Gri Grida, gri...

Nga Reldar Dedaj

Një program partiak me siguri mund të krahasohet me tërësinë e qelizave që formojnë një qenie të gjallë. Këto miliarda qeliza kanë një ekzistencë shumë të shkurtër, ndërkohë që kohëzgjatja e vazhdimësisë së qenies prej tyre është shumë e madhe. Rrjedhimisht kanë njëkohësisht jetë personale e jetë kolektive, jetën e asaj qenieje për të cilën ato shërbejnë si lëndë. Po kështu edhe çdo program brenda një partie ka një jetë individuale shumë të shkurtër dhe jetë kolektive shumë të gjatë. Kjo e fundit është jeta e tij brenda familjes partiake, në të cilën dëshiron të lindë, vazhdimësinë e të cilës pretendon ta ndihmojë dhe nga e cila, me shumë gjasa, ai do varet gjithmonë.

E them këtë, pasi mendoj se për shumëkënd një program partie është konsideruar shpeshherë si një tabor ku çelin disa simbole të përbashkëta, pavarësisht nga vërtetësia apo pavërtetësia e tyre, e megjithatë pa të cilat nuk mund të ketë një parti, nëqoftëse marrim si etalon principin Fallaçi-an (se partitë politike janë familje) me pak fjalë kanë: ide, objektiva, qëllime dhe interesa të përbashkëta. Madje edhe kur tentojnë ta çmontojnë këtë mit të vjetër, partia-familje, e bën këtë në emër të një miti të ri.

Kësisoj lind krejt natyrshëm ideja për ta çmontuar cok modelin komunikativ të kumtuar në media në lidhje me programin e PS. Ka shumë hamendësime, shumë pikëpyetje, shumë keqdashje, por mbi të gjitha ka akoma edhe më shumë keqkuptime në lidhje me interpretimin që në fakt i është bërë këtij programi nga disa aktorë mediatik, si dhe po ashtu edhe nga specialistë përkatës të fushave të ndryshme, që pandehej që rroknin mjaft profesionalisht analizën e tyre.

Eshtë kritikuar qasja ndaj punësimit, korrupsionit, rendit, sistemit spitalor, kulturës dhe turizmit. Nuk kanë lënë gjë pa hedhur poshtë dhe sigurisht në një periudhë fushate, kjo është krejtësisht e legjitimuar. Mjafton të dëgjoje Artan Hoxhën, ideologun Henri Çili, komikun Arjan Çani, madam Grida Dumën dhe do gajaseshe nga interpretimi dhe logjika brilante që herë me teoritë liberale të Çilit dhe herë me pantonimat Arjan Çançe, e herë tjetër me kalkulimet matematikore të Hoxhës dhe me buzët e fryra të Gridës dilnin krejtësisht të metat logjike të programit të socialistëve.

Por kush e kishte menduar se shpirti i fushatës ishte fshehur në bodrumet, pub-et, universitet e Tiranës, në tingullin e vrazhdët të dajres së romëve, në muzikën e rock-ut, popit, regatonit pa u zgjatur shumë: në gjithçka që lidhej me adoleshentin. Këta kinse analistë mendonin se opozita e dikurshme po tentonte vazhdimisht të rrokte të papunët, të pastrehët, të varfrit, qytetarët e thjeshtë, buxhetorët, mjekët, policët, arsimtarët, pra gjithçka që lidhje me objektivat kryesore të programit të të majtëve.

Jo! Shpirti qëndronte diku tjetër, ai mendohej se kishte lidhje me të papunin, por tamam-tamam kishte të bënte me djalin e të papunit, me vajzën e të pastrehit, me nipin ose mbesën e të varfrit, pak a shumë me të gjithë pesëmbëdhjetë-njëzetvjeçarët e vendit. Socialistët e kishin kuptuar se shoqëria më në fund ishte bërë adoleshente. E nëqoftëse shoqëria ishte e kredhur në të tillë gjendje, për socialistët, përpos gjithçkaje, nuk kishte kuptim të ndërtonin një mesazh në media që t’u drejtohej prindërve dhe gjyshërve të tyre. Komunikimi duhej të realizohej drejtpërdrejt me adoleshentin. Kudo që të ishte ai.

Pikërisht në këtë hulli ndërshihej një botë e përkundër e ndërtuar nga të rinjtë, si një pasqyrim i ndryshëm me vlerat e mjedisit. Me shkujdesjen e xhinseve përkundrejt formave të ngurta të mënyrave të të veshurit, me filmin artistik përkundrejt letërsisë, me muzikën rock përkundrejt shprehjes gojore, “mënyra rinore e të perceptuarit”, ky new style, më në fund po afirmon forcën e saj, qysh mbas viteve 90’.

Ashtu si çdo grup tjetër të rinjtë kishin krijuar “ishullin” e tyre, ata sollën një model të ndryshëm komunikimi, tepër të mëvetësishëm dhe më së shumti të nëndheshëm, të bartur nga kultura pop-rock, për të cilën feeling mbizotëron ndaj fjalëve. Pak a shumë metoda të tilla që thurin një perde të dendur, që ngrenë një ledh të padepërtueshëm kundrejt përpjekjeve për të kuptuar nga ana e të rriturve, e çorodit disi busullën e orientimit të shoqërisë.

Jo më kot dhe aspak rastësisht gjendej darja në duart e Edi Ramës. Me të vërtetë, qoftë kur dëgjon, qoftë kur luan, puna është të ndihesh “cool” ose ta bësh qejfin deri në fund. Muzika qoftë ajo me disi si shije parazitare, qoftë ajo më trendy, janë mjete shprehëse më të përshtatshme sesa fjalët, të cilat janë të vjetra, prandaj dhe nuk u duhet zënë besë.

Stili adoleshent i jetesës më në fund shndërrohet në udhërrëfyes për tërësinë e shoqërisë. Moda është rinore, kinemaja dhe reklama i drejtohen me përparësi një publiku pesëmbëdhjetë-njëzetvjeçar, dhjetëra radio, emisione televizive i këndojnë me të njëjtën melodi saksi, lumturisë së heqjes qafe të bisedës. Dhe këtu fillon lufta ndaj plakjes.

Shumë vite më parë që të ngjiteshe lart në hierarkinë shoqërore duhej të hiqeshe si i madh. Madje një jetë e tillë e të menduarit shpjegohet mjaft mirë nga Stefan Cvajg: ai që kërkonte të ngjitej duhej të përdorte të gjitha mënyrat e mundshme të maskimit për tu dukur më i vjetër se ç’ishte. Neurozat ndjekin njëra-tjetrën dhe dyzetvjeçarët e sotëm duhet të jenë adoleshentë të vonuar. Sa për të moshuarit, ata nuk nderohen për shkak të mençurisë, të seriozitetit apo të brishtësisë, po vetëm e vetëm nëse kanë ditur të mbetën të rinj nga shpirti dhe fiziku.

Me një fjalë, nuk janë më adoleshentët që për t’u arratisur nga bota që i rrethon kredhen në identitetin e tyre kolektiv, por është shoqëria që rend përhumbtazi mbas adoleshencës.

Rrokull e rrokull, i vjetri vdiq, rroftë adoleshenti! I gjendur në këtë taborr përqasje ndaj jetës, socialistët duke e ditur mjaft mirë se aty ku është i shtrirë i riu, rreth tij gjenden edhe prindërit,  me shumë gjasa, ata tashmë kanë kohë që shohin me syrin e fëmijës, ndjejnë me shpirtin e tij dhe logjikojnë akoma edhe më tepër me mendjen e tij. Qëllo në shenjë, qëllo për të kapur adoleshentin, e nëse e arrin, pa frikë ke kapur të gjithë familjen njëherësh. E për këtë arsye opozita e djeshme u mundua të paraqesë një mesazh të lehtë, të kapshëm plot argëtim, me ngjyra, me emocion dhe deridiku me ca nota utopike, krejtësisht të justifikuara.

Pasi adoleshenti para së gjithash dëshiron të argëtohet, të çlodhet, të çlirohet nga rreptësia, prandaj dhe makineria e propagandës për të ndikuar sa më shumë në mendjen e shikuesit, lexuesit arriti të nxjerrë formën më të lehtë, që të përputhët më së miri me thelbin e saj.

Por kjo nuk do të thotë se me ardhjen në pushtet ata mund të sillen njëlloj, të mendojnë njëlloj, përkundrazi, ata duhet t’i thonë gjërat troç, dhe padorashka. Që e nesërmja të jetë më e kuptueshme, më e korrigjueshme, e më e thjeshtë, madje nëqoftëse kanë këllqe, ose aq sa kanë të sillen si burra, e tu dalin punëve në ballë. Me siguri për këtë do mbahen mend, qoftë për mirë, e qoftë për keq. Ne, shoqëria e vuajtun shqiptare, nuk kemi metër tjetër me çfarë t’i masim. Madhësinë e punës e kanë në dorë ata, metrin kemi ne.

Në kujtim të Rexhep Lucit

12:21 Blog

Dy premtime të mbajtura dhe rrokopuja mediatike

19:34 Blog

Alkatrazi i Hajredin Kuçit

19:30 Blog

Opozita dhe dualizmi Basha-Berisha

19:25 Blog

Kthim tek vlerat morale

17:48 Blog

Pse vetëm vendet e varfra të Ballkanit duan të hyjnë në BE

10:44 Blog

Berishizmi parlamentar i opozitës

19:12 Blog

Heroi me njëqind fytyra!

18:51 Blog

Lunch.com/ Rrëfehet Arvizu, nga e bija e adoptuar tek "Shqipëria e tij"

17:11 Blog

Për Tomën dhe mendime të tjera

20:42 Blog