Te fundit
FOTOT/ Nga skulpturat te stolitë: Kultura dhe qytetërimi Ilir
18 Korrik 2020, 15:15Kulturë
TEMA
Faqja Albanian Historical Society ka publikuar foto nga objektet arkeologjike të gjetura në vendbanime ku kanë jetuar Ilirët.
Në to do të shikoni nga enët e baltës, skulpturat tek stolitë e ndryshme.
“Kultura dhe qytetërimi Ilir dhe shkëmbimet kulturore me qytetërime të tjera të mëvonshme”- thuhet në përshkrimin e fotove. (TemA)
21 komente në “FOTOT/ Nga skulpturat te stolitë: Kultura dhe qytetërimi Ilir”
Lini një Përgjigje
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
Ato nuk jane nga kultura ose qyteterimi ilir, jane thjeshte objekte romako-hellenike.
Qyteterimet heleno-rromake jane pasuese te qyteterimit pellazgo-ilir te cilet ishin banoret e pare qe sollen dhe kete kulture dhe qyteterim. Ti Detar si gjithmone, lundrimin e ke ne drejtim te paditur, por jo padashje. Ju gjakprishurit shqipfoles te patridhes supdhenese, ju djeg sa here nuk permendet genjeshtra e madhe “greke”.
na trego cila nga ato ne foto jane ilire?
Po ti je njejes apo shumes?!Duket qe dallget gjate lundrimit ta kane tundur mendjen e ta kane bere çorbe, por mblidhe veten o shqipfoles, se historia nuk fillon aty ku ta kane mesuar ata qe te kane futur trute e gomarit.
Qyteterimet erdhen nga posht Babilonasit,Egjyptianet,Perset,si kaluan ne Iliri pa kaluar nga Greqia !!! Me sa kam lexuar,mure Pellazgjieke (me gure te medhenj) ka ne Krete dhe ne nje Qytet te italise,kurse ne Iliri,nuk di te ket te mure pellazgjike ? Te jemi realist,dhe perpos deshires per te treguar lashtesin ton,objektet ne foto jane kultur Greko Romake,dhe do te kisha deshir qe arkeologjia dhe hisoria te bazoheshin ne fakte,dhe jo deshira,per tu ber sa me te besueshme.Sot debatojm per familjen e Kastrioteve,per origjine e tyre para 600 vitesh,dhe nuk dim te themi me saktesi per vendodhjen ? Nuk dim per prejadhjen e Dukagjinasve (nga fjala Duk na i nxjerrin nga Franca? Nuk dim se ku ndodhet me saktesi, dhe ku u formua per her te par shteti i Arbrit ? Nuk dim se ku ndodhet Flamuri qe u ngrit ne Vlor ne 1912 !…Esht veshtir te pretendosh prejardhjen Ilire,kur nder shekuj je pushtuar nga Romaket,Bullgaret,Serbet,Greket,Osmanet,kur dihej qe gjat pushtimeve barbare behej masakrimi dhe shpopullimi i zonave te banuara.Studiuset nuk din te arrijn ne nje konkluzion,se Shqipja qe flasim esht vazhdimesi e Ilirishtes,apo nje gjuh tjeter,jo me te din per Pellazket qe mendohet se jetuan para mijra vitesh me Atlantet.Qe te kemi nje institut Albanalogjik te besueshem dhe realist,duhet te ken lexuar dokumenta nga arshivat e atyre shteteve qe na pushtuan,por dihet trysnia qe keto shtete ushtrojn ndaj Shqiperis per ta asimilua,dhe per kte arsy jam pesimist se ne pakica autoktone do te mesojm ndonjeher histori e te parve tan.
O Edmond rresheni, ketu nuk eshte pune deshire per te treguar, por per te mesuar ate qe na e kane mohuar prej shekujsh. Me vjen keq, per pesimizmin tend, por mundohu te jesh optimist, pasi fakte ka sa te duash per gjuhen shqipe dhe popullin shqiptar. Ke studiues, hulumtues, historiane ku bazuar ne perfundime nga kerkimet e gjurmimet e shumta shkencore, kane dale ne perfundimin se shqipja dhe shqiptaret jane vazhdim i pellazgeve dhe ilireve. Ke studiues francez, gjerman, austriak, madje edhe grek qe i nxjerrin keto perfundime. Ti thua studiuesit tane nuk arrijne dot ne perkufizime?!Jo jo. Studiuesit serioz jo vetem nuk jane lejuar por edhe penguar e tallur nga injorantet e te shiturit e institucioneve tona te cilat kane qene ne funksion te plote te luftes agresive te fqinjeve tane kunder identitetit tone si komb. Kjo lufte ka sjelle edhe gjithe çoroditjen ne shoqerine tone. Ne tallim veten, ndersa te tjeret dehen mbi genjeshtra te medha. Ka studiues qe kane shpenzuar nje jete te tere per te nxjerre perfundime te tilla. Prandaj o Edmond, behu me optimist, dhe kerko libra per origjinen tone te mohuar, se do gjesh plot.
Edmond rresheni-ne se vertet desheron te dish se perse shqiptaret jane pasardhesit e ilireve, studjo kulturen etruske. Milan Shuflaj, ishte i pari qe vertetoi se shqiptaret e sotem e kane prejardhjen nga iliret, pikerisht duke studjuar kulturen etruske. Kjo ishte edhe aresyeja se perse e vrane serbet.
Dihet se Etrusket ishin ilire qe emigruan ne Toskanen e sotme, ku gjenden akoma rrenojae e ndertimeve te tyre me mbishkrimet qe jane fjale qe perdoren edhe sot ne gjuhen tone. Duke qene se keto rrenoja shume te pasura me fakte historike jane ne Itali, kane mbetur te pa shkaterruara nga pushtuesit e shumte qe okupuan vendin tone dhe qe me te drejte ju permendni ne komentin tuaj. Fakti eshte se duke mos patur interesa politike, kultura etruske eshte shume pak e njohur. Ka studjues italiane qe kane arritur ne te njejtin perfundim me albanologun e njohur, profesorin kroat Milan Shuflajn per mbijetesen e kultures dhe gjuhes ilire ne popullsine e sotme shqiptare.
Ne Kala te Shkodres ke mure pellazgjike o kungull. Ik e shifi. Apo deri ne Shkoder ka qene gerqi??….
Ti DETAR do kesh zene ndonje peshk se per historine jane te tjere qe flasin
Detari-qe kur eshte bere zotrote ekspert i arkeologjise? Mbylle me mire halene se e dime qe qelbesh era “neo-grek” dhe leri ekspertet te flasin.
Foto 21 shife pak objektin romako – halen! E kane gdhent shqipen paraardhsi
O njerez te mire, po perse duhet te jene romako helenike? Sepse jane shkruar me germa romake apo helene?
Po ne sot qe shkruajme ne anglisht jemi anglo-amerikane?
Po ashtu ka qene gjuha e atehershme ‘nderkombetare’ sipas perandorivw.
Sot shkruan shqip dhe jo anglisht, nje gjuhe e shkruajtur pak a shume ne 100 vitet e fundit!!! E kupton se cfare do thote kjo? Kujt populli te botes i mungon gjuha e shkruajtur? Megjithate nuk eshte vetem mungesa e gjuhes se shkruajtur. Mbi 2500 vjet me pare e deri ne fillim te shek XX ne keto territore simbolizon e dominon kudo civilizimi dhe kultura greke, ajo romake, sllave e osmane. Atehere si mund te pretendosh se ka nje civilizim te larte dhe disa shkojne edhe me larg sa deklarojne se prej tij linden civilizimet dhe gjuhet e botes?!!!
Qe nje civilizim te jete inekzistet apo te adoptoje kulturen, gjuhen dhe gjithcka nga civilizimet e tjera, dy faktore egzistojne, e para, ose ky civilizim ishte shume me poshte nivelit te civilizimeve te tjera qe mbizoteruan ndaj tij dhe e dyta, ose ky civilizim ishte teresishit primitiv, nomad, barbar dhe fale ketyre civilizimeve mundi te zhvillohet e te mbijetoje deri ne ditet e sotme!
Klimax-ka shume civilizime qe kane ekzistuar ne te kaluaren dhe sot jane zhdukur. Keshtu kulturat Maja, Inkas apo Acteke jane zhdukur dhe kane lene vec rrenojat me simbolet e tyre. Edhe ata nuk kane patur gjuhe te shkruar sic i kemi ne sot. Ndryshimi me kulturen ilire ne krahasim me Majat, Inkasit apo dhe Acteket eshte se trojet ilire u okupuan nga kultura te tjera, qe shkaterruan cdo gje te vjeter duke e zevendesuar me te tyret. Keshtu, p.sh. serbet pretendojne se manastiret ne Kosove jane serbe, por edhe vete e pranojne se keto manastire apo kisha jane ndertuar para shekullit te VII pas vdekjes se Krishtit, kohe kur ato erdhen ne Ballkan. Lind pyetja se kush i ndertoi keto kisha e manastire para serbeve? Sigurisht qe nuk ishin alienet dhe ca me pak greket, qe humben gjate pushtimit romak. Llogjika e thjeshte eshte se keto objekte kulti u ndertuan prej vendesve qe ne ate kohe ishin te gjithe te krishtere. Ne nuk e dime ne se iliret e shkruanin gjuhen e tyre apo jo, pasi sic e thash edhe me siper, trojet tona u shkaterruan totalisht prej pushtuesve te huaj. Sot kane mbetur vetem dokumente ne arkivat e vendeve te tjera qe jane te shkruara ne gjuhet perkatese. Po keshtu, perdorimi i gjuheve greke apo latine, ka qene nje praktike e zakonshme ne antikitet. Kij parasysh se shkrimi nuk ka qene i perdorur si sot, prej te gjitheve, por ka patur vetem individe shume te paket qe benin kete detyre ne administratat e vendeve te ndryshme.
E thene ndryshe, sot nuk pretendohet se kultura ilire ka qene superiore ndaj kulturave greke apo romake, por nje gje eshte e sigurte se germimet arkeologjike kane vertetuar se “Pirustet” kane qene te paret qe kane shkrire hekurin dhe tekniken e tyre e moren edhe romaket. Po keshtu, “Liburnet” ishin mjeshtrat e famshem te ndertimin e “Liburnes”, anijes se luftes ilire, me te cilat, mbreteresha Teute, mbajti larg brigjeve tona floten romake per shume vite. Pra keto jane disa fakte qe dihen qe tregojne se kultura ilire nuk ishte aq e prapambetur sa thoni juve. Nga ana tjeter, gjuha greke u ruajt ne kishen ortodokse ku perdorej si gjuhe e kishes, njesoj si gjuha latine qe perdoret sot nga kisha katolike. Shume gjera te tjera qe sot i atribohen kultures greke jane thjesht perralla te krijuara nga fuqite e medha per te gjetur nje shkak per tia shkeputur kete rajon te Ballkanit Perandorise Osmane.
Foto 25…grua mirditore
Jam Mirditor,dhe esht ne genin ton (autokton) qe haka (e drejta) duhet te shkoj tek i zoti. Ne foto behet fjal per foto qe i perkasin epokes dhe kultures se kombeve te tjera,dhe jo per ekzistencen e Iliris ! Ilria esht fakt se ka ekzistuar,kte se ka mohuar as e djathta ekstreme greke hrisi avgi ne nje intervist te dhen ne vitet 1980 e cila thonte: Per 1000 vite kemi jetuar ne harmoni me Iliret . Pyetja qe duhet ti bejm vetes eshte : Sa perqind e shqiptareve,e din se ku shtrihesh Iliria,ku fillonte dhe ku mbaronte ? Sa perqind e Shqiptarve kan ADN e Ilirve ? Kam lexur se 15% kan ADN ilrie,me pak se sa Boshnjaket me 25 % ADN Ilire ! Jo gjithcka qe fluturon hahet,thot Populli,ashtu sikur jo gjithcka qe shkruhet duhet marr per e sakt,dhe e mirqen,prandaj dhe kam shkruajtur se jam pesimist per te mesuar historin e te parve tan.Iliret ne epoken e tyre nuk kerceni beli tanzen,sic kercenin ata qe rethuan dhe sulmuan Bizantin,dhe sot popullojn Shqiperin.Esht tjeter te jetosh ne token Ilire,dhe tjeter te jesh pasardhes i tyre.Nje nga Presidentet tane,para disa vitesh do te thonte: Ura lidhese e Shqiperis me Europen jan te krishteret e Shqiperis ( Dihet se Fet,qe me krijimin e tyre jan perdorur per aleanca,dhe ndarjen e kontinenteve,dhe fjala i krishter nuk ishte ne konteksin fetar,por autokton ne token Arbnore).Jam i bindur se nuk ka periudh te erret ne historin ton shekullore,por jemi ne qe e kemi erresuar,sepse nuk duam qe te dali e verteta e popullates ton “Ilire” per te cilen ka shkruajtuar Hamdi Bushati : E verteta e popullsis Shkodrane dhe prejadhja e tyre,bazuar ne dokumenta te arshives osmane per origjinen shtetet dhe qytetet nga vinin. Un si individ jam i etur per te ditur sa me shum per historin e asaj toke,dhe me aq njohuri sa kam,mundohem tju tregoj femijeve,te cilet i kam ne mosh madhore dhe jo te lindur ne Shqiperi per origjinen tone,por a jan te interesuar ata qe kan dominuar ket tok Arbnore,qe nga shpallja e pamvarsis per te shkruajtur ashtu sic duhet dhe pa presion, nga ata qe na urdherojn per te mbuluar Skenderbeun me qarqaf kur vijn per vizit ne Shqiperi.
Edmond-ku i ke degjuar keto shifra bi ADN, ne Rreshen apo ne Puke? Rri o djale e merru me punet e tua se per keto gjera ka specialiste dhe nuk mbeten te diskutohen as nga une e as nga ti. Specialistet arkeologe kane metoda qe bejne dallimet e sendeve te gjetura. Ne se arkeologet thone se jane ilire, as une e as ti dhe as te tjeret “eksperte” qe komentojne ketu s’kane tager qe te kundershtojne vleresimet e tyre.
Mos u merni me hibridët e quajtur helenë apo grekë(fjalë fiktive). Këta janë rracë barbarë përzjerje egjipto-çifuto-sllave. Këta kanë me qindra vjetë që shkatërrojnë historinë tonë dhe ndërtojnë mbi themelet e ndërtimeve Ilire. Edhe alfabetin ilir e përvetësuan me shtimet e shkronjave cirilike.
Edhe shqiptarëve që emigruan aty nga halli ju kanë ndërruar emrat dhe u kanë bërë shplarje truri jeni nga epiri jo nga makedonia.
Edhe mendo pastaj që shqiptarët ishin paria në vitet 1800.
Kompleksi i inferioritetit kulturor, sjell pasoja të rënda subkoshenciale. Atë pak që dihet për vendin tonë e kanë ruajtur Venecianët dhe Otomanët . Hajde babà të tregoj arat.Që etruskët ishin ilirë Nuk e dinin as vetë Etruskët .
Nuk jam historian por me pelqen historia. Edhe nese objektet jane me motive romake apo helene kjo sdo te thote se kultura ilire nuk ka ekzistuar. Eshte e paimagjinueshme te mendosh se ne Iliri nuk ka ekzistuar kulture apo civilizim. Te jesh prane dy civilizimeve te zhvilluara si helen apo romak si mund te mendosh qe ketu ska ekzistuar gje. P.sh. ne Apoloni kane studjuar njerez te shquar te perandorise Romake. Mos ndoshta Apollonia ishte nje vend ekzotik e ngritur mes ferrash. Nje fakt tjeter: princesha Teute nuk ju bind kerkeses per marreveshje detare te Romes. Ajo i vrau te derguarit e Romes duke treguar se nuk merrte urdhra nga asnje njeri. Kjo tregon per fuqine e shteteve ilire. Ky eshte fakt. Por fuqi pa zhvillim nuk para ka. Gjuha jone mire a keq u ruajt qofte dhe ne forme jo shume te shkruajtur. Ka vende ne Ballkan qe u romanizuan komplet per shkak te gjuhes: nje pjese e mire
E grekerve ne Pind jane romanizuar, nje pjese dermuese e maqedonasve te vjeter u romanizuan. Rumunet elu romanizuan komplet. Ne Shqiperi vete. Nje numer i vogel u romanizuan : aromani. Tregon indirekt se civilizimi ishte prezent pa nuk u romanizua. Nuk jam per te share te tjeret por greqia po te mos ishte ndihmuar nga shqiptaret fillimisht dhe gjermania me princin bavarez Otto, nuk behej (shihni dok e Sky). Kurse ne u beme vete me te mire a te keq. Mendoj qe historia jone duhet rishkruar. Kemi qene komb i madh pa mbetem dicka. Kemi patur civilizim pa ngeli gjuha. Kaq te medhenj sa Skenderbeu perballoi nje perandori . Eshte e pasakte qe ai me nje grusht njerezish perballoi nje perandori l. Princat Arberore ishin pafund jug dhe veri. Te tjeret mundohen te na ngulisin ne koke idene se kemi qene te vegjel. Jo. Ka shume fakte por edhe shume presin te zbulohen per kombin tone. Shume nuk na duan. Por vellezerit tane refugjate ose te tjere qe kane pare boten e dine se te tjeret nuk kane epersi mbi ne si njerez. Ndoshta geni yne per te qene ne pozicion mbrojtes eshte pak i tepruar. Ne nuk kemi patur nevoje te sulmojme se kemi qene mjaftueshem te medhenj, mjaftueshem te zote e te civilizuar per te qene ne vendin e duhur pa u rene ne qafe te tjereve. Por ka ardhur koha e nje rivleresimi per veten dhe te tjeret. Jam krenar qe jam shqiptar lind e rrit ne token e Skederbeut dhe Nene Terezes e shume e shume njerezve te ndritur.
ej kam nje detyre ne histori per kultuarat fqinje greke dhe romake ne kulturen ilire po spo gjej dot nje info te sakt me ndihmon dot njeri