Midis shqiptarisë dhe grekërisë

6 Shkurt 2021, 17:13Kulturë TEMA

Nga Albert Doja, anëtar i Akademisë së Shkencave të Shqipërisë, profesor i antropologjisë në Universitetin e Lilës në Francë

Polemikat mediatike shkaktuar nga një emision televiziv mbi origjinën e dropullitëve (Top-Channel 16/01/2021) ngjallën përsëri debatin e pafund mbi shqiptarinë apo grekërinë e minoritetit grek në Shqipërinë e Jugut apo të banorëve të hershëm të Greqisë së Veriut. Nga të gjitha anët vërshojnë argumentet e “pakundërshtueshme” që dëshmojnë dhe identifikojnë praninë e shqiptarëve apo të grekëve në këto apo ato anë, mbështetur mbi “fakte” të burimeve historike dhe filologjike, toponimike dhe onomastike, apo edhe të strukturave morfologjike e fonetike të zhvillimit historik të gjuhëve në kontakt. Në këto përplasje nuk kanë munguar aktivistët e përhershëm dhe komentatorët pseudonimë, por janë përfshirë edhe historianë të vlerësuar si Ferit Duka, Pëllumb Xhufi dhe Kosta Giakoumis, gjuhëtarë të njohur si Dhori Qiriazi, apo eruditë si Nelson Çabej, madje edhe studentë të rinj ende të panjohur (Kriton Kuci, PTF 29/01/2021), por që nuk kanë munguar të shpalosin dijet e freskëta që sapo kanë mësuar në lëmin kritik të nacionalizmit.

Një ndërhyrje të lavdërueshme ka bërë miku dhe kolegu im historian Kosta Giakoumis, kur kërkon të theksojë me këtë rast mungesën e debateve të gjera e të thelluara akademike mbi çështjet ekzistenciale të identifikimeve etniko-historike në Shqipëri. Duke polemizuar me kolegët e tij Ferit Duka dhe Pëllumb Xhufi, ai kërkon prej tyre të marrin parasysh edhe studiues të tjerë që mbrojnë teza të ndryshme ose të përmendin e të kritikojnë argumentet e mbështetësve të pikëpamjeve të tjera. Sipas tij, ata kanë shkelur dy nga parimet themelore të historiografisë shkencore, parimin e këndvështrimeve të shumëfishta (multiple perspectives) dhe parimin e kritikës së burimeve (source criticism), pa të cilat nuk mund të trajtohet kompleksiteti i identifikimeve etnike në mesjetën e vonë. Në përgjigjen e tij, Pëllumb Xhufi pranon kokulur, por me një modesti të tepruar, se kritika për çështje të metodës është e rëndë dhe asgjësuese, sepse, nëse është me vend, të kthen në pikën zero.

Nuk ka si të mos jem i ndjeshëm, pikërisht ndaj kësaj problematike, pasi prej kohësh kam trajtuar dhe diskutuar në mënyrë kritike, si dhe kam hapur debat të ashpër në shtypin shkencor ndërkombëtar, ndonëse herë-herë edhe për publikun akademik shqiptar, mbi mangësitë teorike dhe metodologjike të studimeve shqiptare.

Megjithatë, kërkesa e Kosta Giakoumis-it për këndvështrime të shumëfishta (multiple perspectives), ashtu siç e paraqet ai, të reduktuar në marrjen parasysh edhe të studiuesve të tjerë që mbrojnë teza të ndryshme, apo përmendjen dhe kritikimin e argumenteve të mbështetësve të pikëpamjeve të tjera, do të na çonte përsëri në sherret mediatike ku përplasen pa mbarim “fakte” e kundër-fakte të “pakundërshtueshme” midis komentatorësh të polarizuar skajshëm. Kështu, siç do të thoshte Bertrand Russell, futemi përsëri në botë emocionale aq të dallueshme dhe aq thellësisht të kundërta, saqë asgjë e frytshme apo e sinqertë nuk mund të dalë kurrë nga bashkërendimi i pamundur i këndvështrimeve të shumëfishta.

Me sa duket, kur Kosta Giakoumis flet për këndvështrime të shumëfishta, e ka fjalën për rreshtimet indoktrinare që përjashtojnë njëra-tjetrën, apo me fjalët e tij, për lidhjen e ngushtë të mitit të pastërtisë etnike me nacionalizmin dhe regjimet totalitare. Me sa duket prandaj edhe Pellumb Xhufi i përgjigjet me argumente lidhur me politikën e matur ndaj pakicave greke në Shqipëri gjatë regjimit komunist, apo lidhur me genin nacionalist që ka karakterizuar dhe që është ende i gjallë sot në historiografinë greke. Ndërkohë, studentët e rinj shpalosin dijet e mësuara në shkollat ideologjike të postmodernizmit që përpiqen si të rrënjosin çkombëtarizimin dhe çpolitizimin e këndvështrimeve të shumëfishta dhe racionale të njerëzve të zakonshëm, aktivistëve të ndryshëm, komentatorëve pseudonimë apo historianëve të specializuar, kur si në rastin tonë, rrahin çështjet e grekërisë apo të shqiptarisë.

Si dhe gjetiu, studentët e rinj mohojnë kërkesat e bazuara në identitetin kombëtar duke pritur apo duke shpjeguar se ideologjitë kombëtare dhe politike do të thahen përfundimisht nën peshën e liberalizmit. Problemi është se globalizmi neoliberal i ka destabilizuar ekonomitë dhe bashkësitë lokale dhe kombëtare, duke rritur kështu joshjen ndaj ideologjive politike dhe kombëtariste. Thirrjet shkombëtarizuese dhe shpolitizuese, kur kombi përbën kornizën e vetme interpretuese për shumicën, do të thotë t’u mbyllësh gojën atyre, pak a shumë si në rastin e përrallës së ujkut që i kërkon demit të heqë brirët se kështu do bëhet më i bukur për shijet e botës liberaliste. Njëherazi, krijohen kushte më të favorshme për justifikime esencialiste të mëtejshme për politikat identitare ekskluziviste. Në të vërtetë, asgjë nuk mobilizon kombëtarizmin ekskluzivist më shumë sesa kërcënimi i margjinalizimit, veçanërisht në një kohë kur gjithkush ka aq shumë për të humbur nëse ndjehet i përjashtuar.

Përftimi i njohurive historike është i ndërthurur në rrjete komplekse ideologjike dhe politike, të cilat na kushtëzojnë të gjithëve, ashtu si kërkimi shkencor në përgjithësi mbështetet domosdoshmërisht në një seri interesash sa individuale aq edhe gjeostrategjike. Do të ishte jorealiste të mendosh se thjesht nuk mund ose nuk duhet t’ia lejojmë vetes të jemi pjesë e peizazhit politik e kombëtar ku kryejmë hulumtimet historike. Gjithashtu, do ishte e papërshtatshme të na thuhej se çfarë duhet apo nuk duhet të bëjmë si historianë apo si kërkues shkencorë. Antropologët, për shembull, janë shpesh të prirë për angazhim politik në problemet e atyre që studiojnë. Në të vërtetë, nuk ka asnjë mënyrë që të bëjmë antropologji apo të shkruajmë histori pa marrë një qëndrim politik. Kërkuesit shkencorë socialë janë gjithnjë e më shumë të interesuar për t’u angazhuar publikisht, ndërsa ata që këmbëngulin se duhet të jenë politikisht neutralë, në rastin më të mirë, mashtrojnë si vetveten edhe të tjerët. Problemi qëndron si të zbulojmë që interpretimet dhe rindërtimet historike mund të jenë krejtësisht të qëndrueshme nga pikëpamja historiografike apo shkencore dhe përsëri të jenë qartazi mashtruese për shkak të implikimeve politike të fshehura prapa pretendimeve shkencore.

Me sa di unë, Pëllumb Xhufi nuk e ka fshehur asnjëherë pozicionin e tij ideologjik si ithtar i shqiptarisë. Madje, dikush mund të thotë se arritjet e tij janë shprehje e patriotizmit dhe kombëtarizmit, por edhe një kontribut në përpjekjet e historiografisë analitike për të parë me dyshim apo për të hedhur poshtë aplikueshmërinë e skemave moderniste të rolit të nacionalizmit në Ballkan. Sidoqoftë, në reagimet e tyre, përveç akuzës për pozicionim ideologjik, kundërshtarët e tij nuk arrijnë të sjellin veçse fakte e kundërfakte që mbeten gjithnjë të diskutueshme në raport me njërin apo tjetrin pozicionim ideologjik. Në fakt, me ndërhyrjen e tij të lavdërueshme mbi nevojën e debatit metodologjik, duhej pritur që Kosta Giakoumis të na tregojë nëse hulumtimet e Pellumb Xhufit përmbushin interesa të caktuara politike duke shtrembëruar me qëllim dhe në mënyrë mashtruese interpretimin e të dhënave kulturore dhe historike në përputhje me agjenda politike të diskutueshme mbi baza morale. Çuditërisht, në vend të një debati të tillë mbi pozicionimet ideologjike apo mbi përdorimin ideologjik të burimeve historike, Kosta Giakoumis nuk qorton Pellumb Xhufin por vetveten, kur risjell një deshifrim të ri, sipas tij më të saktë, të një prej burimeve historike të përdorura në këtë debat.

Sigurisht, Kosta Giakoumis duhet lavdëruar përsëri për ndershmëri intelektuale. Megjithatë, kritika e burimeve si parim metodologjik themelor i historiografisë shkencore nuk ka të bëjë me qortimin e deshifrimeve të pasakta apo pjesërisht të pasakta të dokumenteve të përdorura për interpretime dhe rindërtime historike, por me evidentimin kritik të kontekstit në të cilin janë prodhuar këto apo ato burime dokumentare, si dhe me mënyrën se si këto burime mund të përdoren për këto apo ato interpretime dhe rindërtime historike. Kështu, për shembull, letra e Patrikanës që në vitin 1856 i përgjigjet pozitivisht peticionit të fshatrave shqipfolëse me kërkesën për një prift që të fliste shqip (CPC 30), tregon se nëse është fjala për Metropolinë ku përfshihej edhe Dropulli në atë kohë, atëherë fshatarët e Dropullit duhej të paktën të flisnin shqip. Ndërkohë Kosta Giakoumis nxiton të qortojë vetveten për të interpretuar një rindërtim të ri historik që duhej të provojë se nuk bëhet fjalë për fshatrat e Dropullit por për fshatra të tjerë të Shqipërisë së Jugut nën jurisdiksionin e së njëjtës Metropoli, në të cilët nuk vihej në dyshim karakteri shqipfolës. Çuditërisht, dokumenti në fjalë, që është bërë i njohur dhe është botuar për herë të parë nga vetë Kosta Giakoumis në një shkrim të mëparshëm (Albanohellenica 2011), fillimisht nuk është përdorur aspak për të provuar karakterin shqipfolës të fshatarëve të Dropullit apo të Shqipërisë së Jugut, por për të provuar kujdesin pastoral të Patrikanës ndaj grigjës së besimtarëve nën juridiksionin e vet, si dhe për të shfajësuar persekutimin gjuhësor të ortodoksëve shqipfolës për shkak të ekumenizmit dhe konservatorizmit gjuhësor të zakonshëm të Kishës Ortodokse që ka penguar me forcë përdorimin e gjuhës shqipe në shërbesat fetare.

Kemi të bëjmë kështu me përdorimin e një dokumenti të vetëm për të rindërtuar të paktën tri interpretime të ndryshme historike që kundërshtojnë njëri-tjetrin. Nga një historian që mbron debatin akademik dhe konsideron parimin e kritikës së burimeve si një parim themelor të historiografisë shkencore, pa të cilin nuk mund të trajtohet kompleksiteti i identifikimeve etnike në mesjetën e vonë, pritej pikërisht të analizonte si dhe pse është e mundur një gjë e tillë. Ndoshta me këtë rast do të mësonim më shumë si dhe pse pozicionimet ideologjike mund të çojnë në interpretime të paqëndrueshme të rindërtimeve historike, të cilat mund të bëhen edhe më të dëmshme e më të rrezikshme nëse qëndrojnë të fshehura prapa parimeve metodologjike.

Në rastin më të mirë, parimi i kritikës së burimeve do kërkonte që të analizohej në mënyrë kritike konteksti në të cilin është prodhuar burimi dokumentar në fjalë. Ndonëse këtë analizë nuk e ka bërë askush deri tani, kjo mund të tregonte nëse mund të përligjet një rindërtim historik që mund t’i përfshinte të tri interpretimet e ndryshme në funksion të njërit apo tjetrit pozicionim ideologjik. Le të kujtojmë me këtë rast se dokumenti në fjalë duhet vendosur menjëherë pas shkurtit të vitit 1856, kur shpallen reformat konsoliduese të Tanzimatit, që kishin për qëllim rimëkëmbjen e themeleve institucionale të Perandorisë otomane. Pavarësisht nga kufizimet, të paktën formalisht, fermani sulltanor parashikoi autonominë dhe barazinë institucionale, politike, arsimore, gjuhësore dhe shpirtërore për të gjithë subjektet otomane, pavarësisht nga feja, si dhe parashikoi formimin e “kuvendeve” lokale nën mbikëqyrjen e autoriteteve otomane. Në kushtet e reja politike, më shumë se i lidhur me një kujdes pastoral ndaj grigjës së besimtarëve, reagimi i Patrikanës duhet të ketë qenë i lidhur drejtpërdrejt me reformat otomane dhe mund të sugjerojë një konformizëm të zellshëm politik ndaj direktivave sulltanore.

Një situatë e ngjashme është riprodhuar edhe më vonë, në qershor të vitit 1909, kur Mihal Grameno paraqiti një kërkesë zyrtare në Patrikanën e Stambollit në emër të Lidhjes Ortodokse Shqiptare për lejimin e përdorimit të gjuhës shqipes në shkollat lokale dhe shërbesat kishtare (AQSH F.141 D.312). Edhe ky dokument përmendet nga Kosta Giakoumis për të njëjtat qëllime në shkrimin e tij të hershëm, por përsëri, pa e vendosur në kuadër të aleancës jetëshkurtër por vendimtare midis xhonturqve dhe udhëheqësve shqiptarë në vitet 1908-1909, kur regjimi i ri kushtetues u detyrua të pranonte disa kërkesa shqiptare. Pikërisht, menjëherë pas kërkesës shqiptare, letra e Patrikanës që i rekomandonte Metropolitit të Korçës të lejonte përdorimin e gjuhës shqipe në shërbesat kishtare (AQSH F.141 D.311), duhet vendosur në lidhje të drejtpërdrejtë me realitetin e ri të kushteve politike. Sigurisht, udhëzimet e Patrikanës për këtë çështje duhet të kenë qenë në atë kohë më shumë se kurrë problematike dhe kjo duket edhe më e habitshme, po të kemi parasysh se vetëm dy-tre vjet më parë, Mihal Grameno dhe veprimtarët e tjerë rreth tij ishin të dyshuar për ekzekutimin e Metropolit Fotios të Korçës në shtator të vitit 1906. Megjithatë, përgjigja e Patrikanës nuk ishte as një përjashtim i rëndësishëm dhe as në përputhje me një qëndrim standard ndaj nevojave shpirtërore të besimtarëve, siç kanë besuar një shumicë studiuesish të deritanishëm, por një lëshim i detyruar nën presionin zyrtar otoman. Në të vërtetë, Patriku i Stambollit ndërhyri me rekomandimin e tij drejtuar Metropolitit të Korçës, duke i bashkangjitur një kopje të përkthyer të urdhëresës (tezkere) së Ministrisë Otomane të Drejtësisë dhe të Feve, ku thuhej se pasi kërkesat shqiptare “në lidhje me përdorimin e gjuhës kombëtare shqipe në shkollat dhe kishat në territorin shqiptar nuk janë marrë parasysh”, autoritetet otomane i kërkonin Patrikanës, “në këtë rast, të vinte në zbatim sa më shpejt masat e nevojshme” (AQSH F.141 D.312.1).

Njëherazi, si në vitin 1856 edhe 1909, si dhe kudo që të jenë ndodhur, të krishterët ortodoksë shqiptarë duket se kanë treguar rregullisht aftësinë e tyre për të shfrytëzuar me sukses ndryshimet e kushteve politike, në mënyrë që sa herë u jepej mundësia, të riafirmojnë prirjen për të përmbushur nevojat shpirtërore në gjuhën e tyre dhe jo në gjuhën e imponuar nga Kisha Ortodokse.

Çështjet komplekse të identifikimeve etnike dhe rindërtimet e tyre historike janë të ndërvarura në mënyrë të pazgjidhshme me pozicionimet ideologjike, ndërsa këndvështrimet e shumëfishta dhe kritika e burimeve si parime metodologjike të historiografisë shkencore nuk mund të jenë asnjëherë shteruese. Ndoshta më e udhës do të ishte të përvetësojmë parimin antropologjik për një qasje prej së largu, për të kuptuar se identifikimet etnike nuk kanë qenë asnjëherë dhe nuk mund të jenë të amshuara dhe të dallueshme në formë të prerë, por janë të përziera, të lëvizshme dhe të negociueshme sipas rastit dhe situatës sociale e politike, me qëllim ruajtjen e një identiteti të ndryshëm dhe të dallueshëm nga të tjerët. Shembujt janë të shumtë në historinë e njerëzimit, kur popujt mund të ruajnë gjuhën, emërtimin etnik, apo kulturën, por të humbasin identitetin e tyre etnik. Si dhe e kundërta, të shumtë janë ata që mund të ruajnë identitetin etnik dhe të kenë humbur gjuhën, emërtimin etnik, apo kulturën e tyre në çdo aspekt. Pikërisht, nëse i kushtojmë rëndësi krahasuese kontekstit, do të na duhej të interesohemi më shumë për mënyrën se si njerëzit e zakonshëm mendojnë dhe se çfarë vlerësojnë për veten e tyre dhe të tjerët, duke pasur parasysh rrethanat në të cilat jetojnë.

Kështu, aktivistët kombëtaristë apo komentatorët pseudonimë, ashtu si edhe studiuesit e specializuar, mund të kuptojnë më mirë se nuk ka “fakte” të amshuara që të dëshmojnë identifikimin etnik të shqiptarëve apo të grekëve në dokumentet historike. Kjo vlen edhe për të dhënat gjuhësore dhe filologjike, toponimike dhe onomastike, të cilat nuk mund të na informojnë për mënyrën e komunikimit të njerëzve të zakonshëm dhe as për mënyrën se si gjuha u shërben atyre për t’i dhënë formë e kuptim vendit që kanë në botën që i rrethon. Me fjalë të tjera, nëse duam të dëshmojmë shqiptarinë apo grekërinë e kësaj apo asaj popullsie në këtë apo atë kohë, si dikur edhe sot, duhet të gjurmojmë kryesisht strategjitë identitare që njerëzit e zakonshëm, ashtu si dhe aktivistët, komentatorët apo studiuesit, përdorin për të përcaktuar dhe ruajtur, si duke pohuar por edhe duke mohuar, kufijtë etnikë në një proces simbolik të vazhdueshëm për riorganizimin shoqëror të dallimeve kulturore ndërmjet tyre.

Vëmendja e analizës zhvendoset kështu, nga tiparet kulturore, karakteristike për shqiptarinë apo grekërinë, siç janë emërtimi etnik, gjuha, feja, traditat e ndryshme të mënyrës së jetesës, etj. tek mënyra se si përcaktohen dhe ruhen, imponohen, kundërvihen, rezistohen apo negociohen kufijtë simbolikë midis tyre, ku dallimet midis tipareve kulturore konceptohen në mënyrë topologjike dhe relacionale, në raport me njëri-tjetrin, por jo si tipare substanciale në vetvete. Në këtë kuptim, nuk konsiderohet gjuha e një grupi në raport me gjuhën e grupit tjetër, por mënyra se si komunikohet në këtë apo atë gjuhë, në raport dhe në kombinim me burimet e tjera simbolike si emërtimi etnik i përgjithësuar, flamuri dhe simbolet e tjera kombëtare, toponimet dhe emrat vetjake, praktikat fetare, traditat e ndryshme të mënyrës së jetesës dhe të kulturës materiale, specializimi socio-profesional, marrëdhëniet ekonomiko-tregtare, rreshtimet ushtarake, inkuadrimet politike, etj. Me fjalë të tjera, mënyra strategjike se si në situata të ndryshme shoqërore këto burime simbolike riorganizohen në raport me njëri-tjetrin dhe përdoren en bloc nga pjesëtarët e njërit grup për t’u dalluar nga pjesëtarët e grupit tjetër.

Sigurisht, strategjitë identitare janë më të vështira për t’u gjurmuar, por jo të pamundura. Të tilla janë, për shembull, aktet e persekutimit gjuhësor të besimtarëve ortodoksë shqipfolës prej ekumenizmit dhe konservatorizmit të zakonshëm të klerit ortodoks që ka penguar me forcë përdorimin e gjuhës shqipe në shërbesat fetare, apo peticionet që kuvendet vendore të bashkësive shqipfolëse i kanë dërguar Patrikanës për të pasur shkolla lokale dhe shërbesa kishtare në gjuhën shqipe, si ato që ka përmendur Kosta Giakoumis (Albanohellenica 2011). Të tilla mund të jenë edhe rastet kur për arsye dallimi të pamjaftueshëm njerëzit e zakonshëm kanë vënë të shkruhen emrat vetjakë me ose pa -s fundore, siç ka qëmtuar Ferit Duka në defterin otoman të vitit 1520 (SH 1991). Të tilla janë edhe specializimet socio-profesionale, marrëdhëniet socio-ekonomike, shkëmbimet tregtare, rreshtimet ushtarake, apo inkuadrimet sipas vijave strategjike të politikës së kësaj apo asaj kohe, si ato që janë përshkruar imtësisht për Arbrit e Jonit (Xhufi 2016). Por të tilla janë padyshim, edhe sot, shpalosjet e flamurit kombëtar grek në disa fshatra të Shqipërisë së Jugut, imponimi i grekërisë në shërbesat fetare të Kishës Ortodokse Autoqefale të Shqipërisë, fabrikimi i ushtrisë së vdekur greke në Shqipëri, apo presionet politike greke ndaj zhvillimeve sociale e politike në Shqipëri, si dhe rreshtimet ideologjike të aktivistëve kombëtaristë, komentatorëve pseudonimë dhe studiuesve të specializuar.(Peizazhe.com)

36 komente në “Midis shqiptarisë dhe grekërisë”

  1. millosh kopiliqi says:

    “minorikareve” mos u flisni greqisht dhe Keshtu eshte zgjidhur ky Problem……….

    1. ..... says:

      Shiko te mesosh arabisht ti
      Dhe kujdes mbuloi mire grate koke e kembe.
      Shkurtoi dhe pak pantallonat
      Jepi te fala imamit

  2. Niku says:

    Zoti Doja, kini shkruar gjate, pa thene asgje… Nje pyetje nga une qe s’jam historian: Dini ndonje gjetje arkeologjike, objekt, dokument apo dicka tjeter nga e kaluara ne territorin shqiptar, “QE FLET SHQIP”…!!!??? Nqse dini, na i paraqisni dhe analizoni, ne vend qe te na beni leksione teorike qe nuk thone asgje…

    1. Niku says:

      Meqënëse komentet e mia i bej me « Niku » dhe ti shkruan me të njëjtin emër, po të përgjigjem unë. Gjuha shqipe vjen nga ilirishtja dhe është degë më vete e gjuhëve indoeuropiane, ashtu sikurse është edhe greqishtja apo armenishtja. Të tjerat kanë degë të mëdhe, me nëndege, si sllavishtja, latinishtja dhe grupi gjermanik. Shqipja është shkruar përpara Buzukut, por me alfabete të huaja. Greqishtja ka nënshkrime arkeologjike me shumë se të tjerat, por nuk është e njëllojtë me greqishten e sotme. Problemi qëndron në politikat nacionaliste të grekëve që në vend që të bëjnë shkencë kërkojnë që të transformojnë gjithçka, gjuhën, fenë, trashëgiminë dhe e përdorin minoritetin grek si shkak për përfitime territoriale ndaj vëndit tonë.

    2. Pikerisht, nqs ka dicka ne shqip:nje varr 200 vjecar,nje liber,nje arkefakt,nje toponim te na e tregojne ta dime .ASGJE nuk ka or te “lashte”autochtonus per ironi kjo fjale eshte prape greqisht nqs nuk e dini.Te nxjerrinDropullin,Himaren ,Saranden shqiptare keta qofshin per kurajon idiote qe tregojne.Ta mbyllim me perle,kur zbuloi arkeologu italian Ugolini ne vitet 1930 qytetin e lashte grek te Butrintit,te gjitha skulpturat,naos,agora,amfiteatri etj organizimi klasik i polis grek dhe natyrisht shkrimet greke,monedha dhrahmi,arkefakte,varre etj te gjitha me epitafe,epigrame ne greqisht etj autoriteteve te naltmadhnise Zogut i iku ngjyra dhe u stresuan shume duke e pyetur Ugolinin po si ka mundesi te gjitha greke,si eshte e mundur dicka nuk eshte ne regull dhe gjera te semura si keto(qe vazhdojne ende dmth) dhe Ugolini madh i pergjigjej me ironi therese “ Po prisni se kultura dhe shqiptaret jane me te lashte dhe akoma nuk kemi arritur me germimet duhet germojme me thelle” Dhe keshtu eshte puna ,por mos u merzitni s” ka pse te gjithe te jene te qyteteruar duhen dhe barbaret

      1. ben says:

        E verteta shperblen-cdo germim arkeologjik qe eshte bere ne Greqine e Veriut, Shqiperi e deri ne kufi me Austrine jane zbuluar deshmi te popullsive ilire. Keto jane pranuar boterisht prej te gjithe atyre qe studjojne historine e antikitetit.
        Ka ekzistuar shkrimi ilirishtes se lashte dhe kjo eshte e dokumentuar nese shikohen te dhenat e Kultures Etruske e gjendur edhe sot ne Provincen e Toskanes ne Itali. Eshte e vertetuar me dokumente se Etrusket ishin emigrante ilire te cilet krijuan vend-banimet e tyre ne ate zone te gadishullit te Apenineve, ku sot shtrihet Italia.
        Per keto shkrime ne muret ekzistuese, jane perdorur shkronja greke, por ato jane fjale shqipe, qe ne i perdorim edhe sot ne gjuhen shqippe. Eshte fakt se gjuha greke antike (jo e neo-grekeve) eshte perdorur ne antikitet si gjuhe e komunikimit midis popujve. Eshte njesoj si sot qe gjuha e perdorur ne komunikimet nderkombetare eshte gjuha angleze. Kjo nuk i ben angleze keta popuj. Eshte kjo qe individe si puna jote nuk kane tru ti kuptojne.
        Tani le te vijme te Ugolini:
        Ugolini, u dergua ne Shqiperi per te bere germime arkeologjike ne Butrint, qe te vertetonte vazhdimesine e lidhjeve iliro-romake, qe perbente edhe bazen e pretendimeve territoriale te Italise se Musolinit ndaj trojeve tona, perfshi ketu edhe ato greke. Ugolini kurre nuk ka deklaruar se kultura e Butrintit i perket kultures greke.
        Zotrote, me permendjen e Ugolinit ke bere nje autogol ne porten tende. Zaten, kur je injorant dhe kerkon te argumentosh dicka qe s’e ke haberin fare, kerkon te permendesh personalitete shkencore per te krijosh prshtypjen se je koke e madhe.

    3. Krip says:

      @Niku1.
      Historia qe di ti eshte shkruajtur vetem ne shekullin e 19. Historia me e hershme te tregon se nuk ka “greke”. Ne vend te tyre ka pasur YLLENE qe sot vetquhen Ilenas.

    4. Hoxh Armandi says:

      Po ca shqip te flasin ? Keta nuk flasin shqip ne 2021 do flisnin para 2000 vitesh?

  3. Nuk egëziston ky realiet .Është i shpifur .

  4. Center says:

    Shkrimi eshte teper i gjate dhe i tepruar ne fjale.

    Shumica e njerezve, edhe e atyre te lexuar nuk do e lexojne, edhe pse une e bera.

    Kete Kosten qe eshte martuar me nje minoritare ne Shqiperi, e ka pasur kushuriri im profesor ne universitetin New York ne Tirane.

    Tani eshte tek Europiani.

    E flet shqipen shume mire. Nje gjyshe e ka Arvanitase

    Sidoqofte skuth eshte dhe kjo nuk ha dikskutim.

    E mban veten per historian te kalibrit te larte sepse citon burime te ndryshme.

    Problemi qendron se shume nga burimet i ka jo te sakta, te cunguara dhe jep ate pjese te burimit qe i intereson atij.

    Per shembull ai thote qe Shqiptaret u shfaqen ne Epir ne 1325 kur disa fise Shqiptare dolen kunder Perandorit Romak dhe pushtuan Epirin dhe Thesaline.

    Nr i Shqiptareve ( thote Kostaqi) u shtua edhe me shume ne 1360 kur Shqiptaret Gjin Bue Shpata dhe Pjeter Losha pushtuan Epirin dhe Korinthin.

    Kete teze mbajne nje pjese e madhe e historianeve neo grek per Shqiptaret ne Epir.

    Vetem se keta sharlatan harrojne te permendin kronikat e Gjon Muzakes qe thote qe familja e tij ka qene zoteruese e Epirit qe ne lashtesi.

    Ose burimet Veneciane qe jan shume te sakta. Keto burime thojne qartesisht qe ” Shqiptaret popullojne tokat perball Korfuzit” qe korrespondojne ne Laberine dhe Camerine.

    Kostaqi mund ti japi mesime Xhufit per ceshtje nacionalizmi kur Greqia te njohi minoritetin Ortodoks Shqiptar ne Epir dhe Thrake, ceshtjen Came dhe Arvanitasit.

    Nuk po flas per minoritetet vllehe dhe sllave pastaj.

    Dropulitet shumica jane vlleh Pindi dhe Thesalie qe u sollen si argate per te punuar tokat e Shqiptareve.

    Der ne 1991, shtepite e tyre nuk kishin themele, nuk i lejonin bejleret Shqiptare .

    1. ..... says:

      po cthua more trap
      shko nje xhiro ne dropull te shikosh themelet e shtepive o injorant
      shtepite ishin dhe Jane me gure
      ishin me cati me pllaka guri dhe muret me trashesi mbi 60 cm
      kudo ne obore lule pasterti e gelqere
      te gjitha ne kodra pa probleme nga permbytjet
      tani ti i ngatron gjerat fshatrat e tiranes i ke patur me balte ku rinin se bashku me lopen
      pereth vetem pisllek
      shko nje xhiro ne dropull te mesosh nga kultura ku te gjithe te thone mirmengjes
      ku nuk do degjosh kur pse me shikon
      ku nuk do shikosh nje sher po vetem buzeqeshje.
      MOS DEGJO NACIONALIZMA NGA PELLUMBAT E SORAT(apo Corbat nga anet e tua)

      1. Center says:

        O gabel vlleh, te djeg fakti qe dropulitet e tu jane gabel vlleh qe ishin argat te Shqiptareve dhe te sjelle si skllever aty???

        Gjithe komenti yt eshte per te fshire bythen o te qi..fsha prostitutat e familjes.

        Mure me trashesi 60 cm nuk kane bunkeret o hajvan.

        Thelbi eshte qe ato shtepi nuk kishin themele sepse dropulitet ishin argat vlleh te sjellur aty dhe bejleret nuk lejonin themele ne tokat e tyre .

        Shtepite i detyruan bejleret qe argatet vlleh ti ndertonin ne kodra sepse poshte ishin tokat e punueshme o sharlatan injorant .

        Ish sklleverit nuk.mesojne dot asken per kulture.

        Shkodra, Korca, Berati, Gjirokastra, Permeti jane mese mjaftushem.

        1. .... says:

          Ah cna gjeti mire qe ke internet per Facebook e lexon ndonje gje. Se ndonje gazete a liber ske blere.
          Po pyet njehere o injorant per muret e shtepive se per te shkuar nuk vete se te duhen leket per internet.
          Ke edhe YouTube ne celular bej nje kerkim e shiko a te placin syte.
          Se kush eshte i ardhur as ma ndien ne je ti apo ata
          Sikur Shqiperia te kishte njerez si dropullitet apo ortodokset do ishim ne evrope dhe te nderur
          Po fatkeqesisht kemi spermat turko arabe si puna jote qe na keni mare ne qafe.
          Eshte fatkeqesi qe kemi pseudo nacionaliste si puna jote qe nuk shohin sa poshte kemi rrene
          U mbushem me injorant e njerez me fjalor si puna jote.
          ME VJEN KEQ PER FAMILJEN E SHOQERINE JOTE ME NJE NJERI SI PUNA JOTE.
          PA ASNJE DIJE PA ASNJE KULTURE

  5. ..... says:

    U lodh per te diskutuar nga viti 1856 e ketej
    Po me perpara nuk kemi ndonje argument!!
    Ndonje germim arkeologjik qe te shikojme se cfare flitej aty!!!
    Ndonje qyteze me mbishkrime ne shqip!!!
    Apo vetem llafe
    Kap ndonje te shkruar turke aty e ketu.
    Ne fund e mbyll me meshen qe per cudi behet ne shqip
    1-PO NDONJE GJE PER XHAMITE QE KANE MBUSHUR VENDIN NUK THOTE KY!!!!
    2-PO NDONJE GJE PSE VETEM ARABASHT DEGJOJME NUK THOTE GJE KY.
    3-PO QETESINE QE NA E PRISHIN DISA HERE NE DITE NUK THOTE GJE KY.
    4-PO PER GRATE QE PO MBULOHEN PERHERE E ME TEPER NUK THOTE GJE KY.
    5-PO PER ATA QINDRA SHQIPTARE QE U BASHKUAN ME TERORISTET NUK THOTE GJE KY.

    APO VETEM MINORITARET QE JANE NJEREZIT ME TE QETE E ME TE KULTURUARIT I VRASIN SYRIN.
    APO VETEM MINORITARET QE KANE ZERO KRIMINALITET ZERO PROSTITUCION ZERO DROGE KUR NE GJITHE SHQIPERI BEHET KASAPHANE CDO DITE I VRASIN SYRIN

    1. Kali i Trojes says:

      Ndegjo ti neperka pika pika (……) ; Shqiperia dhe shtetasit e saj , ne kuadrin e te drejtave te njeriut e njohin diversitetin e mendimit , ate etnik e fetar , dhe i mbron me kushtetute, brenda rregullave demokratike . Eshte pikerisht ky qendrim i hapur dhe i sinqerte qe ju shqeteson ju gjarperijve helmues , pjelle e fondamentalizmit ortodoks qe ska asgje te perbashket me besimin e sinqerte. Historia na ka mesuar shume per martiret shqiptare te kesaj feje qe i helmuat e vrate edhe nen bekimin e administrates turke te atehershme. Fondamentalizmi juaj qe nuk u nda kurre nga politika ju ben po aq te rrezikshem sa fondamentalizmi islamik , qe i kemi pare dhe ne ditet e sotshme si terrorristet e Mavi, Kacifasi apo perkrah agresoreve serbe ne Bosnje e Kosove. Denatyralizimi i Greqise pas 1821 , me spastrimet etnike , imponimin fetar, e izoloi ate nga Ballkani . Ky shtet u krijua si nje investim Bavarez, e fuqive Europiane , larg historise se vet , dhe ne dem te nje kombi tjeter qe ishin shqiptaret.Nderrimi i emrave e toponimeve ka qene politike konstante. Me e keqja eshte se nxijne gjithshka shqiptare, i urrejne shqiptaret,. Eshte fatkeqsi te kesh nje komshi te prape , eshte njelloj sikur te kesh zjarrin brenda.

      1. .... says:

        kali i trojes Apo neperka je ti me shoke qe ne emer te nacionalizmit po i vini zjarin vendit.
        po na ktheni larg evropes ne drejtime qe sjellin vetem injorance e konflikte.
        gjera te pergjitheshme roi e te shkruaj une gjithe diten.
        Por si lexues i temes komentet e mia i shikon edhe te korupsioni vrasjet apo varferia ndersa komentet e tua Apo te atij Center i gjen vetem kur shkruhet per jugun e shqiperise per greqine
        Mos valle tregon se neperka apo kali i trojes je ti me disa shoke ketu qe komentoni ne artikuj te vecante?????
        Mos valle jeni sperma arabe ne Shqiperi qe keni gjetur hapsire nga varferia per mbjellur helmin?????
        Nuk pashe ndonje argument jotin per ato qe shkruaj me lart!!!!
        Nur kam pare ndonje koment jotin per artikuj qe nuk kane fjalen minoritar/greqi/turqi kete te fundit per ta mburur
        prandaj ngaqe mund te paguhesh nga turqit Apo arabet na thuaj te bejme komente qe te paguhesh me teper.
        tani meqe e di fjalorin qe perdor ti gjithe te sharat te vetja jota
        klm
        dhe mos rri shume me bythen perpjete se fillon e Mendon me te ne vend te kokes

      2. tjetri says:

        Shuma dakort me ju “Kali i trojes”

      3. As mish dhe as peshknga ky shkencetar i akademise sone te shkencave. Nje shkrim i rendomte dhe akoma me nje lloj kundervenie, ndaj te vetmit historian qe perballe faktet historike qindra vjecare me kunderfaktet e zgjedhura dhe akoma me keq te keqshtjelluara ta FETAROHISTORINVE neogrek. Zoti (N)DOJA ne kete shkrim padashur ose me deshire te madhe na shtjellon miqesine e tij me me zotin KOSTAS GIAKOUMIS( GJAK-HUMI-ISH) i cili kerkon te na bazohet ne fakte duke na sjell fakte per emertimet. Por me e thjeshta pyetje ketij historiani eshte; a eshte fakte mbiemri juaj i famijles? Dhe a pasqyron fakt dhe te vertet ky MBIEMER? Amund ta shpjegoj greqishtja ne imtesi kete MBIEMER? Ky mbiemer me domethenie te paster SHQIPE tregon se kemi nje “GREK” dhe me keqja FANATIK. Atehere si mund te marim per baze ato “FAKTE” me domethenie greke qe zoteria e tije ne sjelll per te verteta? Vertetesia e FAKTEVE qe ju si shkencetare te ASH te Shqiperise, eshte shume e thjeshte se faktet qe antishqiptaret ua pasqyrojne, dhe ju ne emer te “FAKTIT” apo miqesive tuaja personale i ktheni ne kundervenie si shkencetar “ASNJEANES” ndaj njeri-tjetrit. Te ndjekesh historine e shtetit modern grek, e cila eshte e mbushur me veprime antishqiptare jo vetem ne fushen e historise duke fabrikuar, gjuhesise duke e ndaluar por edhe njerezillekut, duke arritur deri sa ta zhduke edhe fizikishte tregon FAKTIN e madh qe prezenca shqiptare jo vetem ne Dropull por deri ne MORE ne ISHUJ dhe ne ATHINEe rreth saj eshte dominuse. Fakti qe origjina e minoritetit solli kete tronditje tregon akoma me shume te verteten e saje. Historianet grek ashtu si dhe serb gjithmon e anashkalojne perballjen me historianet e ndershem shqiptar. Te madhit KRISTO FRASHERI askush nuk i doli tamam ne perballje. Gjithashtu SHERIF DELVINES i jane shmangur sidomos per historine e vjeter dhe te re te EPIRIT si njhes i thelle i tij. Por pse historianet grek u shmangen perballjeve? Sigurishte qe djalli ka hyre ne cdo qelize te jetes ne vendin tone. Sherif Delvina pa ju dridhur goja e ka thene me te madhe qe JANULLATOSI eshte te pakten GJINERAL ne asfaline greke. Puna tije ndihet kudo deri dhe ne historianet e rinje shqiptare te cilet jane te prirur ti kundervihen punes se palodhshme te historianve tane klasik, ne emer te “antikomunizmit” apo qofte “nacionalizmit” shqiptare. Por eshte koha qe shqiperia te kete historanet e saj nacionaliste si nje kundervenia ndaj ligesise serbo-greke. Historia nacionaliste shqiptare duhet ti heqi greket nga harta, ndersa serbeve tu coje kufirin mbi DANUB. Historia serbo-greke i ka rene mbare e prape globit qe te gjejne nje vend qe te rrasin kombin dhe gjuhe shqipe por, deri me sot nuk ja kane dale dot. Per kete eshte thirrur tabori i ” HISTORIANVE MODERN” shqiptare qe nuk mungojne as me tituj shkencore qe i kundervihen gjuhes dhe kombit shqiptare. Historia serbo-greke kurre s’mund te mposhte historine dhe te kaluaren shqiptare. Vetezhberja jone eshte fitore e tyre. Ndaj perhere e me shume marin rendesi si ISLAMISTI JAZENXHI, VEHBIU si mohuse i trashgimnise ILIRO-SHQIPTARE apo NDRECA si kunder gjuhesor(gjuha zyrtare) apo TOPALLI si mohuse i origjines se SHQIPES (shqipja gjuhe e huazuar). Pra si perfundim shkencetaret shqiptare duhet te humbasin kohen duke luftuar me
        njeri-tjetrin dhe ligesia shqiptare do jete gjithmone fakti me i mire serbo-grek.

    2. petrit says:

      Minoritetin po e perdor kisha greke bashk me shtetin grek per interesat e tyre.Rasti i “heroit”dropullit kacifas e tregon qarte

      1. Albi says:

        Ortodoksia,ka qene dhe eshte armiku me i madhe i gjuhes shqipe.E zhduku ne Gerqi,ne Maqedoni,ne serbi dhe tash me Janolosin i eshte turre Jugut te Shqipnis,teshofim ku do mberrine?

  6. Beni says:

    Zoti Doja , zor se do te heqin dore shqiptaret nga Eposi i paperfunduar i tyre, ne kuader te globalizmit qe na servir me toroisje te pafund duke na barazuar shqiptarine me grekerine . Nuk mund te ndodhe kjo gje sepse ato per te cilat eshte privuar,grabitur dhe imponuar ketij kombi nga qendrimi i dhunshem e grabitqar i fqinjeve dhe fuqive europiane , duhet te shkojne ne vend , pa imponime, pa diskriminim , realisht. Prandaj z. Ndoja je kapur pas nje teme qe sipas argumentimit tim i sherben tjeterkujt por jo shqiptareve. Nuk mund te pergojosh Pr. Xhufin , e as ta deformosh ate. Do te ishte mire te argumentoje qe shqiptareve u takon nje vend i barabarte ndermjet te barabarteve dhe jo nje vend i pabarabarte ndermjet te pabarabarteve. Je komplet jashte realitetit.

    1. ben-ai i verteti says:

      Beni- te pakte ki miresine qe te ndryshosh emrin, pasi perdorimi emrave shqiptare nuk i ka hije neo-grekeve qe marrin rrogen ke Mitropoliti Athines.

  7. shteti me nargjile, qe dremit pa fund says:

    Nje konformizem i shemtuar dhe i denueshem shumeplanesh ky i juaji z. Doja kur me siper shpreheni:
    ´´Me sa di une,Xhufi,nuk e ka fshehur asnjehere,pozicionin e tij ideologjik,si ithtar i shqiptarizmes`´.
    Nje lexues i ftohte dhe i durueshem qe i ben i prodhimtarise se bolleshme te llojit te ´´historianeve´´xhufi,duka,ndesh gjithmone ne nje tendece konstante kundevenie fqinjit tone jugor.
    Dhe po e marrim per nje moment te mireqene kete kritik te perhereshme dhe gjithepefshirese ´´historike´´qe i behet grekerise(grekerise!!!,qe ndjehet stigmatizuese,pasi sipas neologjizmes suaj, kur ju thoni shpiptar-ise,ahere ne analogji duhej ti kishit shtuar fjales grek,prapashtesen ise,pra duhej ta kishit shkruar grek-ise).edhe lexuesin me naiv do ta nxiste te gjente shkakun.
    Dhe shkaku,perse ky xhins historianesh, pershkruan me nje urrejtje te verber,gjithe bemat historike dhe te tashme te fqinjit tone jugor
    do ta bente dhe nje naiv te veshtronte,ne gjysmen tjeter te trurit te tyre,ku do te ndeshte,inamorimin dhe idolatorine,e verber dhe te semure te tyre,,per Turqine e sulltaneve,te vjeter dhe te rinj,duke ju kundervene dhe heroit tone kombetar Gjergj Kastriotit.
    Ahere, nga se mund te rrjedhe ky konformizem i juaj,z. Doja me kete lloj ´´historianesh´´?
    A mos valle jeni dhe ju,nga ky lloj xhinsi dhe jeni personi i gabuar,ne institucionin e kultures europiane?
    Apo nuk u humbisni gje,perkundrazi mund te perfitoni dhe ketej, qe ta keni mire me llojin e ketyre ´´historianeve´´osman,qe kane kapur institucionet e ketij vendi gjithandej.

  8. Shqiptari e ka memorjen sa te pules...... says:

    Problemi eshte qe nuk ka reciprocitet dhe ska per te patur kurre me gjitonet tane dhe ne vecanti me Greqine, sepse ne jemi te demtuar ne konfront me keta gjitone… Une z. Doja te shikoj pak me katolik se papa (si i thone fjales) dhe bota, e dime, qe nuk funksionon keshtu,…… Historikisht, nga Athina e lart eshte banuar nga shqipfoles sipas shume fakteve te sjella nga historiane apo udhetare (dhe kjo eshte shume e rendesishme) qe kane vizituar keto vise ne shekuj…. Tani te gjithe e dime se si eshte sjelle patriarkana greke me besimtaret ortodokse ne 200 vjetet e fundit qe nga krijimi i shtetit grek e deri ne ditet e sotme…. Prandaj personalisht pres nga ju studiues, akademike, historiane te flisni hapur dhe me argumente, ne mbrojtje te historise se ketij populli te vuajtur dhe te vjedhur, e ne mbrojtje mbi te gjitha, te te vertetes historike………. (nuk ja vlen te komentoj per nja dy plera ketu me lart qe rregullisht me batakun e tyre konfuz, sulmojne cdo gje shqiptare,,, i ftoj dhe te tjeret ti injorojne)

  9. Erdogan says:

    A ka mundesi te me spjegoje pse gluha (Glosa) shqipe nuk eshte e shkruar historikisht kur me Dhjetra Vezire e Pashallare,Qindra Bejlere,Mijera Hoxhallare,Agallare te turqizuar qe ua moren token dhe pasurine (perusine) kaureve te “derrit” dhe i degdisen ne More te Peloponisos dhe Magna Grecia?
    A eshte kjo gjuha e Epirit dhe Ilyreve?
    Familje nga Family angl
    Moter nga Mother angl
    Femer nga Femmina apo femije.
    Mashkull nga Masculi ital.
    Martohem nga Marito ital.
    Divorce nga Divorziata ital.
    Avokat nga Avocado ital
    Ligj nga Low angl.
    Mesues nga Matheno greq.
    Shkolle nga Skolio greq,Askoloume.
    Mengjes nga Morning ang
    Dite,Drite,Dritare nga Day angl
    Nate nga Note ital
    Darke nga Dark angl
    Flamur nga Fllug angl
    Prift nga Priest angl
    Semundje nga Sickness angl
    Kestjelle nga Castle angl
    Liqen nga Lake angl
    Pidhi nga Pusy angl
    E Virgjer nga Virgin ital,Ilyret i thonin Parthena,Parthenoni.
    Nuse nga Nifi greq.
    Nip nga Anipso greq.
    Vdes nga Deth angl
    Varr nga Barry angl
    Pjeshke nga Peach angl
    Shes nga Sell angl
    Blej nga Buy angl
    Tregeti nga Trade angl
    Sigurte nga Sequrity
    Spiun nga Spy angl.
    Tradhetare nga Traitor angl.
    Sherbetore nga Servis,Servil.
    Ruge nga Road angl
    Adrese nga Addres angl.
    Udhe,udhetoj nga Odhos greq periodhos.
    Shkurter nga Short angl
    Gjate nga Gjigandos Greqisht
    Larte nga Alto ital
    Mal nga Monte,Mount ital
    Mendje nga Mind angl
    Shpirt nga Spirit angl
    Qitet nga Cita ital Ilyret i thonin Polis,Kostantinopolis.
    Shtet nga State angl Ilyret i thonin Kratos.
    Popull nga Popola italisht
    Vere nga Vino ital.
    Adhuroj nga Adore ital Dashuroj.
    Shpelle nga Spila Greqisht
    Shpate nga Spathi Greqisht
    Shtepi nga Spiti,Greqisht,Hospital.
    Kasolle nga Casa ital
    Cika e Malesise spanjisht Vajze Cikas.
    Pranvere nga Primavera ital
    Fitore nga Vittore ital
    Humbje nga Humble angl
    Ender nga Oniro greq
    Hije nga Shia greq
    Diell nga Ilos greq
    Mitra nga Dhi-Mitra Perendesha e Pjellorise dhe e Prodhimit
    Prodhim nga Produces angl
    Shkruaj nga Skrive ital
    Vij,Vjen nga Vini,vidi,Vici erdha,pashe,fitova.
    Erdha nga Irtha greq
    Mungojne Provat Per-manganca di prova ital
    Presh nga Praso greq
    Qershi nga Qerasi greq
    Brum nga Brozimi greq,Buke.
    Klau nga Kleo Greq
    Gluha nga Glosa greq
    Paqe nga Pace apo Peace ital
    Bukur nga Buatiful angl.
    Plage nga Pligi greq
    Open the Door nga Hape Deren angl
    Skiptare nga Skifteris greq ftero eshte krahe shqip.
    Fluturoj nga Fly angl
    Varke nga Barke
    Karavasta greq Karavo Stasi stacion varkash.
    Stacion nga Stathmo greq Station.
    Taksi nga Taksidhevo greq udhetoj.
    Udhe nga Odhos greq
    Periudhe nga Periodhos greq.
    Dhurate nga Dhoro Greq,Pan-Dhora te gjitha Dhuratat e Zeusit.
    Kutia e Pan-Dhores nga To Kuti tis Pandhoras.
    Dhome nga Dhomatio greq.
    Nuk eshte shume interesante nga non este musho interesante ital.
    Pak nga Poco ital
    Muzike nga Muza,9 Muzat Greke.
    Muzeum.
    Kendoj nga Kantare ital.
    Vallzoj nga Vals.
    Perse nga Perché ital
    Perpara nga Prima apo Proto greq.
    Pasuri nga Perusia greq,i pasur.
    Spjegoje nga Spjegare ital
    Pelqej nga Piace ital.
    Bese nga Vasi greq apo Base angl
    Shen nga Saint ital Ilyret i thonin Agia Sofia e ndertuar nga Perandori Ilyre Megas Iustinianos ne 532A.D.
    Kanun nga Greqishtja Kanonizo,shqip vendos.
    Vend nga Land angl
    Isull nga Nisi greq,Is-land angl.
    Indo-Nisia Poli-Nisia greq.
    Mesi,ne Nes nga Greq Meso-Potamia.
    Teater nga Thea-tros greq
    Drama nga Dhrama greq
    Komedi nga Komodhia greq
    Tragjedi nga Tragodhia greq.
    Teori nga Theo-ria greq.Theos Zot shqip.
    Sirena nga Sirenat tek Odhiseu.
    Grup nga Group angl
    Pjese nga Piece angl
    Avancoj nga Advance angl
    Nevoje nga Need angl.
    I Ri nga Ri-volution
    Syri nga See you.
    Rregull nga Regolare ital.
    Fund nga Fine ital
    Flake nga Flloga greq,Flame angl.
    Eperme nga Uper angl
    Realitet nga Reality angl
    Nacionale nga Nazione ital.
    Jeta nga Vita ital.
    Shans nga Chanse angl.
    Falco nga Fals angl.
    Garanci nga Garantì ital
    Koke nga Capo ital
    Forte nga Forza Italia.
    Liria nga Libertà angl.
    Lere nga Let angl.
    Eshte nga este.
    Dhemb nga Dhondi Greq,Odontiatros Dentist.
    Posta nga Post angl.
    Denoj,i denuar nga Denied angl.
    Persekutoj nga Persecuzione ital.
    Argumentoj mega Argomento ital.
    Konvikt nga Convince ital.
    Qender nga Centro ital.
    Sinjal nga Signal angl sirena greq.
    Biblioteke nga Biblio-Thiqi greq shqip liber.
    Vrasje nga Varao greq Varvaros “shqip” Barbare.
    Floke nga Flloko greq Qitet e gjata te qylimit.
    Ere nga Aether,Aeras greq AerodhromosAerodrome.
    Real nga Reality angl.
    Shekull nga Sentury
    Infeksion nga Infettivo ital.
    Kopje nga Copy angl
    E te tjera ecetera.
    Mos te harrojme se gluha anglese u shkruajt nga shekujt e mijevjecarit te fundit.
    Rilindasit beren nje pune te lavderueshme qe kopjuan fjale nga gjuhet e ndryshme ne Evropes duke formuar nje gluhe pothuajse latine.

    1. ben says:

      Erdogan-boll fole gomarlleqe a derezi. Nuk je zotrote aq i ditur sa te nxjerre perfundime morfologjike duke analizuar fjalet e gjuhes se sotme shqipe. Cdo gjuhe ka fjale te huazuaradheas shqipja e as greqishtja e neo-grekevee nuk bejne perjashtim nga ky fakt.
      E fillove analizen tende me italishten ku e tregove se sa pak njohuri ke mbi kete gjuhe dhe tani dole ke anglishtja ku po e tregon se ke akoma me pak njohuri.
      Ajo qe nuk e di zotrote eshte se anglishtja vete ka marre shume fjale nga latinishtja e cila, ka marre fjale te shumta nga Etrusket qe ishin ilire te emigruar ne Gadishullin Apenin qe ne antikitet. Po te krahasosh fjalorin Etrusk me shqipen, do kuptosh se si gati te gjitha fjalet atje perdoren edhe sot ne shqip, qofte ne gjuhen letrare, dialektet gege e toske ose ne zhargonin e perditshem.
      Harroje kete pune e gjuhesise se nuk eshte fusha jote. Sa me shume qe perpiqesh qe te sjellesh argumente te tezave te tuaja, aq me shume zhytesh ne batak, pasi ka aq shume fakte qe vertetojne se je plotesisht gabim ate qe predikon.

      1. Erdogan says:

        Degjo me kujdes o ben vellai.
        Nje popull qe nuk shkruan gluhen e Tij eshte e veshtire ta perhap edhe sikur te pushtoje vende te tjera.
        Gluha (Glosa) e huaj mesohet ne Skolio jo me shenja dhe perkthyes.
        Ilyret dhe Perandoret e Ilyrise kane shkruajture vetem Greqisht dhe latinisht.
        Juve tju rroje dhe ta kini me shendet Nje Misionare si Tereza qe me parate e Republikes Popullore te Vatikanit ka kryer misionet e Tij per ti convertuar popullsite vendase ne katolike,duke u ndryshuar traditen,kulturen,emrat e fisit apo kombit si p.sh ne Ameriken Latine kunder deshires se Zotit.
        Keto Fe te mallkuara nuk kane lidhje me Zotin o ben.

        1. ben says:

          Erdogan-se pari duhesh falenderuar per komentin e shkruar pa sharje e ofendime.
          Ajo qe kam thene me siper eshte perseritur prej jush ne komentin tuaj. Edhe une e kam thene se gjuha greke ka qene gjuha e komunikimit midis popujve, pasi greket ishin lundertare qe preknin te gjitha limanet e mesdheut ku kane ngritur edhe ngulime qe me vone u okupuan prej vendesve.
          Po keshtu, edhe shkronjat qe sot i njohim si shkronja greke, jane perdorur prej popujve te tjere per te shkruar ne gjuhen e tyre. Kete e mbeshtes me faktin se si Etrusket perdornin keto shkronja per te shkruar ne gjuhen e tyre ilire. Ajo qe kam permendur gjithashtu eshte se keto fjale ne i perdorim edhe sot ne gjuhen shqipe, ne gegerisht, toskerisht apo ne zhargonin e perditeshem. Fjale te gjuhes etruske nuk perdoren prej popujve te tjere ballkanas, pervec shqiptareve. Ishte kjo njera nga tezat qe perdori profesori kroat Milan Shuflaj kur arriti ne perfundimin se shqiptaret jane pasardhesit e ilireve.
          Tani te kthehemi tek feja;
          Greket antike dhe iliret jane popullsite me antike te Ballkanit dhe mbase te Europes. Ne kete pike besoj se edhe juve jeni dakort. Po ashtu, besoj se e pranoni faktin se greket dhe iliret flisnin gjuhe te ndryshme. Kristianizmi hyri shume me vone ne Ballkan, bile shume me vone se sa pushtimi romak. Pra ato veti humane, qe juve ju a atriboni zakonisht kristianeve dhe ja mohoni myslimaneve, nuk kane te bejne me fene e nje individi te caktuar. Jane kushtet ekonomike dhe gjeo-politike ato qe percaktojne ndergjegjen e nje kombi. Feja ketu ka zero merite. Nga ana tjeter, qofte bibla, qofte kurani predikojne vlera pozitive qe njerezit duhet te ndjekin ne jeten e tyre. Shto ketu edhe familjen ku individe te ndryshem rriten dhe ke percaktuar cdo person.
          Ishin gjysherit dhe prinderit tane qe na edukuan qe ne femijeri per te qene qytetare te ndershem, qe te respektojme te tjeret, te zbatonim rregullat e miresjelljes me te njohur e te panjohur dhe ligjet e shtetit, packa se ndokujt mund edhe te mos u pelqenin keto ligje si dhe ta fitojme buken e perditshme per familjet tona me pune te ndershme e sakrifica. Besoj se edhe juve keni patur eksperience te ngjashme me shumicen e personave normale, por kjo nuk eshte merite e asnje feje. Ka kriminele ortodokse, katolike, myslimane e budiste, qe pasi kryejne krime shkojne ke prelatet e feve te tyre qe ti clirojne nga mekatet.

  10. injoranti says:

    ATDHEU ESHTE ATDHE, BILE EDHE ATEHERE KUR TE VRET.
    Mitrush Kuteli

  11. Noc Amerikoni says:

    Shum llafe per asgje.
    E ça lesh greksh ka n ballkan.
    Perendit greke kan emra shqip.
    Kaq.
    Vetem kjo mjafton qe t kuptohet kush esht ballkani ilirik.
    Shqiptart jan kara.hanin kryet e shoshoqit. Vrit e prit njeri tjetrin.
    Kara Historik madje.
    Por

    Kjo s i jep asnji perkatsi pronsore mbi tokat e tyre t tjerve t ardhur me von ,dhe,meqe ata erdhacak jevgjit su tregun kara si shqiptart,por pidhna si kurvat.
    Shwiptart ala han koken e njeri tjetrit.
    Dhe vje amerika i bashko.
    Por po t doj amerika e bo shqipnin ameriqi,si dikur boni greku ilirin greqi.
    Kjo s do t thot pra qe shqiptart jan amerikan.

    Kjo domethon qi shqiptart mbeten trapa ma nam.

  12. Lik says:

    Gopi….nga gropa .es kembeve te plakes se atij “Erdoganit” qe paska studiuar prejardhjen e fjaleve shqipe.

  13. Erdogan says:

    Degjo me kujdes o ben vellai.
    Nje popull qe nuk shkruan gluhen e Tij eshte e veshtire ta perhap edhe sikur te pushtoje vende te tjera.
    Gluha (Glosa) e huaj mesohet ne Skolio jo me shenja dhe perkthyes.
    Ilyret dhe Perandoret e Ilyrise kane shkruajture vetem Greqisht dhe latinisht.
    Juve tju rroje dhe ta kini me shendet Nje Misionare si Tereza qe me parate e Republikes Popullore te Vatikanit ka kryer misionet e Tij per ti convertuar popullsite vendase ne katolike,duke u ndryshuar traditen,kulturen,emrat e fisit apo kombit si p.sh ne Ameriken Latine kunder deshires se Zotit.
    Keto Fe te mallkuara nuk kane lidhje me Zotin o ben.

  14. kuco says:

    viva ducja, viva Italia, kaurret i zuri betala. Keshtu thoshte gjyshja ime rahmet( ndjese) paste.Neve turko alvanoset kemi nja 10 milion ne Turqi, por ama kemi edhe 700 mije ne Greqi,qe i ka pranuar, ushqyer dhe bile u ka dhene edhe pashaporta populli vella grek. Kjo nuk duhet harruar. Sa u perket ketyre historianeve te medhenj nga te dya anet, lerini te lire te vazhdojne te vazhdojne me debatotogjj. Dropullitet jane vllezer te Shqiptareve dhe ska aspak rendesi, kur kane ardhur apo kane ardhur.

  15. Maksi says:

    Kisha Autoqefale e Shqiperise bene presion per greqezimin e sherbesave fetare dhe perhapjen greqizmes,ne shume fshatra dhe medise ne juge te vendit.Po ku eshte shteti shqiptare para kesaj katraudhe.Nje gje e tille nuk ndodhte as ne kohen e Zogut dhe as te Enverit.A eshte Janulla perandori i Albanistanit?

  16. Shqiptari e ka memorjen sa te pules...... says:

    Ore budalla, se budalla mbete, po kush thote qe ato fjale qe permend jane greqisht, italisht apo anglisht dhe jo irigjina e shqipes se vjeter,,,,, i gjori ti je komplet nivel rruge…… Nje gje eshte e sigurte, qe ti ke zbuluar shume fjale te greqishtes, italishtes apo latinishtes qe kane lidhje me shqipen dhe perpiqesh ti dalesh perpara muhabetit duke thene qe shqipja i ka huazuar ato,,, ose i ke zbuluar nga studiues te njohur sepse dhe une personalisht i kam lexuar,,,, dhe kjo gje te ka djegur dhe te djeg shume o bastard,,, por mos u dhjaks shume se nuk ngateron apo ben konfuz njeri se tashme te gjithe perpiqen te lexojne apo te studiojne jashte “kultures” se propogandes se sotme te atij shteti te vetquajtur “greke” (jo asaj origjinale antike) (Ketu perjashton fjalet qe jane bere internacionale ne perdorim te te gjithe botes,, psh… Televizorit nuk mund te mendohemi ti gjejme nje fjale tjeter se ska kuptim, keshtu dhe shume fjale te tjera nderkombetare)……. Gjuha shqipe mor debil per aresye historike dhe hegjemoniste, per fatin tone te keq per keta gjitone hjena qe kemi pasur, i eshte ndaluar me dhune zhvillimi shkollimi dhe shkrimi i saj dhe ti si bastard duhet ta dish,,, Gjuha shqipe eshte po aq antike sa dhe greqishtja e vjeter, dhe eshte folur qe ne antikitet nga populli edhe pse ska deshmi (deri tani) te shkuara…. Eshte kohe e humbur te merrem me nje shpirt te humbur ne batakun e urrejtjes si puna jote por….. ne se do nje deshmi te gjalle shekullore per shqipen, shko tek arbereshet e Italise qe edhe pas 5-6 shekujsh flasin te njejten gjuhe qe flitet te arvanitasit, ne epir, apo ne veri te Shqiperise edhe pse tjeter dialekt…. kete popull ne Itali shpesh ritet fetare i bejne ne greqisht dhe shqip (gjuhe te cilen askush sja ka inponuar se è kane te tyre prej mijera vjetesh, ndersa greqishtja dihet si eshte futur)…….. Sa per shkrimet greke gati ne gjitha mesdheun, jane shprehje e atij civilizimi qe ndricoi ne shekujt 8-5 para krishtit, dhe eshte akoma per tu zbuluar lidhja e asaj gjuhe me shqipen e vjeter, edhe pse shume studiues te vjeter e kane shprehur idene e nenes me bijen…… Pavaresisht se sot historia e paster eshte bere utopi e te kaluares dhe eshte transformuar ne politike te ndyre si ajo e shtetit te sotem grek me ADN shqiptare dhe qe pjell bastarde si puna jote (ose me thjesht, i gjen mes nesh, dhe kjo eshte drama jone)

  17. Qiftoja says:

    Shqiptart bohen ashtu si i intereson. Atje n jug po bohen grej,n itali italjon n franc francez e n britani [email protected](jo british,!)
    Shkojn n kanad dhe shkruhen si bythqima per me mor azil.
    Kur burri bohet bythqi per i cop leter,e si mos t bohet grek per lek!,?

Lini një Përgjigje

Adresa juaj email nuk do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme shënohen *

Lini një Përgjigje