Te fundit
Katër hapat që do ta nxjerrin Greqinë nga kriza
3 Korrik 2015, 15:24Rajoni
TEMA
Nga Jeffrey D. Sachs
Kriza greke është një tragjedi për vendin dhe një rrezik për ekonominë botërore. Gjermania po kërkon që Greqia të vazhdojë të përmbushë plotësisht borxhet e veta edhe pse është e qartë se Greqia është trokë dhe Fondi Monetar Ndërkombëtar ka theksuar se “ka një rrugëzgjidhje për këtë telash. Borxhi i Greqisë duhet të ulet ndjeshëm dhe vendi duhet të mbetet në eurozonë.
Në negociatat me kreditorët e vet këtë pranverë, Greqia e pranoi këtë, duke këmbëngulur që t’i ulet borxhi. Gjermani refuzoi. Megjithëse Shtetet e Bashkuara dhe FMN-ja veçmas i mbajtën anën Greqisë, Gjermania prevaloi, siç bëjnë gjithnjë kreditorët.
Megjithatë kreditorët ndonjëherë prevalojnë në dëm të vetes; duke e shtyrë debitorin në një pikë thyerje, ata përfundojnë duke sjellë një mospagim komplet. Gabimi i Gjermanisë këtë javë të shkuar ishte shtyrja e ekonomisë greke – tanimë në kushte që i përngjajnë atyre të Depresionit të Madh – në një kolaps financiar total.
Ministri gjerman i financës Ëolfgang Schäuble ka një strategji të qartë negocimi, që synonte arritjen e miratimit të Greqisë për lënien e eurozonës. Fatkeqësisht për të, Greqia nuk do të dalë dhe nuk mund të detyrohet për këtë sipas traktateve që qeverisin Bashkimin Europian. Çfarë do Greqia është të mbetet në eurozonë, me një barrë më të ulët borxhi – një pozicion që është si finok nga aspekti ekonomik ashtu dhe i mbrojtur nga traktati.
Në fakt, një dalje nga euro do të ishte shumë e kushtueshme për Greqinë dhe me siguri do të krijonte një kaos politik dhe social – ndoshta edhe hiperinflacion – në zemër të Europës. Vlera e kursimeve të banorëve grekë do të ulej, teksa eurot do të konvertoheshin papritur në dhramitë e rinj. Klasa e mesme do të gërryhej. Dhe ndërrimi i valutës nuk do t’i kursente vendit asnjë cent në lidhje me borxhin e jashtëm, i cili do të mbetej kryesisht në euro.
Ende, barra e borxhit grek është e paqëndrueshme. Këtë javë, Greqia nuk i pagoi FMN-së, duke zgjedhur me të drejtë pensionet mbi përmbushjen e borxhit. Kreditorët e vendit tanimë duhet të negociojnë për një reduktim konsensual të borxhit përmes një kombinimi të normave të ulta dhe fikse të interesit, pakësimit të vlerës së borxhit dhe maturimeve shumë të gjata.
Ka shumë procedura për një drejtim të tillë. Borxhet sovrane janë rikonstruktuar qindra në mos mijëra herë, përfshirë Gjermaninë. Në fakt, kërkesat e ashpra nga kreditorët qeveritarë amerikanë të vendit pas Luftës së Parë Botërore kontribuan në destabilitetin e thellë financiar në Gjermani dhe në pjesë të tjera të Europës dhe në mënyrë indirekte në ngritjen e Adolf Hitlerit në 1933. Pas Luftës së Dytë Botërore, megjithatë, Gjermania ishte përfituesja e koncesioneve gjerësisht të zgjuara nga qeveria amerikane, në kulmimin e çlirimit konsensual nga borxhi në 1953, një veprim nga i cili përfitoi Gjermania dhe bota.
Ende Gjermania nuk ia ka dalë të mësojë leksionet nga historia e vet.
Unë propozoj një rrugë me katër hapa për daljen nga kriza greke. Së pari, rekomandoj që grekët t’i japin një “Jo” oshëtitëse kreditorëve në referendum mbi kërkesat e tyre në këtë fundjavë.
Së dyti, Greqia duhet të vazhdojë të refuzojë shlyerjen e borxheve të jashtme ndaj kreditorëve zyrtarë përpara një rikonstruktimi konsensual të borxhit më vonë në këtë vit. Duke marrë parasysh depresionin e madh, Greqia duhet t’i përdorë kursimet e veta për të paguar pensionistët, të ofrojë ndihmë ushqimore, të bëjë riparimet themelore në infrastrukturë dhe të likuidojë direkt sistemin bankar.
Së treti, kryeministri Alexis Tsipras duhet të përdori fuqitë e tij bindëse për të bindur publikun, në stilin e presidentit amerikan Franklin D. Roosevelt, se e vetmja gjë që ata duhet të kenë frikë është vetvetja. Në veçanti, qeveria duhet ta bëjë të qartë për të gjithë grekët se depozitat e tyre në euro janë të sigurta; se vendi do të mbetet në eurozonë dhe se bankat do të rihapen menjëherë pas referendumit.
Së fundmi, Greqia dhe Gjermania duhet të vijnë drejt një riafrimi pas referendumit dhe të bien dakord për një paketë reformash ekonomike dhe për lehtësimin e borxhit. Asnjë vend – përfshirë Greqinë – nuk duhet të presë t’i ofrohet lehtësimi i borxhit në një pjatë argjendi; lehtësimit duhet të fitohet dhe të justifikohet me reforma reale që kthejnë zhvillimin. Kjo është arsyeja përse lehtësimi i borxhit dhe reformat duhet të ofrohen së bashku, jo reformat “të parat” me premtime të vagullta se lehtësimi i borxhit do të vijë pa specifikim sasie dhe kohe në të ardhmen.
Të dyja palët kanë bërë gabime të pafundme, kanë bërë gjykime të gabuara dhe shkelje në dekadën e fundit dhe më parë. Një vend nuk ka nevojë të arrijë gjendjen e rrezikshme të Greqisë pa një gjeneratë keqmenaxhimi skandaloz. Por një vend nuk falimenton pa gabime serioze nga kreditorët e vet – së pari në dhënien hua të shumë parave dhe më pas në kërkimin e pagesave të tepruara për të theksuar kolapsin e debitorit. Me të dyja palët fajtorë, është e rëndësishme që të dy të mos e humbin të ardhmen duke mbetur te e shkuara.
Lehtësimi i barrës së borxhit grek ndërsa e mban vendin në eurozonë është një rrugë korrekte dhe e arritshme për të dalë nga kriza dhe mund të përmbushet lehtësisht përmes një marrëveshje të përbashkët mes Gjermanisë dhe Greqisë, të cilën pjesa tjetër e Europës do ta pranojë. Rezultati do të jetë jo vetëm fitore për të dyja vendet, por edhe për ekonominë botërore.
Project Syndicate-BIRN
25 komente në “Katër hapat që do ta nxjerrin Greqinë nga kriza”
Lini një Përgjigje
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
JIHAD flet shqip,sunitet shqipfoles jane fajtoret kryesore si dhe per krizen greke fajtore jane SS-et gjermane……..
cari i zikes e ka fajin….
st’arxidia mas për koloelines
Per gjendjen tende mendore eshte fajtor yt ate qe te ka rrahur te vogel dhe jot eme qe te ka lene rrugeve
Nuk me duket bindes ky shkrim, edhe ti thuash jo kreditoreve qe te kane mbajtur ne kembe prej vitesh e te mbajne ende edhe ta kerkosh zgjidhjen brenda tyre. Ne se Greqia i thote jo kreditoreve ajo zgjidhjen duhet ta gjeje jashte bashkimit europian.Nese je kunder bashkimit europian nuk ke te drejte morale te kerkosh ndihem e tij. Pagat,pensionet duhen ulur deri ne nivelin e mbijeteses, derisa borxhi te vihen nen kontroll, nuk mund te pretendosh te jetosh ne lluks me para borxh.
Çuni kapterrit qimariot, i pari ne komente, ne faqe te pare Berisha dhe Rama, me poshte bythet e Kardashian e Rita Ores, perzier le copy past nga kriza greke, dhe ca pasa ndermjet Ronaldos dhe Messit dhe ne fund lajme kulturore qe si komenton kush. Kjo eshte receta e suksesit te gazetes se Mero Bazes ne internet!!!
Mero, na shpik ndonje personazh tjeter se u be pak bajat ky tfgs dhe shume e trashe per te qene e vertete! Komentuesi i pare ne çdo shkrim!!
autori ??
Shkurt c’do tolerim qe i behet Greqise nga kreditoret eshte nje humbje per banken qendrore me mire nje fund i tmershem se nje vujtje pa fund . Qendrimi ne Eurozon e greqise ne re mire te gjith Eurozones
Nuk e mora mundimin qe ta lexoj fare shkrimin.
Mendoj qe ajo qe do ta shpetonte Greqine eshte largimi i qeverise xhonglere Cipra,dhe votimi pro programit te shpetimit te kreditoreve eshte levizja e pare ne kete drejtim.
Me ekonomine Greke ne recension dhe nje borxh te madh natyrisht qe programi i shpetimit i kreditoreve permban sakrifica dhe vuajtje per shoqerine Greke por ai i siguron Greqise dhe popullit te saj banka dhe kursime te sigurta,
stabilitet ekonomik dhe perspektive te shpejte te zhvillimit ekonomik,
gjithashtu programi i shpetimit i siguron Greqise qetesi dhe siguri shoqerore.
Ne te kundert Greqia do te behet nje shtet me nje sistem bankar teresisht inegzistent dhe ne kolaps absolut.
Greqia ne pamundesi te shlyerjes se kursimeve te qytetareve te saj nuk do ti hape fare me bankat dhe kur ti hape depozitat do te jene tkurrur me 80%.
Kapital kontrolli i vendosur neper banka ka filluar dhe do ta shkaterroje totalisht ekonomine.
Eshte bere e pamundur shlyerja e detyrimeve te popullsise kundrejt shtetit si pasoje e pamundesise financiare.
Greqia e ka te pamundur qe te paguaje rrogat dhe pensionet muajin e ardhshem dhe si rrjedhim e ka te detyruar qe te prese nje monedhe te re qe te mbaje gjalle popullin dhe ekonomine,kjo monedhe e re do te zhvleresohet ne mbi tre te katertat per nje muaj.
Greqia do te jete komplet e izoluar nga tregjet.
Pra paraja te cilen Greqia nuk e ka eshte gjaku i ekonomise dhe kete gjak e shperndan zemra e ekonomise qe jane bankat,perderisa gjaku eshte i pamjaftueshem zemra (bankat)nuk do te funksionoje duke sjelle nje vdekje te ngadalte por te sigurte per ekonomine Greke,dhe per popullin Grek rreshqitja ne kete situate do te jete fatale dhe me pasoja te renda negative.
Ore, ky Albani dika ca gjera…
Sachs eshte emrii nja nga bankave qe prune falimentimin dhe lrizen e amerike dhe mepastaj ne europe ; GOLDMAN SACHS
Ky gazetar i paguar nga lobit financjare çifute nuk flet asnje fljale per pasurimin e gjermanise ne kuriz te popujve te eiropes duke èpasuruar vertem nje pakoce politikanesh qe nuk jane gje tjeter veç te vene ne fuqi nga keto lobi.Dihet qe ne europe te gjithe funksjonaret jane jo te votuar por te emeruar.
Zgjidhja e Greqise,italise,portugalise dhe Spanjes eshte vetem dalja nga euro rifitimi i sovranitetit monetar dhe krijimi i bankes qendrore shteterore.
Asnje nga mediat e huaja nuk permend faktin qe sot skadon referendumi qe Austrija ja bere per daljen nga Euro,
http://scenarieconomici.it/austritt-austria-fuori-dalla-ue-oggi-giorno-finale/
Asgje sdo ndodhe.
Nese fiton, jo, qe eshte e pamundur, do te thote qe fitoi revolucioni popullor grek.
Fuqite, te pasurit, bankat, kapitalistet kurre sdo ta lejojne jo, te fitoje.
Nje jo do ti thoshte popujve te tjere qe nese luftoni do te fitoni.
Ky proces i uljes se taksave per te pasurit dhe reformimit te pensioneve do te ndodhe se sben.
Po ta vini re vendet nordike i taksojne te pasurit me 70% dhe niveli jeteses eshte shume i larte.
Ne vendet e tjera eshte rreth 40% dhe duan ti ulin ne rreth24%.
Te pasurit ne vendet nordike kane koshience me te larte dhe mendojne qe cdo qytwtar ka te drejte te jetoje. Ndersa nje kapitalist karagjoz i tipit berluskoni mundohet me te gjitha menyrat per tju shmangur taksave.
Kapitalizmi me i eger eshte ne rruge e siper.
Varferia do rritet shume.
Kapitalistet mendojne qe ne paguajme taksa dhe milhona njerez jetojne me wellfare.
Dhe ketu kane deri diku te drejte.
Ata mendojne qe tani njerezit nuk duhet te dalin ne pension 60 vjec sepse njerezit tani rrojne me shume.
Pra jane reforma antisociale.
Do shkurtohen lejet e lindjeve, shendetsia e plot te tjera.
Njerezit ne kapitalizem pranojne te vdesin dhe jo te shkojne ne spitale ku fatura pas mjekimit eshte marramendese.
Kapitalistet mendojne qe po perkrahin dembelizmin me taxat e tyre. Sigurisht qe pjeserisht kane te drejte.
Tendenca e popullit shqiptar eshte te emigroje ne ato vende me perkrahje sociale te larte.
Djem te rinj dembele marin ndihma sociale dhe rrine neper rruge duke ju bashkuar krimit.
Populli grek eshte popull me nivel dhe nuk i pranob keto reforma dhe u ngriten ne greva e dogjen athinen.
Por nje dite do dorzohen se kapitalisti ka dhe gurin edhe arren.
Te fala budallenjve te temes qe rrojne me sociale dhe rrine komentojne ne tema e shajne greket.
Idioter e dembele
trfgs te pershendes me kete kenge sa ngjan muzika greke me ate orientale grekrit jane nje popull orientale ne origjin
https://www.youtube.com/watch?v=Oncv7tGKvAw
Grekrit apo raca e ricikluar jane funderinat e botes sot ne krizen me te madhe te cilen po e kalojne nga vete mos kurajoja civile se ate e ka shkaktuar vete Papandreus si autor kryesor me 500 euro ne bank ne emrin e se nenes ne kohen e trazirave ku pershtjellimet midis Sarkozit te Frances dhe Papa leshit e mbrethyen Greqine ne Trojken deri ne ditet e sotshme! Sot keta parazite egoista nacionaliste te semure fajin ja hedhin Evropes dhe Merkelit se nuk kane me force te luftojne korrupsionin qeveritar! Nuk kane ku te shkojne keta burracake apo bastarda vetem nje arsye ekziton manipulimet qe te fitoje ekzisatenca e frymes ne Euro te ketyre kermave te Afrikes!
Ndjese per shifren ne komentin e mesiperm ajo ishte saktesisht nga mediat Franceze 500 milione euro !
aspak dakort me shkrimin,greket duhet te mesojne te jetojne duke punuar
nuk ka shanse qe greket te trajtohen me kushte apo leshime ndryshe nga ato qe paten spanja,potugalia,irlanda
ja pse fati i greqise eshte i idhet sepse ne rrugen e saj kaluan tre shtete te tjera te be-se meqe keto shtete ja dolen edhe pse paguan fort te njejten gje duhet te beje dhe greqia ose te vazhdoje e vetme
mos harrojme borxhi qe eshte dhene greqise quhet borxh publik europian pra qeverite e be-se ngrene taksat e popullates se tyre per te shpetuar greqine dhe nuk e kane te lehte tja shpjegojne popullit te tyre pse greqia hedh dengla
pra o merre o lere
Une mendoj se organizmat e larta perendimore te SHBA, Ingliteres dhe BE nuk duhet ne asnje menyre ta lene shtetin Grek ne kete gjendje te llahtarisur.
Greqia eshte pjese e perendimit dhe filozofia dhe kultura antike greke eshte gur themeli i qytetrimit perendimor. Ajo qe Greqia i ka dhene botes eshte shume pak ne ate qe perendimi duhet ti jape Greqise.
Perendimi duhet brenda nje nate te shkrije dhe te zhduk fare borgjin grek. Kjo i ben mire jo vetem Greqise, por gjithe rajonit ne teresi, Perendimit dhe gjithe botes. Bota sot vuan per vlera jo per para.
Une nuk kam qene asnjehere si emigrant ne Greqi, por te mos harrojme se dera e pare bujare qe u hap per shqiptaret e shumevuajtur dhe te rraskapitur ne fillim te viteve ’90 ishte dera e shtetit Grek dhe e cdo familje greke. Kjo u be duke lene menjane divergjencat e medha ideologjike, fetare dhe deri diku kulturore e per me teper ekonomike qe ishin ne mes dy vendeve tona. Shqiptaret u trajtuan si vellezer ne Greqi. Me ato para vellezrit e mij dhe te afermit e mij e te cdo shqiptari u martuan e bene shtepite e nje pjese paguan udhetimet e tyre e sot jane ne perendim.
Duhet dashuria e grekeve ne ato vite per ne dhe ndihma e madhe qe ai popull na dha te pasqyrohet sot tek ne po me dashuri e respekt.
Ndryshojne marrdhenjet ne mes shteteve. Jane gabime te drejtuesve tane ose grek pak rendesi ka. Qeverite vijne e shkojne dhe populli ngelet.
Une si pjestar i popullit shqiptar se bashku me te afermit dhe familjen time po percjellim me veneracion te thelle keto dite te veshtira per popullin vella grek. Jemi te solidarizuar me ta dhe lusim Zotin qe ta kalojne kete veshtiresi momentale per te ecur perpara Greqia e lartesuar e demokratike ashtu siq i takon te jete, dinjitoze ne boten perendimore dhe demokratike.
Luan,te pergezoj se ne perendim shkove jo vetem si prezence fizike por dhe shpirterore,je njeri pozitiv,mirenjohes, fisnik dhe zemergjere. Per urimet e sinqerta qe i jep dikujt qe po vuan do shperblehesh,perendia(ose natyra,universi sipas besimit)ato urime do ti dergoj ne familjen tende,jam i sigurte qe jeton i lumtur dhe se do vazhdosh te jetosh dhe me i lumtur.Si psikolog mund te them qe cdo njeri mund te jetoj i lumtur nese nuk ka aktivitete dhe ndjenja negative te cilat bllokojne lumturine dhe e mbajne ne distance.
I nderuar “Luan”,edhe une nuk kam qene me shume se 4 ore ne greqi,se me kthyen ne kufi,natyrisht isha pa vize.Kjo ka ndodhur ne vitin 91 kur vazhdonin te mesynin kufirin grek mjaft shqiptare qe sistemi politik ne Shqiperi i la ne mes te rruges.Por une jam dakort me komentin tuaj,nuk ja dua te keqen popullit grek,jemi komshinj dhe zjarri ne shtepine e komshiut te djeg dhe ty.Uroj te gjendet nje zgjidhje per te gjithe palet.Le te behet mesim per politikanet tane,shembulli Greqise.
Ka ndonje komrntues nga keta te mencurit tme shpjegoje sr si greket kur jeyonin mire ishin punetore dhe yanou kthyen dembela?
greket nuk ishin pergjithesisht punetore.
greket ishin pergjithesisht parazite.
Endrra greke e çdo te riu ishte dredhja e zinxhirit ne sektorin e fryre publik.
Nje injorant si ti sdo ta kuptonte kurre… Humbje kohe
Greqia nuk mund te jete shtet modern. Vetem me djathe dhe ullinj nuk mund te behet ekonomi dhe prokopi. greqia nuk ka burime natyrore dhe eshte larg nga zemra e Europes. Mentaliteti Grek eshte me i keqi ne ballkan. Keta nuk e qasin punen fare. Duan rehatin e drekes dhe biznesin e drejtojne nga klubi. Turizmi grek jep vetem 11% te GDP dhe nuk ka shance te afroje me shume. Parate e Europes u hengren si ne sofren e qorave. Keta greket benin jete moderne me para borxh. Pik e zeze sa politikane te papergjegjshem paskan pasur.
Greqia nuk ka shanse te jete vend i pasur. Greket do te jene gjithmone zvaranike neper europe dhe do te zene vendin qe realisht meritojne. Hiqeshin si vend lider ne ballkan duke demonstruar nacionalizem te semure. Tani le te hane trakalice fiku dhe te bmbledhin prikalidhe si ne kohen e pushtimit gjerman.
Une me te degjuar e kam po ja po ta them. Deri para 2002 greqia kishte nje standard te mire jetese ne krahasim me rajonin por jo kushedi se cfare ne krahasim me europen.Ekonomia e Greqise nuk futej ne rangun e ekonomive te konsoliduara gjithsesi. Varej fuqimisht nga import eksporti. Para 2002 nga 90 e me pas dihej qe dy burimet kryesore te ekonomise greke ishin turizmi dhe bujqesia. Keto dy burime FATSJELLESE u menaxhuan nga fshatare qe u erdhi zogu ne dore (Emigrantet Shqiptare qe punonin ne bujqesi per nje cape buke nga halli) dhe nga ana tjeter me hyrjen e euros pas 2002 turizmi njohu nje bum ekonomik te papare sikurse europianet per te shijuar plazhet e greqise paguanin me euro qe vlente shume me shume sesa standardi i jeteses ne dhrahmi. Fitime kolosal virtuale qe duhej menduar se c’do te ndodhte kur standardet te njehsoheshin…Sikurse thashe me lart fshataret greke u ndjene efendikonjerer te papare dhe nuk e pane me te arsyeshme te punonin 3 ore-frape-3 ore-dreke-1 ore-ik ne shtepi, por vendosen qe te mos punonin me fare se punen e benin emigrantet per peanuts. u krijua nje eufori e rreme se ekonomia po plaste nga bolleku dhe u mendua te merrej borxh qe te investohej e te plaste me shume.Pagat e pensionet u rriten, arkat ishin plot dhe ndihmat sociale ishin teper bujare. e kush do te punoje me ne ato kushte?? Rehat ohoho pi uzo e thyej pjata, nga ana tjeter papandreu e kishte hedhur lopaten e korrupsionit tutje dhe kishte marre me qera me leket e europes ekskavator per te hapur gropen qe kane rene sot brenda greqerit. Vonon por nuk harron…pasi njehsimi me standardet e europes ishte realitet per disa vite dhe qe ishte mbajtur ne kembe fale borxheve qe ishin marre e vazhdonin te merreshin e jo prej punes qe zengjinet e rinj benin buzuqeve, justifikimi marrjes borxh u be me i veshtire dhe kete europa e nuhati. derisa u vendos te beheshin audite nga ana e saj te cilat shkaktuan dhe jo pak trazira politike. Mbeten europianet me sy te zgurdulluar kur pane se eshte e vertete se jevgu kur ka kos lyen edhe bythen!! Ndryshe nga veprimet qe u ndermoren me Irlanden, Islanden e Portugaline, veprimet qe u ndermoren ndaj greqise ishin shume me te ashpra. Ishin nje monopat torturash financiare qe greqia te kujtohej nga kishte ardhur. kjo pati efekt te kundert me ate qe europa priste sepse greket sic e dime fajesojne europen per borxhet qe i kishin marre ( hajde merre vesh..!!) dhe prandaj jane ne kete situate qe jane sepse nuk po u leshohet asnje gram. megjithese euro humb shume nga falimentimi dhe dalja e greqise nga euro, kjo me duket mua sikur eshte kthyer ne nje ceshtje personale morale sepse ashtu si karofagos u provua qe greket ne pergjithesi jane edhe dhi e zgjebosur edhe bishtin perpjete pa kurfarre te drejte. Nuk ma ha mendja se do leshohet pe tek kjo ceshtje se perndryshe vendet e tjera do krijojne idene se edhe ato mund tia hedhin paq ne nje situate te tille dhe fundi i euros do ishte afer.