Profesori turk: Ju tregoj madhështinë e Ferid Pashës së Vlorajve në Perandorinë Osmane

1 Maj 2018, 10:07Dossier TEMA

Instituti Kosovar për studime sociale “Gnosis” ka organizuar një ligjëratë me temë “Familja Vlora në dokumentet arkivore osmane” nga Prof. Dr. Abdulhamit Kırmızı.

“Jam i lumtur që gjendem në Kosovë, por me vjen pak turp që nuk mund të ligjërojë në gjuhën shqipe edhe pse shumica e hulumtimeve të mia janë për shqiptarët”, u shpreh Kirmizi.

Më tej ai u shpreh se familjen Vlora nuk e konsideron si histori shqiptare e as turke, por si histori të Perandorisë Osmane.

“Sa herë që flas për këtë familje, për mua nuk është histori turke e as shqiptare, por është histori perandorike e Perandorisë Osmane që në një mënyrë ka qenë perandori e përbashkët ku në të ka patur shqiptarë, kurdë, boshnjakë, qërkezë. Nuk ka qenë as perandori e ndonjë kombi si turk, por ka qenë perandori muslimane”, theksoi Kirmizi.

Prof. Kirimizi tha se në kujtimet e tij, Syrja bej Vlora tregon kur kishte punuar si shkrues në Perandorinë Osmane, në hapjen e hekurudhës Hixhaz, një hekurudhe që lidh Stambollin me Meken dhe Medinën, kishte shqiptarë në çdo cep të Perandorisë Osmane, po ashtu edhe zyrtarë shqiptarë.

“Në të vërtetë, zyrtari më i lartë i asaj kohe kishte qenë xhaxhai i tij Ferid Pasha, i cili ishte veziri i madh që posti me i lartë pas sulltanit për një vdekatar të zakonshëm, nëse mund ta quaj kështu në Perandorinë Osmane. Ai kishte shërbyer në perandori nën katër sulltanë, si babai i tij dhe vëllezërit e tij, dhe karrierën e zhvilloi paralelisht me periudhën e reformimit, pra në riorganizimin gjyqësor dhe administrativ të Perandorisë Osmane. Gjatë jetës së tij mbante shënime, komente se çfarë po ndodhte në Perandori”, u shpreh Kirmizi.

“Sikur ta mbaja një ligjëratë për Perandorinë Osmane dhe biografinë përmes biografive, do ta bëja me anët të jetës së Ferid Pashës, ngase nga viti 1851 deri në vitin 1941 ai mbulon të gjitha aspektet e jetës në këtë perandori. Kjo është kur një jetë barazohet me një shtet”, theksoi Kirmizi

Ai po ashtu tregoi edhe për historinë e Mustafa Pashës, i cili ka qenë babai i katër vëllezërve dhe e ka përshkruar veten me babain e tij Bekir Beut, ndërsa djemtë e Mustafa Pashës ishin administratorë në disa krahina.

Kirimizi shtoi se pas luftës ruse, Bullgaria dhe Traktati i Paqes së Berlinit ka qenë certifikatë e lindjes së principatës bullgare, dhe Feridi, njëri ndër djemtë e Mustafa Pashës u emërua nënkomisar i principate të sapothemeluar sepse ai i njihte çështjet e punëve të jashtme dhe ishte njohës i shumë gjuhëve të rajonit. “Ferid Pasha dhe vëllezërit e tij gjithashtu kanë qenë linguistë dhe njihnin shumë gjuhë”, shtoi Kirmizi.

Prof. Dr. Abdulhamit Kirmizi është historian dhe profesor universitar në Universitetin “Istanbul Şehir University” në Stamboll dhe është autor i shumë veprave dhe artikujve shkencorë. Ai njihet si njohës i mirë i familjes Vlora, dhe ka shkruar librin voluminoz me titull “Ferid Pashë Vlora”. si dhe ka botuar biografinë dhe kujtimet e Syrja Bej Vlorës në librin me titull “Shqipëria pasosmane (1912-1920)” i cili tashmë është përkthyer edhe në gjuhën shqipe.

Në fjalën e tij. Prodekani i Fakultetit Filozofik, Muhamet Mala përshëndeti mbajtjen e kësaj ligjëratë, i cili tha se studimet dhe informatat e reja që vijnë sidomos nga Turqia që zotëron në vete një material nga shoqëria shqiptare.

Blerim Halili nga Instituti Kosovar për studime sociale “Gnosis”, tha se ky është një takim i rëndësishëm për të folur për familjen Vlora, pasi që kjo familje, sipas tij ka qenë një ndër më nammadhet, e panjohur plotësisht për shkaqe të ndryshme të lidhura me sistemin komunist në Shqipëri.(tesheshi)

19 komente në “Profesori turk: Ju tregoj madhështinë e Ferid Pashës së Vlorajve në Perandorinë Osmane”

  1. ''....askush nuk urrehet me shume se ai qe thote perhere te verteten''[PLATO] says:

    ups! material per sumqiret muslims pasi nuk flitet per shqiptare por turq,dobica te sulltan muratit……………..

    1. Flm says:

      Sumqiret sa do qe ju bene “reaksion” Helenizmi, perseri e vleresojne gjuhen Greke, prandaj dhe institutin e quajten “Gnosis” = “dije”.

      1. Diokletian says:

        Te kujtohet koha kur bejleret shqiptare te shkerdhenin motren flm??? dhe gjithe stergjyshet e tua???

        Sa here qe permendet perandoai osmane dhe roli shqiptar i madh ne te, ju minorikaret arumune te dropullit vini te komentoni, sepse ju djeg fakti qe jeni perdhunuar nga shqiptaro-osmanet per shekuj.

        Faj nuk ke ti, por ky qe lejon komentet.

        Leri punet e ” helenizmit” o jevgjit, se nuk ke lidhje me helenet ti, tufe jevgjish tek vetullsh , komb bastard me fustanella shqiptare dhe gjak arumuno-shqiptaro-anadolli me identiet te krijuar 150 vite perpara.

        Edhe zezekt flasin anglisht o hajvan , por nuk jane anglo-saksone

  2. Çentrale says:

    Perandoria më e madhe muslimane, por që ortodoksët nuk i paguanin taksa

    1. Flm says:

      Po mo, nuk i paguanin Orthodokset dhe i paguante Hyseni, Aliu dhe Haruni … te shkretet musulman sa vuanin nga Othodhokset ne perandorin Osmane.
      #####
      A ju qifte shejtani motrat o hipokrita, nuk late peralla pa thurur qe te baltosni Orthodhoksine.
      Lavdi te Krishtereve Orthodhoks, qe vuajten 500 vjet dhe nuk i nderuan emrat Kulturen dhe Traditat.

  3. Alban Hamzai says:

    Prof.Kirmizi! A mund te na thoni se ky Ferid Pasha,zyrtari me I larte I Perandorise Osmane pas sulltanit ,cfare ka bere per shqiptaret,per gjuhen shqipe,per shkollat shqipe ?Prandaj z.Profesor mos I ngaterroni gjerat .Nuk jemi pjese e Turqise ,e cila eshte trashegimtare e mendimit,frymes,idese osmane .Per popullin shqiptar ky Ferid Pasha eshte vecse nje statistike (e sherbyesve te osmaneve) dhe asgje me teper .Per shqipetaret ,pervecse shtypjes qe I ka bere ,si Vezir I Madh, shqipetareve (dhe popujve te tjere) ,nuk ka vlera kombetare . Per ju si turq ka vlera ,sepse punoi per perandorine tuaj,te cilen doni ta rilindni sot .Por Shqiperia I takon Evropes,me trup,me mendje,me shpirt . Ju lutem botoni komentin tim !

  4. jnjbi says:

    Perse ky institut quhet gnosis dhe nuk quhet okuma !!!

  5. Jak Boston says:

    Flm meso turqishten e vjeter se te duhet per te gjetur origjinen.
    Sa per fjalen “Gnosis” = dije eshte shqip dhe nuk eshte dije.
    Gnosis = njoh-i ne shqip gn=nj pasi nj si bashkim shkronjash sic e kemi sot eshte caktuar ne kongesin e alfabetit te Manastirit, ndersa ne perpara perdoresh si gn=nj.
    Njoh=gnosis ( njohsi )=know ( anglisht )
    Keshtu shko futi nje falafel dhe fillo mesimin e turqishtes se te duhet sa per greqishten e vjeter eshte e jona kurse greqishten e re mbaje ashtu sic mbani fustanellen minifund, pasi iu pershtatet karakterit kombetar te greqise se bavarezeve ku ekspozimi i sumes ka rendesi te vecante kombetare.

  6. Ana says:

    Prof.Kirmiz duhet te dije gjenezen e families Vlora,si fillim ne se ata mbanin emera shqiptare,si ndryshuan emerat ,si e krijuan familjen ne gershetim vetem me shqiptare apo osman.?Ne nje kohe qe vetdija kombetare shqiptareve eshte ceshtje immediate studimi I i prof.Kirmiz ndihmon per te kuptuar gabimet e shqiptareve me shekuj ,te cilet kontribonin ne shtetit te tjere per fitime personale ne dem te atdheut te tyre duke grabitur toka dhe shtypur me dhune bashke atdhetaret e tyre me ndihen e te huajve .Pa u menduar nje pjese e shqiptareve njehesohen me turqit apo osmanet sic I pelqen te shprehet prof.Kirmiz.Ne as nje kohe,asnjehere turqit apo osmanet nuk e njehesohen me shqiptareve.dhe me te drejte se Jane nje Komb krejt I I ndryshme .Me krijimin e shtetit te ri Turk me ligj I perfume shqiptaret si familjet Vlora,Frasheri etj te cilet kur u binder se perandoria osmane Vidal’s u kujtuan te benne shtetit shqiptar.Kur ishin ne sherbim te Perand.osmane nuk bene asgje per te fituar ndonje te drejte si gjuhen shqip etj.ndersa kombe te tjere kishin fituar plot privilegje.Shqiptaret Jane ata qe mund te bejne apo te prishin shtetin e tyre,pa fajesuar te tjeret e aq me keq te zene rob nga mentaliteti I vjeter, te presin tua zgjidh problemet dikush tjeter!!! Si perf. flm prof.,cilido qe ishte qellimi i studimit ,ne kete rast ndihmon per te mos perseritur gabimet e se kaluares…

    .Pa u menduar nje pjese e shqiptareve njehesojne veten me turqit apo osmanet sic do ti pelqente prof.te shprehej.Asnje Turk apo Osman ne as nje kohe nuk eshte vetquajtur shqiptar dhe me te drejte se pse eshte nje komb krejt tjeter.Osmanet shfrytezuan aftesite e shqiptareve duke ndihmuar me shame qe vendi i tyre te mos kishte tedrejten e gjuhes etj qe vendet etjere perberes te perndorise osmane I kishte Figueroa.Se fundi kur Q.Ataturk ndertoi shtetit e ri me ligj I perzuri perkrahesit e perandorise se vjeter si Frasheret,Vlorat etj etj shtypi dhe te drejtat e shqiptareve qe jetojne ne atje duke it

  7. Ana says:

    Prof.Kirmiz duhet te dije gjenezen e families Vlora,si fillim ne se ata mbanin emera shqiptare,si ndryshuan emerat ,si e krijuan familjen ne gershetim vetem me shqiptare apo osman.?Ne nje kohe qe vetdija kombetare shqiptareve eshte ceshtje immediate studimi I i prof.Kirmiz ndihmon per te kuptuar gabimet e shqiptareve me shekuj ,te cilet kontribonin ne shtetit te tjere per fitime personale ne dem te atdheut te tyre duke grabitur toka dhe shtypur me dhune bashke atdhetaret e tyre me ndihen e te huajve .Pa u menduar nje pjese e shqiptareve njehesohen me turqit apo osmanet sic I pelqen te shprehet prof.Kirmiz.Ne as nje kohe,asnjehere turqit apo osmanet nuk e njehesohen me shqiptareve.dhe me te drejte se Jane nje Komb krejt I I ndryshme .Me krijimin e shtetit te ri Turk me ligj I perzune shqiptaret si familjet Vlora,Frasheri etj te cilet kur u binder se perandoria osmane vdiq u kujtuan te bejne shtet shqiptar.Kur ishin ne sherbim te Perand.osmane nuk bene asgje per te fituar ndonje the drejte si gjuhen shqip etj.ndersa kombe te tjere kishin fituar plot privilegje.Shqiptaret Jane ata qe mund te bejne apo te prishin shtetin e tyre,pa fajesuar te tjeret e aq me keq te zene rob nga mentaliteti I vjeter, te presin tua zgjidh problemet dikush tjeter!!! Si perf. flm prof.,cilido qe ishte qellimi i studimit ,ne kete rast ndihmon per te mos perseritur gabimet e se kaluares…

    .Pa u menduar nje pjese e shqiptareve njehesojne veten me turqit apo osmanet sic do ti pelqente prof.te shprehej.Asnje Turk apo Osman ne as nje kohe nuk eshte vetquajtur shqiptar dhe me te drejte se pse eshte nje komb krejt tjeter.Osmanet shfrytezuan aftesite e shqiptareve duke ndihmuar me shame qe vendi i tyre te mos kishte tedrejten e gjuhes etj qe vendet etjere perberes te perndorise osmane I kishte Figueroa.Se fundi kur Q.Ataturk ndertoi shtetit e ri me ligj I perzuri perkrahesit e perandorise se vjeter si Frasheret,Vlorat etj etj shtypi dhe te drejtat e shqiptareve qe jetojne ne atje duke it

  8. Ana says:

    Prof.Kirmiz duhet te dije gjenezen e families Vlora,si fillim nense ata mbanin emera shqiptare,si ndryshuan emerat ,si e krijuan familjen ne gershetim vetem me shqiptare apo osman.?Ne nje kohe qe vetdija kombetare shqiptareve eshte ceshtje immediate studimi I i prof.Kirmiz ndihmon per te kuptuar gabimet e shqiptareve me shekuj ,te cilet kontribonin ne shtetit te tjere per te fitur dhe per vendin e tyre nuk jepni asgje perverse grabisnin dhe shtypnin me dhune bshkeatdhetaret etyre me ndihen e te huajve.Pa u menduar nje pjese e shqiptareve njehesojne veten me turqit apo osmanet sic do ti pelqente prof.te shprehet prof Kirmiz.Asnje Turk apo Osman ne as nje kohe nuk eshte vetquajtur shqiptar dhe me te drejte se pse eshte nje komb krejt i ndryshme.Osmanet shfrytezuan aftesite e shqiptareve duke ndihmuar me shume qe vendi i tyre te mos kishte tedrejten e gjuhes etj qe vendet etjere perberes te perndorise osmane I Kishin fituar.Se fundi kur Q.Ataturk ndertoi shtetit e ri me ligj I perzuri perkrahesit e osmaneve,ai familjet Vlora ,Frasheri etj te cilet vetem kur kuptuan se perandoria osmane vdiq ,u kujtuan te bejne shtet shqiptar.Shqiptare Jane ata qe mund ta bejne apo ta shkaterrojne shtetit e tyre ,pa fajesuar te tjere apo mbetur rob te mentalitetit te vjeter ,ne pritje qe ndonje fuqi e madhe tu zgjidh problemin e ndertoj shtetin e tyre.Cilido qe te jete qellimi i studimit te profesorit,duhet falenderuar se ju kujtoi shqiptareve te mos bejne te njejtat gabime te se kaluares . Ne se prof. eshte I interesuar per thellimin e studimit ,ne Turqi Jetojne mijra shqiptare qe kane frike te pranojne origjinen e tyre dhe u Jane shtypur me perbuzje te drejtat….

  9. Jak Boston says:

    Edhe pro grek jeni bere more moderator dangall?

  10. Zzzzzz says:

    PO KUJT I PLASI PER FERID TURKUN NE DUAM ISMAIL QEMALIN AI QE BERI PER KETE VEND ATE QE SE KA BERE ASNJE !!!!!!!!!!!!
    KJO HISTORI DUKET SE ESHTE DEMAGOGJI ME INTERESAT E REJA TE TURQISE NE BALLKAN …!!!!!!!!!!!!!!!!!!

    1. Kypryly says:

      O hajvan, ky po tregojn per madheshtine e shqiptareve ne perandorine osmane dhe sesi shqiptaret ishin elite ne ate perandori.

      Te tjeret nuk kane histori dhe e shpikin, shqiptaret kane ndikuar historine boterore dhe kane udhehequr nje perandori qe shtrihej ne 3 kontinente, dhe ky vjen dhe thote ” qe keto jane konspiracione turke ne ballkan”.

      Cfare perfiton ti duke i nxjerr shqiptare so viktima dhe jo sickl kane qene sundimtare??

      Behen me te mire shqiptaret apo behen me ” europiane”???

      Perandoria Osmane ishte Perandori islamike dhe shqiptaret myslimane ishin elite sunduese ne ate perandori.

      Ky eshte fakt konkret per te cilin duhet te jemi krenar dhe jo lupa Enver Hoxhes

  11. NNP says:

    Historia ka treguar se ju qete dylberet e turkut prandaj ka dale shprehja:Ju qep punes si turku sunmes se grekut

    1. Diokletian says:

      Faktikisht ishin shqiptaret ata qe jua kane sherdhyer motren me shume parardhesve te neo grekeve te sotshem.

      Kolonimzim, pushtim dhe skllaverim nga arnautet ndaj arumuneve dhe romejeve te shkrete.

      Nuk i harron Flm-ja keto fakte

  12. klm says:

    E mbani mend ate shprehjen e vjeter: JU FUT TURKU BYREKUT SI SUMES SE GREKUT!

Lini një Përgjigje

Adresa juaj email nuk do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme shënohen *

Lini një Përgjigje