Te fundit
HISTORIA/ Si ushtria turke përmbys gjithnjë pushtetet që prekin sekularizmin e Turqisë
16 Korrik 2016, 01:01Politika
TEMA
Kenan Evren, ish-president turk që ndodhet nën akuzë në Gjykatën e Ankarasë, është një prej grushteve të shtetit më të gjatë në histori. Ai eshte ne origjine shqiptar nga Podujeva.
Ushtria turke prej shumë kohësh e she veten si “mbrojtëse të demokracisë turke” që prej krijimit të shtetit modern turk nga Mustafa Qemal Ataturk.
Ushtria turke ka ndërhyrë direkt tri herë në politikën e vendit dhe në vitin 1997 ndodhi ajo që u quajt si “grusht shteti postmodern”.
Grushti i parë i shtetit në Republikën Turke ka ndodhur në vitin 1960, ku gjatë asaj kohe pasti tension mes qeverisë dhe opozitës.
Ushtria rrëzoi qeverinë më 27 maj duke marrë kontrollin. Presidenti, kryeministri dhe disa ministra u arrestuan.
Gjenerali Cemal Gursen mori pushtetin ndërsa presidenti Adnan Menderes u ekzekutua. Presidenca dhe Kryeministri u dominuan nga ushtria deri në vitin 1965.
Ekonomia turk ishte në stanacion në fund të viteve 1960 dhe recesioni shkaktoi protesta në të gjithë vendin. Monedha turke u zhvlerësua ndërsa inflacioni vjetor arrit në 80%.
Më mars ushtria ndërhyri sërish në përpjekje për të rivendosur rend. shefi i përgjithshëm i ushtrisë, Memduh Tagmac, i dha ultimatum kryeministrit, Suleyman Demirel.
Ai akuzoi qeverinë se çoi vendin në anarki dhe i kërkoi që të formonte një kabinet të fort qeveritar të frymëzuar nga pikëpamjet e Ataturkut. Disa orë më pas Demirel dha dorëheqjen.
Ushtria nuk mori pushtetit në mënyre të drejtpërdrejtë, por u kërkua formimi i një qeverie teknike.
Paqëndrueshmëria vazhdoi deri në grushtin e shtetit të vitit 1971. Turqia ndryshoi kryeministrat 11 herë gjatë viteve 1970. Ushtria nisi të diskutonte mundësinë e një grushti shteti në fund të vitit 1979 dhe e ndërmori këtë hap në shtator 1980. Ushtria drejtoi vetin për 3 vite.
Ushtria arrestoi qindra njerëz, ku dhjetëra prej tyre u ekzekutuan, torturuan dhe u zhdukën.
Më pas në vitin 1982 një kushtetutë e re u miratua me referendum publik.
Në zgjedhjet e vitit 1995 Partia islamike e Mirëqenies mori pushtetin. Në vitin 1997, ushtria i vuri kushte qeverisë. Më pas kryeministri, Necmettin Erbakan u detyrua të jepte dorëheqjen.
Partia e tij u nxor e jashtëligjshme në vitin 1998 dhe Erbakan iu ndalua të ishte pjesë aktive në politikë për 5 vite.
Disa anëtarë të partisë së tij, përfshirë presidentin aktual Recep Tayyip Erdogan themeluan Partinë për Drejtësi dhe Zhvillim.
9 komente në “HISTORIA/ Si ushtria turke përmbys gjithnjë pushtetet që prekin sekularizmin e Turqisë”
Lini një Përgjigje
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
Hahahaha, kjo eshte Demokratcia Turke me kryeministrin, Erdokar qe 1 pjes e Shqiptarve sidomos e atyre te Maqedonis dhe Kosoves e duan shume. e ka thene mir Rilindasi yne, OZot qe bere ujke e ati, pse bere Turqi,
Grusht shteti nebnje vend te natos?????
Dyshuese. Ose grushtin e beri vete nato.
Kam frike se loja ka te beje me gjendjen e kurdistanit turk qevpo dilte jashte kontrollit.
Te shohim.
Nese eshte grusht shteti i vertete a do te protestojne qeverite e vendeve te notos???
A do ta njohin keto qeveri kete qeverri qe erdhi ne pushtet me grusht shteti?????
Kete pyetje te cojne tek e verteta
Je me vonese ne analize ,keto pergjigje jane dhene me kohe.NATO perkrah qeverine e zgjedhur ne menyre demokratike.Nuk duhet pare ne cdo gje KOMPLOTI nderkombetar.
E duane Turqine ore epriri i karit. Sepse Turqia eshte mbrojtesja me e madhe e shqiptareve kudo qe ndodhen. Sidomos e atyre qe jane dhe kane qene nen pushtimin sllav.
Posi more bythq… Edkari. Turqia eshte “MBROJTSJA“ qe te Shkerdheu 500 e ca vite. te la ty edhe ca si puna jote me Sindromen e Stokolmit, Po pyet Rusi per TURQI, Pse nuk e Mbronte Kosoven turqia kur e kishte Millosheviqi??????? Pse sot Lega Arabe ku nen pjes Turqia po edhe Shpiperia nuk e njohin KOSOVEN SHTET INDIPENDENT. O Ker me syze, Shqiptaria vuan sot per Shkak te Turqise. te u be Turqia si shtet u shkatrrua ILIRIA. Prandaj mos ha m..t shue se te ben dem
Përtej ofendimeve, përgjegja jote është me vend.
Une per mendimin tim do te them disa gjera. Turqia nen Erdoganin eshte forcuar shume ne te gjithe drejtimet. Kjo nuk ju pelqen shume fuqive te tjera rajonale e ndofta dhe vendeve te lindjes se mesme. Vete populli ka perfitime te medha ne infrastrukture, ne punesim e ne paga e pensine shume te larta nga para 10 vjetesh krahasuar me sot dhe ne nje treg te stabilizuar.
Populli turk eshte edhe i zgjuar edhe trim . Do te jemi dhe do te shikojme , ku ne pak ore i ashtuquaturi grusht shteti do te jete nje grusht me m*t qe ato qe e bene do ta hane nga halli. Koha e grushteve te shtetit eshte e perenduar ne kohet moderne jo vetem ne vendet e medha e moderne si Turqia por edhe ne ato te voglat e te prapambetura. Keqardhje per disa komentues ngazellues antiturk .
Te lumt Kasem komenti yt i sakt ,Erdogan e vetmja zgjidhje per Turqin ,kyt e treguan vet Turqit per deshtimin e grushtit te SHTETIT
Jeni duke u marre me grushtin e shtetit ne Turqi o temaxhijte e T`emes. Kjo eshte nje korrace politike shume e mire per te mbuluar grushtin e shtetit ne Shqiperi. A nuk e dini se kjo qe po ju them fillon me L dhe eshte nje Kontrate Kushtetuese Kombetare ose KKK. Nese keni ndonje kundershti rreth kesaj kontrate ose nuk bini dakort rreth saj atehere le te shkoje per LESH. Kur te kuptoni qe anti-Turk dmth Pro-Grek atehere ju jeni ne rruge te mbare dhe do ta kuptoni qe Anti-Grek dmth qe jeni pro-Turk. Tani qe jeni ftilluar dhe keni filluar te kuptoni, vazhdoni edhe pak dhe do shihni qe jeni brenda kontrates L ose KKK. Pas studimeve akademike ketu ne Shqiperi rreth pro dhe anti do rezultoje se nje komunikim i tille i juve T`emaxhijve eshte nje komunukim puro Armen . Ja me ne fund i gjetem dhe Armenet e humbur.