Ishulli grek Ikaria, me një sipërfaqe prej rreth 150 kilometra katrorë dhe me 10 mijë banorë, rreth 50 kilometra nga brigjet e Turqisë, përmendet qysh në Iliadë. Sot, ky ishull është një nga vendet që zgjojnë interesin e shkencëtarëve për shkak të faktit se jetëgjatësia mesatare e njerëzve të këtij ishulli është shumë më e gjatë se zakonisht. Një njeri i këtij ishulli ka katër herë më shumë gjasa të përjetojë ditëlindjen e 90-të sesa një njeri në SHBA, krahas kësaj edhe me shëndet shumë më të mirë.
Ikaria është një ishull me sipërfaqe rreth 150 kilometra katrorë dhe 50 milje larg nga Turqia.
Një legjendë lokale tashmë është bërë një rrëfim për Stamatis Moratisu (96), emigrant në SHBA nga ishulli, të cilin në moshën 60 vjeçare mjekët amerikanë e kishin diagnostikuar me kancer në mushkëri. Në vend që të mjekohej atje, ai vendosi të kthehet në ishullin e lindjes së tij dhe në qetësi të vdiste në tokën e paraardhësve të tij.
Mjekët i kishin thënë se kishte edhe gjashtë muaj jetë, por ai duke ngrënë ushqim vendor dhe duke pirë verë e kuqe, në shoqëri me të afërmit dhe miqtë nga fëmijëria, rikuperohet dhe shërohet plotësisht dhe, u bë një prej prodhuesve më të mirë të verës në Ikaria.
Gjatë një vizite fëmijëve të tij, të rritur në Shtetet e Bashkuara, ai vendosi të vizitojë ish mjekët e tij dhe të kërkojë nga ata shpjegim për shërimin e tij, por sheh se asnjë prej tyre nuk është në mesin e të gjallëve.
Këtë rrëfim të bukur, të cilin e sjell “New York Times”, e ka përvetësuar i gjithë ishulli, kurse shumë të moshuar nga Ikaria do ta tregojnë si një rrëfim personal.
Sigurisht se ekzistojnë shumë arsye për shërimin e Moratisu dhe për numrin e madh të 90-vjeçarëve, por edhe të 100-vjeçarëve në Ikaria.
Aty është ajri i pastër detar, dieta mesdhetare, vera vendore dhe ushqimi pa pesticide, mjalti dhe bimët mjekuese, puna e matur fizike në kopsht dhe vreshta, ritmi i ngadaltë i jetës, mungesa e stresit, gjumi i bollshëm dhe i shëndetshëm, klima shëndoshë sociale dhe shoqërimi i rregullt me miqtë dhe të afërmit. Mirëpo, asgjë nga këto, mbase nuk do të ishte e mjaftueshme në vetvete.
Ishulli fqinj Samos, për shembull, ka klimë dhe ajër të njëjtë edhe ushqimi është pothuajse i njëjtë, por jetëgjatësia atje nuk është mbi mesataren për Greqinë.
Për shkak të erërave të pafavorshme dhe mungesës së porteve natyrore, Ikaria, gjatë historisë është dashur të kënaqet me resurset e saja në çdo aspekt. Ajo ka mbetur mbrapa sa i përket zhvillimit modern.
Shumica e popullatës lokale atje vetes mund t’i ofrojë kënaqësinë e gjumit të qetë në mëngjes dhe pushimit të gjatë të pasdites, perime nga kopshti të cilën e kultivon me duart e tij dhe verë nga vreshta e vet. Aty janë dhitë në stallë dhe derrat. Prandaj, edhe përkundër papunësisë së lartë, rreth 40 për qind, njerëzit nuk ndihen të kërcënuar.
Në shumicën e familjeve jetojnë së bashku tre breza. Të afërmit dhe fqinjët e ndihmojnë njëri-tjetrin, kurse shumica, përveç zejes themelore dhe kopshtit që kultivojnë, kanë edhe ndonjë zanat tjetër apo ndonjë shkathtësi me të cilën arrijnë të krijojnë të ardhura shtesë, si: elektricist, instalues uji, rrobaqepës…
Siç tregon përvoja nga vendet e tjera në të cilat jetohet shumë gjatë (Okinawa, Kaukazi, mali Nuoro në Sicili, ose gadishulli Nikoja në Kosta Rika, i rëndësishëm është fakti se të moshuarit paraqesin pjesën e vlerësuar të komunitetit. Ata nuk janë të lënë mënjanë dhe të vetmuar, por deri në vitet e fundit të jetës janë aktivë dhe të përfshirë në të gjitha proceset shoqërore.
Kjo u jep atyre atë që në Okinawa e quajnë “ikigai” – një arsye që në mëngjes të ngrihen nga shtrati – kurse në Kosta Rika “plan de vida” – plani i jetës – ose si themi ne, kuptim i jetës.
Shkencëtarët besojnë se receta për jetëgjatësi është një kombinimi i të gjithë këtyre faktorëve,kurse vetë Ikariasët jetëgjatësinë e tyre ia atribuojnë verës së kuqe vendore, ose nuk kanë asnjë ide se si ta shpjegojnë.
“Vërtetë nuk e di. Ndoshta thjesht harrojmë për të vdekur”, thotë një grua plakë e këtij ishulli. /Telegrafi/
Greqia per klimen qe ka esht vendi i bekuar nga Zoti.
Klimen e Greqise e kane dhe plot vende Mesdhetare, po ta lexoje me kujdes ne ishullin fqinj Samos nuk eshte ky fenomen, por njerezit kane nje jetegjatesi normale. Po mire e ka Genti me poshte, qe keta nuk i cregjistrojne te vdekurit per te marre pensionin.
me siguri nuk deklarojne te vdekurit ne kohe qe te marrin pensionin edhe pas vdekjes. eshte skeme e njohur ne greqi ?
greqerit kane fatin qe kane klime te mrekullueshme.. se per te tjerat jane per tu bere mutin ne koke..
ku eshte turkofagu, enea dhe eleftheroqipisi??
ketu jam korrak allvanie, sa mbarova pune me qenin e gjitonit :*
Po perse more ditezi,me qent kryen maredhenie ti?!
Mir qe ke ikur ne Greqi,nje pevers me pak.
Hahaha,të pëlqeu fagos?Hahahaha.Hë mo se dhe ti allvanos je,kot e mban veten për t/fagos hahahahaha.
Fevga more i matufjepsur me historira me shtrigen bobozare.
Hahaaa fagos sa shume ke ndryshuar?!Me perpara ishe shume i stresuar dhe shaje shqiptaret pa pushim.Tani te ka rene nervi ke gjetur dhe ti dashurine.
Ishulli eshte i njohur per festat e tij me muzike lokale te cilat zgjasin deri ne mengjes. Kjo do te thote me pak stres e me shume optimizem per jeten.
O ziguris me altinis, degjoni more korreker! jeta eshte e shkurter e do shijuar, nuk ka rendesi sesi. tani me ka ngelur tja jap edhe dreqit, edho do t’ja jap. ne emer te dashurise.
o grekoqidhis ik futi nje pune beton ose pastrues neper shtepite e grekut dhe leri endrrat se qeni qen ngel , per nje kocke jeton dhe ti je shembulli me i mire qe e jep vrimen per nje kocke.
Hahaha po keta marrin pencion nga qeveria per te vdekurit perse ti regjistrojne qe kane vdekur! Ja kur ti dale tymi edhe kesaj historie ndonje dite! Ky ishulli po kercenon me largim nga greqia dhe bashkim me austrine?
po per cfare dashurie flet o ndyresire ti cdo gje e ben per interesat e tua private, mor turko lesh.
o artan o kopan! po c’te hyn ty ne pune se ca bej une me bithen time? malaka allvanie , provoje dhe ti so do te pelqeje.
iku, ju permori turkofagos sa qejf keni qe ta imitoni,kjo trgon se ti qe shkruan ne emer te tij je ……Pa turkofagos keto artikuj jane pa kripe.
Xaxaxaxaxaxaxaaa, tourkopsolifagos more agapi mou. Ste rri marmita pa e krruajturpas fiku, komenton me llagap tjater tani
Turkofagos po cte duhet mor djal qe djeg edhe Bithen tende per Grekun, jo sikur e ke te tenden, por sikur e ke te Turkut. Kohve te fundit ka shume Shqiptar si Ty qe u duket vetja Grek. Pune Muti kjo e jotja, Greket te quajne kola Allvane dhe Shqiptaret Greke Muti. Hajde mor dal ne Origjine, Shihe Papa Janin si erdhi ne Origjine, Megjithate Ti Interesou kush ke qene? dhe kush je? pastaj mendoje mir se cdo te behesh…….
Turkofagos. Je lezeti I komentuesvw. Te gjuthe kenaqen me komentet e tua dhe sti marrin seriozisht. Ke dite qe ske komentuar. Ose ke qene I zene me ben qikago ose me fashistat be kelcyre.
Si ja kalove me ben qikago? 69 shkoi mire? Po ne kelcyre, hengre ndonje dajak?
Mire qe pame dhe nje artikull neutral per Greqine.
Por koqezite nuk mund te rrine pa u krruajtur. Filluan prape idiotlleqet e tyre. Kane vdekur e nuk i deklarojne, duan te bashkohen me Austrine dhe idiotlleqe te tjera.
Ketyre koqezive u pelqente shume ti shante tourkofagos, sa here u thoshte korrak keta prisheshin. Ngaqe u mungon, po e imitojne.
Per keta koqezinj vlen nje fjale e urte greke: “Jani pi, Jani qeras”.
Asnje ishull i Greqise nuk krahasohet me Vloren, te pakten sa pa u pjerdhur nga Salua dhe Balo-gjika
vlora eshte si ndonje vend afrikan, te ikesh naten
O LA ,TE THEM TE DREJTEN KUR SHIKOJ FOTOT NGA VLORA ME KAP TMERRI,KAM MBI 15 VJET PA SHKELUR,POR ME DUKET E PAMESHIRESHME MENYRA SI ESHTE CIMENTUAR GJITHE BREGU I DETIT,GJITHE PARCELAT ME PORTOKALLE JANE BERE PALLATE,JANE MBUSHUR TE PAKTEN?
…Ishulli i Ikarias, dhe kryesisht Banoret e Ishullit kane kerkuar Shkeputjen e Ishullit nga Shteti Greke dhe Bashkimin me Austrine..duket se ky ishull ka qene nene Protektoratin e Austrise.
Tani sa per klimen e mire …kij zili..por jepi Hakun…Tani po ti kthesh B…then…gjithe dites diellit..si dhe te zesh peshke te fresket..pa vrare mendjen…domosdo do te jetoshe Gjate…
Ne kohen time keta turkofagosat e kishin urbanin pa leka, i coja atje ne bulqize dhe vete te burgosurit ja benin transportin,i hypnin ne vagonat e kromit dhe ja dergonin brigades tjater, ja u sollem gerthisnin te burgosurit dhe ata qe e prisnin lajmeronin shoket sipas rradhes qe keshen bere me pare ne liste.
Jane trajtuar mire keta turkofagosat. Kurse sot te shkretet cfare spo bejne, po vishen edhe si femra dhe spo gjejne klliente.
Me siguri banoret e ketij ishulli jane me origjine arvanitase te
shperngulur nga pushtimi otoman.
Vete emri e tregon kete: Ika-ria.Ne greqi prapashtesat jane te
zakonshme.
Edhe pamja e tyre e verteton kete prejardhje.
edhe ne Sardenja , edhe ne Japoni jetgjatsia njerzve eshte shume e larte
edhe vende vende , si puna penisit , 1 e ka te madh 1 e ka te vogel
LOL