Nga bota e muzikës në politikë, ish-reperi Balendra Shah merr detyrën si kryeministër i Nepalit

27 Mars 2026, 09:40Bota TEMA
Nga bota e muzikës në politikë, ish-reperi Balendra Shah merr

Reperi i kthyer në politikan, Balendra Shah, është betuar si kryeministër i Nepalit pas një fitoreje dërrmuese në zgjedhjet e para të vendit që nga protestat e vitit të kaluar të udhëhequra nga të rinjtë.

Ngjitja në pushtet e 35-vjeçarit shënon një ndryshim të rëndësishëm në politikën nepaleze. Premtimi i tij për ndryshim gjeti jehonë te një elektorat i zemëruar nga korrupsioni, nepotizmi dhe sundimi i elitave.

Para se të merrte detyrën të premten, Shah – i njohur gjerësisht si Balen – publikoi një këngë plot optimizëm për të ardhmen e Nepalit.

“Nepalezë të bashkuar, këtë herë po bëhet histori,” thoshte teksti i këngës që mori mbi dy milionë shikime brenda pak orësh nga publikimi.

Kënga i rikthehet rrënjëve të tij në skenën underground të rap-it, ku ai përdorte muzikën për të denoncuar korrupsionin dhe probleme të tjera shoqërore në Nepal.

Pas vetëm tre vitesh si kryetar i bashkisë së kryeqytetit Katmandu, Shah iu bashkua Partisë Rastriya Swatantra (RSP) si kandidat për kryeministër, duke siguruar një fitore të thellë në zgjedhjet e përgjithshme të këtij muaji.

Mbështetësit e tij e shohin si simbol të ndryshimit dhe një shkëputje nga dështimet e establishmentit të vjetër politik. Megjithatë, disa vënë në dyshim nëse RSP-ja, një parti vetëm katërvjeçare, është në gjendje të përmbushë premtimet e saj ambicioze.

Reperi rebel

Shah lindi në vitin 1990 në Naradevi të Katmandusë dhe është djali më i vogël i familjes. Babai i tij është praktikues i mjekësisë ajurvedike, ndërsa nëna është kujdesur për rritjen e fëmijëve. Ai është i martuar dhe jeton me bashkëshorten dhe vajzën e tij.

Pas shkollës, ai u diplomua për inxhinieri në Katmandu dhe më pas në shtetin Karnataka në jug të Indisë.

Në vitin 2013, u bë i njohur pasi fitoi një betejë të famshme rap-i në Nepal, me vargje të mprehta që shprehnin frustrimin e një brezi që ndihej i shtypur dhe i braktisur.

Më pas publikoi disa këngë të njohura që kritikonin korrupsionin dhe pabarazinë sociale. Në videoklipe dallohej për stilin e tij karakteristik: syze katrore të zeza, xhaketë dhe pantallona të zeza.

Një nga hitet e tij më të njohura, “Balidan”, ka arritur rreth 14 milionë shikime në YouTube.

Në vitin 2022, ai fitoi me diferencë të madhe zgjedhjet për kryetar të bashkisë së Katmandusë si kandidat i pavarur, duke mposhtur partitë që kishin dominuar për dekada.

Mandati i tij si kryebashkiak u shenjua nga përpjekje për pastrimin e qytetit, ruajtjen e trashëgimisë vendase dhe luftën kundër korrupsionit. Ai gjithashtu nisi një fushatë të debatueshme për prishjen e ndërtimeve pa leje – që lehtësoi trafikun, por u kritikua nga tregtarët dhe banorët e zonave informale.

Ngjitja në pushtet

Mesazhi i tij vazhdoi të rezononte me të rinjtë gjatë protestave të shtatorit të kaluar, ku humbën jetën 77 persona – shumë prej tyre protestues të qëlluar nga policia. Protestat u nxitën nga ndalimi i rrjeteve sociale, por u ushqyen nga pakënaqësia ndaj korrupsionit, papunësisë dhe stagnimit ekonomik.

Protestuesit adoptuan këngën e tij “Nepal Haseko” (“Nepali që buzëqesh”) si një nga himnet e tyre.

“Ndua të shoh Nepalin duke buzëqeshur, dua të shoh zemrat e nepalezëve duke kërcyer. Dua të shoh Nepalin duke buzëqeshur, dua të shoh nepalezët duke jetuar të lumtur,” dëgjoheshin vargjet në rrugë dhe në shtëpi për javë të tëra.

Shah e solli stilin e tij jokonvencional edhe në fushatën për postin më të lartë, duke qëndruar kryesisht larg vëmendjes dhe duke shmangur intervistat mediatike.

Kritikët thonë se kjo strategji i ka lejuar të shmangë shqyrtimin publik të performancës së tij.

Në vend të kësaj, ai komunikoi me votuesit përmes rrjeteve sociale, ku premtoi një agjendë të fortë kundër korrupsionit, reforma në drejtësi dhe krijimin e 1.2 milionë vendeve të reja pune.

Strategjia funksionoi – RSP fitoi bindshëm zgjedhjet e 5 marsit, duke tronditur elitën politike dhe strukturat e rrënjosura të pushtetit. Shah madje mundi ish-kryeministrin KP Sharma Oli në zonën Jhapa 5, një bastion tradicional i këtij të fundit.

Polemikat dhe sfidat

Megjithatë, figura e Shah nuk është pa polemika.

Si kryebashkiak, ai u kritikua nga organizatat për të drejtat e njeriut për përdorimin e dhunës policore ndaj tregtarëve ambulantë. Human Rights Watch është ndër organizatat që ngritën shqetësime të tilla.

Ai gjithashtu ka shkaktuar polemika në rrjetet sociale. Në nëntor, publikoi një postim me gjuhë të ashpër ku përmendte SHBA-në, Indinë, Kinën dhe disa parti nepaleze, përfshirë edhe RSP-në – postim që e fshiu pak më pas.

Përtej këtyre, Shah dhe partia e tij përballen me pritshmëri të mëdha nga votuesit, si dhe me sfida serioze: ndikimin e luftës në Lindjen e Mesme, ku punojnë miliona nepalezë, papunësinë kronike, ekonominë e dobët dhe mungesën e përvojës qeverisëse të RSP-së.

Po ashtu, ekziston presion publik për të publikuar rezultatet e hetimit mbi kryengritjen vdekjeprurëse të vitit 2025 që rrëzoi qeverinë e mëparshme.

Administrata e përkohshme ka thënë se do të publikojë një përmbledhje të gjetjeve, por do të jetë detyrë e qeverisë së re të vendosë se si do të zbatohen rekomandimet e komisionit.

Lini një Përgjigje