Te fundit
Shtrirja homoseksuale në Kosovë dhe Ballkan
29 Gusht 2013, 10:18Rajoni
TEMA
Slobodan Blagojevic dhe Hamdija Demirovic është një dyshe fatale për ekstremistët në Serbi. Ata janë dy emrat e parë që nga Sarajeva filluan marshimin drejt Beogradit për të përhapur një kulturë të re, atë të frymës homoseksuale. Dy dekada më vonë, kultura gej në këtë shtet është shtypur nga një paradë e përgjakshme dhe të tjera që nuk u mbajtën kurrë.
Në Zagreb, një festival i përvitshëm sjell festën e komunitetit. Queer Zagreb Festival, ose Festivali Homoseksual i Zagrebit sjell rreth 400 performues çdo vit, bashkë me teatër, muzikë dhe film. Madje, në po këtë festival ka luajtur edhe Orkestra Simfonike e homoseksualëve të Londrës.
Në qendër të Prishtinës, Semi për disa vite është një nga artistët që përkrah komunitetin. Në vazhdimësi ai po përgatit edhe një video me persona transeksual ku thotë se po sjell aktivizmin e vërtetë në mbështetje të komunitetit LGBT.
“Një artist mund të jetë “homoseksual” pa e ditur fare, homo në kuptimin që bën vepra që i përkasin komunitetit, duke e mbështetur e në disa raste edhe duke e shtypur atë” thotë italiani Andrea.
Në vitin 2002, Sllovenia dërgoi në festivalin e Evrovizionit trion e transvestitëve Sestre, dhe kështu nisi periudha e një aktivizmi për homoseksualët kudo, kjo me anë të artit.
Arti homoseksual, keqkuptimi mbi të
Në vitin 1992 Srdan Kranovic bëri filmin “Virdzina”, me protagoniste një vajzë e cila rritet si djalë nga babai i saj në një fshat të humbur të Bosnje Hercegovinës, kjo për të mos humbur nderin e familjes pa asnjë trashëgimtar mashkull. Kështu, familja do ti shpëtonte turpit publik. Të tilla ngjarje nuk janë të pakta as në fshatrat e Kosovës dhe Malit të Zi.
Melisa Ljubovich, 23 vjeçarja nga Sarajeva mendon se termi “queer”, në përkthim shqip “pederast” shpesh është shumë i keqkuptuar në shoqëritë evropiane, sidomos ato ballkanase.
“Në Bosnjë Hercegovinë ky lloj arti është pothuajse i vdekur dhe ka nevojë për ringjallje. Arti homoseksual në këtë shtet duhet të vie në pah, duhet të zhvillohet. Komuniteti gej, lesbike, transeksual dhe biseksual e di kuptimin, por të tjerët mendojnë vetëm gjëra të fëlliqura për ne” tregon Ljubovich.
Mel jeton jetën e saj prej artisteje homoseksuale deri në pikën e fundit, ndërsa ka traditë familjare artistike. Ajo madje po edukon edhe artistë të rinj në moshë që të kultivojnë një lloj arti të tillë. Punëtoritë e saj kanë shkuar edhe deri në Austri.
Arti homoseksual është kultura e zhvillimit të artit i cili anon kah paraqitjet e homoerotizmit, afeksionit mes seksit të njëjtë. Dikotomia lidhet me poezitë, filmin, dramën, teatrin dhe muzikën e cila anon kah përkrahja dhe mund edhe të mos vie drejtpërdrejt nga vetë komuniteti.
Në Kosovë, para pak kohe një ekspozitë e tillë është sjellë në hapësirën manipuluese “Tetris” në kryeqytet.
“Unë po i edukoj ata, sepse të jesh artist përkrahës i komunitetit jo patjetër duhet ti përkasësh këtij komuniteti. Ky është një keqkuptim i madh. Për mua, Serbia dhe Kroacia janë shumë të zhvilluara në këtë aspekt, ndërsa Maqedonia është transparente në promovimin e artit homoseksual” tregon Ljubovich.
“Unë kurrë nuk kam shkuar në shkollë artistike, por gjuha e artit është më e lehtë për gjithçka. Arti të lejon ti qasesh gjithçkaje” thotë Tonci Kranjevi Batali nga Kroacia. Inspirimi i tij ka ardhur nga ideja se në jetë duhet patjetër një martesë dhe kështu tregimi përfundon me fund të lumtur.
“Unë madje as nuk e përkrahi martesën, dhe as nuk e shoh veten si artist që përkrah homoseksualitetin. Arti nuk është kurrë politikisht korrekt” thotë Tonci.
Aktivizmi i shprehur mes këtij lloj arti
M, rreth të 30-tave është fotografe lesbike nga Prizreni. Ajo është parë duke u puthur me partneren e saj shumë afër Shatërvanit të qytetit, ndërsa thotë se këtë praktikë e bën sa herë që ka dëshirë, pa hezitim. Gjatë festivalit Dokufest, dyshja ka shprehur dëshirë që të pozojë për një turist fotograf nga Franca, i cili dëshiron të bëjë ekspozitë mbi homoseksualitetin në Ballkan.
Pos fotove normale, Frederik do të zhvillojë edhe foto në formë animacioni dhe më pas gjithçka do të kurorëzohet me një ekspozitë në Paris.
“E ndjeva veten mirë, ndoshta pak në siklet kur u puthëm në qendër të qytetit. Unë e di se e dashuroj partneren time por pse të mos bëhem njëfarë përkrahëse e komunitetit duke pozuar” thotë M.
“Për më tepër, një arsye më shumë për me ikë në Paris” tregon partnerja e saj duke buzëqeshur.
Në Budapest, KLIT është një hapësirë ekspozuese e njohur për feministët dhe artistët aktivistë homoseksualë. Andrea, një 32 vjeçar italian i ka paraqitur disa prej projekteve të tij po në këtë hapësirë.
“Arti aktivist homoseksual është mënyrën e mirë për të informuar, për të ndaluar dhunën” shton Andrea. Ai thotë se nuk dëshiron të njihet si artist, kjo duket si fort mendjemadhësi. Madje sipas tij nuk është punë për të tjerët nëse ai është homoseksual apo jo. Një trilogji homoerotike është projekti i tij i radhës me të cilin po synon të ndryshojë realitetin në Budapest, aty ku është shpërngulur dhe po jeton tash e disa vite.
Disa këmbë mashkulli me take të bukura vjollce, apo disa meshkuj dhe femra që puthen janë projektet e tij të famshme.
“Së pari kam vendosur të dal në publik sepse si 32 vjeçar e kam mbajtur shumë Brenda vetes dhe dikur e pata nevojën ta pështyj nga vetja një tregim të tillë” thotë Andrea Giuliano.
Janë objekte në dukje fare normale, një libër, një varëse, një arushë, një biletë avioni… por që kanë një ngarkesë të madhe emocionale për personat, të cilëve u përkasin. “Art. 1” (Neni 1) ka qenë një ndër ekspozitat e vetme homoseksuale që në maj të këtij viti ka zënë vend në Muzeun Historik Kombëtar në Shqipëri. Ekspozita është përbërë nga dy pjesë, e para me koleksione nga 6 muze suedezë, fokusuar në tematikën e homoseksualitetit në kontekstin muzeal dhe të praktikave kuratoriale dhe pjesa e dytë e ekspozitës e fokusuar në pjesët lokale dhe historitë personale.
Ndryshimi i sistemit dhe artistët e vërtetë
Vahit, 25 vjeçar nga Turqia, ka shfrytëzuar regjimin e fortë turk dhe protestat e Gezi Parkut për të nxjerrë në pah artin dhe përkrahjen ndaj komunitetit LGBT. Ai thotë se nuk është raportuar nga mediet, por se diku në qoshe të Taksimit ai me aktivistët e tjerë të mjedisit kanë hapur ekspozitë me fotografi të komunitetit duke u puthur. Dikush madje ka shkruar edhe poezi homoerotike.
“Prej shtatorit, kam përshtypjen se historia e Gezi Parkut do të përsëritet. Mashtrohen ata që mendojnë se rinia është qetësuar, sepse pasi të nis shkolla dhe të aktivizohet jeta protestat do të rinisin” tregon Vahit.
“Unë prapë do të dal në rrugë kundër regjimit, por një lloj “queer” arti e kemi zhvilluar dhe do të vazhdojmë ta bëjmë” tregon ai.
A.M, 27 vjeçar nga Prishtina, është një student i sociologjisë dhe në kohën e lirë edhe pasionant për poezinë e lirë. Vargjet që ai shkruan dallojnë nga moshatarët e tij, dukshëm.
“Unë shkruaj për ndjenjat e mia, por ende nuk kam arritur të botoj asgjë. Kjo do të nënkuptonte dalje në publik, ekspozim, çka unë vërtetë dua por kam frikë” thotë ai. Poezitë e tij lidhen me trupin e mashkullit, dashurinë midis femrave dhe idenë për ta pikturuar një mashkull ideal në pikturë.
“Nuk di të vizatoj mirë, por ia dal disi” vazhdon A.M. Ai kujton se në vitin 2005 historia e poezive lidhet me diçka të vërtetë. Dy meshkuj homoseksualë ishin sulmuar dhe rrahur nga njerëz të panjohur ndërsa me të raportuar rastin në polici ata u përqeshën dhe u akuzuan dhe nga vetë organi policor i Kosovës.
“E kujtoj rastin dhe kjo më bën ta luaj rolin e aktivistit, ende të fshehur” tregon A.M.
Në retrospektivë, viti 2003 shënon një kthim të madh në kulturën dhe aktivizmin homoseksual në Ballkan. Storie, dokumentarë, ese, poema e romane kanë nisur të mbijnë bashkë me revistat dhe magazinat e komunitetit. Zarez, Libra Libera, Album, Kica, Kolaps, Iza, Teorija Koja Hoda, Deco dhe GAY(TO) janë disa prej projekteve artistike homoseksuale në Evropë në fillim të këtij shekulli.
30 komente në “Shtrirja homoseksuale në Kosovë dhe Ballkan”
Lini një Përgjigje
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
nuk di cte them!!!! kane te drejten e tyre, apo sa dreqin jane shtuar!!!
Lajme te mira po na vijne nga kosova….lol
Ju lumte bytha byrazere te Kosoves…
Kshu osht kur je komshi me gayrekt, perhapin kulturen e tyre hahaha.
Ja argumentet se pse kishte demonstrata ne Gezi park ne Stamboll.Tani keta ,,burra,, dhe ata qe shajne Erdoganin se qenka diktator, e kuptojne mire ai ua prishi parkun ketyre ,,Bulasheve,,.Eshte per te ardhe keq se disa shares qe thone se Erdoani qenka ,,islamik,, i keq,diktator e cka jo.Si duket keta komentuesit e Temes o nuk e dijne realitetin,o jane edhe keta te tille ,,burra,, o vetem gjejne momentin te shprehinurrejtjen e tyre per nje tjeter konfesion,pa mare parasysh kane ose nuk kane argumente.
Per te gjith ata qe shajn une jam i martuar edhe nuk jam Homo.
por per dis islamist e Katolik qe ne emer te Zoti mundohen me i ule keta njerz e kan gabim. Nejri lind Homosexual po nuk bahet Homosexual.
Une kam nje komshi qe 100% esht Homo por ket ai e ka tregu qysh kur ishte femi. Pra zoti i ka fal si jan kerkush nuk kerkon qe ju te keni shok ata po vetem ti tespektoni pe dallin feje apo gjinije apo drejtimit sexual.
Homoseksualiteti eshte nje smundje qe duhet sheruar.Nese je i tille ke nje gen defekt dhe duhet te sherohesh e jo te mburresh me te.Nuk e kuptoj se qfare krenarie eshte te jesh homo dhe te mburresh me te……..?
Ku e ke lexuar zotrote qe eshte smundje? PO ky geni me defekt si sherohet, me cfare ilace se dukesh qe qenke doktor i zoti ti? Pse duhet te japesh mend mbi dicka qe nuk kupton dhe qe duket qe nuk e ke idene fare ?
“sida”ndeshkimi hyjnor te degjeneruarve homoseksuale.Tmerr,vetem edhe kete e kishin mangut shqiptaret.
Eteroseksualitetin (seksin midis dy gjinive) e ka bekuar Zoti, për të siguruar vazhdimësinë e qënies dhe në këtë kuadër, të njeriut. Prandaj është diçka normale e natyrale. Homoseksualiteti (seks midis të njëjtës gjini), nuk e luan këtë rol. Prandaj ai është diçka anormale, jo natyrale. Si rjedhim dhe homoseksualët, në këtë aspekt, nuk mund të quhen njerëz normalë. Nga ana tjetër, në shoqëritë e lira e demokratike, është e drejta e tyre që të jenë të tillë. Kjo nuk do të thotë ama, që këtë prirje duhet ta edukojmë tek fëmijët tanë, sepse atëhere do të ndërtonim një shoqëri anormale, që nuk do të kishte vazhdimësi.
C’eshtja eshte se c’fare te pelqen “Pjeshka” apo “Bananja” ? Identitetin tone e zbulojme,ndersa “veglat” na i ka dhene natyra. Fakti qendron se ne disa raste identiteti dhe “paisjet” nuk perputhen. Kjo puna e genit me duket gjetje idiote pasi gjenetika mund te manipuloje seksin por jo prirjen pasi deshirat seksuale jo gjithmone perputhen me faktin qe je i seksit mashkull apo femer. Homoseksualizmi ka lindur bashke me njeriun ashtu si edhe heteroseksualizmi dhe forma te tjera te seksit. Morali njerzor dhe qendrimi ndaj nuancave seksuale ka qene i ndryshem ne kohe te ndryshme prandaj nuk eshte e drejta jone te ndalojme ose denojme dicka qe e ka krijuar natyra ose me mire Zoti.
si su dhemt by..a le ti bijen lal sa te kane qejfin,pun e tyre eshte by..a e tyre eshte,
ca njerzish te eger dhe primitiv..akoma homoseksualiteti semundje…dhe te thhush qe keta jane pjesa e shoqerise me e ndritur se lexojne gazeta…trrrrrrrrr kope majmunsh…ikni lexoni noi liber te biblioteka kombetare se eshte falas…per fajin tuaj mendjelesha eshte vendi ne gjendje te mjeruar.
Te pelqekja sallami ty modern? NUK BERI ZOTI MASHKULL DHE MASHKULL POR BERI MASHKULL DHE FEMER, JU JENI PERVERSA DHE KRIMET ME TE KEQIJA JU I BENI KETU NE USA, JU JENI DEFORMIM I NATYRES TE TERA SISTEMET JU URREJNE JU SE JENI KALBEZIMI I SHOQERISE, JU DONI TE SHTRONI DIKTATIRE HOMOSH POR DUHET NJE ENVER HOXHE I RI OSE NJE HITLER I RI, PLEHRA TOKSIKE HOMOSEKSUALE, PERENDIMI PO VDES DHE PO ZHDUKET NGA KJO SEMUNDJE E KEQE
jo mor i gjor, mua me pelqejne femrat..po ketu eshte fjala per lirine e njerzeve te jetojne si te duan pa e ndjere veten allasojc nga idiotet si ty.
SHKO MER BQ LULISHTESH
y kafsh pylli
ju qe e arsyetoni,shikone foton,dhe per nje momenti mbyllny syte dhe shifne boten te teren me homo si do te dukej,pa femije,e mjere dhe pa ardhmeri,ky edhte realiteti.mos mundohi te beheni te moderruar me te panjerzishmen dhe jonormalen.
Hahahah bythaxhinjte islamik
HE MOTERSHKOQ CKE ME MULSIMANT – O PEDER
DRINI @ Ketu qenke o teveqel?Cili je ne fotografi djathtas apo majtas?Shko bere cicin dhemeri medikamentet se te ze gjumi.Dallkauk cfar ka 1 ne 10000.Ka krize i ngrati,mire te skon kah Lazarati mos i ben mire te semurit psiqik.Mos ishe ne protesta ne GEZI park ne Stamboll,se atje ke ,,shoket,,duke protestuar.
yyyyyyysht rezart o islamik bytheperpjete,ptuuuuuu mortje me gjith islamin tend.
o ALBATROS i eger..mos je gje i njejti qe te komentet e nje gazete tjeter mbeshtesje dhunen ndaj femrave duke duartrokitur sulmin me acid ndaj vajzes vlonjate? nga trashesia i njejti duhet te jesh. nejse, ketu eshte fjala per lirite e individit ..gjera shum te holla per mendjen tende te leshtur.
Po kta nuk ke as si ti shajsh, se po ti thuash “a,ju qifsha ne byth o mythqima” ata do te t thojn “falemnderit”
trrrrrrr majmun..hyp ne peme…dike dhe me shkrujt.
Tè punohet shumè me fèmijèt e nxènesit nèper shkolla pèr njè edukatè tè shèndosh. Po u arrit kjo atèher nuk do tè kemi kohè ti japim kaq rèndèsi njè teme kaq pervesrse. Nèse dikush mendon se pèrkrahja e homoseksualève apo indiferenca e dikujt se…”hajt se s’ka gajle”…,nuk bèjmè gjè tjetèr veçse inkurajojme fenomene antinjerèzore…! Po sikur tè themi se droga èshtè gjè e mirè ? Po sikur te themi se prostitucioni èshtè diçka normale ? Sa mund,sa libra,sa filma e muzikè janè bèrè pèr njerèzoren,qè i takon vetèm njeriut….! Sa shkrimtar e filozof kanè derdhur mundin me gjeninè e tyre pèr t’i shèrbyer moralit e rrugès qè duhet ndjekur njeriu.
jane 100 here me shume “burra” dhe kane me shume bole dhe kurajo ate qe pranojne se jane gay ne shqiperi, se sa ju qe rrihni gjoksin me llafe boshe per vlerat dhe atdheun.
per ju mirsjellja dhe butesia jane shenja dobesie, se njihni vetem imponimin, se besoni te dhuna verbale dhe agresiviteti si cilesi qe i kan hir mashkullit…me llafe se, kuptohet, sic u ka hir shiptareve, qe per pun te han mun…edhe faktikisht jemi te fundit per cdo gje ne europe.
nuk asgje “anormale” apo “a-natyrale” tek dashuria mes te njejtit seks…skenaret ekstreme ku te gjithe jane homo dhe raca njerzore nuk riperterihet me nuk verifikohen ne natyre.. (si te thuash ca do ndodhte sikur nje dite te mbaronin mollet)… keto jane “argumente” te dobeta per te justifikuar mbylltesine tuaj mendore.
per shkakun tuaj s’ecen vende perpara, se keni mendesi shpellash.
Kosovari x
Ju beni nje gabim te madh kur e quani homoseksualitetin nje fenomen antinjerezor,sepse keta njerez nuk i kane sjelle asnje te keqe njerezimit si psh lufte,korupsin,vrasje apo ku ta di une.Jeten na e ka dhene dikush,dhe çdo njeri jeton ditet e tija dhe te gjithe bejne çfare duan me jeten e tyre . Deri ne momentin qe dikush mua apo juve nuk ju prek ne nder,apo familje eshte nje njeri i mire dhe duhet respektuar edhe pse eshte homoseksual.
nuk ka problem pse homot dhe lesbiket po shtohen kohet e fundit, mua me shqeteson fakti, se keta duan edhe te krijojne familje, dmth te adoptojne femije qe s’jane te tyre. kjo eshte e tmershme, pse duhet ai femije te jetoje me kete lloj kategorie njerezish.
deri tani qe ska pasur familje homoseksuale bota ka shkuar per mrekulli faktikisht.