“Pasojat” e të qënit qytetar i BE-së

26 Nëntor 2025, 14:14Blog Nga Mimoza Cika

Të jesh qytetar i BE-së është një privilegj në shumë fusha në kuptimin e avantazheve që njerëzit në pjesë të tjera të botës shpesh nuk i kanë. "Privilegj" këtu nuk do të thotë që qytetarët e BE-së janë më të mirë, por që ata gëzojnë disa avantazhe përmes strukturave politike dhe ligjore. Qytetarët e BE-së mund të udhëtojnë lirisht në 27 vende pa vizë, duke jetuar, punuar dhe studiuar atje. Shumica e vendeve të BE-së kanë sisteme sociale, sigurime shëndetësore dhe mbështetje shtetërore të zhvilluara mirë që rrisin ndjeshëm standardin e jetesës. Dihet gjithashtu që pasaportat e BE-së janë ndër më të fuqishmet në botë.

Me hapjen e grupkapitullit të fundit të negociatave Shqipëri-BE duket se procesi për anëtarësim në Bashkimin Europian po konkretizohet edhe më shumë dhe ëndrra e dikurshme e qytetarëve po i afrohet realitetit. Në përgjithësi, anëtarësimi në BE do të thotë që qytetarët e këtij vendi janë më të integruar në një sërë rregullash të përbashkëta evropiane që ndikojnë në jetën e tyre të përditshme, nga mbrojtja e konsumatorit dhe privatësia e të dhënave deri te lëvizshmëria dhe ligji i punës, si dhe njohja e vendimeve zyrtare brenda zonës ligjore evropiane. Sepse: Kur një vend bëhet anëtar i Bashkimit Evropian, kjo ka “pasoja” të gjera për qytetarët e tij, si pozitive ashtu edhe detyruese.

Para së gjithash, vendi i nënshtrohet korpusit të ligjeve të BE-së (acquis communautaire), i cili përbëhet nga mijëra rregullore dhe ka vlefshmëri të drejtpërdrejtë në fusha kyçe. Prandaj vendi kandidat dhe në mënyrë indirekte qytetarët e tij duhet të përmbushin rregullat dhe standardet e BE-së. Për qytetarët, kjo do të thotë, për shembull, rregullore më të rrepta në lidhje me etiketimin e ushqimeve, mbrojtjen e të dhënave (veçanërisht përmes Rregullores së Përgjithshme për Mbrojtjen e të Dhënave, GDPR) dhe sigurinë e produkteve.

Tregu i vetëm sjell gjithashtu detyrime: Ndërsa qytetarët janë të lirë të punojnë kudo në BE, ata duhet t'u përmbahen standardeve minimale të përbashkëta të punës. Këto përfshijnë rregulla mbi mbrojtjen e kohës së punës, të drejtat e punonjësve dhe trajtimin e barabartë në vendin e punës. Individët dhe bizneset e vetëpunësuar duhet të përmbushin rregullat e konkurrencës dhe taksave në të gjithë BE-në, të cilat mund të ndikojnë indirekt te konsumatorët privatë, për shembull, përmes futjes së rregulloreve uniforme të TVSH-së për shërbimet dixhitale.

Një fushë tjetër ka të bëjë me lirinë e lëvizjes: Kushdo që zhvendoset në një vend tjetër të BE-së duhet të përmbushë kërkesat e regjistrimit, rregulloret e qëndrimit dhe rregulloret e sigurimeve shoqërore të atij vendi. Për më tepër, rregullat e bashkëpunimit gjyqësor të BE-së zbatohen për të gjithë qytetarët, që do të thotë se vendimet e gjykatave ose autoriteteve, të tilla si gjobat ose kërkesat për mbështetje financiare, në përgjithësi mund të njihen dhe zbatohen në të gjithë BE-në.

Qytetarët e një shteti anëtar të BE-së kontribuojnë gjithashtu në mënyrë indirekte në detyrimet financiare të vendit të tyre ndaj BE-së, pasi shteti jep kontribute në buxhetin e BE-së, të cilat financohen nga të ardhurat tatimore. Së fundmi, ekzistojnë edhe detyrimet politike: qytetarët jo vetëm që fitojnë të drejta të reja në zgjedhjet evropiane, por kanë edhe përgjegjësinë për të marrë pjesë në këto procese demokratike dhe për të zbatuar ndryshimet ligjore të BE-së në jetën e tyre të përditshme.

6 Komente

  1. A
    Arjani

    E Kane mbush me iraniane europen, cfare qytetari BE thua ti. Po ashtu duket se nuk futemi dot. Si mund te mbyllim 33 kapituj per Dy vjet, Kur u desh nje vit e me shume vetem per t'i hapur. Ishalla.

    Përgjigjjuni
    1. T
      Treni

      Ju ëndërrimtarët keni filluar të mos dalloni më përrallat nga realiteti më duket.

      Përgjigjjuni
      1. k
        k

        Njē shtet hajdut dhe i korruptuar si mund te pretendojẽ tē futet nē BE ?

        Përgjigjjuni
        1. M
          Me shume se tallava

          I semuri,i surrelit,megjithse ka korrupsionin dhe varferine me te larte, ne Europe,pa le asfiksit e tjera, qe dhe me dylbi, nuk mund ta shikoje Europen, ai shpreson tek sjelljet e tij prej palacoje, ne sherbim te gjeopolitikes, qe politikanet aktuale te europes, te mbyllin sy dhe veshe dhe ti hapin dyert. Dhe me mdihmat e marra mbas kesaj, do te mballose disa nga vrimat e medha,te sundimit te tij absurd,fhe me kete menyre te dhjere, ky i semure, do te hyje histori,

          Përgjigjjuni
          1. q
            qytetari

            Ha mut shpellari i Salehut se Edi Rama ai që te shkerdhe gruan dhe motren ty ështe ne pushtet me voten e shqiptre√e dhe jo me grushte shteti dhe e ka bërë Shqipërin ashtu siç nuk ka qenë ndonjëherë ndërsa korrupsion dhe hajdutëri e ndërtuan dhe ekzekutuan kriminelët e kombit familja e Sali qenefit me Argita kurvën dhe Zen Homon dhe Like Muti me baxhellën Moni sepse deri sot asnjë zyrtare i Ramës nuk akuzohet për korrupsion dhe vjedhje por për shkeljen e barazisë në tendera gjë që nuk ka lidhje me asnjë qindarkë të taksa paguesi por Dumbani ka marrë parsipër të ndihmoj gjithe tenderhumbëst duke futur për inat të tyre në burg tendër fituesat pra e ka kthyer prokurorin si komisioni i PPP. Kaq për dijeni shpellar . Vetëm sivjet Shqipërinë e vizituan 14 milion turiste kur në kohën e Salehut të përmendje emrin shqiptarë apo Shqipëri të huajët i zinte lemeria kështu që rraca juaj Europa te na hani mutin

            Përgjigjjuni
          2. A
            Andreas

            Kur te futemi ne, asgje nuk do te beje pershtypje, nje arsye eshte se do ta kemi blere hyrjen jo vetem me leshim pushteti shteteror, por edhe me leshim territori fqinjeve...

            Përgjigjjuni

            Lini një Përgjigje