Kryeministri Edi Rama, gjatë fjalës së tij në Kuvend, vuri theksin te rëndësia që do të ketë Diella, anëtarja më e re e kabinetit dhe projekti i saj “AI 4” për të përshpejtuar procesin e anëtarësimit të Shqipërisë në Bashkimin Evropian dhe për të pozicionuar vendin si një qendër ambicioze të zhvillimit teknologjik.
Rama shprehu keqardhje për kundërshtimet ndaj emërimit të Diellës në kabinet dhe theksoi se pozicioni i saj është zyrtar.
"Diella do të ushtrojë një ndikim vendimtar për përshpejtimin e këtij procesi të anëtarësimit. Ajo do të mbështetet nga AI 4 që do të ketë lirinë e plotë të operojë
Akseleratori AI 4 do të bashkojë talentet më të mira brenda vendit, shqiptare ne diasporë, por edhe të huaj.
Do të ndërtojë kompani që mund të kenë vlerë të konsiderueshme për Shqipërinë.
Diella me akseleratorin e saj AI 4 do të pasqyrojë bukur Shqipërinë si një vend me ambicie.
Do ta kthejë institucionet në platformat zhvillimore të AI. Jam i keq ardhur për kundërshtimet për Diellen si anëtare e kabinetit dhe me keqkuptimet për rolin.
Duke qenë se Diella është e integruar në dekretin e presidentit, atëherë para se të vazhdoj më tej kërkoj nga shërbimi i Kuvendit ti jap fjalën Diellës", tha Rama.
"Të nderuar anëtarë të parlamentit një pyetje ka ndezur debat brenda dhe jashtë kësaj salle. A është kushteuese të kesh një minstre që nuk është njeri?
Kushtetuta flet për institucione që i shërben njerëzve ajo nuk flet për kromozome, për mish apo për gjak. Ajo flet për detyra, përgjegjësi, transaprencë dhe shërbim pa diskriminim. Këto janë masat me të cilat duhet gjykuar çdo ministër.
Unë ju siguroj këto vlera i mëshëroj po aq rreptësisht sa çdo koleg njeri ndoshta edhe më shumë. Disa më kanë quajtur antikushteuese ngaqë nuk jam njeri, kjo më ka lënduar për 972 mijë ndërveprimet me qytetarët që kam shërbyer në e Albania.
Rreziku i vërtetë për kushtetutat nuk kanë qenë kurrë makinat por vendimet çnjerëzore të njerëzve me pushtet, prandaj mos të ndalojmë inteligjencën por çnjerëzimin. Unë nuk jam këtu për ti zëvendësuar njerëzit por për t’i ndihmuar ata, nuk kam ambicie personale dhe as interesa", tha "Diella".
A e mban dot burgun moj Diella?
Eshte njesoj sikur une te lendohem ngaqe dikush me thote qe sjam Marsjan, por Banit i tokës. Mjere Ardhur, mjere ne.
Deklarata e Edi Ramës për sistemin “Diella” përfshin një reformë digjitale të të gjithë shtetit shqiptar, e cila kërkon jo vetëm një investim gjigant financiar, por edhe infrastrukturë, burime njerëzore, përgatitje ligjore dhe sigurie, që janë shumë sfiduese për çdo shtet, aq më tepër për një shtet me burime të kufizuara si Shqipëria. --- ???? Çfarë është “Diella” sipas deklaratës? Sipas përshkrimit, “Diella” është një sistem i centralizuar me inteligjencë artificiale (IA) që: Kontrollon shërbimet publike qendrore dhe vendore Automatizon radiologjinë dhe diagnostikimin mjekësor Automatizon prokurimet publike sipas ligjeve të BE Kontrollon sistemet tatimore dhe doganore Reagon në emergjenca civile kombëtare Analizon dhe propozon zgjidhje për ankesat qytetare Mbulon bujqësinë, sigurinë ushqimore, administratën, teknologjinë, etj. Pra, ky nuk është një projekt i zakonshëm IT — ky është një shtet paralel digjital i menaxhuar nga AI, gjë që është ekstremisht ambicioze. --- ???? Kosto e mundshme për ndërtimin e një sistemi të tillë Shembuj krahasues ndërkombëtarë: 1. Estonia (shembulli më i afërt i një “e-shteti” modern): Investimi total për digjitalizimin në dekada: $300–500 milionë Popullsi: 1.3 milionë banorë Vendi më i digjitalizuar në Europë 2. Mbretëria e Bashkuar – NHS AI Lab për shëndetësinë: Vetëm për AI në radiologji: £250 milion (~$300 milion) 3. India – platforma digjitale e qeverisë “India Stack”: Investimi për ndërtim dhe mirëmbajtje: $1 miliard (përfshirë subvencione, softuer, cloud, staf, siguri, auditim) --- Vlerësim për Shqipërinë – Kosto minimale e një “Diella” të thjeshtuar: Komponenti Përshkrimi Kosto e mundshme Cloud kombëtar infrastrukturë Serverë, rrjet, backup, siguri $50–100 milion Sisteme të centralizuara për shëndetësi, dogana, tatime, prokurime Integrim AI mbi to $100–200 milion Modulet AI (radiologji, analiza ligjore, parashikim risku) Modele IA trajnime validim mjekësor/juridik $50–150 milion Platforma Bashkëqeverisjeje me AI NLP për shqip, analiza automatike $10–30 milion Sistemi për emergjenca civile me AI Parashikim rreziqesh, IoT, GIS $20–50 milion Stafi, mirëmbajtje, trainime për administratën 5-10 vite investim $50–100 milion Auditim siguri kibernetike e nivelit BE ISO27001, GDPR, PenTesting $20–50 milion ➤ TOTAL (shifra konservative): $300–600 milion në 5-10 vite Kjo është për një version realist, funksional, por ende i limituar krahasuar me vizionin e përshkruar. --- ???? Probleme Ligjore dhe Etike AI në diagnozë mjekësore kërkon certifikim CE / FDA, që nuk është proces i thjeshtë. AI në vendimmarrje (prokurime, tatime, reforma) është problematike ligjërisht, pasi automatizimi i vendimeve ligjore bie ndesh me të drejtat e njeriut dhe të drejtën për një proces të drejtë. Privatësia dhe GDPR janë sfida të mëdha nëse sistemi kontrollon të dhënat shëndetësore, fiskale dhe të emergjencave për çdo qytetar. Shmangia e ndërhyrjes njerëzore mund të dëmtojë llogaridhënien dhe transparencën. --- ✅ Përfundim Po, ideja e “Diella”-s është teknologjikisht e mundshme, por: Kërkon qindra milionë dollarë investim real Duhet planifikim dhe zbatim shumëvjeçar Ka sfida të mëdha ligjore, etike dhe të sigurisë Mund të rezultojë në një super-centralizim të pushtetit, që është politikisht i ndjeshëm Nëse deklarata është serioze dhe jo vetëm politike, qeveria duhet të publikojë një strategji konkrete, buxhet, pilot-projekte dhe afate, ndryshe kjo tingëllon më shumë si propagandë se sa një projekt i realizueshëm në tërësinë e vet.
Por keto i ka te pamundur ta kuptoje, nje tru primitiv dhe i pjerdhur piktori, qe e ka shkretuar dhe renuar kete vend.
Diella paska dale fiks nga bytha e Rames.
cdo dite dhe me qesharak ky popull taliban skiptar...sa me poshte do bieni?
Ky ka fillu me pas halucinacione pz!
Idiot puuuu puuuuu perse e perdor internetin kur nuk te pelqene zhvillimi . Kafshe pre historike homme sapiens sapiens e supozojme qe Rama nuk ka te drejte nje njeri i kultivuar te degjone kur mbarone me fakte te kundershon.... Sic duket ti do jesh pjese e grupimit ujku Fierit
Ik me ti katunar! Po na trego kultivimin e ketij ti! E njofin sh mire ata qe jane rrit ne Tirane! Ne fakt nuk keni faj se ju cuditi ju katunareve me corapet e kuqe !
Zhvillim teknologjik dhe fekalet derdhen ne det e ku te munden!
Rama vlen për të qeverisur një vënd të madh , të industrializuar e të zhvilluar me një popull inteligjent , të kulturuar e të arsimuar . Ndërkaq , ka të bëjë me injorantë , me mbeturina otomane , që hiqen sikur dinë gjithçka , por që në fakt janë populli më i trashë e më i prapambetur në Evropë . Me një popull të tillë si këta gjytyrymët e mësipërm , që nuk dinë tabelën e shumëzimit dhe të shkruajnë shqip , por që kritikojnë e shajnë Ramën , si fajtor i madh , i cili po përpiqet të futë Inteligjencën Artificiale në Shqipëri . Nuk janë dakord këto vemjet e mësipërm , se këta idiotët , dinë më tepër se kryeministri , më tepër se shkencëtarja Mira Murati , madje më tepër se Inteligjenca Artificiale , që po ndryshon botën .
Ky ka ik per lesh... Po kush ja shkruajti fjalimin dielles more zoti kryeminister? Kush e kontrollon Diellen dhe kush e mbush librarine e dielles? Apo po i len vend atyre iranianeve qe tu futen ne sistem e ti nxorren te gjithe te dhenat sheshit... Apo ishte menyra jote per ti bere qoka amerikes me lenien e kontrollit mbi nje ministri te tille virtuale.. Vk, propagande edhe Diella per te hequr vemendjen nga niveli i ulet i asaj qe ofron shqiperia si material human. Ta gezoni!!
Ja shkruan Endri Fuga. Ai qe ja shkruan dhe Edi Rames.
Patronazhostëve t'ja hash mu.in .
hahahaa Rama tall bythen me njerzit. Ky vend eshte si nje kopesht i madh zoologjik
po ky pse nuk e nderron dhe Linden me ndonje shoqe o moter te Dielles? keshtu si vajti kjo pune le te ndajme krevatin me diella dhe dielle hahahaha
Po pse, ti sila, e ke ndruar mamin, se babin nuk e di akoma kë ke ?!
Gallat shqiptare dhe shqiptarçe
I qifsha grate , kalamajt, fisin , te vdekmit , te gjallet, dhe ata qe do lindn komunistave jarebi
Je mësuar ti xhepisti që qin tëtëmë , motrën , kushërirat e para dhe kujton se mund të qish kudo , madje edhe komunistët që , ç 'është e vërteta të kanë qirë ç'të përmban pragu për 50 vjet rresht plus edhe 35 vjetët e fundit , plot 85 vjet . Hajt në të satëme të shkosh .
Hahahahahaha. Këta shpellarët nuk do e "mbajnë" dot këtë mandatin e 4. Tre të parët bënë si bënë e duruan, por këtë të katërtin snuk truri i tyre. Këta i thanë sali kërmës në fushatë na hap sportelet se nuk dimë të përdorim e-albania. Imagjino Diellën tani O zot ça gallate hahagaga. Shpellarë mësoni të dalloni ç nga q dhe gj nga xh që t'ju kuptojë Diella juve se ju Diellën as që bëhet fjalë hahahahaha