përse 2015-a do të na befasojë!”

  1. v0st0k says:

    5) SHBA nuk ben me boten lemsh me luftra, vetem per te ruajtur dominimin finaciar te korporatave te saj. Rusia dhe Kina i dalin perballe.

    1. Lakaj says:

      Per v0st0k. Nuk mendoje se dobesimi i SHBA do ti kenaqte shqiptaret te cilet kete pak reputacion e kane fale mbeshtetjes se Amerikes. Nese do te flasim per Europen ne momentin qe ndikimi i USA do tw dobwsohet, atwhere vish te mbathura hekuri sepse nuk i dihet nga t vjen e keqa. Ne nuk kemi mbeshtetes ne Europe kete duhet ta dish mire.

      1. enter says:

        Shqiptaret asnje gje nuk kane perfituar nga amerika. Shqiperia per ameriken eshte thjesht nje loder, nje interes i felliqur

    2. shiaksi says:

      per vostog
      ti je nji kokerr leshi,amerika ka per ti mor shpirtin si rusit ashtu edhe kinezit ,do te ngordhin per buk

      1. v0st0k says:

        A ha ha ha. Shiakso mos mer kot si pushka jevgut

  2. tfg says:

    per ”vatanin” nuk pritet ndonje befasim,thesht gyzelet do te mbushin edhe me shume burgjet,pa harruar gjthsh edhe varrezat………….

    1. arbri says:

      tfg ; qe je ropqir e di gjith njerezia, je ti ai personi qe te tha motra jote qe ti e ke me te madh se babai jot, dhe ti i the motres tende , qe kete te thote dhe mamaja , ju jeni ajo familja greke qe qiheni familjarisht, cthua per shoke , ti shprebleft zoti per koken tende , kur ja uron fatkeqsine tjetrit , te bie per buze.

    2. Zigur Qarri says:

      Dole ti mor dobiç ferre?Merr ilaçet qe te harrosh paksa traumat familjare,
      ndryshe hidhu ne grope te halese,se vetem aty nuk ndot ti nese ngordh.
      Yshsht jashtqije,zagar i pedofilit Janullapos!

    3. Gimi says:

      Kete vite jevgjite e greqise ,do te bejne lajme perseri ,si vendi me renje ekonomike,dhe qe komunistet do te vijne ne pushtete.dhe ti nuk do ta maresh me 300 evrote e grekute.

    4. erioni says:

      Landiqe e ke nderruar emrin ne Harallambis nuk ta kane fajin shqiptaret qe je me nje bole dhe nuk ben femije,prandaj boll nxore vrere ketu,po vazhdove do ta nxjerr bojen me keq se kush je.Katalaves sybole.

  3. frank says:

    Ne albanania evgjitet presin baba rexhepin me me shume xhami,hashure,callma dhe poture.therje masive te kafsheve ne rruge dhe kope me burra duke i mare ere njeri-tjetrit nga bytha dhe duke u lutur dhe pellitur ne arabisht.shqiperia vend pa shqiptare ku sundon tyrkia dhe qynefi.fati juaj dihet por akoma jo nga juve.

  4. Sh says:

    Keto jane profecite e nje idioti !!!

  5. Artan from Montreal says:

    @frank
    Lali te na shaje ndonje skandinav neve Shqiptareve per jevgjiter hajde de se edhe haet por kur kete ta thote nje mut muti grek si puna jote kjo eshte per te qeshur.
    Lali per aq kohe sa ke qene ne Elladhe a te ka zene gje syri ndonje grek biond se mua jo per vete.
    Sa per xhamia, hashure e therje masive bagetish edhe ju Grekqiret nuk bini pas me kishat e e therjet e kecave.
    Sa per ti mare ere bythes lali eeee ky eshte me shume zanati juaj, ata prifterinjte tuaj vdesin per pak hallat kalamani, dhe sa per homoseksualitet grekqia i bie te jete ne vend te pare ne bote.
    Dhe ne fund lali ik e mos na caj trapin ti mut Grekqie se jeni bere si zorraxhinj te europes e keni perfubduar tek tasi i supes, e mos na qaj hallin ne Shqiptareve se kur te mbetemi pa pune do vime tu biem bytheve tuaja e ja ku doli rroga.

  6. Adi says:

    Kane fillu fallxhoret me parashikimet e filxhanit….Viti 2015 eshte vit i Kinezit, i cili eshte de facto dhe de juro ekonomia me e madhe ne glob sot.
    Ja ca pika interesante qe tregojne dominancen e Kines e cila sa po vjen dhe po rritet

    Asian Development Bank
    Kina arriti te krijoje Asian development Bank (me gjithe perpjekjet e SHBA per ta sabotuar) e cila eshte rivalja e vetme Bankes Boterore. Kjo banke jep kredi me te buta se BB dhe do ta rrise influencen e Kines ne Azi dhe bote.

    Rruga e Fildishit
    Kina gjithashtu po ve ne jete projektin e rruges se Fildishit e cila do te shoqerohet me linja trenash te shpejte nga Kina ne Madrid

    Ishujt Artificjale
    Kina po nderton 5 ishuj artificjale baza ushtarake ne Detin e Jugut Kinez dhe po sfidon marinen amerikane…Gjithashtu sipas Forbes Kina ka harxhuar ne 3 vite po aq beton sa SHBA perdori ne nje shekull.
    http://www.forbes.com/sites/niallmccarthy/2014/12/05/china-used-more-concrete-in-3-years-than-the-u-s-used-in-the-entire-20th-century-infographic/

    Kanali i Nikaraguas
    Kina po Krijon nje nga projektet me gjigande te Shekullit. Kanalin e Nikaraguas i cili e nxjerr jashte loje kanalin e Panamase(te kontrolluar nga Amerikanet)
    http://www.dailymail.co.uk/news/article-2339521/Nicaragua-announce-plans-rival-Panama-Canal-25billion-channel-country-funded-China.html

    Dhe se fundmi vete Specialistet Amerikane e pranuan se avjonet stealth Kineze si FC-31 ishin nga me te avacuarit ne glob dhe mund ti shkaterronin pa problem avjonet e fundit Amerikane te gjenerates F35

    1. ceni says:

      je shume i sakte vllai

  7. mal shova says:

    Problemi me aktual dhe me i rendesishem per vitin e ardheshem eshte kriza ekonomike e europes .
    cila do jete ecuria e ekonomise europiane
    A do te harrijne europianet ti bejne balle problemeve te medha ekonomike por edhe politiko_social_shoqerore te kontinentit
    Rreziku qe vjen nga gjithmone perandoria e keqe e lindjes pasi synimi i tyre ka qene destabilizimi dhe pengesa e procesit te bashkpunimit europian
    VENDET EUROPIANEPERNDIMORE DHE SHBA JANE TE LIDHURA SI MISHI ME THOJIN
    BERTHAMA E KULTURES SE KETYRE VENDEVE BAZOHET TE LIRIA E INDIVIDIT LIRI POLITIKE EKONOMIKEE KULTURORE
    KJO KULTURE DUHET TE VAZHDOJE TE MBIZOTROJE MBI KULTUREN SLLAVOMONGOLE TE LINDJES QE ESHTE SINONIM I SE KEQES ,DHE ESHTE RRUGA ME E MIRE QE DUHET TE NDJEK NJERZIMI

  8. juli says:

    Kina dhe perralla me mbreter
    Mund te jene keto vende shembull dhe nje rruge ku mund te eci njerzimi ??
    Vende me mungese te thelle demokracie Ne sheshin TI EN MEN NE VITET 90 KINA JUAJ KALONYE ME TANKSE MBI TRUPAT E 2000 STUDENTVE DHE ME VONE KUFOMAT NGARKOHESHIN NE FORTIGO SI PLEHRA,
    NGA ANA EKONOMIKE KA SHKATRUAR TE TERE INDUSTRITE E BOTES DUKE MBUSHUR TREGJET ME PRODHIME DELIKATE DHE TE LIRA DHE KETE E KA HARRITUR ME KRAHET E PUNES TE LIRA (2 ERO NE DITE)DHE NJE PJATE ORIZI
    PEKINI SHANGAI DHE QENDRAT E TJERA INDUSTRIALE NUKJANE VETEM KINA KINA ESHTE EDHEBRENDESIA E SAJ DHE ZONA VERIPERDIMORE KU DUKET SE KA NGELUR 2 SHEKUJ ME PAS
    PROBLEMI JUAJ I KESHILLONTE KRYEMINISTRI KINEZ EUROPIANET PARA 4 VJETESH ESHTE SE KENI MESUARE KEQ QYTETARIN EUROPIAN ME SHUME TE DREJTA
    NJE QYTETAR I NJE SHTETI DUHET TE KETE VETEM DY TE DREJTA SIPAS TYRE
    1 TE PUNES 10ORE.
    2TE HAJE NJE PJATE ORIZI (SKLLAVOPRONARI MODERNE)
    JA SI SHPJEGOHET QE BUXHETI SHTETERORE KINEZ DHE ARKAT SHTETERORE KINEZE JANE GJITHMONE PLOT DUKE NDERTUAR VEPRA MASIVE SI PUNE E FARONEVE ME PIRAMIDAT.
    PER RUSINE AS QE MUND TE BEHET LLAF PER SHTET SERIOZ ?
    ZOTI NA RUAJT NESE NJERZIMI NDJEK KETO RRUGE .

  9. toni says:

    Problemi madhor i se ardhmes eshte borxhi katastrofik prej 100 trilione dollaresh qe ka USA.Ai eshte rrjedhoje e shpenzimeve marramendese per problemet e luftes dhe te prodhimit te armatimeve te cilat kane mbetur stoqe gje qe ka prishur ekuacionin baze te kapitalizmit “para-mall-para+fitimi.Nje shtet qe shpenzon nje pjese te rendesishme te GDP per armatime e nuk mund ti shese ndodhet ne prag te falimentit ekonomiko-financiar me gjithe pasojat e frikeshme politike e sociale qe rrjedhin nga kjo gjendje.Ka dy rruge per te zgjidhur kete problem.
    Se pari:detyrimi i aleateve amerikane ne Europe e gjetke per te blere keto stoqe shume te shtrenjta ( aeroplanet F-35 qe i ofrohen nje shteti aleat te ShBA kushtojne rreth 60 miliarde dollare per t’i blere dhe 20 miliarde per t’i mirembajtur).Megjithese shtetet e Europes jane nga me te pasurit ne Bote shifra te tilla mund te cenojne rende stabilitetin ekonomik te tyre,prandaj shume prej tyre hezitojne ose refuzojne t’i blejne per te mos krijuar probleme qe edhe pa keto shpenzime i kane me teprice.
    Por,parate dhe eliminimi i stoqeve te armatimeve, Amerikes i duhen si oksigjeni per te jetuar,prandaj ata shfrytezojne ngjarjet aktuale ne Bote(Ukraina,ISIS )per te ngjallur friken e luftes te aleatet me qellim qe t’i detyrojne ata te blejne stoqet duke i hequr nga qafa Amerikes “lakun”financiar qe kercenon seriozisht jo vetem lidershipin Amerikan ne Bote por ,ndoshta edhe kapitullimin ekonomik te saj me gjithe pasojat tragjike per te dhe per te gjithe Boten.
    Se dyti:Nese Amerika deshton ne kete perpjekje ,zgjidhja e vetme mbetet provokimi i nje lufte te perboteshme,ashtu siç ndodhi pas krizes se viteve 1929-1933 qe passolli Luften e II Boterore.
    Kurre mos u befte keshtu!

  10. kaurri realist says:

    Ndoshta 2015 asht vjeti i shumepritun prej te krishtenve e çifutenve.
    Per te paret, sepse e presin tesh 2000 vjet, per te dytet….sepse e presin tesh 2000 vjet. Gjejeni se kush asht?

    http://www.ilmisterodigiusto.in/portale/

Lini një Përgjigje

Adresa juaj email nuk do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme shënohen *

2 Komente

  1. ダッチワイフ 格安

    ラブドール 子供が成形した小規模なダッチワイフが小児性愛に与える影響3Esdollオンラインストアで最も美しい厳選された大人の人形賢明なダッチワイフを崇拝する多くの動機があります現実的なダッチワイフは低セックスドライブ中に代理人として動きます

    Përgjigjjuni
    1. Y
      YourDoll株式会社

      男 ラブドール 2018年のダッチワイフ!ライアン・デイビスのショーでハイライトされた人形ジャスミン(シャキーラ)

      Përgjigjjuni

      Lini një Përgjigje